rKTs


H110

(e-text produced by ACIP)

see text in transliteration
87b
།།རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་ལངྐ་ཨ་བ་ཏཱ་ར་མཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ལངྐར་
88a
༄#། །གཤེགས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་དང་པོ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལངྐའི་གྲོང་རྡལ་ན། རྒྱ་མཚོའི་རི་མ་ལ་ཡའི་རྩེ་མོ་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་དང ། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ལ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣ་ཚོགས་པ་ནས་འདུས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། དབང་དང ། སྟོབས་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དུ་མས་རྣམ་པར་རོལ་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱག་གི་དབང་བསྐུར་བས་དབང་བསྐུར་བ་བདག་གི་སེམས་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་དོན་ལ་མཁས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་སྣ་ཚོགས་དང ། གཟུགས་དང ། ཚུལ་དང ། འདུལ་བ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་ཆ་བྱད་འཆང་བ། ཆོས་ལྔ་དང།་རང་བཞིན་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་གི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཏེ། ཡང་དེའི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱ་མཚོའི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་གནས་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་ཏེ་བྱུང་ནས་བརྒྱ་བྱིན་དང ། ཚངས་པ་དང ། ཀླུའི་བུ་མོ་བྱེ་བ་དུ་མས་བསུ་བ་དང་ལངྐའི་རི་མ་ལ་ཡ་ལ་
88b
གཟིགས་ཏེ། ལངྐའི་གྲོང་རྡལ་གྱི་རི་མ་ལ་ཡའི་རྩེ་མོ་འདིར་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས། རྟོག་གེའི་ལྟ་བ་མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། འཕགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་བསྒོམས་པའི་ཆོས་བསྟན་ཏེ། ངས་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་པོ་འབོད་སྒྲོགས་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་བསྙད་ཅིང་ཆོས་བསྟན་ཏོ་སྙམ་ནས་འཛུམ་པ་མཛད་དོ། །དེ་ནས་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་པོ་འབོད་སྒྲོགས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱ་མཚོའི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་གནས་ནས་བྱུང་སྟེ། བརྒྱ་བྱིན་དང ། ཚངས་པ་དང ། ཀླུའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་བསྐོར་ཅིང་མདུན་དུ་བདར་ནས་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་ལ་གཟིགས་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་ཅིང་དེ་དག་གི་སེམས་འབྱུང་བར་གཟིགས་ཏེ།་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་མཛད་དོ་ཞེས་ཐོས་ནས། བདག་སོང་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་སྟེ་ལངྐར་གཤེགས་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་བདག་དང་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ལ་ཡུན་རིང་པོའི་དོན་དང ། ཕན་པ་དང་བདེ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་སྟེ། དེ་ནས་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་པོ་འབོད་སྒྲོགས་འཁོར་དང་བཅས་པ་མེ་ཏོག་གི་གཞལ་མེད་ཁང་དུ་ཞུགས་
89a
༄#། །ནས།་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་བྱིན་པ་དང ། འཁོར་དང་བཅས་ཏེ་གཞལ་མེད་ཁང་ནས་བབས་ནས་རྔ་དང་སིལ་སྙན་རྣམས་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་པི་ཝང་གི་ཁོག་པ་ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་ལ་བཻ་ཌཱུརྱ་དང ། མུ་ས་རས་སྤྲས་པ། གོས་ངུར་ཀ་པྲི་ཡང་ཀུ་འདྲ་བ་རིན་ཐང་མེད་པས་ཚར་དུ་དབྱངས་ཏེ། འཁོར་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱས་ནས། གླུའི་དབྱངས། ཥརྫཱ་དང ། རི་ཥ་བྷ་དང ། གཱ་ན་དྷ་ར་དང ། དྷཻ་བཱ་ཏ་དང ། ནི་ཥཱ་ད་དང ། མ་དྷྱ་མ་དང།་ཀཽ་ཤི་ཀ་དང ། གླུའི་དབྱངས་མང་པོར་སྦྱར་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང ། རྒྱང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་པི་ཝང་གི་ནང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་གླུ་བླངས་པ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཚུལ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་གཏེར། །བདག་མེད་ལྟ་དང་རྣམ་བྲལ་དྲི་མ་མེད། །སོ་སོ་རང་རིག་ཤེས་པ་སྟོན་པ་ཡི། །ཆོས་ཚུལ་མགོན་པོ་འདིར་ཡང་བཤད་དུ་གསོལ། །དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡང་དག་བསགས་པའི་སྐུ། །བདེ་གཤེགས་འཕྲུལ་པས་སྤྲུལ་བ་སྟོན་པ་སྟེ། །སོ་སོ་རང་རིག་རྟོགས་པའི་ཆོས་དགྱེས་པ། །ཐུབ་པ་དེང་ནི་ལངྐར་གཤེགས་པའི་དུས། །ལངྐ་འདི་ན་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་དང ། །དེ་ཡི་སྲས་རྣམས་གཟུགས་མང་འཆང་བ་བཞུགས། །མགོན་པོ་འདིར་ནི་ཆོས་རབ་བཤད་དུ་གསོལ། །གཟུགས་
89b
མང་ལྡན་པའི་གནོད་སྦྱིན་ཀུན་ཀྱང་ཉན། །དེ་ལྟར་ལངྐའི་བདག་པོ་འབོད་སྒྲོགས་ཀྱིས་ཏོ་ཊ་ཀའི་རྒྱུད་དུ་གླུ་བླངས་ནས་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་གླུ་བླངས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་དགུང་བདུན་ཏེ། །ཆུ་སྲིན་གནས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཡི། །རྒྱ་མཚོའི་དབང་པོའི་གནས་ནས་ནི། །སླད་དུ་བྱུང་སྟེ་འགྲམ་ན་བཞུགས། །སངས་རྒྱས་བཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་ཡང ། །ནེ་ཙོ་ས་ར་ནས་བརྒྱན་པའི། །གནོད་སྦྱིན་རྣམ་པ་མང་པོ་དང ། །འབོད་སྒྲོགས་ལྷ་མོ་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །མགོན་པོ་གང་ན་བཞུགས་པ་ཡི། །ལམ་དེར་འཕྲུལ་གྱིས་སོང་ནས་ནི། །མེ་ཏོག་བཞོན་ལས་བབས་ནས་ཀྱང ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་ལ་མཆོད་ཕྱག་འཚལ། །རྒྱལ་བའི་དབང་པོས་བྱིན་བརླབས་ནས། །དེ་ལ་མངོན་པར་མི་བསྙན་པ། །བདག་ནི་འབོད་སྒྲོགས་མགྲིན་བཅུ་སྟེ། །སྲིན་པོའི་དབང་པོ་འདིར་མཆིས་སོ། །གྲོང་རྡལ་འདི་ན་སུ་གནས་དང ། །བདག་གི་ལངྐ་རྗེས་སུ་བཟུང ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྔ་མས་ཀྱང ། །སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །རྩེ་མོ་རིན་ཆེན་བརྒྱན་པ་ཡི། །གྲོང་རྡལ་དབུས་སུ་རབ་ཏུ་བཤད། །བཅོམ་ལྡན་གྱིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཀྱི། །རྩེ་མོ་རིན་ཆེན་བརྒྱན་པ་ལ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་ཡོངས་བསྐོར་ཅིང ། །རྡུལ་མེད་ཆོས་ནི་བཤད་དུ་གསོལ། །གང་རྣམས་ལངྐར་གནས་པ་དང ། །བདག་ཅག་དེ་རིང་ཉན་པར་འཚལ། །བཤད་པའི་ཚུལ་ལས་རྣམ་གྲོལ་བ། །སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །ལངྐར་གཤེགས་པའི་མདོ་
90a
༄#། །སྡེ་ནི། །སངས་རྒྱས་སྔ་མས་གསུངས་པའོ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་ཡོངས་བསྐོར་ཅིང ། །སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་དག་གིས་ཀྱང ། །མདོ་སྡེ་འདི་ནི་བཤད་པར་དྲན།། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། །མ་འོངས་དུས་ན་འབྱུང་བ་ཡི། །སངས་རྒྱས་སངས་རྒྱས་སྲས་དག་ཀྱང ། །འཕྲུལ་གྱི་ཚུལ་ཏེ་འདི་ཉིད་ནི། །རྩེ་མོ་རིན་ཆེན་བརྒྱན་པ་ལ། ། གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཕྱིར། །འདྲེན་པ་རྣམས་ནི་སྟོན་པར་འགྱུར། །འཕྲུལ་གྱི་ལངྐའི་གྲོང་རྡལ་འདི། །མདངས་དགའ་རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་དང ། །ཐལ་སྡིངས་རྡོ་སྟེང་དགའ་བ་དང ། །རིན་ཆེན་དྲ་བའི་བླ་བྲེས་བརྒྱན། །རྣལ་འབྱོར་ཉེས་དང་རྣམ་བྲལ་བ། །སོ་སོ་རང་རིག་སེམས་པ་ཡི། །བཅོམ་ལྡན་འདི་ན་གནོད་སྦྱིན་དག་།སངས་རྒྱས་སྔ་མས་མཛད་སྲུང་པ། །ཐེག་ཆེན་ཚུལ་ལ་དད་པ་ཡི། །མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་གཞན་འཛུད་པ། །གནོད་སྦྱིན་མོ་དང་གནོད་སྦྱིན་བུ། །ཐེག་ཆེན་རྟོགས་པར་འཚལ་བ་མཆིས། །ལངྐ་མ་ལ་ཡ་ཡི་རིར། །སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་གཤེགས་སུ་གསོལ། །བུམ་པ་རྣ་ལ་སོགས་པ་རྣམས། །སྲིན་པོ་གྲོང་རྡལ་གནས་པ་དག་།ཐེག་པ་ཆེ་ལ་རྟོན་པ་རྣམས། །སོ་སོ་རང་རིག་ཉན་པར་འཚལ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་བགྱི་བ་བགྱིས། །ད་ལྟར་ན་ཡང་ཤིན་ཏུ་བགྱིད། །བདག་ལ་རྗེས་སུ་ཐུགས་བརྩེའི་ཕྱིར། །ལངྐར་
90b
སྲས་དང་བཅས་ཏེ་གཤེགས། །ཁྱིམ་དང་ལྷ་མོ་ཚོགས་རྣམས་དང ། །སེ་མོ་དོ་ཡང་སྣ་ཚོགས་དང ། །མདངས་དགའ་ཨ་ཤོ་ཀ་ཡི་ཚལ། །ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་བཞེས་སུ་གསོལ། ། བདག་ནི་རྒྱལ་སྲས་དེ་དག་དང ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་བགྱིད། །བདག་གིས་མི་དབུལ་གཅིག་མ་མཆིས། །ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ཐུགས་བརྩེར་དགོངས། །དེ་ཡི་ཚིག་དེ་གསན་པ་ན། །སྲིད་གསུམ་དབང་པོས་གསུངས་པ་ནི། །གནོད་སྦྱིན་དབང་པོ་འདས་པ་ཡི། །མགོན་པོ་རིན་ཆེན་རི་བོ་ལ། །སོ་སོ་རང་རིག་ཆོས་རྣམས་བསྟན། །ཁྱོད་ཉིད་ལ་ཡང་ཐུགས་བརྩེར་དགོངས། །རིན་ཆེན་རྣམ་བརྒྱན་རི་བོ་ལ། །མ་འོངས་རྣམས་ཀྱང་གསུང་བར་འགྱུར། །འདི་ནི་རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པ་དག་།མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད་པའི་གནས། །ང་དང་སྲས་རྣམས་དག་གིས་ཀྱང ། །གནོད་སྦྱིན་དབང་པོ་བརྩེར་དགོངས་རིགས། །བཅོམ་ལྡན་གནང་ནས་མི་གསུང་བར། །ཞི་བའི་བློ་ཡིས་རྣམ་པར་བཞུགས། །འབོད་སྒྲོགས་ཀྱིས་ནི་ཕུལ་བ་ཡི། །མེ་ཏོག་བཞོན་པར་བཞུགས་པར་གྱུར། །དེ་ཉིད་དུ་ནི་འབོད་སྒྲོགས་དང ། །འཇིགས་མེད་རྒྱལ་སྲས་གཞན་ཡང་སྟེ། །ལྷ་མོས་བཞད་གད་རོལ་མོ་ཡིས། །རབ་ཏུ་མཆོད་ཅིང་གྲོང་དུ་གཤེགས། །དགའ་བའི་གྲོང་རྡལ་དེར་གཤེགས་ནས། །མཆོད་པ་རབ་ཏུ་ཡང་བརྙེས་སོ། །འབོད་སྒྲོགས་ལ་
91a
༄#། །སོགས་གནོད་སྦྱིན་གྱི། །སྡེ་དང་གནོད་སྦྱིན་མོས་ཀྱང་མཆོད། །གནོད་སྦྱིན་བུ་མོ་གནོད་སྦྱིན་བུས། །རིན་པོ་ཆེ་ཡི་དྲ་བས་མཆོད། །འབོད་སྒྲོགས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །རིན་ཆེན་བརྒྱན་པའི་སེ་མོ་དོ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་དང་རྒྱལ་བ་ཡི། །སྟོད་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་བཏགས། །བཅོམ་ལྡན་རྒྱལ་སྲས་མཁས་བཅས་པ། །མཆོད་པ་ཕུལ་བ་བཞེས་ནས་ནི། །སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི། །ཆོས་ནི་རྣམ་པར་བསྟན་པ་མཛད། །གནོད་སྦྱིན་སྡེ་དང་འབོད་སྒྲོགས་ཀྱིས། །སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་མཆོད་དེ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རབ་མཆོད་ཅིང ། །གསོལ་བ་ཡང་དང་ཡང་འདེབས་པ། །ཁྱོད་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ། །རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་འདྲི་བ་ཡིན། །འདི་ན་བདག་དང་གནོད་སྦྱིན་དང ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་ཉན་པ་མཆིས། །ཁྱོད་ལ་རྒྱལ་སྲས་མཁས་པ་དང ། །གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ཀྱང་གསོལ་བ་འདེབས། །སྨྲ་བའི་ནང་ན་སྨྲ་ཆེན་ཁྱོད། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིའང་རྣལ་འབྱོར་ཞུགས། ། ཁྱོད་ལ་གུས་པར་གསོལ་འདེབས་ཀྱི། །འཇིགས་པ་མེད་པས་ཚུལ་དྲིས་ཤིག་།རང་རྒྱལ་ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་ནི། །མུ་སྟེགས་ཉེས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ། །སོ་སོ་རང་རིག་ཆོས་ཉིད་གཙང། །སངས་རྒྱས་ས་ནི་ཐོབ་བྱེད་པའོ། །རྩེ་མོ་རིན་ཆེན་བརྒྱན་པ་དང ། །གཞན་ཡང་ལྷ་རྫས་རྣམས་ཀྱི་ནི། །རིན་ཆེན་བྱེ་བས་བརྒྱན་པ་དག་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེར་
91b
སྤྲུལ་ཏེ། །མགོན་པོ་རི་བོ་རེ་རེ་ལ། །ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ནི་རབ་ཏུ་བསྟན། །འབོད་སྒྲོགས་གནོད་སྦྱིན་དེ་དག་ན། །རེ་རེ་ལ་ནི་རྣམ་པར་གནས། །ཐམས་ཅད་འཁོར་ནི་མ་བྲི་བར། །རེ་རེ་ན་ཡང་ཤིན་ཏུ་སྣང ། །དེ་ན་ཞིང་རྣམས་ཐམས་ཅད་དང ། །གང་ཡང་དེ་ན་འདྲེན་པ་དང ། །དེ་ན་སྲིན་པོའི་དབང་པོ་རྣམས། །གང་དག་ལངྐར་གནས་པའང་སྣང ། །དེ་དང་འགྲན་པའི་ལངྐ་དང ། ། ཤོ་ཀ་ཡི་ཚལ་གཞན་དང ། །ནགས་ཚལ་བཟང་པོ་དེ་དག་ཀྱང ། །རྒྱལ་བ་ཡིས་ནི་མངོན་པར་སྤྲུལ། །མགོན་པོ་རི་རྣམས་རེ་རེ་ལ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བསྐུལ་བ་དང ། །སོ་སོ་རང་རིག་བརྗོད་པ་ཡིས། །ཆོས་ནི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་བསྟན། །སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་བའི་མདོ་སྡེ་དག་།རི་པོ་ལ་ནི་མ་ལུས་བཤད། །སྟོན་པ་དང་ནི་རྒྱལ་སྲས་རྣམས། །དེ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་སྣང་གྱུར། །གནོད་སྦྱིན་འབོད་སྒྲོགས་བདག་གིས་ལུས། །ཁྱིམ་ན་གནས་པར་མཐོང་བ་དང ། །བསམས་པ་འདི་ཀོ་ཇི་ཞིག་སྙམ།། གང་གིས་བཤད་དེ་སུ་ཡིས་ཐོས། །ཅི་ཞིག་མཐོང་གེ་གང་གིས་མཐོང ། །གྲོང་ཁྱེར་དེ་དག་གང་དུ་སོང ། །སངས་རྒྱས་དེ་དག་ཞིང་དེ་རྣམས། །རིན་ཆེན་ནགས་བཟང་དེ་ག་རེ། །འདི་ན་སྒྱུ་མའང་རྨི་ལམ་རོལ། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཞེས་བསྒྲགས་པའམ། །རབ་རིབ་ཡིན་ནམ་སྨིག་རྒྱུའམ། །རྨི་ལམ་མོ་གཤམ་བུ་བྱུང་ངམ། །བདག་གིས་འདིར་ནི་
92a
༄#། །གང་མཐོང་བ། །མགལ་མེ་བསྐོར་ཏ་མ་དུ་བའམ། །འོན་ཏེ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཆོས་ཉིད་དམ། །ལྟ་བ་མེད་ཅིང་བལྟ་བའང་མེད། །སྨྲ་མེད་སྨྲ་བར་བྱ་མེད་ན། །རང་གི་རྟོག་པས་མྱོས་པ་ཡི། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཤེས་སོ། །གཞན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི། །སངས་རྒྱས་དང་ནི་ཆོས་ལྟར་གནས། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་སུ་ལྟ་བ། །དེ་དག་འདྲེན་པ་མི་མཐོང་ངོ ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་ཅིང ། །གང་ཚེ་སངས་རྒྱས་མི་མཐོང་ལ། །འཇུག་མེད་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་ནི། །གལ་ཏེ་མཐོང་ན་དེ་སངས་རྒྱས། །ལངྐའི་བདག་པོ་གནས་ནས་ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་མ་ཐག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་བ་ལ་གནས་པ། སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བས་བསྐུལ་བ་གཙུག་ལག་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པའི་བློ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ། གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པ། བདག་གི་བློ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ལ་མཁས་པ། རྟོག་གེ་བའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བར་ལྟ་བ། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པ། རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན། གཟུགས་སྣ་ཚོགས་འཆང་བ་ཆེན་པོ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས་པ། གོང་ནས་གོང་དུ་ས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་མཁས་
92b
པ།་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དབེན་པ་ལ་དགའ་བ། རྒྱུད་གསུམ་ཆད་པར་ལྟ་བ། རྒྱུ་དང་མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བའི་བློར་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་ནང་དུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལ་གནས་ཤིང ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བློས་ནམ་མཁའ་དང་ནང་ནས་སྒྲ་ཐོས་པ་ལངྐའི་བདག་པོ།་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ཡང་ལངྐའི་བདག་པོ་ཁྱོད་ནི་ལེགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཁྱོད་སློབ་པ་དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང ། ཆོས་རྣམས་ལ་ལྟ་བར་བྱའོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་བལྟས་ན་ཆད་པ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་དང་ཡིད་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་ནང་དུ་སྤྱོད་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང ། ཚིག་གི་དོན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ལྷུང་བའི་ལྟ་བ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་མ་ཡིན། གཏམ་དང་སྒྲུང་ལ་དགའ་བར་མ་ཡིན། རིག་བྱེད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ལྟ་བར་མ་ཡིན། རྒྱལ་པོའི་དབང་གིས་དྲེགས་པ་ལ་ལྷུང་བར་མ་ཡིན། བསམ་གཏན་
93a
༄#། །དྲུག་ལ་སོགས་པ་ལ་བསམ་གཏན་པར་མ་ཡིན་ཏེ། ལངྐའི་བདག་པོ་འདི་ནི་རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པ། ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ། ལྟ་བ་དང་ངན་པ་སེལ་བ། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ལ་མཁས་པ། བློ་ཞིབ་ཅིང་རྣམ་པར་ཤེས་པ། ཤིན་ཏུ་འགྱུར་བ་ལ་མཁས་པ།་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་དམ་ཚིག་གོ་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་ས་ལ་འཇུག་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་།དེ་ལྟར་བྱས་ན་ལངྐའི་བདག་པོ་གང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཁས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ལམ་འདི་ནི་ཕྱིར་ཞིང་གོང་ནས་གོང་དུ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་རྣལ་འབྱོར་ཅན་བདག་ཏུ་འཛིན་པར་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་འབྱུང་བ་དང ། ཡོན་ཏན་དང་རྫས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་དུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ། སྟོང་པ་དང ། སྐྱེ་བས་གཡེངས་པ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ། མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པས་བརྟགས་པ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་སྒོའི་སྤྱོད་ཡུལ་
93b
ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་འདི་ནི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །བྱེ་བྲག་གི་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཐོབ་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་འཇུག་པ་འདི་ནི་ཁེབས་པའི་གཡོགས་མ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རླབས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སུ་ལྷུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱི་དོན་ལ་ཆགས་པར་ལྟ་བས་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདིའང་རྣལ་འབྱོར་མ་ཡིན་ནོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། དེ་ལེགས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་ཞིང་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་བསམས་པའི་དོན་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་སོམས་ཤིག་དང ། དེ་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་དེའི་སྐབས་སུ་འབོད་སྒྲོགས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཡང་འདི་ལྟར་བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣལ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་ལ་མངའ་མཛད་པ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་པར་ཟློག་པ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་སྟོན་པ། འཕྲུལ་བས་སྤྲུལ་པ་དང་བྲལ་བ། ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་བློ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་ཅན་
94a
༄#། །རྣམས་རྣལ་འབྱོར་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་དུས་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་དང ། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་འདིས་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲར་གདགས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བདག་གིས་ཐུགས་རྗེ་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་འབར་བའི་རྒྱུ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཟད་པར་བྱེད་པ། རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང་བསམ་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ། ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་ལོག་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་དེ་ལྟར་བལྟའོ། །དེ་མཐོང་བས་ནི་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་སྤྱོད་པ་བདེ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། སྙོམས་པར་འཇུག་པས་གནས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ས་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་བདག་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་ཡང་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ལངྐའི་བདག་པོ་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་མགྲིན་བཅུ་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་རིན་པོ་ཆ་མང་པོས་བརྒྱན་པ། རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བས་བྲེས་པའི་བདག་གི་རིའི་རྩེ་མོ་ལ་མཛེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་བདག་ཉིད་བསྟན་ནས། ཡང་ལངྐའི་
94b
བདག་པོ་མགྲིན་བཅུས་མཐོང་བ་དང ། མྱོང་བའི་མཛེས་པ་དང ། རྩེ་མོ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཚན་རབ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་སྐུ་དང ། རི་བོ་རེ་རེ་ལ་བདག་གི་ལུས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་སྔ་ན་འདུག་པ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་གཏམ་མཛད་པ་དང ། གནོད་སྦྱིན་གྱིས་བསྐོར་ཅིང་བཤད་པ་བརྗོད་པའི་གཏམ་གསུང་བ་དང ། མགོན་པོ་དང་བཅས་པའི་ཞིང་དེ་དག་ཀྱང་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤཱི་སྤྱན་གྱིས་འཁོར་ལ་གཟིགས་ནས། སེང་གེའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་རྣམ་པར་བསྒྱིངས་ཏེ། བཞད་མོ་ཆེར་བཞད་ནས། མཛོད་སྤུ་དང ། རྩིབ་ལོགས་དང ། བརླ་དང ། རྐེད་པའི་ཕྱོགས་དང ། དཔལ་གྱི་བེའུ་དང ། སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ནས་ནི་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འབྱིན། དུས་ཀྱི་མཐའི་མེ་བཞིན་དུ་ནི་འབར། གཟི་བརྗིད་ནི་འཇའ་ལྟ་བུ། འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ཉི་མ་ཤར་བ་འདྲ་བར་ཤིན་ཏུ་འབར། བརྒྱ་བྱིན་དང ། ཚངས་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ནས་ལྟ་ཞིང་རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་ལ་འགྲན་པའི་ཟོམ་ལ་བཞུགས་ནས་བཞད་མོ་ཆེར་བཞད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
95a
༄#། །དཔའི་འཁོར་དེ་དང ། བརྒྱ་བྱིན་དང ། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏ། རྒྱུ་གང་དང་རྐྱེན་གང་གིས་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མངའ་མཛད་པ་སྔོན་དུ་འཛུམ་པས་བཞད་མོ་ཆེར་བཞད་ཅིང་རང་གི་སྐུ་ལས་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འབྱིན། བྱུང་ནས་ཀྱང་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་དགོངས་པ་རབ་ཏུ་བཞག་སྟེ། གཟིགས་མོ་མེད་པར་སེང་གེའི་ལྟ་བས་ཕྱོགས་སུ་གཟིགས་ནས་འབོད་སྒྲོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་རྟོགས་པ་རྒྱུ་བ་ལ་རྗེས་སུ་དགོངས་ཤིང་ཅང་མི་གསུང་བར་གྱུར་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སྔར་གསོལ་བ་བཏབ་པས་འབོད་སྒྲོགས་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེ་དག་གི་སེམས་དང ། བསམ་པ་དང ། རྣམ་པར་སྤྱོད་པའང་ཤེས་ཤིང་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ལའང་བལྟས་ནས་བཤད་པ་བརྗོད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དང ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་དང ། ཉན་ཐོས་དང།་རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྟོབས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཐམས་ཅད་འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་
95b
པའི་ཡུལ་ལས་ཕྱིར་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱང་བཞད་མོ་ཆེར་བཞད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་སེམས་རྣམ་པར་མྱོས་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་ནས། དེ་དག་གི་ངོ་མཚར་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཕྱིར།་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རྒྱུ་གང་དང་རྐྱེན་གང་གིས་འདི་ལྟར་འཛུམ་པ་མཛད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གང་ཁྱོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རང་བཞིན་དང ། འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་ལ་བལྟས་ཏེ། དུས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ང་ལ་དྲི་བར་བརྩམས་པ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁྱོད་ལེགས་སོ། །དེ་ལྟར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང ། གཉིས་ཀའི་དོན་དུ་ཡོངས་སུ་འདྲི་བའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་བྱའོ།། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལངྐའི་བདག་པོ་འབོད་སྒྲོགས་འདིས་ནི་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་དྲི་བ་གཉིས་དྲིས་སོ། །དཔལ་ཡང་གང་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་མྱོང་བའི་དྲི་བ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་དྲི་བར་འདོད་དོ། །འདི་ལྟར་འདྲི་བར་འདོད་པའི་མགྲིན་བཅུ་འདི་ནི་མ་འོངས་པའི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལའང་འདྲི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཁྱེན་བཞིན་དུ། ལངྐའི་
96a
༄#། །བདག་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ལངྐའི་བདག་པོ་ཁྱོད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྐབས་ཕྱེའི། ཅོད་པན་རབ་ཏུ་གཡོ་བ་མ་སྡོད་པར་ཅི་དང་ཅི་འདོད་པ་ང་ལ་དྲིས་ཤིག་དང ། ངས་དྲི་བ་དེ་དང་དེའི་ལུང་བསྟན་པས་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གནས་ཤིན་ཏུ་གྱུར་ནས། སའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཁས་ཤིང་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་བློས་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པའི་ཚུལ་གྱིས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བར་གནས་པ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཡོངས་སུ་བཟུང ། ཞི་བའི་བདེ་བ་ལ་ནི་རྣམ་པར་གནས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཉེས་པ་ལས་འདས་ནས་མི་གཡོ་བ་དང ། དགེ་བའི་བློ་གྲོས་དང ། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱིས་ལ་ནི་རྣམ་པར་གནས། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ལ་ནི་རབ་ཏུ་མཁས་པས་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨོ་ཆེན་པོ་བཏིང་བ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་བས་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང ། དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་པདྨོ་དག་ལ་བདག་གི་ལུས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་ཏེ། པདྨོ་དེ་དག་ལ་བདག་གི་ལུས་འདུག་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དང ། གཅིག་གིས་གདོང་ལ་གཅིག་ལྟ་བར་ཡང་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང ། དེ་ལྟར་གང་གི་ཕྱིར་བསམ་
96b
གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་དེ་ནི་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ། གཅིག་གིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱོད་པའི་ས་ལ་གནས་ཤིང་ཐབས་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་དེའང་རྗེས་སུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་རྣམ་པ་མང་པོར་རྣམ་པར་འགྱུར་བ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ཚངས་པ་དང ། དབང་པོ་དང ། ཉེ་བའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་མ་མཐོང་བ་དེའང་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་རངས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ལངྐའི་བདག་པོ་ལྷ་མོ་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐབས་ཕྱེ་བས་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨོའི་འོད་ཟེར་གྱིས་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨོ་དང་འདྲ་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྩེ་མོ་དེ་ནས་ལངས་ནས་མེ་ཏོག་དང ། ཕྲེང་བ་དང ། སྤོས་དང ། བདུག་པ་དང ། བྱུག་པ་དང ། གདུགས་དང ། རྒྱལ་མཚན་དང ། ལྷའི་བ་དན་དང ། སེ་མོ་དོ་དང ། དོ་ཤལ་དང ། ཅོད་པན་དང ། ཐོར་ཚུགས་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྣ་ཚོགས་དང ། སྔོན་མ་མཐོང་མ་ཐོས་པའི་རྒྱན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་འཕགས་པ་གཞན་དག་དང ། ལྷ་དང ། ཀླུ་དང ། གནོད་སྦྱིན་དང ། སྲིན་པོ་དང ། དྲི་ཟ་དང ། མིའམ་ཅི་དང ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང །
97a
༄#། །མི་ལས་ལྷག་པ་ལས་ཀྱང་འདས་པའི་རྔ་དང ། སིལ་སྙན་རྣམས་དང ། འདོད་པའི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་རོལ་མོའི་ཆ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པར་སྤྲུལ། གང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཞན་གྱི་རོལ་མོའི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་དེ་དག་ཀྱང་མངོན་པར་སྤྲུལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བས་ནི་མངོན་པར་བཀབ། གོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ལྷའི་བ་དན་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲེང ། ཏ་ལ་བདུན་ཙམ་དུ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་མངོན་པར་འཕགས། མཆོད་པའི་སྤྲིན་ཆེན་པོའི་ཆར་ནི་མངོན་པར་ཕབ། རྔ་དང་སིལ་སྙན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་རབ་ཏུ་ཕྱུང་སྟེ། ནམ་མཁའ་དེ་ལས་བབས་ནས་ཉི་མ་དང ། གློག་གི་འོད་ལྟ་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨ་ཆེན་པོས་བརྒྱན་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྩེ་མོ་གཉིས་པ་ལ་འདུག་གོ་།འདུག་ནས་ཞེ་སར་འཛུམ་པ་སྔོན་དུ་བྱས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གོ་སྐབས་ཕྱེ་བས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དྲི་བ་གཉིས་དྲིས་སོ། །སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལའང་བདག་གིས་ཞུས་ནས། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ལན་གླན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལའང་ད་ཞུའོ། །བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལས་ཀྱང་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་གདོན་མི་འཚལ་བར་བཤད་པར་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་གཉིས་
97b
པོ་འདི་ནི་འཕྲུལ་པས་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལགས་ཏེ། ངོ་བོའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་གསུངས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ངོ་བོའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོའི་སྤྱོད་ཡུལ་སྟོན་ཏེ། ཚིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ལྟུང་བ་ནི་མི་སྟོན་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ལ་མངའ་མཛད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་གཉིས་པོ་དེ་ལེགས་པར་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་རྣམས་ཀྱང་ཉན། བདག་ཀྱང་འཚལ་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལངྐའི་བདག་པོ། ཆོས་གཉིས་པོ་དེ་སྨྲོས་ཤིག་།སྲིན་པོའི་དབང་པོ་ལུས་ལ་ཅོད་པན་དང ། དཔུང་རྒྱན་དང།་སེ་མོ་དོ་དང ། རྡོ་རྗེ་མཆོག་གི་ཕྲེང་བ་ཐོགས་ཤིང་རྒྱན་བཟང་པོས་ལུས་བརྒྱན་པས་གསོལ་པ། ཆོས་ཉིད་ཀྱང་སྤང་བར་བགྱི་ན། ཆོས་མ་མཆིས་པར་ལྟ་ཅི་སྨོས། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་གཉིས་པོ་དེ་ཇི་ལྟར་སྤང་བར་འགྱུར། ཆོས་སམ། ཆོས་མ་མཆིས་པ་རྣམས་ནི་གང་ལགས། ཇི་ལྟར་ན་གཉིས་སྤང་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་མ་ལགས་པ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་མ་རིག་པས་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་མ་
98a
༄#། །མཆིས་པ། སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ། ཤེས་པ་མ་དག་ཅིང་ཟད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་ཅན། དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དེ་དག་ཇི་ལྟར་སྤང་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལངྐའི་བདག་པོ། འདི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འཆག་པའི་རང་བཞིན་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྣང་བ། དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལའང་ཅི་ཕྱིར་མི་གཟུང ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉེ་བར་བཟུང་ན། ཆོས་དང་ཆོས་མེད་པ་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སུ་ལྷུང་བ་རྣམས་བྱིས་པ་དག་གི་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མ་ཡིན་པ་ལྟ་ཞོག་ལ། རང་བཞིན་གཅིག་ཅིང་འབར་བ་གཅིག་ལས་བྱུང་བའི་རབ་ཏུ་འབར་བ་ཁྱིམ་དང ། གནས་དང ། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང ། ཁང་པ་ལ་འདུག་བ་ཤིང་གི་དབང་གིས་འོད་རིང་བ་དང་ཐུང་བའི་ཁྱད་པར་དང་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལའང་ཆོས་དང ། ཆོས་མེད་པ་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་གཟུང ། མེ་ལྕེའི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་འོད་འཕྲོ་བ་ཐ་
98b
དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྣང་བ་འབའ་ཞིག་ཏུའང་མ་ཟད་དེ། ལངྐའི་བདག་པོ་ས་བོན་གཅིག་ལས་བྱུང་ཡང་མྱུ་གུ་དང ། ལྗང་བུ་དང ། སོག་མ་དང ། ཚིགས་དང ། ལོ་མ་དང ། ཡལ་ག་དང ། མེ་ཏོག་དང།་འབྲས་བུ་དང ། གྲ་མའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན། མ་རིག་པ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ། ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་དང ། ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བའི་དབྱིབས་དང ། བརྗོད་པ་དང་འགྲོ་བའི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་སྣང་སྟེ། མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་འཛིན་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་ཁྱད་པར་རབ་དང་འབྲིང་དང་ཐ་མའི་བྱེ་བྲག་དང ། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང ། དགེ་བ་དང ། མི་དགེ་བར་ཡང་སྣང་ངོ ། །ལངྐའི་བདག་པོ། ཆོས་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུའང་མ་ཟད་དེ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་ལའང་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྣང་ན། སོ་སོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་དང ། ཆོས་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ལྟ་ཅིའི་ཕྱིར་མེད་དེ་ཡོད་དོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་དང ། ཆོས་མེད་པ་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་དོ། །ལངྐའི་བདག་པོ།་དེ་ལ་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་རྒྱུ་ལས་ཡོན་ཏན་དང་
99a
༄#། །རྫས་ཀྱིས་གཞི་བཙུགས་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་གཏང་བར་བྱ་སྟེ། མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྣམ་པར་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རྫ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བྱིས་པས་ཀུན་བརྟགས་པ་ལུས་སུ་མ་རེད་པའི་རྣམས་ནི་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་ལྷག་མཐོང་གིས་རབ་ཏུ་མཐོང་ན་སྤང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཆོས་མེད་པ་རྣམས་གང་ཞེ་ན། གང་དེ་དག་བདག་ཉིད་དུ་མ་རེད་པ་ཡིན་ཏེ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་ཆོས་དོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དེ་དག་ཡང་དག་པ་དང ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པ་མེད་པར་མཐོང་ནས། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་མེད་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་བདག་ཉིད་དུ་མ་རེད་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རི་བོང་དང ། རྔ་མོ་དང ། བོང་བུ་དང ། རྟའི་རཝ་དང ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཏེ། བདག་ཉིད་དུ་མ་རེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་མི་བྱའི། །གཞན་དུ་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་དུ་བརྗོད་དེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་མངོན་པར་ཆགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་དང ། ཆོས་མེད་པ་སྤང་བ་ཡིན་ནོ། །
99b
ལངྐའི་བདག་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་དང ། ཆོས་མེད་པ་གཉིས་ཇི་ལྟ་བུར་སྤང་བར་བྱ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ནི་འདི་ལྟར་བཤད་དོ། །གང་ཡང་ལངྐའི་བདག་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལའང་བདག་གིས་དྲིས་ཏེ། དེ་དག་གིས་ཀྱང་ལན་གླན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པའང ། ལངྐའི་བདག་པོ། སྔོན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཏེ། འདས་པ་ལའང་འདི་ལྟར་འདས་པ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་ཡང་རྟོག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བརྟགས་པ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ན་ཡེ་ཤེས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་བདེ་བའི་དོན་དུ་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྒོམ་མོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ། བརྟགས་པར་མི་བྱའོ། །གང་གིས་མི་བརྟག་ཅེ་ན། ཡིད་ཀྱིས་བདག་དང ། སྲོག་དང ། གང་ཟག་ཏུ་མི་བརྟག་གོ་།ཇི་ལྟར་མི་བརྟག་ཅེ་ན། ཡུལ་གྱི་དོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང ། དབྱིབས་དང ། རྣམ་པ་བཞིན་དུ་མི་བརྟག་གོ་།དེ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །ལངྐའི་
100a
༄#། །བདག་པོ། འདི་ལྟར་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ནི་བརྩིག་པའི་རི་མོའི་གཟུགས་དང་འདྲ་སྟེ། ལངྐའི་བདག་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་ནི་གཡོ་བ་མེད་པ་སྟེ། ལས་དང་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བའོ། །འདི་ལ་གང་ཡང་ཉན་པའམ། མཉན་པར་བྱ་བ་མེད་དོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། འཇིག་རྟེན་གནས་པ་ནི་སྤྲུལ་པ་དང་མཚུངས་ན། མུ་སྟེགས་ཅན་བྱིས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་རྣམ་པར་མི་སྒོམ་མོ། །ལངྐའི་བདག་པོ། གང་གིས་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེས་ནི་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་སྟེ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་མཐོང་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཛིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་ནང་ན་ཡོད་པའི་བདག་གི་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་དང ། ཆུ་ལ་བདག་གི་གཟུགས་ཀྱི་གྲིབ་མ་དང ། ཟླ་བའི་འོད་དང ། ཁྱིམ་ན་མེ་མར་འབར་བ་ལ་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་གྲིབ་མ་དང ། བྲག་ཅའམ། གཞན་ཡང་བདག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུང་བ་རབ་ཏུ་བཟུང་སྟེ། ཆོས་དང་ཆོས་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང ། ཆོས་དང་ཆོས་མེད་པ་སྤོང་བ་ལ་མི་སྤྱོད་དེ་སྤྱོད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་ཞིབ་མི་འཐོབ་བོ། །འདི་ནི་རྩེ་གཅིག་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཏེ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་
100b
དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མཆོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་བའོ། །འབོད་སྒྲོགས་ཀྱིས་གསོལ་བ་བཏབ་པའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ལ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་འཇིག་མ་མཆིས་ཏེ། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་རབ་ཏུ་འདྲ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་ཡི། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོད་དང་མེད་མ་དམིགས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་བཞིན། །སེམས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྤངས། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་ཡི། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོད་དང་མེད་མ་དམིགས། །འཇིག་རྟེན་རྟག་དང་ཆད་སྤངས་པ། །ཁོར་ཟུག་རྨི་ལམ་འདྲ་བ་སྟེ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་ཡི། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོད་དང་མེད་མ་དམིགས། །ཆོས་དང་གང་ཟག་བདག་མེད་དང ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱ་རྣམས། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་དང ། །མཚན་མ་མེད་པས་རྟག་ཏུ་དག་།སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་རང་བཞིན་གྱི། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཇི་སྐད་བསྟོད། །དངོས་པོ་རང་བཞིན་མེད་རྣམས་ཀྱི། །མ་སྐྱེས་དེ་ནི་བསྟོད་པ་ལགས། །
101a
༄#། །དབང་པོ་དོན་དང་རྣམ་བྲལ་ཞིང ། །སྣང་མེད་དེ་ཡི་གཟིགས་པ་བས། །གལ་ཏེ་བསྟོད་དམ་སྨད་ཀྱང་རུང ། །ཐུབ་པ་དེ་ལ་ཇི་སྐད་བརྗོད། །མྱ་ངན་མི་འདའ་འདའ་ལ་མིན། །ཁྱོད་ལ་མྱ་ངན་འདའ་མི་གནས། །བློ་དང་རིག་པར་བགྱི་དང་བྲལ། །ཡོད་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་སྤངས། །དེ་ལྟར་སྐྱེ་འཇིག་སྤངས་པ་ཡི། །ཐུབ་པ་ཞི་བ་སུས་མཐོང་བ། །དེ་དང་འདི་དང་སླད་མར་ཡང ། །ཆགས་མེད་ཉེར་ལེན་མ་མཆིས་འགྱུར། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚུལ་དང་འདྲ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །བདག་གི་མིང་དང་རིགས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་བདག་ནི་བློ་ཆེན་ཏེ། །ཐེག་ཆེན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས། །དྲི་བ་བརྒྱ་པོ་རྩ་བརྒྱད་པ། །གསུང་བའི་མཆོག་ལ་ཞུ་བར་བགྱི། །དེ་ཡི་ཚིག་དེ་གསན་པ་དང ། །སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པའི་མཆོག་།ཐམས་ཅད་འཁོར་ལ་རྣམ་གཟིགས་ནས། །བདེ་གཤེགས་སྲས་ལ་གསུངས་པ་ནི། །ང་ལ་དྲིས་ཤིག་རྒྱལ་སྲས་རྣམས། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱང་དྲིས། །སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །ང་ཡིས་ཁྱོད་ལ་བཤད་པར་བྱ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐབས་ཕྱེ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་གཏུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
101b
ཞུ་བ་ཞུས་པ། ཇི་ལྟར་རྟོག་གེ་རྣམ་དག་འགྱུར། །རྟོག་གེ་ཅི་ཡི་སླད་དུ་འབྱུང ། །ཇི་ལྟ་བུ་ན་ནོར་པ་གདའ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་ནོར་པ་འབྱུང ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་སྤྲུལ་དང་ཞིང ། །ཁྱོད་ཀྱི་མཚན་དང་མུ་སྟེགས་ཀྱང ། །སྣང་མེད་རིམ་པ་ཅི་སླད་དུ། །ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱལ་སྲས་གང་ནས་ལྷགས། །གྲོལ་བ་གང་དུ་མཆི་བར་འགྱུར། །བཅིངས་པ་སུ་ལགས་གང་གིས་འགྲོལ། །བསམ་གཏན་པ་ཡི་ཡུལ་དེ་གང ། །ཇི་ལྟར་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་ལགས། །རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ཅི། །འབྲས་བུ་ཅི་ཞིག་རྒྱུ་ནི་གང ། །གཉིས་ཀྱིས་མཐའ་བརྗོད་ཅི་སླད་དུ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཡང་འབྱུང་བ་ལགས།། གཟུགས་མེད་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང ། འགོག་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ། །འདུ་ཤེས་འགོག་པ་ཇི་ལྟ་བུ། །ཅི་སླད་ཇི་ལྟར་སད་པར་འགྱུར། །འགྲོ་བ་དང་ནི་ལུས་འཛིན་ཀྱང ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་བྱ་བ་འབྱུང ། །ཇི་ལྟར་སྣང་བ་རྣམ་པར་སྒོམ། །ཇི་ལྟར་ས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར། །སྲིད་གསུམ་ཆོམས་གནས་པ་དེ་སུ། །གནས་ནི་གང་ལགས་ལུས་ནི་ཅི། །གནས་ཤིང་འགྲོ་བ་གང་ཞིག་ཏུ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །དབང་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་དང ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་འཐོབ། །ཇི་ལྟར་སེམས་ནི་མཉམ་པར་འཇོག་།རྒྱལ་བ་ཁྱུ་མཆོག་བདག་ལ་གསུངས། །ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། །ཀུན་གཞི་དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུར། །སྣང་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་ལགས། །ཇི་ལྟར་སྣང་ལས་སླད་དུ་ལྡོག་།རིགས་དང་རིགས་མེད་ཇི་ལྟར་ཅིས། །
102a
༄#། །སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །མཚན་རྣམས་རྣམ་པར་དགོད་པ་དང ། །བདག་མེད་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །སེམས་ཅན་མ་མཆིས་ཇི་ལྟ་བུ། །ཀུན་རྫོབ་བཤད་པ་ཇི་ལྟ་བུ། །ཇི་ལྟར་རྟག་དང་ཆད་པ་ཡིས། །ལྟ་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་མི་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཁྱོད་དང་མུ་སྟེགས་སུ། །མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱིས་འགལ་མི་འགྱུར། །སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བུར། །མ་འོངས་དུས་ན་འབྱུང་བ་གསུངས། །ཅི་སླད་ཇི་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད། །ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་འཇིག་།སྙིང་པོ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་ལགས། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་བྱེད་མ་མཆིས། །ཅི་སླད་འཇིག་རྟེན་སྒྱུ་མ་འདྲ། །དྲི་ཟ་འདྲ་དང་སྨིག་རྒྱུ་དང ། །ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་འདྲ་བ་ཡང ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་བདག་ལ་གསུངས། །བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་ཇི་ལྟར་མཆིས། །བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་རྣམས་ཅི་ལས་འབྱུང ། །ཡུལ་འཁྲུག་པ་དང་ཁྲག་ཁྲུག་དང ། །ཇི་ལྟར་འབྱུང་བར་ལྟ་བར་འགྱུར། །མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་འགགས་པ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་འདྲ། །འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟར་ཐུགས་སུ་ཆུད། །ཡི་གེ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་གསུང ། །ཅི་ཡིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་འདྲ་བ་ལགས། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་དུ། །སེམས་དང་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དུ། །གང་གིས་ས་ཡི་རིམ་པར་གྱུར། །སྣང་མེད་རྒྱུ་བ་གང་ཞིག་ལགས། །གང་གིས་བདག་མེད་རྣམ་པ་གཉིས། །ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བདག་།མགོན་པོ་ཡེ་
102b
ཤེས་རྣམ་པ་དང ། །ཚུལ་ཁྲིམས་སེམས་ཅན་འབྱུང་གནས་དུ། །ནོར་བུ་མུ་ཏིག་གསེར་འབྱུང་བའི། །རིགས་རྣམས་སུ་ཡིས་རབ་ཏུ་ཕྱུང ། །སེམས་ཅན་དངོས་པོའི་སྣ་གྲངས་དང ། །མངོན་པར་བརྗོད་པ་སུ་ཡིས་བསྐྱེད། །རིག་པའི་གནས་དང་བཟོ་ཡི་རྣམས། །གང་གིས་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་བཤད། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམ་པ་དུ། །ཚིགས་བཅད་རྐྱང་པ་ཇི་ལྟ་བུ། །རིགས་པ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་མཆིས། །བཤད་པ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །སྐོམ་དང་ཁ་ཟས་སྣ་ཚོགས་དང ། །ཇི་ལྟར་འཁྲིག་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །རྒྱལ་པོ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་དང ། །ཁམས་ཀྱི་བདག་པོ་ཇི་ལྟར་ལགས། །ཇི་ལྟར་རྒྱལ་སྲིད་སྲུང་བར་འགྱུར། །ལྷ་ཡི་རིས་ལ་རྣམ་པ་དུ། །ས་དང་སྐར་ཚོགས་ཅི་ལས་གྱུར། །ཉི་ཟླ་གཉིས་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བུ། །ཐར་པ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་མཆིས། །རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པ་རྣམ་པ་དུ། །སློབ་མ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་མཆིས། །སློབ་དཔོན་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །སངས་རྒྱས་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་ལགས། །སྐྱེས་པའི་རབས་ལ་རྣམ་པ་དུ། །བདུད་ལ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་མཆིས། །ཡ་མཚན་ཅན་ཡང་རྣམ་པ་དུ། །ཁྱོད་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་དུ། །སེམས་ལ་རྣམ་པ་དུ་ཞིག་མཆིས། །བཏགས་པ་ཙམ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ། །སྨྲ་བའི་མཆོག་གིས་བདག་ལ་གསུངས། །ནམ་མཁའི་སྤྲིན་རླུང་ཅི་ལས་གྱུར། །དྲན་དང་ཡིད་གཞུངས་ཇི་ལྟར་འབྱུང ། །ཤིང་གི་འཁྲི་ཤིང་ཇི་ལྟར་མཆིས། །སྲིད་གསུམ་དབང་པོ་བདག་ལ་གསུངས། །གླང་པོ་རི་དྭགས་རྟ་བླུན་རྣམས། །གཟུང་དུ་རུང་བ་ཅི་སླད་
103a
༄#། །དུ། །ངན་པའི་མི་རྣམས་ཅི་ལས་གྱུར། །བདག་ལ་སེམས་ལུང་སྒྱུར་བས་གསུངས། །ཁམས་དྲུག་འཛིན་པ་ཅི་སླད་དུ། །འདོད་ཆེན་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར།། སྐྱེས་པ་བུད་མེད་མ་ནིང་རྣམས། །ཇི་ལྟར་སྐྱེ་འགྱུར་བདག་ལ་གསུངས། །རྣལ་འབྱོར་ལས་ནི་ཇི་ལྟར་ལྡོག་།རྣལ་འབྱོར་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་འཇུག་།ཅི་འདྲའི་སྐྱེས་བུ་ཇི་ལྟ་བུར། །རྣལ་འབྱོར་གཞག་པ་བདག་ལ་གསུངས། །འགྲོ་བར་ཕྱིན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི། །མཚན་ཉིད་མཚན་མ་ཇི་ལྟ་བུ། །གང་གིས་ཇི་ལྟར་ཕྱུག་པོར་འགྱུར། །མཁའ་འདྲས་བདག་ལ་བཀའ་སྩོལ་ཅིག་།ཇི་ལྟར་ཅི་ཡི་ཤཱཀྱའི་རིགས། །བུ་རམ་ཤིང་སྐྱེས་ཇི་ལྟར་བྱུང ། །ཡུན་རིང་དྲང་སྲོང་དཀའ་ཐུབ་གང ། །ཁྱོད་ཀྱི་དེས་ནི་ཇི་ལྟར་བརླབས། །ཁྱོད་ཉིད་ཞིང་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ། །མཚན་དང་དེ་བཞིན་གཟུགས་སྣ་ཚོགས། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་ཡང ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་ཀུན་ན་གདའ། །ཇི་ལྟར་ཤ་རྣམས་བཟར་མི་རུང ། །ཇི་ལྟར་ཤ་ནི་བཀག་པ་ལགས། །ཤ་ཟའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་རྣམས། །ཤ་འཚལ་བར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཞིང་རྣམས་ཉི་ཟླའི་དབྱིབས། །རི་རབ་པདྨོ་འདྲ་བ་དང ། །དཔལ་བེའུ་སེང་གེའི་དབྱིབས་འདྲ་བ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་བདག་ལ་གསུངས། །གོ་འདུན་དག་དང་སྤྱི་ཚུགས་དང ། །མིག་འཕྲུལ་འདྲ་བ་ཇི་ལྟ་བུ། །རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་ཞིང་རྣམས་ཀྱང ། །ཇི་ལྟར་ཅི་སླད་བདག་ལ་གསུངས། །པི་ཝང་རྔ་ཡི་དབྱིབས་འདྲ་
103b
དང། །འབྲས་བུ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་འདྲ། །ཉི་ཟླ་དག་དང་རྣམ་བྲལ་བ། །ཇི་ལྟར་ཅི་སླད་བདག་ལ་གསུངས། །ལ་ལ་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་དང ། །སངས་རྒྱས་ལ་ལ་རྣམ་སྨན་འབྱུང ། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་སངས་རྒྱས་རྣམས། །ཇི་ལྟར་ཅི་སླད་བདག་ལ་གསུངས། །ཅི་སླད་ཇི་ལྟར་འདོད་ཁམས་སུ། །རྣམ་སངས་མ་རྒྱས་བདག་ལ་གསུངས། །ཅི་ཡི་དོན་དུ་འོག་མིན་དུ། །ཆགས་བྲལ་ཁྲོད་དུ་མངོན་སངས་རྒྱས་བདེ་གཤེགས་མྱ་ངན་འདས་ནས་གོ་།བསྟན་པ་སུ་ཞིག་འཛིན་པར་འགྱུར། །སྟོན་པ་ཇི་སྲིད་བར་དུ་བཞུགས། །ཚུལ་ཡང་ཇི་སྲིད་གནས་པར་འགྱུར། །ཁྱོད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་རྣམ་པ་དུ། །ལྟ་བ་བདག་ཀྱང་རྣམ་པ་དུ། །དགེ་སློང་དངོས་དང་འདུལ་བ་ཡང ། །ཅི་སླད་ཇི་ལྟར་བདག་ལ་གསུངས། །རང་རྒྱལ་རྒྱལ་སྲས་ཉན་ཐོས་ཀྱི། །ཅི་སླད་འགྱུར་བ་རྒྱལ་པོ་དང ། །སྣང་བ་མེད་པ་རྒྱལ་པོ་ཡང ། །ཅི་ཡི་སླད་པ་བདག་ལ་གསུངས། །འཇིག་རྟེན་མངོན་ཤེས་གང་གིས་འབྱུང ། །འཇིག་རྟེན་འདས་ཀྱིའང་ཇི་ལྟ་བུར། །སེམས་དང་ས་རྣམས་བདུན་པོ་ཡང ། །ཇི་ལྟར་ཅི་སླད་བདག་ལ་གསུངས། །ཁྱོད་ཀྱི་དགེ་འདུན་རྣམ་པ་དུ། །ཇི་ལྟར་དགེ་འདུན་དབྱེན་དུ་འགྱུར། །སེམས་ཅན་གསོ་བའི་གཙུག་ལག་ཀྱང ། །ཇི་ལྟ་ཅི་སླད་བདག་ལ་གསུངས། །འོད་སྲུང་ལོག་པར་དད་སེལ་དང ། གསེར་ཐུབ་ཀྱང་ནི་ང་ཡིན་ཞེས།། རྒྱལ་བའི་སྲས་ལ་གསུང་བ་དེ། །ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ཅི་སླད་གསུང ། །བདག་དང་སེམས་ཅན་ཅིས་མེད་བརྗོད། །རྟག་དང་འཇིག་གཏམ་ཇི་ལྟ་བུར། །ཅི་སླད་སེམས་ཙམ་ཡང་དག་ཉིད། །ཐམས་ཅད་དུ་
104a
༄#། །ནི་བཤད་མི་མཛད། །ཇི་སྲིད་སྐྱེས་བུ་ན་ཆུང་ཚལ། ། རུ་ར་དང་སྐྱུ་རུ་ཚལ། །ཏི་སེའི་གངས་དང་ཁོར་ཡུག་རི། །རྡོ་རྗེ་སྲ་བའང་ཇི་ལྟ་བུ། །དེ་ཡི་ནང་ན་དུ་མའི་རི། ། རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་རབ་བརྒྱན་ཅིང ། །དྲང་སྲོང་དྲི་ཟས་ཀུན་གང་བ། །ཇི་ལྟར་ཅི་སླད་བདག་ལ་གསུངས། །ཐེག་པ་ཆེ་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་པ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་མཆོག་འདི། ། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པའི་ཕུལ། །ལྷ་ཆེན་གྱིས་ནི་གསན་པ་དང ། །ཤེས་རབ་ཆེན་པ་ལེགས་སོ་ལེགས། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གང་དྲིས་པ། །དེ་ནི་རིམ་གྱིས་ངས་བཤད་ཀྱི། །བློ་ཆེན་ང་ལ་ཤེས་པར་བྱོས། །སྐྱེ་དང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། །ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་འདས་དང་སྟོང ། །འཕོ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་དང ། །སངས་རྒྱས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་དང་སྲས། །ཉན་ཐོས་རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་དང ། །གཟུགས་མེད་སྤྱོད་པའི་མུ་སྟེགས་དང ། །རི་རབ་རྒྱ་མཚོ་རི་རྣམས་དང ། །གླིང་དང་ས་དང་ཞིང་རྣམས་དང ། །སྐར་མ་ཉི་མ་ཟླ་བ་དང ། །མུ་སྟེགས་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན། །རྣམ་ཐར་དབང་དང་མངོན་ཤེས་དང ། །སྟོབས་དང་བསམ་གཏན་ཏིང་ངེ་འཛིན། །འགོག་དང་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་དང ། །བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་ལམ་རྣམས་དང ། །ཚད་མེད་རྣམས་དང་བསམ་གཏན་དང ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་འགྲོ་འོང་དང ། །སྙོམས་པར་འཇུག་དང་འགོག་པ་དང ། །ལྡང་དང་སྣ་ཚོགས་བཤད་པ་དང ། །སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་དང ། །བདག་
104b
མེད་པ་དང་ཆོས་ལྔ་དང ། །རང་བཞིན་རྟོག་དང་བརྟགས་པ་དང ། །སྣང་དང་ལྟ་གཉིས་ཇི་ལྟ་བུ། །ཐེག་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་དང ། །གསེར་ནོར་མུ་ཏིག་འབྱུང་བའི་རིགས། །འདོད་ཆེན་པ་དང་འབྱུང་ཆེན་དང། །སངས་རྒྱས་གཅིག་དང་དཀྲུགས་མ་དང ། །ཤེས་དང་ཤེས་བྱ་འབྱུང་འཐོབ་དང ། །སེམས་ཅན་སྲིད་དང་མི་སྲིད་དང ། །ཅི་ཕྱིར་གླང་པོ་རི་དྭགས་རྟ། །ཇི་ལྟར་གཟུང་རུང་བདག་ལ་གསུངས། །དཔེ་དང་རྒྱུ་རྣམས་ལྡན་པ་ཡི། །གྲུབ་པའི་མཐའ་བཤད་ཇི་ལྟ་བུར། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཅི་ཡི་ཕྱིར། །ཚུལ་དང་ནོར་པ་སྣ་ཚོགས་དང ། །སེམས་ཙམ་སྟེ་ནི་སྣང་བ་མེད། །ས་རྣམས་ལ་ཡང་རིམ་པ་མེད། །སྣང་བ་མེད་དང་འགྱུར་བ་རྣམས། །བརྒྱ་པོ་ཅི་ཕྱིར་བདག་ལ་གསུངས། །གསོ་བའི་གཙུག་ལག་བཟོ་རྣམས་དང ། །སྒྱུ་རྩལ་རིག་ལུང་དེ་བཞིན་ཏེ། །རི་བོ་དེ་བཞིན་རི་རབ་དང ། །ས་ཡི་ཚད་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བུར། །ཉི་མ་ཟླ་བ་རྒྱ་མཚོ་ཡི། །ཚད་ནི་ཇི་ཙམ་བདག་ལ་གསུངས། །སེམས་ཅན་ལུས་ལ་རྡུལ་གྱི་རྣམས། །རབ་དང་འབྲིང་དང་ཐམ་དུ། །ཞིང་དང་ཞིང་ལ་རྡུལ་རྣམས་དུ། །འདོམ་དང་འདོམ་ལ་ཇི་སྙེད་མཆིས། །ཁྲུ་འདོམ་གོམ་པ་རྒྱང་གྲགས་དང ། །དཔག་ཚད་ཕྱེད་དང་དཔག་ཚད་ལ། །རི་བོང་ཉི་ཟེར་སྲོ་མ་དང ། །ལུག་གི་དང་ནི་ནས་ཀྱང་དུ། །བྲེ་གང་ལ་ནི་ནས་འཕྲུ་དུ། །བྲེ་ཕྱེད་ལ་ཡང་ནས་འབྲུ་དུ། །དེ་བཞིན་བྲེ་བོ་ཁལ་གཅིག་ལ། །འབུམ་དང་བྱེ་བ་ཤུ་རྡོག་དུ། །ཡུངས་ཀར་ལ་ནི་རྡུལ་ཕྲན་དུ། །འོལ་མ་སེ་ལ་ཡུངས་ཀར་དུ། །རི་གཅིག་ལ་ནི་འོལ་སེ་དུ། །ནམ་གཅིག་ལ་ནི་རི་དུ་
105a
༄#། །ཡོད། །ཞོ་གཅིག་ལ་ནི་ནམ་དུ་ཡོད། །སྲང་གཅིག་ལ་ཡང་ཞོ་དུ་ཡོད། །རྩིས་ཀྱི་རྩིས་མགོ་འདི་ལྟ་བུར། །རི་རབ་ལ་ནི་སྲང་དུ་ཡོད། །དེ་སྐད་བུ་ཡིས་ང་ལ་དྲིས།། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཅི་ཕྱིར་འདྲི། །རང་རྒྱལ་དག་དང་ཉན་ཐོས་དང ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི། །སྐུ་ལ་རྡུལ་ཕྲན་དུ་ཡོད་ཅེས། །དེ་སྐད་ཅི་ཕྱིར་འདྲི་མི་བྱེད། །མེ་ལྕེ་ལ་ནི་རྡུལ་ཕྲན་དུ། །རླུང་ལ་ཡང་ནི་རྡུལ་ཕྲན་དུ། །དབང་པོ་གཅིག་ཅིག་རྡུལ་ཕྲན་དུ། །སྨིན་མའི་སྤུ་ཡི་ཁུང་བུ་དུ། །ཕྱུག་པོའི་མི་རྣམས་ཅི་ལས་འགྱུར། །འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཡང ། །རྒྱལ་སྲིད་ཅིས་བསྲུང་དེ་དག་གིས། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཐར་བར་འགྱུར། །ཚིགས་བཅད་རྐྱང་པ་ཇི་ལྟར་སྨྲ། །འཁྲིག་པ་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་དང ། །ཟས་སྐོམ་རྣམ་པ་མང་པོ་དང ། །ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ན་ཆུང་ཚུལ། །ཇི་ལྟར་ཅི་སླད་རི་བོ་རྣམས། །རྡོ་རྗེ་ལྟར་སྲ་བདག་ལ་སྨྲོས། །སྒྱུ་མ་རྨི་འདྲ་ཅི་ཕྱིར་ན། །སྨིག་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཇི་ལྟ་བུར། །གང་དུ་སྤྲིན་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དུས་ཀྱི་རྣམས་ཀྱང་ཅི་ལས་འབྱུང ། །རོ་ཡི་བྲོ་བ་ཅི་ལས་གྱུར། །ཅི་ལས་ཕོ་མོ་མ་ནིང་རྣམས། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་མཛེས་པ་དག་།བུ་ཁྱོད་ང་ལ་ཅི་ཕྱིར་འདྲི། །ཇི་ལྟར་ལྷ་ཡི་རི་བོ་རྣམས། །དྲང་སྲོང་དྲི་ཟས་བརྒྱན་པ་དག་།གྲོལ་བ་གང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །བཅིངས་པ་སུ་ཞིག་གང་གིས་འགྲོལ། །བསམ་གཏན་པ་ཡི་ཡུལ་དེ་གང ། །སྤྲུལ་པ་དང་ནི་མུ་སྟེགས་ཀྱང ། །ཡོད་མེད་བྱེད་མེད་ཅི་ཡི་
105b
ཕྱིར། །སྣང་བ་ལས་ནི་ཇི་ལྟར་ལྡོག་།རྟོག་གེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་འདག་།རྟོག་གེ་ཅི་ཕྱིར་འབྱུང་བར་འགྱུར། །བྱེད་པ་ཅི་ཡིས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །འགྲོ་བའང་ཅི་ཕྱིར་བདག་ལ་གསུངས། །གང་གིས་འདུ་ཤེས་གཅད་པར་བགྱི། །ཅི་ཡིས་ཏིང་འཛིན་རྟོགས་པར་འགྱུར། །སྲིད་གསུམ་ཚོམས་གནས་པ་དེ་སུ། །གནས་ནི་གང་ལགས་ལུས་ཀྱང་ཅི། །བདག་དང་སེམས་ཅན་མེད་ཅིས་བརྗོད། །ཀུན་རྫོབ་བསྟན་པ་ཇི་ལྟ་བུར། །མཚན་ཉིད་འདྲི་བ་ཅི་ཡི་ཕྱིར། །བདག་མེད་འདྲི་བ་ཇི་ལྟ་བུ། །སྙིང་པོ་སྡེ་པ་ཅི་ཡི་ཕྱིར། །ང་ལ་འདྲིར་བྱེད་རྒྱལ་བའི་བུ། །རྟག་དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་དང ། །གང་གིས་སེམས་ཀྱང་མཉམ་པར་འཇོག་།བརྗོད་དང་དེ་བཞིན་ཡེ་ཤེས་དང ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རིགས་དང་རྒྱལ་བའི་བུ། །བླ་མ་སློབ་མ་རིགས་པ་སྟོན། །སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་ཇི་ལྟ་བུར། །ཟས་སྐོམ་ནམ་མཁའ་ཡིད་གཞུངས་དང ། །བདུད་རྣམས་དང་ནི་བཏགས་པ་ཙམ། །ཤིང་དང་ཁྲི་ཤིང་ཅི་ཕྱིར་ཞེས། །ཅི་ཕྱིར་རྒྱལ་སྲས་ང་ལ་འདྲི། །ཞིང་རྣམས་སྣ་ཚོགས་ཅི་ཡི་ཕྱིར། །ཡུན་རིང་དྲང་སྲོང་དཀའ་ཐུབ་དང། །ཁྱོད་ཀྱི་རིགས་དང་བླ་མ་གང ། །ཅི་ཕྱིར་ང་ལ་རྒྱལ་སྲས་འདྲི། །ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་མི་གང་ངན། །འདོད་པའི་ཁམས་སུ་འཚང་མི་རྒྱ། །འོག་མིན་དུ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ། །ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ང་ལ་འདྲི།། ཅི་ཕྱིར་མངོན་ཤེས་འཇིག་རྟེན་པ། །ཇི་ལྟར་དགེ་སློང་དངོས་སུ་འགྱུར། །སྤྲུལ་དང་རྣམ་སྨིན་གནས་པ་ཡི། །སངས་རྒྱས་ང་ལ་ཇི་ལྟར་འདྲི། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་སངས་རྒྱས་དང ། །དགེ་འདུན་རྣམས་
106a
༄#། །ཀྱང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །པི་ཝང་མེ་ཏོག་རྔ་འདྲ་དང ། །སྣང་བ་སྤངས་པའི་ཞིང་རྣམས་དང ། །སེམས་དང་ས་རྣམས་བདུན་པོ་དག་།ང་ལ་རྒྱལ་བའི་བུ་ཡང་འདྲི། ། འདི་དང་གཞན་ཡང་རབ་མང་བའི། །འདྲི་བ་ང་ལ་བུས་དྲིས་པ། །རེ་རེར་མཚན་དང་རབ་ལྡན་ཞིང ། །ལྟ་བའི་ཉེས་པས་རྣམ་སྤངས་ཏེ། །བཤད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ། །ངས་བཤད་ང་ལས་མཉན་པར་གྱིས། །ཚིག་རྣམས་དགོད་པ་ངས་བྱ་ཡི། །ཚིག་ནི་བརྒྱ་ཡི་རྩ་བརྒྱད་པོ། །ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཤད་པའི་རྣམས། །ང་ལ་བུ་ཡིས་མཉན་པར་གྱིས། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཚིག་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་པོ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་།སྐྱེ་བའི་ཚིག་དང ། མི་སྐྱེ་བའི་ཚིག་དང ། རྟག་པའི་ཚིག་དང ། མི་རྟག་པའི་ཚིག་དང ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་དང ། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཚིག་དང ། གནས་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཚིག་དང ། གནས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། སྐད་ཅིག་པའི་ཚིག་དང ། སྐད་ཅིག་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རང་བཞིན་ཡོད་པའི་ཚིག་དང ། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་དང ། སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། ཆད་པའི་ཚིག་དང ། ཆད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། སེམས་ཀྱི་ཚིག་དང ། སེམས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། དབུ་མའི་ཚིག་དང ། དབུ་
106b
མ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། ཐེར་ཟུག་པའི་ཚིག་དང ། ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། རྐྱེན་གྱི་ཚིག་དང ། རྐྱེན་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། རྒྱུའི་ཚིག་དང ། རྒྱུ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཉོན་མོངས་པའི་ཚིག་དང ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྲེད་པའི་ཚིག་དང ། སྲེད་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཐབས་ཀྱི་ཚིག་དང ། ཐབས་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། མཁས་པའི་ཚིག་དང ། མཁས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། དག་པའི་ཚིག་དང ། དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། རིགས་པའི་ཚིག་དང ། རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། དཔེའི་ཚིག་དང ། དཔེ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སློབ་མའི་ཚིག་དང ། སློབ་མ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། བླ་མའི་ཚིག་དང ། བླ་མ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། རིགས་ཀྱི་ཚིག་དང ། རིགས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཚིག་དང ། ཐེག་པ་གསུམ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྣང་བའི་ཚིག་དང ། སྣང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྨོན་པའི་ཚིག་དང ། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འཁོར་གསུམ་གྱི་ཚིག་དང ། འཁོར་གསུམ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། མཚན་མའི་ཚིག་དང ། མཚན་མ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཡོད་མེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་དང ། ཡོད་མེད་ཀྱི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། གཉིས་ཀའི་ཚིག་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚིག་དང ། སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བའི་ཚིག་དང ། མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བ་མེད་པའི་ཚིག་
107a
༄#། །དང།་ཞིང་གི་ཚིག་དང ། ཞིང་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རྡུལ་གྱི་ཚིག་དང ། རྡུལ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཆུའི་ཚིག་དང ། ཆུ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རྨོངས་པའི་ཚིག་དང ། རྨོངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། ཡང་དག་པའི་ཚིག་དང ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། གྲངས་དང་རྩིས་ཀྱི་ཚིག་དང ། གྲངས་དང་རྩིས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཚིག་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྐྱོ་བའི་ཚིག་དང ། སྐྱོ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྟུག་པོའི་ཚིག་དང ། སྟུག་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། སྒྱུ་རྩལ་དང་རིག་པ་དང་བཟོའི་ཚིག་དང ། སྒྱུ་རྩལ་དང་རིག་པ་དང་བཟོ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རླུང་གི་ཚིག་དང ། རླུང་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སའི་ཚིག་དང ། ས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སེམས་ཀྱི་ཚིག་དང ། སེམས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། གདགས་པའི་ཚིག་དང ། གདགས་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རང་བཞིན་གྱི་ཚིག་དང ། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཕུང་པོའི་ཚིག་དང ། ཕུང་པོ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སེམས་ཅན་གྱི་ཚིག་དང ། སེམས་ཅན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བློའི་ཚིག་དང ། བློ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚིག་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཤེས་བྱའི་ཚིག་དང ། ཤེས་བྱ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ཚིག་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཁྲག་ཁྲུག་གི་ཚིག་དང ། ཁྲག་ཁྲུག་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། སྒྱུ་
107b
མའི་ཚིག་དང ། སྒྱུ་མ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རྨི་ལམ་གྱི་ཚིག་དང ། རྨི་ལམ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྨིག་རྒྱུའི་ཚིག་དང ། སྨིག་རྒྱུ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཚིག་དང ། གཟུགས་བརྙན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འཁོར་ལོའི་ཚིག་དང ། འཁོར་ལོ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། དྲི་ཟའི་ཚིག་དང ། དྲི་ཟ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། ལྷའི་ཚིག་དང ། ལྷ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། ཟས་སྐོམ་གྱི་ཚིག་དང ། ཟས་སྐོམ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འཁྲིག་པའི་ཚིག་དང ། འཁྲིག་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ལྟ་བའི་ཚིག་དང ། ལྟ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཚིག་དང ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚིག་དང ། ཚུལ་ཁྲིམས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཉི་ཟླ་དང་སྐར་མའི་ཚིག་དང ། ཉི་ཟླ་དང་སྐར་མ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བདེན་པའི་ཚིག་དང ། བདེན་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འབྲས་བུའི་ཚིག་དང ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འགོག་པའི་ཚིག་དང ། འགོག་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འགོག་པ་ལས་ལྡན་བའི་ཚིག་དང ། འགོག་པ་ལས་ལྡང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། གསོ་བའི་ཚིག་དང ། གསོ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། མཚན་གྱི་ཚིག་དང ། མཚན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཡན་ལག་གི་ཚིག་དང ། ཡན་ལག་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྒྱུ་རྩལ་རིག་པའི་ཚིག་དང ། སྒྱུ་རྩལ་རིག་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚིག་དང ། བསམ་གཏན་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ནོར་པའི་ཚིག་དང ། ནོར་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྣང་
108a
༄#། །བའི་ཚིག་དང ། སྣང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བསྲུང་བའི་ཚིག་དང ། བསྲུང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རུས་ཀྱི་ཚིག་དང ། རུས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། དྲང་སྲོང་གི་ཚིག་དང།་དྲང་སྲོང་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། རྒྱལ་པོའི་སྲིད་ཀྱི་ཚིག་དང ། རྒྱལ་པོའི་སྲིད་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དང ། གཟུང་བའི་ཚིག་དང ། གཟུང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རིན་པོ་ཆེའི་ཚིག་དང ། རིན་པོ་ཆེ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ལུང་བསྟན་པའི་ཚིག་དང ། ལུང་བསྟན་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འདོད་ཆེན་པའི་ཚིག་དང ། འདོད་ཆེན་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཕོ་མོ་དང་མ་ནིང་གི་ཚིག་དང།་ཕོ་མོ་དང་མ་ནིང་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བྲོ་བའི་ཚིག་དང ། བྲོ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བྱེད་པའི་ཚིག་དང ། བྱེད་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ལུས་ཀྱི་ཚིག་དང ། ལུས་མེད་པའི་ཚིག་དང།་རྟོག་གེའི་ཚིག་དང ། རྟོག་གེ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། གཡོ་བའི་ཚིག་དང ། གཡོ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། དབང་པོའི་ཚིག་དང ། དབང་པོ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཚིག་དང ། འདུས་བྱས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚིག་དང ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འོག་མའི་ཚིག་དང ། འོག་མིན་གྱི་ཚིག་དང ། དུས་ཀྱི་ཚིག་དང ། དུས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཤིང་དང་ཤིང་གེལ་བ་དང་ལྕུག་མགྱེས་པའི་ཚིག་དང ། ཤིང་དང་ཤིང་གེལ་བ་དང་ལྕུག་མགྱེས་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚིག་དང ། སྣ་ཚོགས་
108b
མེད་པའི་ཚིག་དང ། བསྟན་པས་གཟུང་བའི་ཚིག་དང ། བསྟན་པས་གཟུང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འདུལ་བའི་ཚིག་དང ། འདུལ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། དགེ་སློང་གི་ཚིག་དང ། དགེ་སློང་མེད་པའི་ཚིག་དང ། བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་ཚིག་དང ། བྱིན་རླབས་མེད་པའི་ཚིག་དང ། ཡི་གེའི་ཚིག་དང ། ཡི་གེ་མེད་པའི་ཚིག་དང ། འདི་དག་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་ཚིག་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དོ།། །།འཕགས་པ་ལངྐར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་གཉིས་པ། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།། བཅོམ་ལྡན་འདས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འགག་པ་རྣམ་པ་དུ་མཆིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འགག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱུན་འགག་པ་དང།་མཚན་ཉིད་འགག་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བའང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྒྱུན་སྐྱེ་བ་དང ། མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བའོ། །གནས་པའང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྒྱུན་གནས་པ་དང ། མཚན་ཉིད་གནས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་དང ། ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང ། རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་ཉིད་
109a
༄#། །བརྒྱད་དུ་གསུངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མདོར་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ལ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཛིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་གཉིས་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་ཅིང་གཅིག་གི་རྒྱུ་གཅིག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དང ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་འགག་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་འགོག་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་མཚན་ཉིད་འགག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུན་འགག་པ་ནི་གང་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་གནས་པ་དང ། གང་ལ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་གང་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་གནས་
109b
ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་སོ། །གང་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། འཇིམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་བ་དང ། འཇིམ་པའི་གོང་བུ་ནི་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་པ་དང ། ཇི་ལྟར་གསེར་དང་རྒྱན་བཞིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཅི་སྟེ་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་འཇིམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་དག་ལས་བརྩམས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་འཇིམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་ལས་ཀྱང་བརྩམས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་དང ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་འགག་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་བདག་གི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགག་པར་མི་འགྱུར་གྱི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འགག་གོ་།རང་གི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འགགས་ན་ཀུན་གཞི་
110a
༄#། །རྣམ་པར་ཤེས་པའང་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་ན་ནི་སྨྲ་བ་འདིའང་མུ་སྟེགས་བྱེད་པའི་ཆད་པར་སྨྲ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་སྨྲ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཡུལ་ལ་འཛིན་པ་རྒྱུན་ཆད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ།་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ཆད་པས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་རྒྱུན་ཡང་ཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ལས་རྒྱུན་འབྱུང་བར་སྨྲའོ། །རྒྱུ་མ་གཏོག་པར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་དང་སྣང་བ་འདུས་པ་ལས་འབྱུང་བར་མི་སྨྲ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་ནི་གཙོ་བོ་དང ། སྐྱེས་བུ་དང ། དབང་པོ་དང ། དུས་དང ། རྡུལ་ཕྲ་མོར་སྨྲ་བའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བདུན་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་འདུ་བ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དང ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དང ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་དང ། རྒྱུའི་དངོས་པོ་དང ། རྐྱེན་གྱི་དངོས་པོ་དང ། འགྲུབ་པའི་དངོས་པོ་སྟེ་བདུན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་དོན་དམ་པ་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང ། ལྟ་བ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང ། ལྟ་བ་གཉིས་ལས་འདས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང །
110b
སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང ། སྲས་ཀྱི་ས་ལས་འདའ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། འདི་དག་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། དོན་དམ་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང་དོན་དམ་པའི་སྙིང་པོ་དེ་དང་ལྡན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་གི་ཆོས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་གཏོགས་པའི་རྣམས་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་རྣམ་པར་འགོད་དེ། ཇི་ལྟར་མུ་སྟེགས་བྱེད་པའི་སྨྲ་བ་དང ། ལྟ་བ་ངན་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འགོད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་པའི་སྨྲ་བ་དང ། ལྟ་བ་ངན་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདག་གི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་དང ། བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མི་འཇུག་པས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དོན་དམ་པར་ལྟ་བ་གཉིས་སུ་སྨྲ་བར་གྱུར་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་མི་ཤེས་པ་དང ། སྲེད་པ་དང ། ལས་ཀྱི་རྐྱེན་རྣམ་པར་ལོག་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པ། སྲིད་པ་གསུམ་
111a
༄#། །གྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པར་ཟློག་པ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ཡུལ་སྒྱུ་མ་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་བཤད་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དགེ་སྦྱོང་ངམ། བྲམ་ཟེ་གང་ལ་ལ་མ་བྱུང་བའམ། ཡོད་པ་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་མངོན་པ་དང ། དངོས་པོ་ཡུན་དུ་གནས་པ་དང ། རྐྱེན་རྣམས་ལས་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འདོད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནི་རྒྱུན་དང ། བྱ་བ་དང ། སྐྱེ་བ་དང ། སྲིད་པ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། ལམ་དང ། ལས་དང ། འབྲས་བུ་དང ། བདེན་པ་དང ། རྣམ་པར་འཇིག་པ་དང ། ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དང ། མི་དམིགས་པ་དང ། ཐོག་མ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། གྱོ་མོ་ནི་རྫ་མ་མེད་པས་རྫ་མའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་དོ། །ས་བོན་ཚིག་པའང་མྱུ་གུའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང།་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་དག་འགགས་པ་དང ། འགག་པ་དང ། འགག་པར་འགྱུར་བ་ནི་བདག་ནི་སེམས་སྣང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བས་དེ་དག་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་མ་བྱུང་བའམ། ཡོད་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་གསུམ་ཕྲད་པའི་རྐྱེན་གྱི་བྱེད་པ་ལྡན་པ་ལས་འབྱུང་དུ་ཟིན་ན་ནི་
111b
བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་ལྟ་བུ་མེད་པ་རྣམས་དང ། བྱེ་མ་ལས་ཀྱང་འབྲུ་མར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་འབྱུང་བར་སྨྲ་བ་ལས་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པ་དང ། ངེས་པ་ལས་འགལ་བ་དང ། བྱ་བ་དང་ལས་དང་བྱེད་པ་དོན་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ལའང་གསུམ་ཕྲད་པའི་རྐྱེན་གྱི་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པས་རྒྱུ་དང ། འབྲས་བུ་དང ། རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡོད་དེ། འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། དེ་ལྟར་བྱུང་བའི་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པར་རིག་པ་དང ། གཞུང་གིས་བརྟགས་པའི་ས་ལ་གནས་ཤིང་རང་གི་ལྟ་བ་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཉེས་པའི་ལྟ་བས་ཟིན་པ་མི་མཉམ་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་མི་ཤེས་པས་བསྟན་པ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དགེ་སྦྱོང་དམ་བྲམ་ཟེ་གང་ལ་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་སྤྲིན་དང ། འགལ་མེ་བསྐོར་བ་དང ། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང ། མ་སྐྱེས་པ་དང ། སྒྱུ་མ་དང ། སྨིག་རྒྱུ་བ་དང ། ཆུའི་ཟླ་བ་དང ། རྨི་ལམ་དང ། ཕྱི་རོལ་ཏུ་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་མཐོང་བས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྐྱེན་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་བརྗོད་པ་དང ། མཚན་དང་མཚན་གྱི་གཞི་དང ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་
112a
༄#། །དང་བྲལ་བ། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དང ། གནས་སུ་སྣང་བའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། ཡུལ་དང ། གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བ།་སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ། སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་སྤངས་པ། བདག་གི་སེམས་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནི་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གྱུར་པའི་སྦྱོར་པ་དང ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང ། གཟུགས་བརྙན་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དང ། རྐྱེན་གྱིས་མ་བརྩམས་པ་དང ། ཕྱི་ནང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་དབེན་པ་དང ། སེམས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ལྟ་བས་མཚན་མ་མེད་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སའི་རིམ་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང ། ཁམས་གསུམ་བདག་གི་སེམས་སྒྱུ་མར་ཤིན་ཏུ་མོས་པར་རབ་ཏུ་སྒོམ་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་གི་སེམས་སྣང་བ་མེད་པ་ཙམ་ལ་འཇུག་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་སྐྱེ་བ་དང ། བྱ་བ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྡོ་རྗེའི་གཟུགས་
112b
ལྟ་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དང་ལྡན་པ། སྟོབས་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ། དབང་དང ། སྙིང་བརྩེ་བ་དང ། སྙིང་རྗེ་དང་ཐབས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞིང་གི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོབ། སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་པ། རིམ་གྱིས་གནས་འཕོས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རབ་ཏུ་འཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དང ། སེམས་དང ། རྒྱུ་དང ། རྐྱེན་དང ། བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་དང ། སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བར་སེམས་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱའོ། །ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་བྱུང་བའི་སྲེད་པ་གསུམ་པོ་རབ་ཏུ་མཐོང་ནས།་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྣང་བ་མེད་པ། མི་སྐྱེ་བ་དྲན་པའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཆོས་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་བདག་གི་སེམས་ལ་དབང་སྒྱུར་ཞིང ། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སྤྱོད་པ་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ཞིང་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་སྤྲུལ་པའི་གཟུགས་དང ། སེམས་ཙམ་དུ་
113a
༄#། །འཇུག་པས་སའི་རིམ་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བདག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་རྗེས་སུ་དོང་བ་བདག་གི་སེམས་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བར་བྱེད་པ། བརྗོད་པ་དང ། རིགས་པ་དང ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འཇིག་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་རབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་མེ་ཏོག་བཤད་དུ་གསོལ། ལངྐའི་གྲོང་རྡལ་དང ། མ་ལ་ཡའི་རྒྱ་མཚོ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སླད་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་ལྟ་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྗེས་སུ་གསུངས་པ་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྒྱུ་བཞི་དག་གིས་འབྱུང་ངོ ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ལ་འཛིན་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་དང ། ཐོག་མ་མེད་
113b
པའི་དུས་ནས་སྤྲོས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང ། གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ངོ་མཚར་དུ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་བཞི་པོ་འདི་དག་གིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཆུའི་ཀླུང་ལྟ་བུ་ལས་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རླབས་འབྱུང་ངོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང ། སྤུའི་ཁུང་བུ་རྣམས་ལའང་དེ་བཞིན་ཏེ། མེ་ལོང་ལ་ཅིག་ཅར་དང ། རིམ་གྱིས་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་སྣང་བ་དང ། རྒྱ་མཚོ་ལ་རླུང་གིས་བཏབ་པ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡུལ་གྱི་རླུང་དང ། སེམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་རྒྱུའི་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་ཆད་པའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་དང ། ཐ་དད་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལས་དང་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང ། ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་འཇུག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱུ་དང་ཡུལ་གྱི་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་པའི་བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་དང་དེ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་ཅག་ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཕན་ཚུན་རྒྱུར་གྱུར་ཅིང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྣམ་
114a
༄#། །པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཞུགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་སེམས་སོ། །འོན་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཐ་མི་དད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷན་ཅིག་རྣམ་པར་རིག་པའི་ཡུལ་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་ལྟར་འཇུག་པའི་ཚེ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་རྒྱུ་བའི་བག་ཆགས་འཇུག་པ་རྣམས་མི་ཤེས་པར་རྒྱུའི། རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ནི་འདི་ལྟར་བདག་ཅག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་བཀག་ནས་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཀྱང ། དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་འགགས་བཞིན་དུ་སྙོམས་པར་འཇོག་སྟེ། བག་ཆགས་ཀྱི་ས་བོན་མ་འགགས་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་འགགས་པའོ། །ཡུལ་ལ་འཇུག་ཅིང་འཛིན་པ་མེད་པས་ནི་འགགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་ཞིང་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང ། ས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་གཞན་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའམ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་དུ་ན་སའི་མཚན་ཉིད་དང ། ཤེས་རབ་དང ། ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་ཤིང ། ཚིག་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལ་རྣམ་པར་གདོན་མི་ཟ་བ་རྒྱལ་
114b
བ་རྣམས་ལ་མཐའ་ཡས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ། ནགས་ཚལ་སྟུག་པོ་དང ། ཕུག་དང་ཤིང་ཁྲོད་ན་གནས་ཤིང་རྣལ་འབྱོར་རབ་དང་འབྲིང་དང་ཐ་མ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣང་བའི་རྒྱུད་མཐོང་བ་དང ། ཞིང་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་དང ། དབང་དང ། སྟོབས་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པར་ནུས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ལ་རི་མོར་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཁོར་བ་སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་དང ། སྲེད་པ་དང ། མི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ལས་རྒལ་བར་ནུས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དང་བསྟེན་པའི་ནན་ཏན་བརྩམ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོའི་དབའ་རླབས་རྣམས། །རླུང་གི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བ་དག་།གར་ཅིང་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ནི། །རྒྱུན་ཡང་རྣམ་པར་འཆད་པ་མེད། །ཀུན་གཞི་ཆུ་པོ་དེ་བཞིན་དུ། །རྟག་ཏུ་ཡུལ་གྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད། །སྣ་ཚོགས་རྣམ་ཤེས་དབའ་རླབས་རྣམས། །གར་ཅིང་
115a
༄#། །རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །སྔོན་པོ་དམར་པོ་ལན་ཚཝ་དང ། །མར་དང་འོ་མ་ཁ་ར་དང ། །བསྐ་བའི་འབྲས་བུ་མེ་ཏོག་དང ། །ཇི་ལྟར་ཉི་ཟླའི་འོད་ཟེར་དང ། ། རྒྱ་མཚོ་ཡི་ནི་དབའ་རླབས་དག་།མི་གཅིག་ཐ་དད་མིན་པར་ཤེས། །དེ་བཞིན་རྣམ་ཤེས་བདུན་པོ་ཡང ། །སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་ལྡན་པའོ། །རྒྱ་མཚོ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ནི། ། དབའ་རླབས་སྣ་ཚོགས་དེ་དག་སྟེ། །རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །ཀུན་གཞི་དེ་བཞིན་སྣ་ཚོགས་འབྱུང ། །སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་པ། །མཚན་ཉིད་དོན་ཏུ་རབ་ཏུ་བརྟག་།བརྒྱད་པོ་ཐ་དད་མ་ཡིན་མཚན། །མཚན་གྱི་གཞི་དང་མཚན་ཉིད་མེད། །རྒྱ་མཚོ་དང་ནི་དབའ་རླབས་རྣམས། །ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་མེད་པ་བཞིན། །སེམས་དང་རྣམ་ཤེས་དེ་བཞིན་དུ། །ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་མི་རྙེད་དོ། །སེམས་ནི་ལས་རྣམས་གསོག་པར་བྱེད། །ཡིད་ཀྱང་རྣམ་པར་གསོག་པ་སྟེ། །རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་།ལྔ་པོ་སྣང་ལ་རྟོག་པར་བྱེད། །སྔོན་པོ་དམར་པོའི་རྣམ་པར་ནི། །མི་ཡི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གདའ། །དཔའ་རླབས་སེམས་དང་མཐུན་པའི་ཆོས། །ཅི་སླད་ཐུབ་ཆེན་བཤད་དུ་གསོལ། ། སྔོན་པོ་དམར་པོའི་རྣམ་པ་རྣམས། །དབའ་རླབས་དག་ལ་མ་མཆིས་ཏེ། །མཚན་ཉིད་དོན་དུ་བྱིས་པ་ལ། །སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་སྟེ། །རང་
115b
གི་སེམས་ནི་གཟུང་བ་སྤངས། །གཟུང་བ་ཡོད་ན་འཛིན་པ་ཡང ། །དབའ་རླབས་མཐུན་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་ལྟ་བུར། །མི་ཡི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྣང ། ། དེ་ཕྱིར་དེ་ཡི་འཇུག་པ་ནི། །དབའ་རླབས་དག་དང་འདྲ་བར་སྣང ། །དབའ་རླབས་དངོས་པོར་རྒྱ་མཚོ་ནི། །གར་བྱེད་རྣམ་པར་རིག་འགྱུར་ན། །ཀུན་གཞི་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ། །ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་བློས་མི་རིག་།བྱིས་པ་བློ་དང་མི་ལྡན་པས། །ཀུན་གཞི་རྒྱ་མཚོ་ཇི་བཞིན་དུ། །དབའ་རླབས་འབྱུང་བའི་ཆོས་མཐུན་ཕྱིར། །དཔེ་ཡིས་ཉེ་བར་སྦྱར་བ་ཡིན། །སྐྱེ་བོ་བཟང་ངན་བར་མ་ལ། །གདུགས་འཆར་འགྱུར་བ་ཇི་བཞིན་དུ། །དེ་བཞིན་འཇིག་རྟེན་སྒྲོན་མ་ཁྱོད། །བུས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་དག་སྟོན། །ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་བཞུགས་མཛད་ཅིང ། །ཅི་སླད་དེ་བཞིན་ཉིད་མི་གསུང ། །དེ་སྟེ་དེ་བཞིན་ཉིད་གསུང་ན། །སེམས་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་མཆིས། །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོའི་དབའ་རླབས་དང ། །མེ་ལོང་རྨི་ལམ་ཇི་བཞིན་དུ། །ཅིག་ཆའི་དུས་སུ་སྣང་བ་བཞིན། །སེམས་ཀྱང་རང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ། །ཡུལ་དང་རྣམ་པར་མི་ལྡན་པས། །རིམ་གྱིས་འཇུག་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང ། །རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་།ཡིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་སྙེམས་པར་བྱེད། །ལྔ་པོ་རྣམས་ལ་སྣང་བར་མངོན། །མཉམ་པར་བཞག་ལ་རིམ་པ་མེད། །རི་མོའི་མཁན་པོ་ལ་ལའམ། །རི་མོ་མཁན་གྱི་སློབ་མའང་རུང ། །རི་མོའི་
116a
༄#། །དོན་དུ་ཚོན་འགྱེད་པ། །བཤད་པ་འདི་ཡང་དེ་དང་འདྲ། །ཚོན་ལ་རི་མོ་ཡོད་པ་མིན། །པིར་དང་སྣོད་ལའང་དེ་བཞིན་མེད། །སེམས་ཅན་དྲང་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། ། ཚོན་གྱིས་རི་མོ་རྣམ་པར་བརྟག་།ཡང་དག་ལ་ནི་ཡི་གེ་མེད། །བཤད་པ་དག་ནི་འཁྲུལ་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ནི་གནས་བཅས་ཤིང ། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་ལ་ཡང་དག་བསྟན། །སོ་སོ་རང་རིག་ཡང་དག་ནི། །བརྟག་དང་རྟོག་པས་ཡང་དག་སྤངས། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ལ་འདི་བསྟན་གྱི། །བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བཤད་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་དག་།སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་བཞིན་གཤད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང ། །བཤད་པ་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པ་ཡིན། །གཞན་ལ་གང་ཞིག་བསྟན་པ་དེ། །གཞན་ལ་བཤད་པར་མི་རུང་སྟེ། །ཇི་ལྟར་ནད་པ་སོ་སོ་ལ། །སྨན་པ་སྨན་རྣམས་གཏོང་བ་ལྟར། །སངས་རྒྱས་དེ་བཞིན་སེམས་ཅན་ལ། །སེམས་ཙམ་དུའང་རབ་ཏུ་གསུང ། །མགོན་པོ་རྣམས་ནི་གང་གསུང་བའི། །སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །རྟོག་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིའང་དེ་བཞིན་མིན། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འདོད་པས་འདུ་བ་དང ། འདུ་འཛི་དང ། གཉིད་དང ། སྒྲིབ་པ་མེད་པར་བྱའོ། །སྲོད་དང ། ཐོ་རངས་དང ། ནམ་
116b
གྱི་གུང་ལ་མི་ཉལ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ངན་པའི་གཙུག་ལག་དང ། གཏམ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་སེམས་དང ། ཤེས་རབ་དང ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དགོད་པ་ལ་གནས་ཏེ། གོང་དུ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གོང་དུ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྣང་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང།་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་དག་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྣལ་འབྱོར་ཅན་བོང་བུ་ཐེང་པོ་ལྟ་བུར་སེམས་དང ། ཤེས་རབ་དང ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྤངས་ཏེ། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་ས་བརྒྱད་པོ་སྠོབ་ནས་དེའི་གོང་དུ་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལ་བརྩོན། པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པ་
117a
༄#། །ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང ། མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་དང ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྟོགས་པ་རྒྱུ་བ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་སྟེ། འཕགས་པའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་དང་ལྡན་ན་འཕགས་པ་རྣམས་འཕགས་པ་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེ་དག་གི་སེམས་དང ། བསམ་པའི་སྤྱོད་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་ནས་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་པོ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་གང་
117b
ལ་གནས་ཤིང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་གཏོགས་པ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཚུལ་སྟོན་པ་དང ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་གང་གིས་གང་ཟག་དང ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ཏེ། ས་རྣམས་ལ་མཁས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་གཏན་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བདེ་བ་ལས་འདས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མཁྱེན་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཤེས་རབ་དང ། ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཅན་སྒྱུ་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་མངོན་པར་གྲུབ་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དང ། དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་དང ། འོག་མིན་གྱི་གནས་སུ་ཉེ་བར་བཞུད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་པོ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཚིག་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཤིན་ཏུ་ཕྱེ་བའི་གནས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཅན་ལ་ལ་མེད་པ་ལ་
118a
༄#། །མངོན་པར་ཞེན་པ་དག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློའི་རྒྱུ་ཟད་པའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རི་བོང་ལ་རཝ་མེད་དོ་སྙམ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རི་བོང་ལ་རི་བོང་གི་རཝ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལའང་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་འབྱུང་བ་དང ། ཡོན་ཏན་དང ། རྡུལ་དང ། རྫས་དང ། དབྱིབས་དང ། དཔེ་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་མཐོང་ནས་རི་བོང་གི་རཝ་མེད་པར་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་རྣམས་བ་ལང་གི་རཝ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཐའ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྷུང་ཞིང་སེམས་ཙམ་དུ་མ་རྟོགས་པའི་བློ་ཅན་དེ་དག་དེ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ཁམས་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ལུས་དང ། ལོངས་སྤྱོད་དང ། གནས་དང ། འགྲོ་བ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རི་བོང་གི་རཝ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་སྟེ་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པའི་རི་བོང་གི་རཝ་ལ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་རྟོག་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཕན་ཚུན་དུ་ལྟོས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་ར་མེད་དོ་སྙམ་དུ་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བར་དུ་བརྟགས་ན་དངོས་པོ་མི་དམིགས་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་ཡེ་
118b
ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པའི་བ་ལང་གི་རཝ་ཡོད་པར་མི་བརྟག་གོ་།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་མཐོང་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ། དེ་མ་མཆིས་ཞེས་བགྱི་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བ་ལས་ལྟོས་ཏེ་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེའི་རཝ་ལས་བརྟེན་ཏེ་བྱུང་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་རཝ་ལས་བརྟེན་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བྱུང་བས་དེའི་ཕྱིར་བརྟེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རི་བོང་གི་རཝ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རི་བོང་གི་ར་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གལ་ཏེ་ཐ་དད་ན་ནི་རཝའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བར་དུ་རབ་ཏུ་བརྟགས་ན་མི་དམིགས་པས་རཝ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀའི་དངོས་པོ་མེད་ན་གང་གིས་ཅི་ལས་ལྟོས་ཏེ་མེད་པར་འགྱུར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་ལྟོས་ནས་མེད་པར་མི་འགྱུར་ན།
119a
༄#། །རྒྱུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་རཝ་ཡོད་པ་ལས་ལྟོས་ཏེ། རི་བོང་གི་རཝ་མེད་ཅེས་ཀྱང་བརྟག་པར་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་མི་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་མུ་སྟེགས་བྱེད་པའི་ལྟ་བ་ཅན་གཟུགས་དང་རྒྱུ་དང་དབྱིབས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ། ནམ་མཁའི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ལ་མི་མཁས་པ་རྣམས་གཟུགས་ནམ་མཁའི་དངོས་པོ་དང་བྲལ་བ་ལ་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པར་ལྟ་བས་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཟུགས་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་སོ། །གཟུགས་ཉིད་ཀྱང་ནམ་མཁའ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཟུགས་དང་ནམ་མཁའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ནི་གཞག་པ་དང་གཞིའི་ཚུལ་དུ་གྱུར་པས་ཡིད་ཆེས་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འབྱུང་བ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ནི་ཕན་ཚུན་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ། ནམ་མཁའ་ལའང་མི་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལའང་ནམ་མཁའ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་རི་བོང་གི་རཝ་ནི་བ་ལང་གི་རཝ་ལས་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་གི་རཝའང་རྡུལ་ཕྲ་མོ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་མོ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་གཞིག་ན་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་མཚན་ཉིད་ལའང་མི་གནས་ན་དེ་ཅི་ལས་ལྟོས་ཏེ་
119b
མེད་པར་འགྱུར། དེ་སྟེ་གཞན་ལས་ལྟོས་པའི་དངོས་པོ་ཞིག་ནའང་དེའང་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་རི་བོང་དང་བ་ལང་གི་རཝ་དང ། ནམ་མཁའ་དང ། གཟུགས་སུ་ལྟ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་དང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་ཡིད་དུའང་འགྱུར་བར་བྱའོ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་དང།་ཞིང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་དུའང་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྣལ་འབྱོར་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ཡོད་པ་མིན། །སྣང་བ་ལས་ནི་སེམས་འབྱུང་སྟེ། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་འདྲ་བའི། །ཀུན་གཞི་མི་ལ་སྣང་བ་ཡིན། །སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས། །རང་བཞིན་དང་ནི་ཆོས་ལྔ་དང ། །བདག་མེད་གཉིས་པོ་དག་པ་ཡང ། །རྣམ་པར་འདྲེན་པ་རབ་ཏུ་གསུང ། །ཕན་ཚུན་དུ་ནི་འབྲེལ་བ་ལས། །རིང་དང་ཐུང་ལ་སོགས་པ་འབྱུང ། །ཡོད་པ་སྒྲུབ་པ་མེད་པ་སྟེ། །མེད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡོད་པའོ། །རྡུལ་ཕྲན་དུ་ནི་རྫས་གཞིག་སྟེ། །གཟུགས་ལ་རྣམ་པར་བརྟག་མི་བྱ། །སེམས་ཙམ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ནི། །ལྟ་
120a
༄#། །བ་ངན་པས་གསལ་མི་འགྱུར། །མགོན་པོ་རྣམས་ནི་གང་གསུང་བའི། །སོ་སོ་རང་རིག་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །རྟོག་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིའང་དེ་བཞིན་མིན། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ཅིག་ཅར་རམ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་སམ། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ནི་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་རྣམ་པར་འདག་སྟེ། ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཤིང་ཨ་མྲའི་འབྲས་བུ་ནི་རིམ་གྱིས་སྨིན་པར་འགྱུར་གྱི་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ཀྱང་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་འདག་སྟེ། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྫ་མཁན་ནི་སྣོད་རྣམས་རིམ་གྱིས་བྱེད་དེ། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་སྦྱོད་སྟེ། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ས་ཆེན་པོ་ལས་
120b
རྩཝ་དང ། ཤིང་གེལ་བ་དང ། སྨན་དང་ནགས་ཚལ་རྣམས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་སྐྱེའི། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རིམ་གྱིས་སྦྱོང་སྟེ། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། བཞད་གད་དང ། རོལ་མོ་དང ། གླུ་དང ། པི་ཝང་དང ། སིལ་སྙན་དང ། རི་མོ་དག་ལ་མཁས་པ་ནི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་གི་།ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་སྦྱོང་སྟེ། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་ཅིག་ཅར་སྣང་ངོ ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་སྣང་བ་མེད་པའི་སྦྱོད་ཡུལ་རྣམས་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་སྦྱོང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཟླ་བ་དང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་འོད་ཟེར་གྱིས་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་སེམས་ཅན་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལ། རྒྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་
121a
༄#། །དང།་སྤྱོད་ཡུལ་ཅིག་ཅར་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ལུས་དང ། གནས་དང།་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཡུལ་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་སྟོན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་འདྲ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱང་ཅིག་ཅར་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་ཏེ། འོག་མིན་གྱི་ཕོ་བྲང་དང ། གཞལ་མེད་ཁང་གི་གནས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུ་བཞག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ནི་ཅིག་ཅར་རྒྱུ་འདྲ་བ་དང ། སྤྲུལ་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་རྣམ་པར་མཛེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམ་པར་ཟློག་པས་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་མཛེས་སོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཉིད་དང་འདྲ་བར་འབྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ནི་སྒྱུ་མའི་ཡན་ལག་རྣམ་པ་མང་པོའི་སྐྱེས་བུ་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ། མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་གཏོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་བག་ཆགས་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དང་འབྲེལ་བ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བར་སྟོན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་ཡོངས་སུ་བརྟགས་
121b
པའི་རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྩཝ་དང ། ཤིང་དང ། གྱེ་མོ་ལ་རྟེན་ཏེ་སྒྱུ་མའི་སྔགས་དང ། མིར་ལྡན་པ་ལས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་འཆང་བའི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་མ་གྲུབ་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་སྣང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་སྣང་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་མང་པོའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་འདྲ་བར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཤད་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྦྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་བཞག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕྲུལ་པས་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་སྦྱིན་པ་དང ། བསམ་གཏན་དང ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་
122a
༄#། །དང།་སེམས་དང ། ཤེས་རབ་དང ། ཡེ་ཤེས་དང ། ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དང ། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་རྒྱུ་བ་རྣམ་པར་བཞག་གོ་།མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་བས་གཟུགས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རིམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་སྟོན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ནི་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བ། བྱ་བ་དང ། དབང་པོ་དང ། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ། བྱིས་པ་དང ། ཉན་ཐོས་དང།་རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་བདག་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བའང་རྣམ་པར་ལོག་པར་ལྟ་བར་གྱིས་ཤིག་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཚུལ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་དང ། དངོས་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་
122b
ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་དང ། བདག་མེད་པ་དང ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང ། མི་རྟག་པའི་ཡུལ་གྱི་བདེ་བ་ལས་སྐྱོ་བ་དང ། རྒྱུན་ཆད་པས་ཕུང་པོ་དང།་ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དང ། རང་དང་སྤྱིའི་ཕྱི་རོལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་སེམས་མཉམ་པར་གཞོག་སྟེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་ནས་ཉན་ཐོས་རྣམས་བསམ་གཏན་དང ། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། ལམ་དང ། འབྲས་བུ་དང ། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང ། རྣམ་པར་གྲོལ་པ་དང ། བག་ཆགས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཤི་འཕོ་དང་བྲལ་བ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་བདེ་བ་ལ་གནས་པ་ལྷག་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་བདེ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་སྔོན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་བརྩེ་བར་བལྟས་ཏེ། བདག་གི་སྨོན་ལམ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་འགོག་པའི་སྒོའི་བདེ་བ་དང ། མཉམ་པར་བཞག་པའི་བདེ་བ་ནི་མངོན་དུ་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པ་སོ་
123a
༄#། །སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་སྟེ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་བདེ་བ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསླབ་པར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང ། སེར་པོ་དང ། དྲོ་བ་དང ། གཤེར་བ་དང།་གཡོ་བ་དང ། སྲ་བའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་བྱེད་པ་མེད་པར་འབྱུང་བ་དང ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང ། རིགས་པ་དང ། ལུང་དང ། ཚད་མ་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བ་རྣམས་མཐོང་ནས་དེའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་བཟློག་པར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ཕྱིར་བཟློག་སྟེ། སའི་རིམ་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་འདི་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་གང་སྨྲས་པ་དེའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དོན་དམ་པ་
123b
རྟག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཤད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་དུ་མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་རྒྱུ་རྣམས་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་རྒྱུའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་གི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེ་རྒྱུའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པའི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅེས་བྱ་བར་ཡང་གང་གིས་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་སྟེ་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བ་རྒྱུའི་རང་གི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་ལ་རག་ལུས་པའི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་དོན་དམ་པ་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་བྲལ་བ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའོ། །དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་རྒྱུར་གྱུར་པས་ན་རྒྱུ་དང་ལྡན་པའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་བྲལ་བས་ན་མ་བྱས་པའི་
124a
༄#། །ནམ་མཁའ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། འགོག་པའི་དཔེ་དང་ཆོས་འདྲ་བས་རྟག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་པའི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བ་དང་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ། དེ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པའོ། །བདག་གིས་བྱས་པའི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་སྟེ་མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ནས་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་བློས་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ངའི་ཡང་བྱས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ནས་རྒྱུ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྟག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་སྟེ་མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་རྣམས་
124b
ཀྱི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རྒྱུ་དང་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ལྷ་བ་རི་བོང་གི་རཝ་དང་མཚུངས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རི་བོང་གི་རཝ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་དང ། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་མོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་དང ། དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་སྤངས་པས་ན་རྟག་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང ། རྟག་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕྱི་རོལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་དང ། རྟག་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང ། རྟག་པ་གང་གིས་དེས་ནི་རྟག་པ་དང ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེའི་རང་གི་རྒྱུ་དང ། མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པི། དེ་དག་ནི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། གཏམ་བྱར་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་འཁོར་བ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁྱད་པར་མི་ཤེས་པ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཇིགས་
125a
༄#། །པར་སྐྲག་པ་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཚོལ་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་དང ། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་འོངས་པ་རྒྱུན་ཆད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་གི་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀུན་གཞིར་གྱུར་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་བླུན་པོ་དེ་དག་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཙམ་དུ་རྟོག་པ་སྣང་བ་མེད་པར་ནི་མི་སྨྲའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་དེ་དག་འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་མངོན་པར་མི་ཤེས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣང་བ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་དག་འཁོར་བའི་འགྲོ་བའི་འཁོར་ལོར་རབ་ཏུ་འཁོར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་འབྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རི་བོང་དང ། རྟ་དང ། བོང་བུ་དང ། རྔ་མོའི་རཝ་དང་མཚུངས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་
125b
བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་ནི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལུས་དང ། ལོངས་སྤྱོད་དང ། གནས་ཀྱི་རྣམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འཇུག་པ་ལ་བྱིས་པ་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པའི་ལྟ་བ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་རྣམས་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ལས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་གི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ལྔ་ཡོད་དེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་དང ། གང་དུའང་མ་ངེས་པའི་རིགས་དང ། རིགས་མེད་པ་དང་ལྔའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཇི་ལྟར་ཁོང་
126a
༄#། །དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན། གང་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དང ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བ་བསྟན་ན་ལུས་ཀྱི་སྤུ་ལྡང་ཞིང་དེའི་བློ་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པ། བྱ་བའི་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་འདི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ལྟ་བས་ས་དྲུག་དང་ལྔ་དག་ཏུ་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྤངས་ནས་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་མ་སྤངས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་བདག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་སོ། །བྱ་བ་བྱས་སོ་ཞེས་ཡང་དག་པར་སེང་གེའི་སྒྲར་སྒྲོག་ཅིང ། དེ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་ནས། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་གྱི་བློར་གྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་དག་ནི་བདག་དང ། སེམས་ཅན་དང ། སྲོག་དང ། གསོ་བ་དང ། སྐྱེས་བུ་དང ། གང་ཟག་ཡོད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཚོལ་ལོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་གཞན་དག་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ལ་རག་ལས་པར་མཐོང་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདོད་པའི་བློར་
126b
འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐར་པ་ནི་མེད་དེ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རིགས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་འབྱུང་བའི་བློ་ཅན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ནི་གང་གཅིག་པུའི་ཕྱིར་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བསྟན་པ་ན་མཆི་མ་དང ། སྙིང་ཡེར་ཞེས་ལུས་ཀྱི་སྤུ་ལྡང་བར་འགྱུར་ཞིང་འདུ་འཛི་མེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང ། རང་གི་ལུས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་མང་པོ་བསྣོར་བ་དང ། ཟུང་གི་ཆོ་འཕྲུལ་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་བཤད་ན་དགའ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་པའི་རིགས་ཅན་དུ་ཤེས་ནས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དང ། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གཏམ་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཆོས་མངོན་པར་རྟོགས་པར་
127a
༄#། །འགྱུར་བའི་རིགས་དང ། ཁོང་དུ་ཆུད་པ་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་དང ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཕྱི་རོལ་ཡངས་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་བསྟན་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ལུས་དང ། ཀུན་གཞི་དང ། ལོངས་སྤྱོད་དང ། གནས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་བསྟན་པ་ནི་མི་འཇིགས། མི་སྐྲག་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་ན། དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་ནི་གསུམ་པོ་འདི་དག་བསྟན་པའི་ཚེ་གང་ལ་དགའ་བ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་རིགས་རྣམ་པར་དགོད་པ་འདི་ནི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བའི་ས་སྟེ། སྣང་བ་མེད་པའི་ས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དགོད་པར་བྱའོ། །སོ་སོ་རང་གི་ཀུན་གཞི་ལ་རང་གི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་དག་ནས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་གནས་པ་ཐོབ་ནས་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་སྐུའི་སྐུ་ཉིད་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
127b
ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དང ། །ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང ། །དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ཀྱང་སེམས་བསླད་པའོ། །བྱིས་པ་བློ་ཞན་རྣམས་ལ་ནི། །ཐེག་པ་གསུམ་དང་ཐེག་པ་གཅིག་།ཐེག་པ་མེད་པའང་ང་སྨྲ་སྟེ། །འཕགས་པ་རྣམས་ལ་དབེན་པ་ཉིད། །རྣམ་རིག་གཉིས་ཕོ་སྤངས་པ་ནི། །དམ་པའི་དོན་གྱི་སྒོ་མོ་སྟེ། །ཐེག་པ་གསུམ་དུ་རྣམ་དགོད་པ། །སྣང་མེད་ལ་གནས་ག་ལ་ཡོད། །བསམ་གཏན་རྣམས་དང་ཚད་མེད་དང ། །གཟུགས་མེད་རྣམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན། །འདུ་ཤེས་འགོག་པ་མ་ལུས་པར། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མིན། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་འདོད་ཆེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐར་བར་མི་འདོད་པ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དང ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་སྨོན་པའོ། །དེ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་འདི་དག་ནི་ཐར་པ་དང་མཐུན་པའི་མདོ་དང ། འདུལ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བས་སོང་ཞིང་སྐུར་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཉིས་སུ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་ཀྱི་བར་བདག་
128a
༄#། །ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ་ཞེས་སྲིད་པར་སྨོན་ལམ་དང ། ཐབས་སྔོན་དུ་བཏང་བས་དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་མི་འདྲའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ། དེས་འདོད་ཆེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདོད་ཆེན་པོ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐོབ་མ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཤེས་ནས་ཤིན་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་སྟེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བའི་འདོད་ཆེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བའི་འདོད་ཆེན་པོའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས། བརྒྱ་ལ་གལ་ཏེ་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདོད་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
128b
པོས་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་མཚན་མ་ལས་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་མ་ལས་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ནི་དངོས་པོའི་མཚན་མའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུར་སྣང་བ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་དངོས་པོའི་མཚན་མའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་མིང་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་དང ། དངོས་པོའི་མཚན་མ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དང ། རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་དངོས་པོའི་མཚན་མ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ནང་དང་ཕྱིའི་ཆོས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་མའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་གཉིས་པའོ། །དེ་ལ་གནས་ཤིང་མི་དམིགས་པ་ལས་འབྱུང་བ་དེ་གཞན་གྱི་དབང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་
129a
༄#། །སྟེ།་མཚན་མ་དང ། མིང་དང ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་ཐོབ་པས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཐུགས་སོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །མིང་དང་མཚན་མ་ཀུན་རྟོག་པ། །རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། །ཡང་དག་ཤེས་དང་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་ཆོས་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། དེ་ལ་ཁྱོད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བསླབ་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་ཤེས་པ་དང ། ལས་དང ། སྲེད་པ།
129b
ལས་བྱུང་བའི་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་བདག་དང ། བདག་གི་བ་མེད་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་སྣོད་དང ། ལུས་དང ། གཞིར་བདག་གི་སེམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། འབབ་ཆུ་དང ། ས་བོན་དང ། མར་མེ་དང ། རླུང་དང ། སྤྲིན་ལྟ་བུ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཐ་དད་པས་སོ་སོར་གྱུར་པ་གཡོ་བ་སྤྲེའུ་དང ། སྦྲང་མ་ལྟ་བུ་ཡུལ་མི་གཙང་བ་ལ་སྤྱོད་པ། མགོན་མེད་པ་མེ་ལྟར་ཆོག་མི་ཤེས་པ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སྤྲོས་པའི་ཡུལ་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཟོ་བ་ཆུ་སྐོར་གྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ལྟར་འཁོར་བ་སྲིད་པའི་འགྲོ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ་ལུས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་འཆང་བ། སྒྱུ་མ་དང་རོ་ལངས་དང་འཁྲུལ་འཁོར་ལྟ་བུར་འཇུག་ཅིང་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་མཚན་ཉིད་འདི་ལ་མཁས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བདག་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་ཕུང་པོ་འདུས་པ་ཙམ་སྟེ་ལས་དང་སྲེད་པའི་རྒྱུའི་སྲད་པུས་སྦྲེལ་བ་ཕན་ཚུན་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པས་གཡོ་བ་མེད་པར་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།
130a
༄#། །ཕུང་པོ་དག་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་ཡང་བྲལ་བ་སྟེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་རྟོག་གི་།འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། ཆོས་ལྔ་དང་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བར་རྣམ་པར་སྒོམ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བདག་མེད་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དབའི་ས་དང་པོ་ཐོབ་སྟེ། སའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་འོག་ཏུ་ས་དགུ་ལའང་མཁས་པར་བྱས་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །དེ་དེ་ལ་གནས་ནས་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པས་མངོན་པར་གྲུབ་པ་དང་པདྨོ་ལྟ་བུའི་གཞལ་མེད་ཁང་ཆེན་པོར་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨོའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། རིན་པོ་ཆེ་དང ། མུ་ཏིག་དུ་མས་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པ་ལ་འདུག་སྟེ། དེ་དང་མཐུན་པའི་རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ནས་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱག་གི་དབང་བསྐུར་བས་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་བུ་
130b
བཞིན་དུ་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་ཀྱི་ས་ལས་འདས་ནས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཆོས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་མངའ་མཛད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་རང་གི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་བསླབ་པར་བྱའོ།། །།འཕགས་པ་ལངྐར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་གསུམ་པ། དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་ཞིང་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཀྱང་རྟག་པ་དང ། སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པ་དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་མི་སྐུར་བར་འགྱུར་བར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་བའི་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཡང་གསོལ་བ་བཏབ་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་
131a
༄#། །གསུངས་སོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་དག་།སེམས་ཙམ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མིན། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་ལྟ་བུའི། །སེམས་ནི་སུ་དག་མི་ཤེས་པ། སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་ལ། །མི་མཁས་དེ་དག་རབ་ཏུ་སྤྱོད། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེད་པ་ལ་སྒོ་འདོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། མེད་པའི་ལྟ་བར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། མེད་པའི་རྒྱུར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། མེད་པའི་དངོས་པོར་སྒྲོ་འདོགས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐུར་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲོ་འདོགས་པའི་ལྟ་བ་ངན་པ་འདི་ཉིད་མི་དམིགས་པར་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐུར་བར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་འདི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གྱི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་
131b
པའི་མཚན་ཉིད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེད་པའི་ལྟ་བར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་གང་ཕུང་པོ་དང།་ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་ཉིད་ལ་བདག་དང ། སེམས་ཅན་དང ། སྲོག་དང ། གསོ་བ་དང ། སྐྱེས་བུ་དང ། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་ངན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་མེད་པའི་ལྟ་བར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེད་པའི་རྒྱུར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་རྒྱུ་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕྱིས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྔོན་མ་བྱུང་ཞིང་མེད་པ་ལས་མིག་དང ། གཟུགས་དང ། སྣང་བའི་རྒྱུ་དང ། དྲན་པ་སྔོན་དུ་འཇུག་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །མེད་པ་ལས་བྱུང་ནས་ཀྱང་ཡང་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་མེད་པ་རྒྱུར་སྒྲོ་འདོགས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེད་པའི་དངོས་པོར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ནམ་མཁའ་དང ། འགོག་པ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་བྱས་པའི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་སྒྲོ་འདོགས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་
132a
༄#། །ལོག་པ། རི་བོང་དང ། རྟ་དང ། བོང་བུ་དང ། རྔ་མོའི་རཝ་དང ། སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་བྱིས་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མ་རྟོགས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པས་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས་པས་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་དང ། ཆ་བྱད་དུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་དབང་ལ་གནས་པ་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ལྟར་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དོང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྨི་ལམ་དང ། སྒྱུ་མ་དང ། མིག་ཡོར་དང ། གཟུགས་བརྙན་དང ། ཆུའི་ཟླ་བའི་ཚུལ་འདྲ་བའི་ཆོས་སྐྱེ་བ་དང ། འཇིག་པ་དང ། རྟག་པ་དང ། ཆད་པ་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་
132b
དང།་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་བསྟན་པ་དག་མངོན་དུ་ཉན་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་སྟོང་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུའང་རབ་ཏུ་འཐོབ་སྟེ། ཐོབ་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་ལ་བརྩོན་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་གིས་ཞིང་ནས་ཞིང་དུ་འདོང་ངོ ། །སྐྱེ་བ་དང ། ལྷའི་ཕོ་བྲང་དང ། གནས་ཐམས་ཅད་དུའང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་བྱས་ཤིང་ཉན་ཐོས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་ལ་འཇུག་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །གང་ཚེ་འཇིག་རྟེན་སེམས་ཙམ་དུ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་རབ་མཐོང་བ། །དེ་ཚེ་ཚིགས་སུ་གྱུར་པའི་སྐུ། །གཟས་ཤིང་བྱེད་པ་ཀུན་སྤངས་པ། །སྟོབས་དང་མངོན་ཤེས་དབང་ལྡན་པ། །དེ་དག་གིས་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། སྟོང་པ་ཉིད་དང ། མི་སྐྱེ་བ་དང ། མི་གཉིས་པ་དང ། རང་བཞིན་མ་མཆིས་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུས་བདག་དང ། བྱང་
133a
༄#། །ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་མཆིས་པ་དང ། མ་མཆིས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། མི་སྐྱེ་བ་དང ། མི་གཉིས་པ་དང ། རང་བཞིན་མ་མཆིས་པའི་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཚིག་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། མི་སྐྱེ་བ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་དང ། མི་གཉིས་པ་དང ། རང་བཞིན་མེད་པའི་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་མདོར་ན་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པ་བདུན་ཏེ། འདི་ལྟར་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། དངོས་པོའི་རང་
133b
བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། སྲིད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། མི་སྲིད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། དོན་དམ་པ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་དང།་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་དང་བདུན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདུས་པ་ཕན་ཚུན་དུ་ལྟོས་པ་དང ། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་འཇུག་པ་མེད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བདག་དང ། ཕ་རོལ་དང ། གཉིས་ཀ་མེད་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གནས་པ་མེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྲིད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཏེ། རྒྱུ་དང ། རིགས་པ་དང ། བྱེད་པ་དང ། ལས་དང ། འབྱོར་པ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མི་སྲིད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ།
134a
༄#། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྔོན་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་དམ་པ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་ལྟ་བ་དང།་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ན་ཅི་མེད་པ་དེ་ནི་དེས་སྟོང་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རི་དྭགས་འཛིན་གྱི་མའི་ཁང་པ་ན་གླང་པོ་དང ། བ་ལང་དང ། ལུག་ལ་སོགས་པ་མེད་ཀྱང་དགེ་སློང་དང ། དགེ་སློང་མ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངས་བཤད་དེ། དེ་ནི་དེ་དག་གིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁང་པ་ཡང་ཁང་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན། དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱང་དགེ་སློང་གི་ངོ་བོར་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གླང་པོ་དང ། བ་ལང་དང ། ལུག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་དག་གུད་ན་མི་འཁོད་
134b
པའང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པ་བདུན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་འདི་ནི་ཀུན་གྱི་ཐ་ཤལ་ཏེ། དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་ཡང་མི་སྐྱེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གནས་སྐབས་མ་གཏོགས་པར་ཡང་མི་སྐྱེ་ལ། མི་སྐྱེ་བའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་དང ། རང་བཞིན་མེད་པ་དང ། འཐད་པ་མེད་པ་ལས་དགོངས་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱི་རྒྱུན་མེད་པ་དང ། གཞན་དུ་འགྱུར་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མི་གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གྲིབ་མ་དང ། ཉི་མ་ལྟ་བུ་དང།་རིང་པོ་དང ། ཐུང་དུ་དང ། ནག་པོ་དང ། དཀར་པོ་ལྟ་བུ་དག་གཉིས་སུ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་རྣམས་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་གཉིས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་ན་བ་དེ་ན་འཁོར་བ་མེད།
135a
༄#། །འཁོར་བ་གང་ན་བ་དེ་ནའང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཁོར་བ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལྟར་མི་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྟོང་པ་ཉིད་དང ། མི་སྐྱེ་བ་དང ། མི་གཉིས་པ་དང ། རང་བཞིན་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །འཁོར་བ་རྨི་ལམ་སྒྱུ་འདྲ་དང ། །རྟག་དང་ཆད་པ་སྤངས་པ་ཡི། །རྟག་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་བཤད་ཀྱང ། །ལས་ནི་རྣམ་པར་མི་འཇིག་གོ་།མྱ་ངན་འདས་དང་ནམ་མཁའ་དང ། །འགོག་པ་གཉིས་པོ་ཉིད་ཀྱང་སྟེ། །མ་བྱས་པར་ནི་བྱིས་པས་རྟོག་།འཕགས་པས་ཡོད་མེད་སྤངས་པར་རོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྟོང་པ་ཉིད་དང ། མི་སྐྱེ་བ་དང ། མི་གཉིས་པ་དང ། རང་བཞིན་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་སྡེའི་ནང་དུ་ཆུད་པ་འདི་ནི་མདོ་སྡེ་གང་དུའང་རུང་སྟེ། དེ་དག་ཏུ་དོན་འདི་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མདོ་སྡེ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་དོན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་རྣམ་པར་བཞག་པའི་གཏམ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་
135b
གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྨིག་རྒྱུ་བ་ནི་རི་དྭགས་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། ཆུའི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པས་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་ཆུ་མེད་དེ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་མདོ་སྡེ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མགུ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དགོད་པའི་གཏམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱའི། བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་བརྗོད་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་གསུངས་པ་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་རྣམ་པར་དག་པས་ཐོག་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་མཆིས་པར་བརྗོད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེ་རིན་ཐང་ཆེན་པོ་གོས་དྲི་མ་ཅན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་པ་ལྟར་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གོས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་པ།་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་གི་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ། ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་དྲི་མས་དྲི་མ་ཅན་དུ་གྱུར་པ། རྟག་པ་དང ། བརྟན་པ། ཐེར་ཟུག་པར་ནི་བརྗོད་ན། བཅོམ་
136a
༄#། །ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་སྨྲ་བ་འདི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་ཇི་ལྟར་མི་འདྲ་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་རྟག་པ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། ཡོན་ཏན་མེད་པ། ཁྱབ་པ། མི་འཇིག་པའོ་ཞེས་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་སྟོན་པར་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བསྟན་པ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། མ་སྐྱེས་པ་དང ། མཚན་མ་མེད་པ་དང ། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་རྣམས་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་བསྟན་པར་བྱས་ནས། བྱིས་པ་རྣམས་བདག་མེད་པས་འཇིགས་པར་འགྱུར་བའི་གནས་རྣམ་པར་སྤང་བའི་དོན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་སྒོ་བསྟན་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གནས་སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་སྟོན་ཏེ། འདི་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དཔེར་
136b
ན།་རྫ་མཁན་ནི་འཇིམ་པའི་རྡུལ་གྱི་ཕུང་པོ་གཅིག་ལས་ལག་པ་དང ། བཟོ་དང ། ལག་ཟུངས་དང ། ཆུ་དང ། སྲད་བུ་དང ། ནན་ཏན་ལྡན་པ་ལས་སྣོད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ལོག་པ་དེ་ཉིད་ཤེས་རབ་དང ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་བསྟན་པའམ། བདག་མེད་པར་བསྟན་པས་ཀྱང་རུང་སྟེ། རྫ་མཁན་བཞིན་དུ་ཚིག་དང ། ཡི་གེའི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་བསྟན་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྨྲ་བའི་བསྟན་པ་དང་མི་འདྲའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མུ་སྟེགས་བྱེད་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་དྲང་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བསྟན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟོན་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་དག་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་གནས་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་ཞིང ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་དོན་དུ་དེ་བཞིན་
137a
༄#། །གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟ་བས་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་བདག་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །གང་ཟག་རྒྱུན་དང་ཕུང་པོ་དང ། །དེ་བཞིན་རྐྱེན་དང་རྡུལ་དག་དང། །གཙོ་བོ་དབང་པོ་བྱེད་པོ་དག་།སེམས་ཙམ་པ་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ལ་བལྟས་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་རྣལ་འབྱོར་མངོན་པར་རྟོགས་པར་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་རྣམ་པར་
137b
སྒོམ་པ་དང ། སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤོང་བ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མོས་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་བཞི་པོ་འདི་དག་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་སྒོམ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་འདི་ནི་རང་གི་སེམས་ཙམ་སྟེ། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་གཡོ་བ་མེད་པ། བླང་བ་དང་དོར་བ་དང་བྲལ་བ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་བསྒོས་པ། ཁམས་གསུམ་གྱི་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པས་འབྲེལ་པ། ལུས་དང ། ལོངས་སྤྱོད་དང ། གནས་དང ། འགྲོ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་སོང་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་རབ་ཏུ་རྟོག་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་རྣམ་པར་སྒོམ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་
138a
༄#། །ནི་སྒྱུ་མ་དང ། རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་སྐྱེ་བ་དང་འདྲ་བར་བདག་དང ། གཞན་དང ། གཉིས་ཀ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེ་སྟེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་མཐོང་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་འཇུག་པ་མེད་པ་དང ། རྐྱེན་རྣམས་ཀྱང་ཕུང་པོ་དང ། སྤུངས་པ་མེད་པར་མཐོང་ནས་ཁམས་གསུམ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བར་མཐོང་ནས། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་ཤིང་རང་བཞིན་མེད་པའི་རྗེས་སུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་ལོག་ནས། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་རབ་ཏུ་འཐོབ་སྟེ། ས་བརྒྱད་ལ་གནས་ནས་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་རྟོགས་པ་རབ་ཏུ་གྱུར་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་རབ་ཏུ་འཐོབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་སླད་དུ་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཞེས་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལྟར་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་མགྱོགས་པར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡིད་ནི་རི་དང ། རྩིག་པ་དང ། འབབ་ཆུ་དང ། ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་དཔག་ཚད་
138b
བརྒྱ་སྟོང་དུ་མར་སྔོན་མཐོང་བ་དང ། མྱོང་བའི་ཡུལ་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་མ་ཆད་པའི་ལུས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་འགྲོས་ཀྱིས་འཇུག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སྟོབས་དང ། དབང་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ། ཡེ་ཤེས་དང ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པ། འཕགས་པའི་རིས་སུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ། འགྲོ་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཡུལ་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་བཞིན་དུ་འཇུག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་སྨིག་རྒྱུ་དང།་རྨི་ལམ་དང ། སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས་ཡང་དག་པར་མཐོང་ནས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་མོས་སོ། །
139a
༄#། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་འདི་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་།དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས།་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་གང་གིས་བདག་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་མཆིས་པ་དང ། མ་མཆིས་པར་ལྟ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རིམ་གྱིས་དང ། ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་དང ། རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱིའི་དང ། ནང་གིའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཕྱིའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་དང ། ལག་ཟུངས་དང ། འཁོར་ལོ་དང ། སྲད་བུ་དང ། ཆུ་དང ། མིའི་ནན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་རྫ་མ་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་ལས་རྫ་མ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཐག་པ་ལས་སྣ་མ་བུ་དང ། རྩི་སྐྱང་ལས་རེ་ལྡེ་དང ། ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་དང །
139b
སྲུབ་མ་ལ་སོགས་པ་མིའི་ནན་ཏན་དང ། ཞོ་ལས་མར་འབྱུང་བ་འདི་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕྱིའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མར་འབྱུང་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ནང་གི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མ་རིག་པ་དང ། སྲེད་པ་དང ། ལས་དང ། ཆོས་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་འཐོབ་བོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་དག་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་འཐོབ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལས་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དང ། འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་དང ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང ། བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང ། སྣང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང ། ལྟོས་པའི་རྒྱུ་དང་དྲུག་གོ་།དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འབྲེལ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་ཕུང་པོ་དང ། ས་བོན་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་དམིགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་འབྲེལ་བ་སྐྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་དབང་བར་གཏོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་དེ། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་བཞིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྣང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པར་
140a
༄#། །རྟོག་པའི་དངོས་པོ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་སྣང་བའི་བྱ་བ་བྱེད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་མར་མེ་བཞིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལྟོས་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པར་ལྡོག་པའི་དུས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུན་གྱི་བྱ་བ་མི་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །འདི་དག་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བརྟགས་པ་སྟེ། རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིག་ཅར་ཡང་མི་འབྱུང་ངོ ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་ན་ནི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་རེག་པའི་ཕྱིར་བྱ་བ་དང་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་འབྱུང་ན་ནི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་རེག་པའི་བདག་ཉིད་ལས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པར་མི་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བུ་མ་སྐྱེས་པར་ཕ་ཞེས་གདགས་པ་དང་འདྲ་བར་རྟོག་པ་པ་རྣམས་ཀྱི་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་འབྲེལ་བའི་ཚུལ་ཡང་མི་རུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་དང ། དམིགས་པ་དང ། དེ་མ་ཐག་པ་དང ། བདག་པོའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང ། སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་མི་སྐྱེ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ལུས་
140b
དང།་ལོངས་སྤྱོད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་དང ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང ། བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་རིམ་པའམ་ཅིག་ཅར་དུ་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་གང་ཡང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད། །བཏགས་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཁོ་ན་ནི། །སྐྱེ་ཞིང་འགག་པར་འགྱུར་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་འཇིག་རྐྱེན་ལ་འབྲེལ་པ་ནི། །རྣམ་པར་བཟློག་པར་མི་བྱ་སྟེ། །བྱིས་པ་རྐྱེན་གྱིས་གང་རྟོག་པ། །དེ་ནི་རྣམ་པར་བཟློག་པར་བྱ། །བག་ཆགས་རྣམས་ཀྱིས་རྨོངས་བྱས་སེམས། །སྲིད་གསུམ་དག་ན་སྣང་བའི་ཕྱིར། །རྐྱེན་རྣམས་ཡོད་དང་མེད་ལས་ཀྱང ། །ཆོས་རྣམས་འབྱུང་བ་མེད་པའོ། །མ་བྱུང་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་མེད། །གང་ཡང་འགག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་མོ་གཤམ་བུར། །གང་ཚེ་འདུས་བྱས་མཐོང་བ་ན། །དེ་ཚེ་གཟུང་དང་འཛིན་པ་ཡང ། །ནོར་པར་མཐོང་བར་ཕྱིར་ལྡོག་གོ་།སྐྱེས་མེད་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མེད། ། རྐྱེན་རྣམས་དང་ནི་གང་དག་ཀྱང ། །གག་ཀྱང་གང་ཚེའང་ཡོད་པ་མིན། །སྤྱོད་པ་དག་ཏུ་བརྗོད་པ་ཡིན། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
141a
༄#། །པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་བརྗོད་པ་དང ། བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་དོན་གཉིས་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བརྗོད་པ་དང ། བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་དོན་གཉིས་ཀྱི་རྟོགས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་དང ། རྨི་ལམ་གྱི་ཚིག་དང ། གནས་ངན་ལེན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཚིག་དང ། ཐོག་མ་མེད་
141b
བའི་དུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚིག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ནི་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་ལ་མཚན་མར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྨི་ལམ་གྱི་ཚིག་ནི་སྔོན་མྱོང་བའི་ཡུལ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང ། རྟོགས་པའི་ཡུལ་མེད་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚིག་ནི་སྔོ་ནད་གྲས་བྱས་པའི་ལས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚིག་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རང་གི་ས་བོན་ལས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཞིའོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ལ་ཕྱིར་བཤད་པའོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ད་དུང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་རྣམ་པར་རིག་པ་རྟོག་པ་གང་དུ་ཅི་ལས་ཇི་ལྟར་གང་གིས་འབྱུང་བའི་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་འབྱུང་བ་ནི་མགོ་དང ། བྲང་དང ། སྣ་དང ། མགུལ་དང ། རྐན་དང ། མཆུ་དང ། ལྕེ་དང ། སོ་རྣམས་འདུས་པ་ལས་
142a
༄#། །འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཚིག་ཏུ་ཐ་དད་དམ། འོན་ཏེ་གཅིག་གམ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན། གཅིག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་སྟེ་ཚིག་འདི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་གཅིག་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཚིག་དེ་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ན། དེ་ནི་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན། གཅིག་པའང་མ་ཡིན་ནོ།། ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཚིག་ཉིད་དོན་དམ་པ་ལགས་སམ། འོན་ཏེ་ཚིག་གིས་གང་བརྗོད་པར་བགྱི་བ་དེ་དོན་དམ་པ་ལགས་སམ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་ཀྱང་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་གིས་གང་བརྗོད་པར་བྱ་བའང་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བརྗོད་པས་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་དམ་པ་ནི་འཕགས་
142b
པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དོན་དམ་པ་བརྗོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་ནི་སྐྱེས་ནས་འཇིག་ཅིང་མི་བརྟན་པ། ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་བརྗོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བདག་དང་གཞན་གྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ནི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་མི་རྟོག་གོ་།དེ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཚིག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །དངོས་པོ་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་མེད། །ཚིག་ཀྱང་དེ་བཞིན་མེད་པ་སྟེ།། སྟོང་པ་ཉིད་དམ་སྟོང་ཉིད་དོན། །བྱིས་པས་མ་མཐོང་རྣམ་པར་རྒྱུག་།དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད། །མི་ཡི་ཚིག་ཀྱང་བརྟགས་པ་སྟེ། །དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྙིང་པོ་རྨི་ལམ་སྤྲུལ་འདྲ་བར། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་པར་བྱས་པ་ནི། །མི་འཁོར་མྱ་ངན་འདའ་མི་བྱ། །ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་ཚོང་དཔོན་དག་།འཇི་བའི་རི་དྭགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །བུ་རྣམས་
143a
༄#། །བྲིད་དེ་རྩེར་བཅུག་ཅིང ། །དེ་ནས་རི་དྭགས་དངོས་བྱིན་པ། །དེ་བཞིན་ངས་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། །མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་བརྙན་གྱིས། །སོ་སོ་རང་རིག་ཡང་དག་མཐའ། །བུ་རྣམས་ལ་ནི་ངས་བཤད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྟོགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་མཆིས་པ་དང ། མ་མཆིས་པ་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ལགས་པ་དང ། མཆིས་པའང་མ་ལགས། མ་མཆིས་པའང་མ་ལགས་པ་དང ། རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པ་སྤངས་པ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་མི་རྒྱུ་བ། འཕགས་པའི་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་པར་བགྱི་བ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ། དོན་དམ་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པ། སའི་མཚམས་སྦྱོར་ཞིང་གོང་ནས་གོང་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱིས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུར་འཇུག་པ། ཡུལ་མཐའ་ཡས་པའི་མཚན་ཉིད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཅི་ནས་ཀྱང་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་
143b
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རང་དང ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པའི་ལྟ་བ་ཅན་རྣམས་སུ་གྱུར་ཏེ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བ་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ཁྱོད་དོན་འདི་གསོལ་བ་འདེབས་པར་སེམས་པ་ནི་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་འགྲོ་བ་མང་བོ་ལ་ཕན་པ་དང ། འགྲོ་བ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང ། འགྲོ་བ་ཕལ་པོ་ཆེའི་དོན་དང ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་སྟེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ཁྱོད་ལ་ངས་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡོད་པ་
144a
༄#། །དང།་མེད་པ་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། ཡོད་པའང་མ་ཡིན། མེད་པའང་མ་ཡིན་པ་དང ། རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལ་དབྱིད་ཀ་ཉི་མས་གདུངས་པའི་རི་དྭགས་རྣམས་ཆུའི་དངོས་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་བཏུང་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་རྒྱུག་སྟེ། རང་གི་སེམས་ཀྱི་ལྟ་བས་ནོར་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་འདི་ན་ཆུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་མི་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱང་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྤྲོས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བསྒོས་པའི་བློ་ཅན། འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་གི་མེས་ཡོངས་སུ་གདུངས་པའི་ཡིད་ཅན། གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་མོས་པ། སྐྱེ་བ་དང ། འཇིག་པ་དང ། གནས་པར་ལྟ་བའི་བསམ་པ་ཅན་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་ལ་མི་མཁས་པ་དེ་དག་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་འཛིན་པར་རབ་ཏུ་ལྟུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་གྲོང་ཁྱེར་མ་ཡིན་པར་མི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་
144b
སྟེ།་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དེ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ས་བོན་གྱི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་སྣང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གྲོང་ཁྱེར་དེ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཡང་མ་ཡིན། གྲོང་ཁྱེར་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་བློ་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་མུ་སྟེགས་ཅན་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་ལ་ལ་ཞིག་ཉལ་བའི་རྨི་ལམ་དུ་བུད་མེད་དང ། སྐྱེས་པ་དང ། གླང་པོ་དང ། རྟ་དང ། ཤིང་རྟ་དང ། རྐང་ཐང་དང ། གྲོང་དང ། གྲོང་ཁྱེར་དང ། གྲོང་རྡལ་དང ། བ་ལང་དང ། མ་ཧེ་དང ། ནགས་ཚལ་དང ། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང ། རི་དང ། འབབ་ཆུ་དང ། རྫིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཛེས་པར་བྱས་པའི་ཡུལ་གྲོང་ཁྱེར་རིན་པོ་ཆེར་ཕྱིན་པ་སྙམ་ལ། སད་ནས་དེ་སད་པ་དང་ཡུལ་གྲོང་ཁྱེར་རིན་པོ་ཆེ་ཉིད་རྗེས་སུ་དྲན་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྨི་ལམ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཅི་མཁས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་བཞིན་དུ། བློ་
145a
༄#། །གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བ་ངན་པས་ཟིན་པ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བློ་ཅན་དག་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་དངོས་པོ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་རྣམས་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་ལྟ་བ་ལ་རྟེན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། རི་མེ་བྲིས་པའི་གཞི་མཐོ་དམན་མེད་པ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་མཐོ་དམན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མ་འོངས་པའི་དུས་ན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བསམ་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དེ་དག་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་བདག་ཉིད་ཀྱང་བརླག་ལ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་དབེན་པར་གྱུར་པ། སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྨྲ་བ་དག་ལའང་མེད་པ་ཞེས་ཟེར་བ་དག་འབྱུང་སྟེ། འདི་དག་ནི་རྒྱུ་དང ། འབྲས་བུ་ལ་སྐུར་བ། དགེ་བ་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལྟ་བ་ངན་པས་ཙ་པ་ནས་ཕྱུང་བ་ཡིན་གྱི། འདི་དག་ནི་ལེགས་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིང་དུ་སྤང་བར་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། བདག་དང ། གཞན་དང ། གཉིས་ཀའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བའི་བསམ་པ་ཅན། ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པའི་ལྟ་བ་ངན་པར་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་དེ་དག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལ་གཞོལ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་
145b
ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། རབ་རིབ་ཅན་དག་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་མཐོང་བ་དང ། འདི་ནི་ངོ་མཚར་ཏོ། །འདི་ནི་ངོ་མཚར་འདི་རེ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་རྣམས། ལྟོས་ཤིག་ཅེས་ཟེར་ཏེ་།སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་དེ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ཡོད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བསམ་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དག་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ཕྱོགས་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང ། དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྐུར་པ་རྣམས་བདག་དང་གཞན་དག་ཀྱང་ལོག་པར་ལྷུང་བར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་ལོ་མ་ཡིན་ཡང་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོའི་བྱིས་པ་རྣམས་འཁོར་ལོའི་དངོས་པོར་ཡོངས་སུ་རྟོག་སྟེ། མཁས་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལྟ་བ་ངན་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བསམ་པར་ལྷུང་བ་རྣམས་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་ཀུན་ཏུའང་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆར་འབབ་པའི་ཚེ་ཆུ་ལས་ཆུ་བུར་འབྱུང་བ་ནོར་བུ་ཤེལ་འདྲ་བར་སྣང་བ་དེ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་ནོར་བུ་ཤེལ་གྱི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་རབ་ཏུ་རྒྱུག་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆུའི་ཆུ་བུར་དེ་དག་ནི་གཟུང་བ་དང ། གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནོར་བུའང་མ་
146a
༄#། །ཡིན།་ནོར་བུ་མ་ཡིན་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བསམ་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པ་རྣམས་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་དང ། ཡོད་པ་ལས་ཀྱང་འཇིག་པར་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་ཚད་མ་གསུམ་གྱི་ཡན་ལག་སོ་སོར་གཞག་པ་སྟེ།་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གཉིས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་ཏེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་སྤངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་རྣམས་ལ་ནི་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་མི་འབྱུང་ངོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ལ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་འཛིན་པ་ཞིག་འཇུག་ཏུ་ཟིན་ན་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང ། གསོ་བར་འཛིན་པ་དང ། སྐྱེས་བུར་འཛིན་པ་དང ། གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། རང་དང་སྤྱིའི་
146b
མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་འདི་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བསྟན་པ་ནི་བྱིས་པའི་བསམ་པ་ལ་ཡོད་པའི་ལྟ་བས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་འཇོག་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་གནས་ངན་མི་བརྗོད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆུའི་ནང་ན་ཤིང་གི་གྲིབ་མ་སྣང་སྟེ། དེ་ནི་ཤིང་གི་དབྱིབས་དང་དབྱིབས་མེད་པའི་ཕྱིར་གྲིབ་མའང་མ་ཡིན། གྲིབ་མ་མ་ཡིན་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་རྣམས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་བློ་ཅན་དག་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་ངོ ། །གཟུགས་བརྙན་དེ་དག་ནི་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱང་མ་ཡིན། གཟུགས་མ་ཡིན་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཟུགས་ལྟ་བུར་སྣང་ངོ ། །
147a
༄#། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བའི་རྣམ་པར་རང་གི་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཀྱང་སྣང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྲག་ཅ་ནི་མིང་དང ། འབབ་ཆུ་དང ། རླུང་དུ་ཕྲད་པ་ལས་འབྱུང་ཞིང་གུད་དུ་གྲག་སྟེ། དེ་ནི་སྒྲ་དང་སྒྲ་མ་ཡིན་པར་གྲག་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་སྣང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྩཝ་དང ། ཤིང་གེལ་བ་དང ། ལྕུག་མ་གྱེས་པ་མེད་པའི་ས་ལ་ཉི་མ་དང་ཕྲད་ན་སྨིག་རྒྱུ་བའི་དབའ་རླབས་རབ་ཏུ་གཡོ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཆགས་པ་དང་མི་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་དང ། འཇིག་པ་དང།་གནས་པ་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་དང ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
147b
དངོས་པོའི་ཚུལ་དུའང་སྨིག་རྒྱུ་བཞིན་དུ་རླབས་གཡོའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། རོ་ལངས་དང ། འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་མི་ནི་སེམས་ཅན་མེད་ཀྱང་འདྲེ་དང་སྦྱོར་བར་ལྡན་ན་གཡོ་བའི་ལས་བྱེད་དེ། འགྲོ་བ་དང་མི་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་མངོན་པར་ཞེན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བ་ངན་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བསམ་པར་ལྟུང་བ་དག་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པར་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཏེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་བཏགས་པའོ། །དེ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་དང ། མི་སྐྱེ་བ་དང ། འཇིག་པ་དང ། གནས་པ་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་དང།་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་དངོས་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །ཕུང་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་དང་ལྔ། །ཆུ་ལ་ཤིང་གི་གྲིབ་མ་བཞིན། །སྣང་བ་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་འདྲ། །རྣམ་པར་རིག་པས་མ་རྟོག་ཅིག་།སྲིད་གསུམ་འདི་ནི་རྨི་ལམ་དང ། །སྐྲ་ཤད་འཛིངས་དང་སྒྱུ་མ་འདྲ། །སྨིག་རྒྱུ་ཆུ་བཞིན་ནོར་པ་ནི། ། རྣམ་པར་བསྒོམས་ན་རྣམ་པར་གྲོལ། །སེམས་ཅན་སླུ་བའི་སྨིག་རྒྱུ་བ། །ཇི་ལྟར་དབྱིད་ཀ་གཡོ་བ་ན། །རི་དྭགས་རྣམས་ནི་ཆུར་འཛིན་ཏེ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མིན། །དེ་བཞིན་རྣམ་
148a
༄#། །ཤེས་ས་བོན་ཀྱང ། །ལྟ་བའི་ཡུལ་ལ་རབ་ཏུ་གཡོ། །བྱིས་པ་དག་ནི་སྐྱེ་བར་འཛིན། །རབ་རི་བ་ཅན་གྱི་རབ་རིབ་བཞིན། །ཐོག་མ་མེད་ལྡན་འཁོར་བ་ནས། ། དངོས་འཛིན་བྱིས་པས་ཕང་བླངས་པ། །ཇི་ལྟར་གཟེར་ལ་གཟེར་བཞིན་དུ། །འཛིན་པ་བྲིད་དེ་རྣམ་པར་ཟློག་།སྒྱུ་མ་རོ་ལངས་འཁྲུལ་འཁོར་དང ། །རྨི་ལམ་གློག་དང་སྤྲིན་ལྟ་བུར། ། ནམ་ཡང་རྒྱུད་གསུམ་རྣམ་ཆད་པར། །སྐྱེ་བོ་མཐོང་ནས་རྣམ་པར་ཐར། །འདི་ལ་རྣམ་རིག་གང་ཡང་མེད། །མཁའ་ལ་སྨིག་རྒྱུ་ཇི་བཞིན་ཏེ། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་རབ་ཤེས་ན། ། ཅུང་ཟད་དུ་ཡང་ཁས་བླང་མེད། །རྣམ་རིག་འདི་ནི་མིང་ཙམ་སྟེ། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡོད་པ་མིན། །གང་ལ་དེ་དག་བརྟགས་པ་ཡི། །ཕུང་པོ་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་འདྲ། །རི་མོ་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་དང ། །སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་དྲི་ཟའི་གྲོང ། །མགལ་མེ་འཁོར་ལོ་སྨིག་རྒྱུ་དག་།མེད་པར་མི་ལ་རབ་ཏུ་སྣང ། །དེ་བཞིན་རྟག་དང་མི་རྟག་དང ། །གཅིག་དང་གཉིས་ཀ་གཉིས་མིན་དག་།ཐོག་མ་མེད་ཀྱི་ཉེས་འབྲེལ་པས། །བྱིས་པ་རྨོངས་པ་རབ་ཏུ་རྟོག་།མིག་དང་མེ་ལོང་ཆུ་རྣམས་དང ། །སྣོད་དང་ནོར་བུ་དག་ལ་ཡང ། །དེ་ན་གཟུགས་བརྙན་སྣང་མོད་ཀྱི། །གཟུགས་བརྙན་གང་ནའང་ཡོད་པ་མིན། །དངོས་པོར་སྣང་སེམས་དེ་བཞིན་ཏེ། །སྣ་ཚོགས་གཟུགས་སུ་སྨིག་རྒྱུ་བ། །མཁའ་ལ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན། །རྨི་ལམ་
148b
མོ་གཤམ་བུ་ཡང་འདྲ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ནི་བཞི་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་སྤངས་པ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་དང ། སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ནི་བདེན་པ་དང ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ། ལམ་དང ། འགོག་པ་དང ། རྣམ་པར་ཐར་པ་འཇུག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པའི་རང་བཞིན་དང ། དབང་པོ་དང ། རྒྱུ་མེད་པ་དང ། འདོད་རྒྱལ་དང ། རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང ། དུས་དང ། ངོ་བོ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་དང ། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེད་དཔོན་ལྟར་སྣང་བ་མེད་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དང ། ཐེག་པ་དང ། སའི་ཡན་ལག་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་མཐར་གྱིས་རབ་ཏུ་བཞག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་བསམ་གཏན་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱིས་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པའི་བསམ་གཏན་དང ། དོན་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་བསམ་གཏན་དང ། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་བསམ་གཏན་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་དང་
149a
༄#། །བཞིའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་བྱིས་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པའི་བསམ་གཏན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་རྣལ་འབྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་གཟུགས་དང ། ཀེང་རུས་དང ། མི་རྟག་པ་དང ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང ། མི་སྡུག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་ཉིད་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བལྟས་ནས་དང་པོ་ནས་གོང་ནས་གོང་དུ་འདུ་ཤེས་འགོག་པའི་བར་དུ་བྱིས་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་བསམ་གཏན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་བདག་དང་གཞན་གཉིས་ཀ་མེད་པར་བྱས་ཏེ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་གོ་རིམ་ཅན་ནི་དོན་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་བསམ་གཏན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་པ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་\?\་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།
149b
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་རྣམ་པ་ལ་འཇུག་པ། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་བདེ་བ་ལ་གནས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །དོན་རབ་འབྱེད་པའི་བསམ་གཏན་དང ། །བྱིས་པ་ཉེར་སྤྱོད་བསམ་གཏན་དང ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དམིགས་བསམ་གཏན་དང ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགེ་བསམ་གཏན། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་བརྩོན་བྱས་ན། ཉི་མ་ཟླ་བའི་དབྱིབས་འདྲ་དང ། །འོད་དང་པདྨོ་ལྟ་བུ་དང ། །རི་མོ་ནམ་མཁའི་མེ་འདྲ་མཐོང ། །མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་དེ་དག་ནི། །མུ་སྟེགས་ཅན་ལམ་ཁྲིད་པར་བྱེད། །ཉན་ཐོས་དག་དང་རང་རྒྱལ་གྱི། །སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡང་ལྷུང་བར་བྱེད། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་ཤིང ། །སྣང་བ་མེད་པར་ནམ་གྱུར་པ། །དེ་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལྷ་ཡི་ཕྱག་།ཐམས་ཅད་ཞིང་ནས་བྱུང་བ་ཡིས། །དེ་ཡི་མགོ་ལ་ཉུག་མཛད་དེ། །ཡང་དག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ལྟས། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བགྱི་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ། མྱ་ངན་
150a
༄#། །ལས་འདས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་ཆོས་གང་གི་ཚིག་བླ་དྭགས་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལྟ་བའི་བག་ཆགས་རབ་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་དང ། རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང ། ངས་བརྗོད་དོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། རྟག་པ་དང ། ཆད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྲངས་པའོ། །ཇི་ལྟར་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པས་དེའི་ཕྱིར་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་རང་གིས་རྟོགས་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཆད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འཇིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཆི་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གལ་ཏེ་འཆི་བ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ད་དུང་ཡང་སྐྱེ་བའི་རྒྱུད་དུ་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་
150b
འཇིག་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འཇིག་པ་མ་ཡིན། འཆི་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ནི་ཤི་འཕོ་དང་བྲལ་བའི་སྐྱབས་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་སྤངས་པ་མེད་པ་དང ། ཐོབ་པ་མེད་པ་དང ། ཆད་པ་མ་ཡིན་པ་དང ། རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དང ། དོན་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་དང ། དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་ཉན་ཐོས་དང།་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། འདུ་འཛི་མེད་པ་དང ། ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མང་བར་མཐོང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་དེ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བློར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། རྣམ་པ་གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་
151a
༄#། །ཞེན་པ་ནི་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ལས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་བྱིན་གྱི་རླབས་གཉིས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གཏུག་ཅིང་འདྲི་བ་ཡོངས་སུ་འདྲིའོ། །བྱིན་གྱི་རླབས་གཉིས་པོ་གང་གིས་བྱིན་དུ་བརླབས་ཤེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་དང ། སྐུ་དང་ཞལ་དང ། ཕྱག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ས་དང་པོ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཞལ་བསྟན་ཏེ། སྐུ་དང ། ཞལ་དང ། གསུང་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྟན་པས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་
151b
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་དང ། ཡོན་ཏན་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་མཛད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་ས་དང་པོ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་བྱིན་གྱི་རླབས་རབ་ཏུ་འཐོབ་བོ། །བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་ཀུན་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་གིས་མཐར་གྱིས་སའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་པདྨོ་ཆེན་པོའི་གཞལ་མེད་ཁང་དུ་སྟན་ལ་འདུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་ཅོད་པཎ་ཅན། དེ་དང་མཐུན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་ལ་རྒྱལ་བའི་ཕྱག་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ནས་བྱུང་བ། བ་བླ་དང ། གསེར་དང ། མེ་ཏོག་ཙམ་པ་ཀ་དང ། ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་དང ། པདྨོ་འདྲ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་པདྨོ་ཆེན་པོའི་གཞལ་མེད་ཁང་ན་སྟན་ལ་འདུག་པ་དེ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང ། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་དང ། དབང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་རོ། །སྐུ་དང་ཞལ་དང་ཕྱག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དང་བྱང་ཆུབ་
152a
༄#། །སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི་ཕྱག་གི་དབང་བསྐུར་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་གཉིས་ཏེ། བྱིན་གྱི་རླབས་གཉིས་པོ་དེས་བྱིན་དུ་བརླབས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞལ་དུ་ལྟའི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་བལྟ་བར་མི་ནུས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། རྫུ་འཕྲུལ་དང ། བསྟན་པའི་རྣམ་པ་གང་ཅི་སྤོབས་ཀྱང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་གཉིས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་ཡང་བྱིན་གྱི་རླབས་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྤོབས་པ་འབྱུང་ན་ནི།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྤོབས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱིན་གྱིས་མ་བརླབས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྩཝ་དང ། ཤིང་གེལ་པ་དང ། ལྕུག་མ་དང ། ཤིང་དང ། རི་དང ། རོ་མོའི་ཆ་བྱད་རྣམས་པ་སྣ་ཚོགས་དང ། གྲོང་ཁྱེར་དང ། ཁང་པ་དང ། ཁྱིམ་དང ། གཞལ་མེད་
152b
ཁང་གི་གནས་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱོན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྒྲ་འབྱིན་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སེམས་ཡོད་པ་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལྐུག་པ་དང ། འོན་པ་དང ། ལོང་བ་དག་ཀྱང་རང་གི་ཉེས་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ནི་དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཆེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་གནས་པའི་དུས་དང་ཁྱད་པར་གྱིས་ས་ལ་དབང་བསྐུར་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཅིའི་སླད་དུ་མཛད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བདུད་ཀྱི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་མི་འཁྲུགས་པ་དང ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསམ་གཏན་དང་སར་མི་ལྟུང་བ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་དང ། འཐོབ་པའི་ཆོས་དང ། ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རྣམ་པར་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ལ་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་རློབ་བར་མཛད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིན་གྱིས་མ་བརླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
153a
༄#། །དག་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། བདུད་ཀྱི་བསམ་པར་ལྷུང་ཞིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་མི་རྒྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། མི་ཡི་དབང་པོའི་བྱིན་རླབས་ལས། །དབང་བསྐུར་ཏིང་འཛིན་དག་ལ་སོགས། །སྨོན་ལམ་དག་གིས་རྣམ་སྦྱངས་པ། །དང་པོ་དང་ནི་བཅུ་པར་འབྱུང ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་བཤད་པས་རྒྱུ་རྣམ་པར་བརྗོད་པ་ཉིད་བགྱི་སྟེ། རང་གི་ཚུལ་གྱིས་སླར་གླན་པའི་གཏམ་མ་གསུངས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་གང་ལས་དངོས་པོ་རྣམས་འབྱུང་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། གཙོ་བོ་དང ། དབང་པོ་དང ། སྐྱེས་བུ་དང ། དུས་དང ། རྡུལ་ཕྲ་མོ་འཇུག་པས་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བར་བརྗོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་བཀའ་སྩལ་མོད་ཀྱི། གྲུབ་པའི་མཐའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མུ་སྟེགས་བྱེད་དག་ཀྱང་
153b
མཆིས་པ་དང་མ་མཆིས་པ་ལས་སྐྱེ་བར་བརྗོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་མ་མཆིས་པ་ལས་རྐྱེན་རྣམས་འབྱུང་བ་དང ། བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་གསུངས་ཏེ། གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ནས། རྒ་ཤིའི་བར་དུ་གསུངས་པ་འདིའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་རྣམ་པར་བརྗོད་པ་གསུངས་ཀྱི། རྒྱུར་སྨྲ་བ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ཡོད་ན་འདི་ཡོད་དོ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་ཅིག་ཅར་གནས་པ་རྣམས་ལ་རུང་གི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ལ་བལྟོས་པར་གནས་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ལགས་ཏེ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྗོད་པ་ཉིད་བཟང་གི་།ཁྱོད་ཀྱི་ས་ནི་བཟང་པོ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་མ་ལགས་ཀྱི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུའང་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས། འབྲས་བུའང་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་ཡང་འདྲེས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་ཐུག་པ་མ་མཆིས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །འདི་ཡོད་ན་འདི་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱུ་མ་མཆིས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཡོད་པས་འདི་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱང་རྒྱུ་དང་བྱེད་
154a
༄#། །པར་སྨྲ་བ་དང ། རྒྱུ་རྐྱེན་འདྲེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་གི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་འདི་ལྟ་བུའི་ཉེས་པར་འགྱུར་གྱི། ངའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་བརྗོད་པ་ལ་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བརྗོད་པ་མ་མཆིས་པ་ལས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་མཆིས་མོད། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་དག་མ་མཆིས་སུ་ལགས་ན་ནི་བརྗོད་པར་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ན། འབྱུང་བ་ལས་ནི་དེའི་སླད་དུ་བརྗོད་པ་མ་མཆིས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་རི་བོང་གི་རཝ་དང ། རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་དང ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ན་བརྗོད་པར་སྣང་མོད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནི་དངོས་པོའང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་ཀྱང་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་བརྗོད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོད་དོ་ཞེས་ཁྱོད་ཟེར་བའི་སྨྲ་བ་དེ་ནི་སྤངས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་
154b
ཅད་དུ་གྲགས་པ་མ་ཡིན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་པ་ནི་བྱས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ནི་མིག་མི་འཛུམ་པས། ལ་ལ་ན་སྣོལ་གྱིས། ལ་ལ་ན་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པས།་ལ་ལ་ན་མིག་རིག་རིག་བྱས་པས། ལ་ལ་ན་བགད་པས། ལ་ལ་ན་གླལ་བས། ལ་ལ་ན་མགུལ་བ་སེལ་བའི་སྒྲས། ལ་ལ་ན་ཞིང་དྲན་པས། ལ་ལ་ན་ལུས་བསྐྱོད་པས་ཆོས་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མི་འཛུམ་སྤོས་དྲི་ཞིམ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་མིག་མི་འཛུམ་པར་ལྟ་བས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་གཞན་ཡང་རབ་ཏུ་འཐོབ་བོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ཡོད་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདི་ཉིད་ནའང་སྣང་སྟེ། སྲིན་བུ་དང་སྦྲང་མ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་བརྗོད་པ་མེད་པར་རང་གི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །ནམ་མཁའ་རི་བོང་རཝ་དག་དང ། །མོ་གཤམ་གྱི་ནི་བུ་དག་ཀྱང ། །མེད་བཞིན་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ལྟར། །དངོས་ལ་རྟོག་པའང་དེ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་འདུས་པ་ལས། །འབྱུང་བར་བུས་པ་རྣམ་རྟོག་སྟེ། །ཚུལ་འདི་
155a
༄#། །རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པས། །སྲིད་གསུམ་གནས་ན་རབ་ཏུ་འཁྱམ།། །།འཕགས་པ་ལངྐར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་བཞི་པ། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་ལ་རྟག་པའི་སྒྲར་ཡང་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་གི་ཕྱིར་ནོར་པ་འདི་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ལའང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པར་སྣང་བས་ན་ནོར་པ་ལ་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་ན་མི་མཁས་པ་དག་གིས་སྨིག་རྒྱུ་དང ། མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་དང ། སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་དང ། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང ། སྒྱུ་མ་དང ། རྨི་ལམ་དང ། གཟུགས་བརྙན་དང ། མིག་ཡོར་སྐྱེས་བུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སྣང་བའང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་དུ་མར་སྣང་བས་ནོར་པ་ལ་མི་རྟག་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ནའང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པའི་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤངས་ཤེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡི་དྭགས་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བ་དང་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་དང །
155b
གངྒཱའི་ཆུ་ལྟ་བུར་བྱིས་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཆུ་དེ་གཞན་དག་ལ་སྣང་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནོར་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་མའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་ནོར་པ་ནི་རྟག་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་ནི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་མང་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་ཀྱང་ཐ་དད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་ནི་རྟག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ནའང་ནོར་པ་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་ནོར་པ་འདི་ལ་འཕགས་པ་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློའང་མི་འཇུག་།ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པའི་བློར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པ་རྣམས་ནོར་པ་འདི་ལ་གྱི་ནར་འདུ་ཤེས་པ་ལས་གཞན་དུ་མེད་དེ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་པོར་འདུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གྱི་ན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པས་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་དེའང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་བརྟགས་པས། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་
156a
༄#། །རིགས་སམ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རིགས་དང ། རིགས་གཉིས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པའི་རིགས་ཀྱང་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། སངས་རྒྱས་སུ་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དབྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་པ་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཐེག་པའི་རིགས་སྐྱེད་ཅེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་མངོན་པར་ཞེན་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་སུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་ནོར་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་པས།་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ནོར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང ། འདུ་འཛི་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་ལ་དངོས་པོ་དང །
156b
དངོས་པོ་མེད་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་རིགས་ཏེ་རིགས་ཀྱི་དོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་པ་ལ་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་ན་འཁོར་བའི་ཐེག་པའི་རིགས་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་པ་ལ་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་སུ་བརྟགས་ཏེ། དེའང་དངོས་པོའང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནོར་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་བརྟགས་པས། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པས་ནོར་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་སེམས་ལས་གྲོལ་བའོ། ། ཞེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་འདི་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ངས་འདི་སྐད་སྨྲས་ཏེ། རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྣམ་པར་སྤངས་པ། རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ནོར་པ་མཆིས་སམ། མ་མཆིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།
157a
༄#། །ནོར་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡོད་ཀྱི། མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་སྟེ་ནོར་པ་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡོད་དུ་ཟིན་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མ་བཟློག་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདིའང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་པ་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་ནོར་པ་དེ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་ན་ནི། དེའི་ཕྱིར་ནོར་པ་གཞན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྱུ་མ་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་ཉེས་པ་འཐོབ་པར་མི་བྱེད་པས་ནོར་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྱུ་མ་ནི་རྣམ་པར་མ་བརྟགས་ན་གནས་ངན་ལེན་གྱི་ཉེས་པ་འཐོབ་པར་མི་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྱུ་མ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་རིག་སྔགས་ཀྱི་མཐུས་འབྱུང་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཐུ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཉེས་པ་འཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཅིའང་རུང་བའི་མངོན་པར་ཆགས་པས་བྱིས་པ་རྣམས་མཚན་མར་ལྟ་བས་སླུ་བ་ཙམ་སྟེ། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །འཕགས་པས་ནོར་པ་མི་མཐོང་
157b
སྟེ། །ཡང་དག་པ་ཡང་སྐབས་དེར་མིན། །གང་ཕྱིར་སྐབས་དེར་ཡང་དག་ན། །ནོར་པ་ཡང་དག་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ནོར་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ཀྱང ། །གལ་ཏེ་མཚན་མར་སྐྱེར་ཟིན་ན། །དེ་ཉིད་དེ་ཡི་ནོར་པ་སྟེ། །རབ་རིབ་ཡོངས་སུ་མ་དག་བཞིན། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྱུ་མར་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལགས་སམ།་དེ་སྟེ་ལོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལགས་ན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། འོན་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་རྒྱུ་མེད་པར་མཐོང་བའི་སླད་དུ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གིས་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས། སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། །ཆོས་མཐུན་པས་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མ་ལགས་སོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
158a
༄#། །སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། ཆོས་མཐུན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལོག་པ་མྱུར་བའི་གློག་དང་འདྲ་བར་ཆོས་མཐུན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། གློག་འགྱུ་བ་སྐད་ཅིག་ཏུ་འཇིག་པས་ཞིག་པར་ལྟ་བས་མཐོང་བ་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་མི་སྣང་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མེད་པ་དང ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་སྣང་ངོ ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྒྱུ་མར་མེད་མིན་ཆོས་མཐུན་པས། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ཡོད་པར་བརྗོད། །ལོག་པར་མྱུར་བའི་གློག་འདྲ་བས། །དེ་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། གང་འདི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ་དང ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་སྐད་དུ་བཀའ་སྩལ་པ་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བརྗོད་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་སྔ་ཕྱི་འགལ་བའི་ནོངས་པར་འགྱུར་གོར་མ་ཆག་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་
158b
བུར་བརྗོད་པ་ནི་ཚིག་སྔ་ཕྱི་འགལ་བའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ལས་མི་སྐྱེ་བར་མཐོང་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་ཚིག་སྔ་ཕྱི་འགལ་བའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཕྱོགས་ལས་སྐྱེ་བ་གཞིག་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་གླེན་པའི་སྡེ་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་དེ། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་རྐྱེན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ང་ཡི་ནི་ཡོད་ནའང་མ་ཡིན། མེད་ནའང་མི་སྐྱེའོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཚིག་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོར་བསྟན་པ་ནི་འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང།་མེད་དོ་ཞེས་ཆད་པ་བཟློག་པ་དང ། ངའི་སློབ་མ་རྣམས་ལས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དངོས་པོའི་སྒྲ་གཟུང་བས་ནི་འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ལྟ་བ་ངན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་གནས་པ་ཇི་ལྟ་བ་
159a
༄#། །བཞིན་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བས་བདག་དང་གཞན་ལ་སླུ་བར་གྱུར་ཏ་རེ་ཞེས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་བཟློག་སྟེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ལྟ་བ་ངན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མ་རྟོགས་པ། རྒྱུ་དང ། རྐྱེན་དང ། བྱེད་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པ་རྣམས་གླེན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང ། རྨི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་དང ། མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་གནས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་ལ་འཇུག་པའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྐྱེ་བ་མེད་ལ་རྒྱུ་ཡང་མེད། །དངོས་པོས་འཁོར་བ་ཀུན་སྡུད་དེ། །རྒྱུ་ལས་གསོག་དང་འདྲར་མཐོང་ན། །མཚན་ཉིད་ལ་ནི་རྣམ་མི་རྟོག་།གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིང་དང ། ཚིག་དང ། ཡི་གེའི་ཚོགས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དོན་དང ། ཚིག་དང ། ཡི་གེའི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་ཞིང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་
159b
བྱེད་པའི་མིང་དང ། ཚིག་དང ། ཡི་གེའི་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིང་གི་ཚོགས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་གང་ལ་གནས་ཏེ་མིང་དུ་གདགས་པའོ། །ཚོགས་དེ་ནི་དངོས་པོ་དང ། ཚོགས་དང ། ལུས་ཞེས་བྱ་བ་དོན་ཐ་མི་དད་དོ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་མིང་གི་ཚོགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་གི་ཚོགས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚིག་གི་དོན་མང་པོ་བདེན་པ་དང ། གདོན་མི་ཟ་བ་དང ། ཐུག་པ་དང ། དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་ཐ་མི་དད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་ཚིག་གི་ཚོགས་ངས་བསྟན་པ་བྱས་སོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེའི་ཚོགས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གང་གིས་མིང་དང་ཚིག་སྣང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡི་གེ་དང ། རྟགས་དང ། མཚན་མ་དང ། དམིགས་པ་དང ། འདོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཐ་མི་དད་དོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་གི་ཚོགས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚིག་ཐུག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིང་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མིང་ཐ་དད་པ་ཨ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཧའི་བར་དུའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེའི་ཚོགས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐུང་དུ་འདྲེན་པ་དང ། རིང་དུ་འདྲེན་པ་དང ། ཡི་གེའི་མཇུག་གོ་།དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཚིག་གི་ཚོགས་ནི་གླང་པོ་ཆེ་དང ། རྟ་དང ། མི་དང ། རི་དྭགས་དང ། བ་ལང་དང ། མ་ཧེ་དང ། ལུག་དང ། ཕྱུགས་ལ་སོགས་པ་གང་ས་ལ་འགྲོ་བ་རྣམས་ནི་ཚིག་གི་ཚོགས་
160a
༄#། །ཞེས་བྱ་བའི་མིང་འཐོབ་བོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིང་དང ། ཡི་གེ་ནི་ཕུང་པོ་གཟུགས་མེད་པ་བཞི་རྣམས་མིང་གིས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་མིང་ངོ ། །ཡི་གེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྣང་བར་བྱེད་པས་ན་ཡི་གེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་མིང་དང ། ཚིག་དང ། ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་མིང་དང་ཚིག་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདྲིས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །ཚིག་དང་ཡི་གེ་ཚོགས་རྣམས་དང ། །མིང་ལའང་རྣམ་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ། །མི་ཤེས་བྱིས་པ་ཆགས་པ་ནི། །གླང་པོ་ཆེན་པོ་རྫབ་སོང་བཞིན། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མ་འོངས་པའི་དུས་ནི། མི་མཁས་པ་ལོག་པའི་རྟོག་གེ་པ་དག་ལ་མཁས་པ་དག་གིས་དྲིས་ཏེ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། མཐའ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་དྲིས་ན། རིགས་པ་དང ། རྒྱུ་དང ། བློ་མེད་པས་འདི་ནི་དྲི་བ་མ་ཡིན་ཏེ།་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང ། མི་རྟག་པ་གཅིག་གམ་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བ་དང ། དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། མཚན་ལས་མཚན་གྱི་གཞི་དང ། ཡོན་ཏན་ལས་ཡོན་ཏན་ཅན་དང ། འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་དང ། སྣང་བ་ལས་མཐོང་བ་དང ། རྡུལ་ལས་
160b
རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང ། ཡེ་ཤེས་ལས་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་དང ། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་གོ་རིམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ལུང་བསྟན་པ་རྣམས་དྲིས་ན་འདི་ནི་གཞག་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་མ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སྐྱེས་བུ་གཏི་མུག་པ་དེ་དག་ནི་ཇི་ལྟར་ཉན་པ་རྣམས་བློ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྲག་པའི་གནས་སྤང་བའི་ཕྱིར་ལུང་མི་བསྟན་པ་རྣམས་ལུང་མི་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ནི་འདི་སྐད་ཅེས་འདི་ལྟར་ལུས་དེ་ནི་སྲོག་དང་བཅས་པའོ། ། ལུས་ཀྱང་གཞན། སྲོག་ཀྱང་གཞན་ནོ་ཞེས་དེ་ལ་སོགས་པ་ལུང་མི་སྟོན་པར་སྨྲ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལུང་མི་སྟོན་པ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྒྱུ་ལ་རྣམ་པར་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ཏེ། ངའི་གསུང་རབ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་གསུང་རབ་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའང་མི་འཇུག་ན། དེ་དག་ལ་གཞག་པ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མི་ཤེས་པའི་བློ་ཅན་དེ་དག་ལ་ནི་གཞག་པ་ཡོད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་
161a
༄#། །བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཚིག་དྲིས་པ་ལ་ལུང་བསྟན་པ་རྣམ་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ངས་དུས་གཞན་དུ་བསྟན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པ་རྣམས་ལ་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་མེད་པ་སྟེ། བྱེད་པ་མེད་པས་ན་མི་སྐྱེའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་རང་གི་བློས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མི་རིགས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བླང་བ་དང ། དོར་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་འདི་ལྟར་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བླང་ནའང་བླང་དུ་མེད། དོར་ནའང་དོར་དུ་མེད་དོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བླང་བ་དང་དོར་བ་མེད་པའོ།། ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་འགགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང ། མཚན་ཉིད་མེད་པས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་
161b
དམིགས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་འགགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལའང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལའང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་མི་སྐྱེ་བའི་དངོས་པོ་རྟག་པས་བརྟགས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལུང་བསྟན་པ་ནི་རྣམ་བཞི་སྟེ། །མགོ་གཅིག་དང་ནི་དྲི་བ་དང ། །རྣམ་པར་དབྱེ་དང་གཞག་པ་རྣམས། །མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་སྨྲ་བཟློག་པའོ། །ཡོད་དང་མེད་ལས་སྐྱེ་བར་ནི། །བྱེ་བྲག་པ་དང་གྲངས་ཅན་ཞེས། །ལུང་དུ་མི་སྟོན་ཐམས་ཅད་ཀྱང ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བསྟན། །བློ་ཡིས་རྣམ་པར་གཞིགས་ན་ཡང ། །གང་ཕྱིར་རང་བཞིན་མི་རིག་སྟེ། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་བརྗོད་དུ་མེད། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པར་བསྟན། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འགྲོ་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་མཚན་ཉིད་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་དུ་ཆུད་པའི་འགྲོ་བ་རབ་ཏུ་
162a
༄#། །དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པས་གོང་ནས་གོང་དུ་ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང ། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང ། དགྲ་བཅོམ་པར་འགྱུར་པའི་ཐབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟ་བུར་ཆོས་བསྟན་པ་དང ། ཅི་ནས་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་དང ། སྒྲིབ་པ་གཉིས་སོ་སོ་རྣམ་པར་སྦྱངས་ཏེ། ས་རྣམས་\?\་ཀྱི་སའི་མཚན་ཉིད་ལས་འདའ་བ་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འགྲོ་བ་དང ། ཡུལ་དང ། སྤྱོད་ཡུལ་རབ་ཏུ་རྙེད་ནས་གཟུགས་\?\་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཚོ་བར་འགྱུར་བ་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དང ། འགྲོ་བ་ལ་འདོད་པ་བཞིན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པས་ཉེ་བར་འཚོ་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་དུ་ཆུད་པའི་འགྲོ་བ་རབ་ཏུ་དཔྱེ་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།
162b
རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་དུ་ཆུད་པའི་འབྲས་བུ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་འདི་གསུམ་སྟེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐ་མ་དང ། བར་མ་དང ། མཆོག་གོ་།དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐ་མ་ནི་པོ་ཟོས་ཀྱང་ཚེའི་སྲིད་པ་བདུན་ནོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བར་མ་ནི་སྲིད་པ་གསུམ་དང ། ལྔས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཆོག་གི་ནི་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གསུམ་པོ་དེ་དག་ལ་ཀུན་ནས་སྦྱོར་བ་གསུམ་སྟེ། ཆེན་པོ་དང ། བར་མ་དང ། ཆུང་དུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཀུན་ནས་སྦྱོར་བ་གསུམ་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང ། ཐེ་ཚོམ་དང ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང ། བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་དང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནི་ཀུན་ནས་སྦྱོར་བ་གསུམ་རྣམས་ཏེ། བྱེ་བྲག་གིས་གོང་ནས་གོང་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའང་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་དབང་ལས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་གི་རང་བཞིན་གྱི་གནས་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལའང་ཀུན་བརྟགས་པས་མཚན་ཉིད་བས་ན། དེ་ལ་ཡོད་པའང་མ་
163a
༄#། །ཡིན།་མེད་པའང་མ་ཡིན། ཡོད་མེད་གཉིས་ཀའང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་རི་དྭགས་ལྟ་བུར་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་བྱིས་པ་དག་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་པའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྟེ། མི་ཤེས་པས་ཡུན་རིང་པོར་མངོན་པར་ཞེ་ན་པ་བསགས་པའོ། །དེའང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་མེད་པས་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་ལུས་མཉམ་པ་ཉིད་དང ། ཕུང་པོ་བཞི་གཟུགས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང ། གཟུགས་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་དང ། འབྱུང་བ་རྣམས་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཟུགས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པས་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་ལྟ་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་མི་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐེ་ཚོམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཁོང་དུ་ཆུད་པ་འཐོབ་པའི་ཆོས་དང ། ཤིན་ཏུ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྔ་མའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་གཉིས་
163b
སུ་རྣམ་པར་རྟོགས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་རྣམས་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་པ་དང་མ་དག་པས་སྟོན་པ་གཞན་ལ་ལྟ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་སྙེམས་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་བའི་སྐྱེ་བ་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་མཐོང་བས་མི་སྙེམས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྙེམས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང ། བརྟུལ་ཞུགས་དང ། དཀའ་ཐུབ་མི་འགྱུར་བ་དག་གིས་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལོངས་སྤྱོད་དང ། བདེ་བ་འདོད་པ་རྣམས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་གཉེར་ཏེ། དེས་མི་སྙེམས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་མི་སྙེམས་པའང་གཞན་དུ་བདག་གིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡན་ལག་གིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་རོ། །དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང ། བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་ནས་སྤྱོར་བ་གསུམ་སྤངས་པའི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་ནི་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་མི་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་ནི་རྣམ་པ་མང་དུ་བསྟན་ན། དེའི་འདོད་ཆགས་གང་སྤངས་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་
164a
༄#། །ཆེན་པོ།་ཡུལ་ལ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་འདོད་ཆགས་བུད་མེད་དང་ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེས་པ། དེ་ལྟར་བདེ་བ་ལ་མ་འོངས་པ་ན་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ།་ཁུ་ཚུར་དང ། ཐལ་མོ་དང ། མཐང་སྤྲད་པ་དང ། འོ་བྱེད་པ་དང ། འཁྱུད་པ་དང ། སྣོལ་བ་དང ། མིག་ཟུར་གྱིས་བལྟ་བ་དག་གི་འདོད་ཆགས་དེ་དག་དེ་ལ་མི་འབྱུང་ངོ ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་གནས་པ་ཐོབ་པས་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་འདོད་ཆགས་ནི་མ་སྤངས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་མར་ལྟ་བའི་མཚན་གྱི་གཞི་དང ། མཚན་ཉིད་མེད་པས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལན་གཅིག་འབྱུང་ངོ ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཡུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་མཐོང་བས་འཇིག་རྟེན་འདིར་ལན་གཅིག་འོངས་ནས་སྡུག་བསྔལ་མཐར་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ལ་མི་འཇུག་པ་དང ། ལྟ་བའི་ཉེས་པ་བག་ལ་ཉལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འོང་བསན་ཕྱིར་མི་འོང་བ་སྟེ།
164b
ཀུན་ནས་སྦྱོར་བ་རྣམས་སྤངས་པས་ན་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་བསམ་གཏན་དང ། བསམ་གཏན་དུ་བྱ་བ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང ། སྟོབས་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ། ཉོན་མོངས་པ་དང ། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགྲ་བཅོམ་པ་གསུམ་དུ་བཀའ་སྩལ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། དགྲ་བཅོམ་པའི་སྒྲ་འདི་གང་དང་སྦྱར། ཅི་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་གི་ལམ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའམ། དེ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་གོམས་པ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་རྨོངས་པའམ། འོན་ཏེ་འཕྲུལ་པས་སྤྲུལ་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་གི་ལམ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས་ཉན་ཐོས་ཡིན་ཏེ། གཞན་དག་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས་ན་སྨྲ་བ་དང ། སངས་རྒྱས་འཕྲུལ་པས་སྤྲུལ་པ་གཞན་རྣམས་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང ། སྨོན་ལམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་མཛེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྐྱེ་བ་སྟོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པའི་གནས་གཞན་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་བསམ་གཏན་དང ། བསམ་གཏན་དུ་བྱ་བ་
165a
༄#། །དང ། བསམ་གཏན་པ་ལས་རྣམ་པར་དབེན་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བར་ཁས་ལེན་པས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པས་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་འདི་སྙམ་དུ་འདི་དག་ནི་ཀུན་ནས་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། བདག་ནི་འདི་དག་དང་མི་ལྡན་པར་སེམས་ན་གཉིས་སུ་གྱུར་ཅིང་བདག་ཏུ་ལྟ་བར་ལྷུང་བ་དང ། ཀུན་ནས་སྦྱོར་བ་མ་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བསམ་གཏན་དང ། ཚད་མེད་པ་དང ། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལས་ཤིན་ཏུ་འདའ་བའི་ཕྱིར། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ལས་ལྡོག་པར་བྱ་སྟེ། འདུ་ཤེས་དང ། ཚོར་བ་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི་སེམས་ཙམ་པས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ལས་དེའང་འདའ་བར་མི་རུང་ངོ ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བསམ་གཏན་རྣམས་དང་ཚད་མེད་དག་།ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུགས་མེད་རྣམས། །འདུ་ཤེས་འགོག་པ་མ་ལུས་པར། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མིན། །རྒྱུན་དུ་ཆུད་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང ། །ལན་གཅིག་འོང་གི་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང ། །དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ཀྱང་སེམས་འཁྲུལ་བར། །བསམ་གཏན་བསམ་བྱ་བསམ་གཏན་པ། །སྤོང་དང་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང ། །དེ་དག་རྟོག་པ་ཙམ་ཡིན་པར། །གང་གིས་
165b
རྟོགས་པ་དེ་འགྲོལ་ལོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བློ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བློ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་རབ་ཏུ་འཇོག་པའི་བློའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གང་གིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། མཚན་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་གཞིགས་ན་མཐའ་བཞི་དང་བྲལ་བ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ནི་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བློའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཐའ་བཞི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་དང ། རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་མཐའ་བཞི་ཞེས་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མཐའ་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཐའ་བཞི་པ་འདི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་རབ་ཏུ་འཇོག་པའི་བློ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་གང་གིས་ཚ་བ་དང ། གཤེར་བ་དང ། གཡོ་བ་དང ། སྲ་བ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་དམ་འཆའ་བ་དང །
166a
༄#། །རྒྱུ་དང ། མཚན་ཉིད་དང ། དཔེ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྲོ་འདོགས་པས་སྒྲོ་འདོགས་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་རབ་ཏུ་འཇོག་པའི་བློའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་བློ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། བློ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་དང་ལྡན་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང ། སྣང་བ་མེད་པའི་བློ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་འཐོབ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱེ་བྲག་རབ་ཏུ་འཐོབ་པས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱའང་མཐོང ། བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཐོག་མའི་མཐའ་དང ། ཐ་མའི་མཐར་འཇུག་།ཞིང་བརྒྱའང་སྣང་བར་བྱེད་དེ། ཞིང་བརྒྱའང་སྣང་བར་བྱས་ནས་གོང་ནས་གོང་དུ་སའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོ་ག་ཤེས་ཏེ། སྨོན་ལམ་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་དབང་བསྐུར་བས་དབང་བསྐུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སོ་སོ་རང་གི་ས་ཐོབ་ནས་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་བཅུ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་ཆོས་སུ་གྱུར་ཏེ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་བདེ་བས་མཉམ་པར་བཞག་ཅིང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་བའི་འོད་
166b
ཟེར་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མཛེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སློབ་སྟེ། གང་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་བདེན་པའོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པར་མ་བྱུང་བའོ་ཞེས་རབ་ཏུ་མཐོང་ངོ ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་མཐོང་བས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་འདི་ནི་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་མེད་པ། མིང་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ། མིང་དང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་སྟེ། མཐའ་བཞིའི་ཚུལ་རྣམ་པར་དག་པ་བདག་དང ། བདག་གི་མེད་པ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པ། རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་སྐྱེས་པར་གྲུབ་པར་རབ་ཏུ་མཐོང་ངོ ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཤེར་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་
167a
༄#། །ཆུའི་ཁམས་སྒྲུབ་བོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་མེའི་ཁམས་སྒྲུབ་བོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཡོ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་རླུང་གི་ཁམས་སྒྲུབ་བོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཟུགས་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་སའི་ཁམས་ནམ་མཁའ་དང་བཅས་པ་བསྐྱེད་དོ། །ལོག་པ་ལ་བདེན་པར་ཆགས་པས་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་འདུས་པ་དང ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་སྐྱེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་ཚིག་དང ། ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་འདོད་པའི་རྒྱུས་འགྲོ་བ་གཞན་དུ་མཚམས་སྦྱོར་བར་འབྱུང་ངོ ། །སའི་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ནི་རྒྱུ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོད་ཀྱི། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་དང ། མཚན་མ་དང ། མཚན་ཉིད་དང ། དབྱིབས་དང ། བྱ་བའི་བདག་ཉིད་དང ། སྦྱོར་བ་མེད་པས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་མི་སྐྱེའོ། །དངོས་པོ་དང ། མཚན་མ་དང ། མཚན་ཉིད་དང ། དབྱིབས་དང ། བྱ་བ་དང་སྦྱོར་བར་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་འདུས་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། མཚན་མ་དང་མི་ལྡན་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དང ། འབྱུང་བ་
167b
ལས་གྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་ཏེ། ངས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་དང ། མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ཏེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་དང ། ཚོར་བ་དང ། འདུ་ཤེས་དང ། འདུ་བྱེད་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕུང་པོ་བཞི་རྣམས་ནི་གཟུགས་མེད་དེ། ཚོར་བ་དང ། འདུ་ཤེས་དང ། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་གཟུགས་ནི་འབྱུང་བ་བཞི་ལས་གྱུར་པ་དང ། ཕན་ཚུན་དུ་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཟུགས་མེད་པ་བཞིར་བགྲང་བ་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནམ་མཁའ་ནི་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལས་འདས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གཅིག་ནི་ནམ་མཁའོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང ། བགྲང་བ་ལས་འདས་ཏེ། དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་མཐའ་བཞི་དང་བྲལ་ཡང་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གྲངས་དང ། བགྲང་བར་བརྗོད་པས་རབ་ཏུ་བརྗོད་དེ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྒྱུ་མའི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་ལྟ་བུར་
168a
༄#། །གཅིག་དང ། ཐ་དད་པ་སྤངས་པར་འདོགས་ཏེ། རྨི་ལམ་དང ། གཟུགས་བརྙན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུར་གནས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དང ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་བཟློག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་བཟློག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་བྱས་པས་ནི། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར། རིང་དུ་སོང་བའི་ས་ལའང་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་རིང་དུ་སོང་བའི་ས་ཆེན་པོར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་མ་ལ་དབང་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་ལུས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་འཐོབ་བོ། །དེ་སྟོབས་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ། དབང་རྣམས་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ས་ལྟ་བུར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཚོ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཚོ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཚོ་བར་གྱུར་
168b
པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུན་ཆད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། དེ་དག་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། ངའི་གསུང་རབ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་གསུང་རབ་ལ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཟློག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ།་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་དུ་རྣམ་པར་མ་བཞག་གམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་བཞག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། དེ་གལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་བཞག་ན་ཇི་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་རྣམས་ནི་མ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་རྒྱུ་དང་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་བདུན་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་བྱེ་བྲག་
169a
༄#། །འབྱེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་འབྱུང་བས་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །ཡིད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ངར་སེམས་པ་ལྟ་བུར་རྗེས་སུ་འཇུག་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུར་གྱུར་ཅིང་དེ་ལ་དམིགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་གཅིག་གི་རྒྱུར་གཅིག་གྱུར་པའི་སེམས་པ་འདུས་པ་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྒྱ་མཚོའི་རླབས་ལྟ་བུར་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ཡུལ་གྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པས་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་གོ་།དེ་ལྟ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཟློག་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་རྣམས་ཀྱང་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བྱ་བ་དང་ནི་མཚན་ཉིད་དང ། །དངོས་པོར་མྱ་ངན་ང་མི་འདའ། །རྣམ་རྟོག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས། །བཟློག་པས་མྱ་ངན་ང་འདས་སོ། །དེ་རྒྱུ་དེ་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། །ཡིད་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་གནས། །སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རྣམས་དེ་འབྱིན་ཏེ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའང་རབ་ཏུ་གནས། །ཇི་ལྟར་ཆུ་ཆེན་ཟད་ནས་ནི། །རླབས་རྣམས་ཀུན་ཏུའང་མི་འབྱུང་ལྟར། །དེ་བཞིན་རྣམ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཀྱང ། །འགགས་ན་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་
169b
ཡང།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པ་གང་གིས་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། བརྟགས་པ་སྤངས་ཤིང ། འཕགས་པ་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ཚུལ་དང ། ཡུལ་ཤིན་ཏུ་མཐོང་བའི་བློ་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་ནས་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུར་སོ་སོར་མི་རྟོག་པར་འགྱུར་བའི་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ།་བརྗོད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། སྨྲ་བར་བྱ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། ནོར་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། རང་བཞིན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། རྒྱུ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། ལྟ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། རིག་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། སྐྱེ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། འབྲེལ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། བཅིངས་པ་དང་མ་བཅིངས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་པ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་
170a
༄#། །ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དབྱངས་དང་གླུ་སྙན་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྗོད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སྨྲ་བར་བྱ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ཅིའང་རུང་སྨྲ་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང ། རྟོགས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་གང་ལ་གནས་ཏེ། བརྗོད་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྨྲ་བར་བྱ་བ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སུ་མངོན་པར་ཆགས་པས་མངོན་པར་ཞེན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཚ་བ་དང ། གཤེར་བ་དང ། གཡོ་བ་དང ། སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་ནོར་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གསེར་དང ། དངུལ་དང ། ནོར་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་མང་པོའི་ཡུལ་བརྗོད་པའོ། །དེ་ལ་རང་བཞིན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཛིན་ཅིང ། འདི་ལྟ་སྟེ།་འདི་ནི་འདི་བཞིན་གྱི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བས་རྣམ་པར་ལྟའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གང་
170b
གིས་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་དང ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་ལོག་པར་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའོ། །དེ་ལ་རིགས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་དང་བདག་གི་མཚན་ཉིད་རིགས་པས་བརྩད་དེ་སྟོན་པའོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་སྐྱེ་བར་མངོན་པར་ཆགས་པའོ། །དེ་ལ་མི་སྐྱེ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་མེད་པའི་ལུས་སྔོན་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ།་མ་བྱུང་བ་ལས་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལ་འབྲེལ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གསེར་གྱི་སྐུད་པ་བཞིན་དུ་གང་དང་གང་དུ་འབྲེལ་བའོ། །དེ་ལ་བཅིངས་པ་དང།་མ་བཅིངས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བཅིངས་པའི་རྒྱུ་དང ། བཅིང་བར་བྱ་བ་མངོན་པར་ཆགས་པ་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ཐབས་དང་ལྡན་པས་ཐག་པ་ལ་མདུད་པ་བོར་བ་དང་འགྲོལ་བ་ལྟ་བུའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་དབྱ་
171a
༄#། །པའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ལ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་ཆགས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མངོན་པར་ཆགས་པས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཏེ། སྒྱུ་མའི་གནས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་གཞན་དུ་མཐོང་བའི་བློས་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྣ་ཚོགས་དང་སྒྱུ་མ་ནི་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་ན་ནི་སྣ་ཚོགས་སྒྱུ་མའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་སྣ་ཚོགས་དང་ཐ་མི་དད་ན་ནི་སྒྱུ་མ་དང ། སྣ་ཚོགས་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་བྱེ་བྲག་མཐོང་བས་ན་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་དག་གིས་སྒྱུ་མ་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མི་ཆགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །སེམས་ནི་ཡུལ་དང་ཀུན་ཏུ་འབྲེལ། །རྟོག་པ་ལ་ནི་རྣམ་ཤེས་འཇུག་།སྣང་བ་མེད་དང་བྱེ་ཕྲག་ལ། །ཤེས་རབ་ཡང་དག་རབ་ཏུ་འཇུག་།ཀུན་བརྟགས་པ་ཡི་རང་བཞིན་ཡོད། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་མེད་པ་སྟེ། །ནོར་བ་དག་གིས་བརྟགས་པ་སྣང ། །གཞན་གྱི་དབང་ལ་མི་རྟོག་གོ་།ཡན་ལག་དབང་པོས་གྲུབ་པ་ཡི། །སྒྱུ་
171b
མ་ཇི་ལྟར་མི་གྲུབ་པ། །དེ་བཞིན་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང ། །རབ་ཏུ་བརྟགས་ན་མི་འགྲུབ་བོ། །མཚན་མ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་དངོས། །འཆིང་བ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། །མི་ཤེས་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ། །གཞན་གྱི་དབང་དུའང་རྣམ་པར་རྟོག་།གང་འདི་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ནི། །དེ་ཉིད་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་ཏེ། །བརྟགས་པ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ནི། །གཞན་གྱི་དབང་དུ་དེ་བརྗོད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དོན་དམ་སྟེ། །རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་གསུམ་དུ་མེད། །བརྟགས་པ་དག་ནི་ཀུན་རྫོབ་བཤད། །དེ་འཆད་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ལྟར། །སྣ་ཚོགས་གཅིག་ཏུ་རྣམ་མཛེས་ཀྱང ། །དེ་ལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་མིན། །དེ་བཞིན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་ཅན་དག་གིས། །སྣང་བའི་གཟུགས་ལ་སྣ་ཚོགས་བརྟགས། །རབ་རིབ་གཟུགས་མིན་གཟུགས་མེད་མིན། །དེ་བཞིན་མཁས་པས་གཞན་གྱི་དབང ། །ཇི་ལྟར་གསེར་རྣམས་དག་པ་དང ། །ཆུ་ཡང་རྙོག་པ་སྤངས་པ་དང ། །ནམ་མཁའ་དག་ནི་སྤྲིན་མེད་ལྟར། །དེ་བཞིན་དག་པ་རབ་ཏུ་བརྟགས། །བརྟགས་པ་ལ་ནི་དངོས་པོ་མེད། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡོད་པ་སྟེ། །སྒྲོ་བཏགས་པ་དང་སྐུར་བ་དང ། རྣམ་པར་བརྟགས་ན་འཇིག་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་བརྟགས་པ་དངོས་མེད་ལ། །བདེན་པར་གཞན་གྱི་དབང་ཡོད་ན། །དངོས་པོ་མེད་པར་དངོས་པོ་སྟེ། །དངོས་པོ་མེད་ལས་དངོས་པོ་
172a
༄#། །འབྱུང ། །ཀུན་བརྟགས་པ་ལ་གནས་ནས་ནི། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཉེ་བར་དམིགས། །མིང་དང་མཚན་མ་འབྲེལ་བ་ལས། །ཀུན་བརྟགས་པ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །བརྟགས་པ་ཤིན་ཏུ་མ་གྲུབ་སྟེ། །གཞན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཚེ་དོན་དམ་རང་བཞིན་ནི། །ཤིན་ཏུ་དག་པ་ཤེས་པར་འགྱུར། །ཀུན་བརྟགས་པ་ནི་རྣམ་བཅུ་སྟེ། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་།སོ་སོ་རང་རིག་དེ་བཞིན་ཉིད། །རིག་བྱའོ་དེ་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་མེད། །ཆོས་ལྔ་ཡང་དག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གསུམ། ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་དེ་བསྒོམས་ན། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་མི་འདའོ། །མཚན་མ་དག་ནི་གཞན་གྱི་དབང ། །གང་མིང་དེ་ནི་བརྟགས་པ་སྟེ། །ཀུན་བརྟགས་པ་དང་མཚན་མ་ནི། ། གཞན་གྱི་དབང་ལས་འབྱུང་བའོ། །བློ་ཡིས་རྣམ་པར་གཞིགས་ན་ནི། །གཞན་དབང་མེད་ཅིང་བརྟགས་པའང་མེད། །གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་མེད་ན། །བློ་ཡིས་ཅི་ཞིག་རྣམ་པར་བརྟགས། །ཡོད་མེད་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཡི། །གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་ནི། །ཡོད་དང་མེད་ལས་གྲོལ་བ་ཡི། །དངོས་པོ་གཉིས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །ཀུན་བརྟགས་པ་ཡི་རང་བཞིན་ལ། །རང་བཞིན་གཉིས་ནི་རབ་གནས་ཏེ། །བརྟགས་པ་དག་ནི་སྣ་ཚོགས་སྣང ། །རྣམ་དག་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །བརྟགས་པ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ནི། །གཞན་གྱི་དབང་
172b
ཞེས་བརྗོད་པ་སྟེ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་བརྟགས་ན་ནི། །མུ་སྟེགས་སྨྲ་ལ་གནས་པར་འགྱུར། །རྟོག་པ་བརྟགས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། །མཐོང་བའི་ཕྱིར་ན་རྒྱུ་ལས་བྱུང ། །རྣམ་རྟོག་གཉིས་ལས་གྲོལ་བ་ནི། །དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་དང ། ཐེག་པ་གཅིག་པོ་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་དང ། ཐེག་པ་གཅིག་པོ་ལ་མཁས་ཤིང ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པར་འགྱུར་བའི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་དང ། ཐེག་པ་གཅིག་པོའི་མཚན་ཉིད་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་དབེན་པར་སོང་སྟེ། ཚད་མ་དང ། ཡིད་བརྟན་པའི་ལུང་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས། སོ་སོ་རང་གི་བློས་རྣམ་པར་དཔྱོད་དེ།
173a
༄#། །གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་ཅིང ། ལྟ་བ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་ནས། གོང་ནས་གོང་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འབད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་རིག་ཅིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཐེག་པ་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་རིག་ཅིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐེག་པ་གཅིག་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་འདི་ནི་ང་མ་གཏོགས་པར་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པ་སྔོན་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐེག་པ་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཅིའི་སླད་དུ་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དེ། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་མ་བཤད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འདུལ་བ་དང ། རབ་ཏུ་དབེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ལུང་གིས་འགྲོལ་གྱི་རང་གིས་
173b
མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་ན། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་མ་བཤད་དོ། ། གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང ། ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མ་རྟོགས་ཤིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་འགྱུར་བའི་ཤི་འཕོ་མ་ཐོབ་པས་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་བསྟན་ཏེ། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནམ་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ནི། དེ་དག་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉེས་པ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མྱོས་པ་མེད་པར་གྱུར་ནས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནས་སླར་སད་དེ། ཡང་འཇིག་རྟེན་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྐངས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལྷ་ཡི་ཐེག་དང་ཚངས་པའི་ཐེག་།ཉན་ཐོས་ཀྱིའང་དེ་བཞིན་ཏེ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་དང་རང་རྒྱལ་གྱི། །ཐེག་པ་དེ་དག་ངས་བཤད་དོ། །ཇི་སྲིད་སེམས་ཅན་འཇུག་པའི་པར། །ཐེག་པ་དག་ལ་ཐུག་པ་མེད། །སེམས་ནི་ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་ན། །ཐེག་པ་མེད་ཅིང་འགྲོ་བའང་མེད། །ཐེག་པ་རྣམ་པར་གཞག་མེད་ཀྱང ། །སེམས་
174a
༄#། །ཅན་རྣམས་ནི་དྲང་བའི་ཕྱིར། །ཐེག་པ་ཐ་དད་ངས་བཤད་དེ། །ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ངས་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་རྣམ་གྲོལ་གསུམ་པོ་དང ། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་དེ་ཉིད་དང ། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཉོན་མོངས་པ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བས་དེ་དག་སྤངས། །ཇི་ལྟར་ཤིང་དག་རྒྱ་མཚོ་ལ། །རླབས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་གཡེངས། །དེ་བཞིན་ཉན་ཐོས་རྨོངས་པ་ཡང ། །མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་གཡེངས། །ཀུན་ནས་ལྡང་དང་བྲལ་མོད་ཀྱི། །ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་རྣམས་དང་འབྲེལ། །ཏིང་འཛིན་མྱོས་པས་རབ་མྱོས་ཏེ། ། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་འཁོད། །མཐའ་མར་ཕྱིན་པ་དེ་ལ་མེད། །ཕྱིར་ཡང་དེ་ལས་མི་ལྡོག་སྟེ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་ཐོབ་ནས། །བསྐལ་བའི་བར་དུ་དེ་མི་སད། །ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུར་རོ་བ། །ཆང་དང་བྲལ་ནས་སངས་འགྱུར་བཞིན། །དེ་ན་དེ་དག་ང་གྱི་ཡང ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ལངྐར་གཤེགས་པ་སུམ་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་གཉིས་པའོ།། །།དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡིད་ཀྱི་ལུས་རྟོགས་པར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན་གྱི། དེ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་
174b
བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡིད་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྣམ་པ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་དང ། ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་དང ། རིགས་སུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བྱ་བའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཏེ། ས་དང་པོ་ནས་གོང་ནས་གོང་དུ་སའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ས་གསུམ་དང ། བཞི་དང ། ལྔ་ལ་རང་གི་སེམས་རྣམ་པ་མང་པོ་དབེན་པར་སྤྱོད་པས་སེམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་འཇུག་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རླབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བདེ་བ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་མི་འབྱུང་སྟེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་ཡུལ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ས་བརྒྱད་པ་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་སྣང་བ་མེད་པའི་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སེམས་ཀྱི་གནས་ཤིན་
175a
༄#། །ཏུ་གྱུར་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་འཐོབ་པ་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་གཞན་དག་རབ་ཏུ་འཐོབ་པ་དང ། མཚན་མ་དང ། དབང་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དུ་མའི་མེ་ཏོག་རྒྱས་ཤིང ། ཡིད་ཀྱི་མགྱོགས་པ་དང་མཚུངས་པ་སྒྱུ་མ་དང ། རྨི་ལམ་དང ། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་བ་མ་ཡིན་ལ། འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་འདྲ་བར་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡན་ལག་སྣ་ཚོགས་འདུས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རྗེས་སུ་སོང་བའི་ལུས་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རིས་སུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བྱ་བའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་བདེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རིས་སུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བྱ་བ་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལུས་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཤེས་པ་འདི་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །ཐེག་པ་ང་ཡི་ཐེག་མ་ཡིན། །ཡི་གེ་མེད་ཅིང་སྒྲ་ཡང་མེད། །བདེན་པ་མེད་དེ་རྣམ་ཐར་མེད། ། སྣང་བ་མེད་ཅིང་སྤྱོད་ཡུལ་མེད། །འོན་ཀྱང་ཐེག་ཆེན་ཐེག་པ་སྟེ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བྱེད་ཅིང ། །ཡིད་ཀྱི་ལུས་ནི་སྣ་ཚོགས་ལ། །དབང་གི་མེ་ཏོག་དག་གིས་བརྒྱན། །དེ་ནས་ཡང་
175b
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་པོ་གང་བགྱིས་པས་རིགས་ཀྱི་བུའམ།་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་མནར་མེད་པར་འགྱུར་བའི་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་རྣམས་གང་ཞེ་ན།་འདི་ལྟ་སྟེ། ཕ་དང ། མ་དང ། དགྲ་བཅོམ་པ་གསོད་པ་དང ། དགེ་འདུན་འབྱེད་པ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གནོད་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་ཕྱུང་བའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའང་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་སྲེད་པ་ནི་མ་ལྟ་བུར་གནས་སོ། །མ་རིག་པ་ནི་མཆེད་ཀྱི་གྲོང་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཕ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཕ་མ་དེ་གཉིས་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ནས་བཅད་ནས་ཕ་མ་བསད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དགྲ་བཅོམ་པ་བསད་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བག་ལ་ཉལ་དགྲ་དང་མཚུངས་
176a
༄#། །པ་བྱི་བའི་དུག་ལྟར་ཁོང་ནས་ལྡང་བའི་ཆོས་ཅན་ཤིན་ཏུ་བཅོམ་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་བསད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དགེ་འདུན་འབྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕུང་པོ་ཕན་ཚུན་དུ་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་འདུས་པ་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ནས་བཅོམ་པས་དགེ་འདུན་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་དང ། སྤྱིའི་དང ། ཕྱི་རོལ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་བརྒྱད་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་ཟག་པ་མེད་པའི་གནོད་སེམས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བཅོམ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་གནོད་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་ཕྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོས་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་པོ་དེ་དག་བྱས་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་བཤད་པས་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མཚམས་མེད་པ་རྣམས་ཁྱོད་ལ་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གང་བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལས་མཚམས་མེད་པ་རྣམས་གསུངས་པ་སྟེ། གང་བྱས་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་གསུམ་པོ་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།
176b
སྤྲུལ་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྤྲུལ་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་གང་ལ་ལ་མཚམས་མེད་པ་བྱས་ནས་འགྱོད་པར་གྱུར་པ་ལ་དེའི་འགྱོད་པར་ལྟ་བ་བཟློག་པ་དང་བརྩོན་པ་བོར་བ་ལ་འགྱོད་པར་ལྟ་བ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སླར་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་སྙམ་ནས་སྤྲུལ་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་ལ་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་མེད་དེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་རིག་པ་དང ། ལུས་དང ། ལོངས་སྤྱོད་དང ། གནས་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་རབ་ཏུ་དབེན་པ་མཐོང་བས། གལ་ཏེ་བརྒྱ་ལམ་ན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་ན་འགྲོ་བའི་མཚམས་གཞན་དུ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོགས་པའི་ཉེས་པ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྲེད་པ་དག་ནི་མར་བཤད་དེ། །མ་རིག་པ་ཡང་ཕར་ཤེས་སོ། །རྣམ་ཤེས་ཡུལ་རྣམས་རིག་པས་ན། །སངས་རྒྱས་སུ་ནི་དེ་ཡང་བསྟན། །བག་ལ་ཉལ་ནི་དགྲ་བཅོམ་སྟེ། །ཕུང་པོ་ལྔ་འདུས་དགེ་འདུན་ནོ། །མཚམས་མེད་པར་ནི་མཚམས་བཅད་པས། །དེ་ནི་མཚམས་མེད་ལས་ཡིན་ནོ། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས།
177a
༄#། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང ། སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། ཤི་འཕོ་གཉིས་ཐོབ་པ་དང ། ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་སྤངས་པའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐོག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །བདག་མེད་གཉིས་དང་ཉོན་མོངས་དང ། །དེ་བཞིན་སྒྲིབ་པ་རྣམ་གཉིས་དང ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་འགྱུར་བ་ཡི། །ཤི་འཕོ་ཐོབ་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས།། །། འཕགས་པ་ལངྐར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་ལྔ་པ། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་གཤེགས་ནས་གང་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་ང་ཉིད་དོ། །སྐྱེས་པའི་རབས་སྐྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་སུའང་ང་ཉིད་དེ་དང་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་
177b
ང་འཛིན་དང ། གླང་པོ་ཆེ་དང ། ནེ་ཙོ་དང ། རྒྱས་པ་དང ། དབང་པོ་དང ། མིག་བཟང་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐྱེས་པའི་རབས་བརྒྱ་སྟོང་བཤད་པ་རྣམས་ཅི་ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མཚུངས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་དགོངས་ནས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་གཤེགས་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ང་ཉིད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ལོག་པར་དད་སེལ་དང ། གསེར་ཐུབ་དང ། འོད་སྲུང་དུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཚིག་འབྱིན་ཏོ། །མཚུངས་པ་རྣམ་པ་བཞི་གང་ལ་དགོངས་ཤེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡི་གེ་མཚུངས་པ་དང ། གསུང་མཚུངས་པ་དང ། ཆོས་མཚུངས་པ་དང ། སྐུ་མཚུངས་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་མཚུངས་པ་དེ་བཞི་ལ་དགོངས་ནས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་གཤེགས་ན་ཚིག་འབྱིན་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེ་མཚུངས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡི་གེ་གང་གིས་ངའི་མིང་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིའང་ཡི་གེ་དེ་ཉིད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེ་དེ་དག་ཀྱང་ཡི་གེའི་རང་བཞིན་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པས་དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེ་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གསུང་
178a
༄#། །མཚུངས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ངའི་གསུང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའང་རྣམ་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་པ་ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་ཀྱི་དབྱངས་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་གསུང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའང་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་པ་ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་ཀྱི་དབྱངས་འབྱུང་སྟེ། ཀ་ལ་པིང་ཀ་དང ། ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་ཅིང་ལྷག་ཆད་མེད་དོ། །དེ་ལ་སྐུ་མཚུངས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ང་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང ། གཟུགས་དང ། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོའི་སྐུར་མཚུངས་ཤིང་བྱེ་བྲག་མེད་དེ།་འདུལ་བའི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་འགྲོ་བའི་བྱེ་བྲག་དེ་དང་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་མཚུངས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་དག་དང་ང་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་མཚུངས་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་དགོངས་ནས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་གཤེགས་ན་ཚིག་འབྱིན་ཏོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འོད་
178b
སྲུང་ལོག་པར་དད་སེལ་དང ། །གསེར་ཐུབ་དག་ཀྱང་ང་ཡིན་ཞེས། །མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཉམ་གྱུར་པས། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ལ་ངས་བཤད་དོ། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། གང་འདི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་གི་ནུབ་མོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། གང་གི་ནུབ་མོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་བར་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་བཤད། འཆད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཚིག་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་གོ་ཞེས་གསུངས་ན། ཚིག་མེད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་གོ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཅི་ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་གཉིས་ལ་དགོངས་ཏེ་ངས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཆོས་གཉིས་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སོ་སོ་རང་གི་ཆོས་ཉིད་དང ། སྔོན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་དགོངས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་གཉིས་པོ་དེ་ལ་དགོངས་ནས་ངས་དེ་སྐད་ཅེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་སོ་སོ་རང་གི་ཆོས་ཉིད་ལ་དགོངས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ། ཡི་གེ་དང་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དེ་ངས་ཀྱང་ལྷག་ཆད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །དེ་ལ་སྔོ་ན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་
179a
༄#། །ཆོས་ཉིད་གང་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ལམ་འདི་ནི་གསེར་དང ། དངུལ་དང ། མུ་ཏིག་གི་འབྱུང་ཁུངས་བཞིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གནས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རང ། མ་བྱུང་ཡང་རུང ། དེའི་ཆོས་ཉིད་དང ། ཆོས་ཀྱི་གནས་ཉིད་དང ། ཆོས་མི་འགྱུར་བ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་རྙིང་པའི་ལམ་བཞིན་དུ་འཇུག་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག་འབྲོག་དགོན་པ་ན་འཁྱམ་པ་ལས་གྲོང་ཁྱེར་རྙིང་པ་ལམ་མ་གོལ་བར་འཇུག་པ་ཞིག་མཐོང་ནས་གྲོང་ཁྱེར་དེར་སོང་སྟེ། དེར་ཞུགས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་གནས་ཤིང་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བྱ་བ་དང་བདེ་བ་རྗེས་སུ་མྱོང་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ལམ་གང་ནས་གྲོང་ཁྱེར་དེར་ཞུགས་པའི་ལམ་དེ་དང ། གྲོང་ཁྱེར་སྣ་ཚོགས་དག་སྐྱེས་བུ་དེས་བྱས་བ་ཡིན་ནམ། གསོལ་པ། མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ང་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཆོས་ཉིད་དང ། ཆོས་ཀྱི་གནས་ཉིད་དང ། ཆོས་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དང ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང ། ཡང་དག་པ་ཉིད་དང ། བདེན་པ་ཉིད་དེ་ནི་འདུག་པ་སྟེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་འདི་སྐད་དུ་གང་གི་ནུབ་མོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། གང་གི་ནུབ་མོ་
179b
ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་བར་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་བཤད། འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། གང་གི་ནུབ་མོ་ཐུགས་སུ་ཆུད། །གང་ལ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་འདས། །ངས་ནི་དེ་ཡི་བར་དུ་ཡང ། །ཅུང་ཟད་བསྟན་པ་མ་ཡོད་དོ། །སོ་སོ་རང་ཆོས་ལུགས་རྣམས་ལ། །དགོངས་ནས་རབ་ཏུ་ངས་བཤད་དེ། །པ་དང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གིས། །ཅུང་ཟད་བྱེ་བྲག་བྱས་པ་མེད། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏང་པ།་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་ནས་བདག་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྤངས་ནས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ནི་གཉིས་ལ་གནས་སོ། །
180a
༄#། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཡོད་པ་ལ་གནས་པ་དང ། མེད་པ་ལ་གནས་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང ། མི་སྐྱེ་བར་མོས་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་འབྱུང་བའི་བློའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་ཡོད་པ་ལ་གནས་ཤེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ན་རྒྱུ་དང ། རྐྱེན་རྣམས་ཡོད་པས་སྐྱེའི། མེད་པས་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་སྐྱེ་སྟེ། མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་སྐད་དུ་དངོས་པོ་དག་ཡོད་པར་སྨྲ་ན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་དང ། འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལས་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ན་མེད་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་ཁས་བླང་བ་བྱས་ལ། སླར་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཁས་མི་ལེན་པ་དང ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཕྱིར་གང་སངས་རྒྱས་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ལ་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་རྣམས་ཁས་མི་ལེན་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་དང ། མེད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་འདི་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་ཁས་བླངས་ལ་
180b
ཕྱིས་ཁས་མི་ལེན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་གོ་བ་ནི་ཁྱོད་ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་མེད་པ་འབའ་ཞིག་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མི་དམིགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ཁས་མི་ལེན་པར་སངས་རྒྱས་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བཅིང་བར་བྱ་བ་དང ། བཅིང་བའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བཅིང་བར་བྱ་བ་ཡོད་ན། བཅིང་བ་དང་བཅིང་བའི་རྒྱུའང་ཡོད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེ་སྐད་ཟེར་བའང་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་དེ་ལ་དགོངས་ནས་གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་རི་རབ་ཙམ་
181a
༄#། །ཡང་བླའི། ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེད་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཡང་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་ཏེ། མི་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་དབྱེ་བས་ཕྱེ་བ་རྟོག་པ་དང ། ཡི་གེ་མེད་པ་ལ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་ནའང་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ཙམ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བ། །ཡོད་དང་མེད་པ་མཐའ་གཉིས་ཏེ། །སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་སྤངས་ན་ནི། ། སེམས་ཀྱང་ཡང་དག་འགག་པར་འགྱུར། །ཡུལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །འགོག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཇི་ལྟར་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་གནས་ཡོད་དོ། །རྐྱེན་གྱིས་ཡོད་དང་མེད་པ་ལས། །མ་བྱུང་བ་ལས་གང་སྐྱེ་ཞིང ། །བྱུང་ནས་འཇིག་པར་འགྱུར་ཞེས་པའང ། །ང་ཡི་བསྟན་ལ་དེ་མི་གནས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་མུ་སྟེགས་དང ། །ང་དང་གཞན་རྣམས་སུ་ཡིས་ཀྱང ། །རྐྱེན་གྱིས་ཡོད་པར་མ་བསྒྲུབས་ན། །ཇི་ལྟ་བུ་ན་མེད་པར་འགྱུར། །ཡོད་པ་དག་ནི་སུས་བསྒྲུབས་ན། །གང་རྣམས་རྐྱེན་གྱིས་མེད་པར་
181b
འགྱུར། །སྐྱེ་བར་སྨྲ་བ་ལྟ་ལོག་པས། །ཡོད་དང་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་།གང་རྣམས་ཅུང་ཟད་མི་སྐྱེ་བ། །ཅུང་ཟད་འགོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །འཇིག་རྟེན་དབེན་པར་མཐོང་བས་ན། །ཡོད་དང་མེད་པར་དེ་མི་འཛིན། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང ། རྟོག་པ་ཅན་དང ། ལོག་པར་མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པར་འགྱུར་བ་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གསུང་བའི་མཆོག་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་
182a
༄#། །ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་དང ། བཤད་པའི་ཚུལ་ལོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་དེ། ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། ཡི་གེ་མེད་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་རྟོགས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ། སོ་སོ་རང་གི་རྟོགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། བདུད་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ། རྟོག་པ་པ་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། བདུད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བཅོམ་ནས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་རྣམ་པར་མཛེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་བཤད་པའི་ཚུལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བསྟན་པ་ཡན་ལག་དགུ་སྣ་ཚོགས་སུ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པ་ཐབས་མཁས་པའི་ཆོ་ག་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བཤད་པ་འཇུག་སྟེ། སུ་ཅི་ལ་མོས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་དེ་འཆད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
182b
དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་དག་གིས་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་ཚུལ་རྣམས་ནི། །སོ་སོ་རང་རིག་བསྟན་པ་སྟེ། །ཐ་དང་ཤེས་པ་སུས་མཐོང་བ། །དེ་དག་རྟོག་པའི་དབང་མི་འགྲོ་།ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམ་རྟོག་བཞིན། །བདེན་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་མེད་ན། །ཇི་ལྟར་ཐར་པ་དངོས་མེད་པར། །རྟོག་པ་ཅན་རྣམས་འདོད་མི་འགྱུར། །སྐྱེ་དང་འཇིག་པར་འབྲེལ་པར་ནི། །འདུས་བྱས་སོ་སོར་བལྟས་ན་ཡང ། །ལྟ་བ་གཉིས་པོ་རབ་རྒྱས་ཏེ། །རྣམ་པར་བཟློག་པར་མི་མཐོང་ངོ ། །འཇིག་རྟེན་རྣམས་བརྟགས་སྒྱུ་མ་དང ། །ཆུ་ཤིང་ཕུང་ལྟར་མཐོང་ན་ནི། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིད་སྤངས་པ། །གཅིག་པོ་འདི་ནི་བདེན་པ་ཡིན། །འདོད་ཆགས་དང་ནི་ཞེ་སྡང་མེད། །གཏི་མུག་མེད་ཅིང་གང་ཟག་མེད། །སྲེད་ལས་བྱུང་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས། །རྨི་ལམ་འདྲ་བར་ཡོད་པའོ། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ཅི་ཞིག་གང་གིས་སུའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་
183a
༄#། །རྟོག་པ་ཞེས་བགྱི་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་གང་ལགས། ཅི་ལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཁྱོད་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁྱོད་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང ། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང ། ལྷ་དང་མི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེའི་དོན་དང ། ཕན་པ་དང ། བདེ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དོན་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྣ་ཚོགས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་བརྟགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་མི་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མ་རྟོགས་པའི་བློ་ཅན་དང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ལྟ་བའི་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་
183b
བའི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་སྣ་ཚོགས་དམིགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཆགས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མང་པོ་འབྱུང་བ་འབྱུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་དོན་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་མི་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་འབྱུང་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ལྟ་བར་ལྷུང་བ། གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་སོ་སོ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་སྣ་ཚོགས་སུ་དམིགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་མ་རིག་པ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མང་པོ་འབྱུང་བ་འབྱུང་བ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་དབེན་པ་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཇི་ལྟར་བཟློག་པ་དེ་བཞིན་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དོན་དམ་པའང་ཚད་མ་དང ། དབང་པོ་དང ། ཆ་ཤས་དང ། དཔེ་དང ། རྒྱུའི་མཚན་
184a
༄#། །ཉིད་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། གཅིག་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་མངོན་པར་ཆགས་པ་ལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་གི་།དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བུ།་བཅོམ་ལྡན་འདས། གཅིག་ལ་ནི་འབྱུང ། གཅིག་ལ་ནི་མི་འབྱུང་ཞེས་གསུང་ན། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། ཁྱོད་ལ་མི་མཚུངས་པའི་རྒྱུར་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་འབྱུང་བར་གསུང་ན། སྒྱུ་མའི་ཡན་ལག་གི་སྐྱེས་བུ་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལས་གཟུགས་གཅིག་གྲུབ་པ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་གྱི་ལྟ་བ་དང་བསམ་པར་ལྷུང་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བའམ། ལྡོག་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བ་དང ། ཕྱི་རོལ་སྣང་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་རྟོག་པས། བློ་གྲོས་
184b
ཆེན་པོ།་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བའང་མེད། ལྡོག་པའང་མེད་དེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་དུ་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བརྟགས་པ་དང ། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ལོ་རྒྱུས་ལས་བྱུང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བར་བཤད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཆགས་པ་ལས་ལྟ་བ་རྣམ་པར་བཟློག་སྟེ། རྒྱུ་དང ། རྐྱེན་དང ། འབྲས་བུའི་ཉེས་པ་ལས་བཟློག་ཅིང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པས་སེམས་དང་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་གྱུར་ཏེ། ས་ཐམས་ཅད་ལ་རིགས་པར་བྱས་ཤིང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། དངོས་པོ་དང ། ལྟ་བ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་སྒྱུ་མ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་འབྱུང་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དོན་ལ་ཡང་དག་པའི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཞེས་ངས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་རྣམས་དང་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས། །གང་རྣམས་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་ཞེས་པ། །མཐའ་
185a
༄#། །བཞི་དང་ནི་ལྡན་པ་སྟེ། །དེ་དག་ང་ཡི་ཚུལ་མི་ཤེས། །རྒྱུ་དག་དང་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ལས། །འཇིག་རྟེན་ཡོད་མེད་མི་སྐྱེ་སྟེ། །གང་ནའང་ཡོད་མེད་ཡོད་མིན་ན། ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བརྟག་།ཡོད་མིན་མེད་མིན་ཡོད་མེད་མིན། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ནམ་མཐོང་ན། །དེ་ཚེ་སེམས་ཀྱང་རྣམ་ལྡོག་སྟེ། །བདག་མེད་པར་ཡང་རྟོག་པར་འགྱུར།། གང་ཕྱིར་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བས་ན། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ། །རྐྱེན་རྣམས་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་སྟེ། །འབྲས་བུ་ལས་ནི་སྲིད་མི་སྐྱེ། །འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བས་ན། ། འབྲས་བུ་ལ་ནི་འབྲས་མི་སྐྱེ། །རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རབ་འགྱུར་བས། །འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་དམིགས་སོ། །དམིགས་དང་དམིགས་བྱ་མེད་པར་ཡང ། །ནམ་ཞིག་འདུས་བྱས་རྣམས་མཐོང་ན། །སེམས་མེད་པ་ཡི་སེམས་ཙམ་སྟེ། །སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་ངས་བཤད་དོ། །ཙམ་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབྱིབས། །རྐྱེན་དང་དངོས་པོ་སྤངས་པ་སྟེ། །མཐར་ཐུག་དངོས་པོ་ཚངས་པའི་མཆོག་།དེ་ནི་ཙམ་ཞེས་ངས་བཤད་དོ། །བདེན་པར་བདག་ནི་བརྟགས་པ་སྟེ། །རྫས་ཡོད་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཕུང་པོའི་ཕུང་པོ་ཉིད། །བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ་རྫས་མེད་དོ། །མཉམ་པ་ཉིད་ནི་རྣམ་བཞི་སྟེ། །མཚན་དང་རྒྱུ་དང་དངོས་ལས་བྱུང ། །བདག་མེད་པ་ཡི་མཉམ་པ་སྟེ། །བཞི་པ་རྣལ་འབྱོར་རྣལ་འབྱོར་པའི། །ལྟ་བ་ཐམས་
185b
ཅད་རྣམ་བཟློག་པའི། །རྟོག་དང་བརྟག་པ་སྤངས་པ་སྟེ། །དམིགས་མེད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི། །སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་ངས་བཤད་དོ། །དངོས་མེད་དངོས་མིན་མ་ཡིན་པ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་རྣམ་པར་སྤངས། །དེ་བཞིན་སེམས་ལས་གྲོལ་བ་ནི། །སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་ངས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་སྟོང་པའི་མཐའ། །མྱ་ངན་འདས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །སྣ་ཚོགས་ཡིད་ཀྱི་ལུས་རྣམས་ནི། །སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་ངས་བཤད་དོ། །རྣམ་རྟོག་བག་ཆགས་འབྲེལ་པ་ཡི། །སྣ་ཚོགས་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། །མི་རྣམས་ལ་ནི་ཕྱི་རོལ་སྣང ། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་སེམས་ཙམ་མོ། །ཕྱི་རོལ་སྣང་བ་ཡོད་མེད་དེ། །སེམས་ནི་སྣ་ཚོགས་རྣམས་སུ་སྣང ། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་འདྲ་བར། །སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་ངས་བཤད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དང་གཞན་དག་གིས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་གཟུང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་དེ་སྐད་གསུངས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་འཛིན་པ་མ་ལགས། སྒྲ་གང ། དོན་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་
186a
༄#། །ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྲ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚིག་དང་ཡི་གེར་ཕྲད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། སོ་དང ། འགྲམ་པ་དང ། རྐན་དང ། ལྕེ་དང ། མཆུ་སྦྱར་བ་ལས་བྱུང་བ་ཕན་ཚུན་སྨྲ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སྒྲ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཅིག་པུ་དབེན་པར་སོང་ནས་ཐོས་པ་དང ། བསམས་པ་དང།་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་རང་གི་བློས་བག་ཆགས་ཀྱི་གནས་རབ་ཏུ་གྱུར་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ས་དང་སའི་གནས་གཞན་གྱི་བྱེ་བྲག་དང ། དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་འཇུག་པ་ལ་རབ་ཏུ་དཔྱོད་ན། དོན་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་སྒྲའི་དོན་ལ་མཁས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་སྒྲ་དང ། དོན་དང ། དོན་དང་སྒྲར་ཡང་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་པར་ཡང་དག་
186b
པར་རྗེས་སུ་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་སྒྲ་དང ། དོན་ཐ་དད་ན་ནི། དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྒྲ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། ནོར་རྫས་ལ་མར་མེ་བཞིན་དུ་དོན་དེ་ལ་སྒྲས་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ་།འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག་མར་མེ་ཐོགས་ནས་ཕྱོགས་འདི་ན་ངའི་ནོར་འདི་ལྟ་བུ་འདི་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་ནོར་ལ་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚིག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྒྲའི་མར་མེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ་།གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མ་སྐྱེས་པ་དང ། མ་འགགས་པ་དང ། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། ཐེག་པ་གསུམ་དང ། ཐེག་པ་གཉིས་དང ། ཐེག་པ་གཅིག་དང ། ཆོས་ལྔ་དང ། སེམས་དང ། རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་པར་ཆགས་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྟ་བུར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་བའི་ལྟ་བར་ལྷུང་བ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་གནས་པ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ལྟ་བ་ཡིན་ན། བྱིས་པ་རྣམས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ།
187a
༄#། །ཇི་བཞིན་སྒྲ་ལ་རྣམ་བརྟགས་ནས། །ཆོས་ཉིད་ལ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་ཏེ། །དེ་དག་དེ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པས། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གནས་སུ་ལྷུང ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་དེ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་བདག་ལ་མེད། །རྣམ་རྟོག་བཞིན་དུ་དེ་དག་མེད། །དེ་དག་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་ནི། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་བཞིན། །དེ་སྟེ་མཐོང་བཞིན་དེ་ཡོད་ན། །ཐམས་ཅད་ཡང་དག་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པས་ན། །ཉོན་མོངས་པ་དང་དག་པའང་མེད། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན་མིན་ཏེ། །དེ་དག་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་གང་གིས་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་གོ་།དེ་ལ་སྐྱེས་ནས་འཇིག་པ་ནི་
187b
རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མི་སྐྱེས་མི་འཇིག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་མ་དང་མཚན་མ་མེད་པར་ལྷུང་བ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ལྟུང་བ་དང ། མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མཚན་མ་དང་མཚན་མ་མེད་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེ་ལ་གསོག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །བྲི་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དང ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དང ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་འགོག་པ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་མུ་སྟེགས་བྱེད་དང ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་དང ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྟུང་བའི་བསམ་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྣང་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པར་མཐོང་བ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
188a
༄#། །བདག་མེད་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆགས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གསུམ་དུ་འདུས་པའི་བྱ་བ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་སོ། །མི་ལྡན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐོབ་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཆུ་ལ་ཆུ་ཟླ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །སེམས་ཀྱིས་སུ་ནི་ལས་རྣམས་གསོག་།ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་འབྱེད། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་སྣང་མེད་དང་།། མཐུ་ཡང་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱེད། །སེམས་ནི་ཡུལ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ། །རྟོག་གེ་དག་ལ་ཡེ་ཤེས་འཇུག་།སྣང་བ་མེད་དང་བྱེ་བྲག་ལ། །ཤེས་རབ་ཡང་དག་རབ་ཏུ་འཇུག་།སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་དང ། འདུ་ཤེས་རྟོག་པ་སྤངས་པ་སྟེ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཆོས་ཐོབ་པ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་རྒྱལ་སྲས་མིན། །ཞིང་དང་བཟོད་པའི་ཁྱད་པར་ལ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དགེ་།བྱེ་བྲག་དོན་དུ་དེ་སྐྱེས་ཏེ། །ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་སྤངས། །ང་ཡེ་ཤེས་རབ་རྣམ་གསུམ་སྟེ། །གང་གིས་འཕགས་པ་རབ་ཕྱེ་བ། །གང་
188b
གིས་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་དང ། །དངོས་པོ་རྣམས་དང་གང་འབྲེལ་པའོ། །ཐེག་པ་གཉིས་དང་མི་ལྡན་ཞིང ། །ཤེས་རབ་སྣང་བ་རྣམ་པར་སྤངས། །དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཆགས་པས་ནི།། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་འཇུག་པས་ན། །བདེ་གཤེགས་ཤེས་རབ་དྲི་མ་མེད། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་འགྱུར་བར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་འགྱུར་བར་ལྟ་བ་རྣམ་པ་དགུ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དབྱིབས་འགྱུར་བ་དང ། མཚན་ཉིད་འགྱུར་བ་དང ། རྒྱུ་འགྱུར་བ་དང ། རིགས་པ་འགྱུར་བ་དང ། ལྟ་བ་འགྱུར་པ་དང ། སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང ། དངོས་པོ་འགྱུར་བ་དང ། རྐྱེན་སྣང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང ། བྱ་བ་སྣང་བར་བྱེད་པའི་འགྱུར་བ་དང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འགྱུར་བར་ལྟ་བ་དེ་དགུ་སྟེ། དེ་དག་ལ་བསམས་ནས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་བདག་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དབྱིབས་འགྱུར་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དབྱིབས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གསེར་གྱི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གསེར་ནི་གདུ་བུ་དང ། སོར་གདུབ་དང ། སྤེན་ཏོག་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་ན་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་སུ་གྱུར་པར་སྣང་ཡང་གསེར་གྱི་དངོས་པོ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བར་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཁ་ཅིག་རྣམ་པར་རྟོག་
189a
༄#། །གོ།་ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱུ་ལ་རྟོག་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་ནས་དེ་བཞིན་དུའང་མ་ཡིན། གཞན་དུའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཞོ་དང ། འོ་མ་དང ། ཆང་དང ། འབྲས་བུ་སྨིན་པ་བཞིན་དུ་བལྟའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཞོ་དང ། འོ་མ་དང ། ཆང་དང ། འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་དེ་དག་གིས་འགྱུར་བ་རེ་རེར་རྣམ་པར་བརྟགས་ཏེ། དེ་ལ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་གང་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པ་འཇུག་པར་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཆོས་གང་ཡང་འཇུག་པའམ་ལྡོག་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྨི་ལམ་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་སྐྱེ་བ་དང།་འཆི་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའང་མཐོང་ངོ ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །འབྱུང་དང་དངོས་དང་དབང་པོ་ལ། །དུས་དང་དབྱིབས་དང་འགྱུར་བ་དང ། །སྲིད་པ་བར་མར་བསྡུ་བར་ཡང ། །གང་རྟོག་དེ་དག་མི་མཁས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་བར། །རྒྱལ་བ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། །འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་འདི་དང་ནི།།
189b
རྐྱེན་ཉིད་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་བཞིན། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་དོན་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ལགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་བྱེ་བྲག་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ལགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་ལ་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བར་མི་ལྷུང་བ་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ལགས་པ་ལ་མཁས་པས་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་བློས་རབ་ཏུ་བཅོམ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་དུ་སྤྱོད་ཅིང་སྟོབས་དང ། དབང་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ། གཟུགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པ། སྤྲུལ་པའི་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་བཅུ་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པའི་བློ་ཟླ་བ་དང ། ཉི་མ་དང ། ནོར་བུ་དང ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་མཚུངས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་ལྟ་བ་རྣམ་པར་བཟློག་ཅིང་རྨི་ལམ་དང ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་
190a
༄#། །ཅད་མཐོང་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་གནས་ལ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་སྟོན་པས་དྲངས་ཏེ། མྲི་ལམ་དང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་སྒྲ་གཞན་གྱི་རྣམ་གྲངས་ལ་འཇུག་པའི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་འགོད་པར་འགྱུར་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ལགས་པའི་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་ཚད་མེད་དེ། མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། རྐྱེན་ལ་མངོན་པར་
190b
ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། སྐྱེ་བ་དང ། མི་སྐྱེ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། འགོག་པ་དང་འགོག་པ་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་སོ་སོ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། ཐེག་པ་དང་ཐེག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། ས་དང་སའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་ལ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། ཐེག་པ་གསུམ་དང་ཐེག་པ་གཅིག་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་དང་གཞན་རྣམས་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་དེ་དག་ལ་མཚམས་སྦྱར་ནས། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་མཚམས་
191a
༄#། །སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང ། དར་གྱི་སྲིན་བུ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བས་མཚམས་སྦྱོར་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལྟ་བ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྐུད་པས་བདག་དང་གཞན་ལ་ཡོངས་སུ་འཁྲིའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དབེན་པར་མཐོང་བས་འདི་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡང་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབེན་པར་ལྟ་ཞིང་གནས་སོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་སྣང་བ་མེད་པ་རང་གི་སེམས་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་རབ་ཏུ་དབེན་པར་མཐོང་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བའང་མེད། མཚམས་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལ་གང་ཡང་འཆིང་བའང་མེད། འགྲོལ་བའང་མེད་དེ། གཞན་དུ་ན་ལོགས་པར་ལྷུང་བའི་བློས་བཅིངས་པ་དང་ཐར་བར་ཤེས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་དང་
191b
མེད་པ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ནི་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་ཡིན་ཏེ། དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའང་སྲིད་པ་ཅན་གྱི་སྲེད་པ་དང ། གང་ལ་མཚམས་སྦྱར་ནས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་འབྱུང་བའོ།། དེ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ལྔར་མཚམས་སྦྱར་བ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚམས་སྦྱོར་བ་ཆད་ནས་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་པའང་མེད་དོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གསུམ་འདུས་པའི་རྐྱེན་དང ། བྱ་བ་སྦྱོར་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་ཏེ། བར་ཆད་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཚུལ་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པས་སྲིད་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་གསུམ་འདུས་པའི་རྐྱེན་ལས་བཟློག་པ་དང ། རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་མ་མཐོང་བས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་མི་འབྱུང་ངོ ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཡོངས་རྟོག་ནི། །མཚམས་སྦྱོར་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །དེ་ནི་ཡང་དག་ཡོངས་ཤེས་ན། །མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡི་དྲ་བ་འཆད། །དངོས་པོར་ཤེས་པའི་སྒྲ་འཛིན་པས། །ཇི་ལྟར་དར་གྱི་སྲིན་བུ་བཞིན། །བྱིས་
192a
༄#། །པ་མཚམས་སྦྱོར་མི་མཁས་པ། །རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འཆིང ། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་དང་གང་གིས་དངོས་པོ་གང་དང་གང་བརྟགས་པ་དེ་དག་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་ཉིད་དེ། དེ་དག་ལ་རང་བཞིན་མེད་ངོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་གལ་ཏེ་ཀུན་བརྟགས་པ་ཉིད་ལགས་ཏེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་མི་རིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་བཀའ་སྩལ་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་དངོས་པོའང་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དེ་བཞིན་ཚེ། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་ཉིད་དེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང་མཚན་ཉིད་མི་རིག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འོན་ཀྱང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང ། འཕགས་པའི་མཐོང་བ་དང ། འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ།
192b
བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་གལ་ཏེ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་དང ། ཤའི་མིག་གིས་མ་ལགས་ཀྱི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང ། འཕགས་པའི་མཐོང་བ་དང ། འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་གིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟར་མ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་འཕགས་པའི་ངོ་བོའི་དངོས་པོ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དག་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་མ་ལགས། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའང་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་ལྡོག་པ་མཐོང་བའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས་པའང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དག་གི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང ། མཚན་ཉིད་དེའང་སྒྱུ་མ་བསྟན་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་སྣང་ངོ ། །འདི་ལྟར་སྟེ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་ལྟུང་བས་གཞན་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་
193a
༄#། །ཕྱིར་དེ་དག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ལགས་པས་ཐུགས་པ་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་མ་ལགས་པ་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྟོག་པས་སོ་སོར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཇི་ལྟ་བུར་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས། སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་རྒྱུ་མི་མཐུན་པ་དེ་དག་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་དུ་བརྟགས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟློག་པའི་སླད་དུ་ཇི་ལྟར་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མེད་དོ་ཞེས་བགྱིའམ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང ། མེད་པར་ལྟ་བ་བཟློག་སྟེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ལ་དགོད་དམ།་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་བསྟན་པས་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་མ་མཆིས་པར་བགྱི་འམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་
193b
གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བསྟན་པས་ངས་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་མེད་པར་བྱ་བ་འང་མ་ཡིན། ཡོད་པར་ལྟ་བ་ལ་དགོད་པའང་མ་ཡིན་གྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྟ་བས་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་མ་བྱས་མོད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་དབེན་པའི་ཕྱིར་ལ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །ནོར་སེལ་མཚམས་མེད་པར་མཐོང་བས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཞུགས་ཤིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣང་བ་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་ལྟ་བ་རྣམ་པར་བཟློག་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་གྱིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱག་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་བཏབ་ཅིང་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་སྤངས་པས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྣམས་ལ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་བློས་མངོན་སུམ་དུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བར་མི་
194a
༄#། །བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམ་བཅའ་བའང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་འདུ་བ་དང ། དེའི་རྒྱུས་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་དམ་བཅས་ཏེ་སྨྲས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དམ་བཅས་པ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དམ་བཅས་པའང་དེ་ལས་ལྟོས་ཏེ་འབྱུང་བས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་དམ་གང་བཅས་པ་དེའི་དམ་བཅས་པ་དེའང་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་དམ་བཅས་པ་དེའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་ན་དམ་བཅས་པའང་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་དེ། མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར་སྨྲ་བ་ནི་རབ་ཏུ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། ། དམ་བཅས་པའི་ཡན་ལག་གི་རྒྱུས་དམ་བཅས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་མ་སྐྱེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དམ་བཅས་པ་དེའང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོགས་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་དམ་བཅས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དེས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བར་བྱེད་ན། དེ་ལྟར་ནའང་དམ་བཅས་པ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དམ་བཅས་པའང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་མི་སྐྱེ་བའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ལས་དམ་བཅའ་བར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་
194b
པོ།་དེ་དག་གི་དམ་བཅས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཉེས་པ་མང་པོའི་སྐྱོན་ཆགས་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་དམ་བཅའ་བར་མི་བྱའོ། །ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་རྒྱུར་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དང ། བྱས་པའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་རྣམས་དམ་བཅའ་བར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་དང ། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དང ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དམ་བཅའ་བར་མི་བྱ་མོད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། གཞན་དུ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ལྟུང་བ་དེ་དག་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་བ་དང ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་རིང་དུ་མི་འགྱུར་བར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྲག་པའི་གནས་སྤང་བའི་ཕྱིར་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དང ། ལྟ་བ་དང ། བློ་སླུ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང ། རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རང་བཞིན་མེད་ཅིང་རྣམ་རིག་མེད། ། དངོས་པོ་མེད་ཅིང་ཀུན་གཞི་མེད། །འདི་དག་རོ་བཞིན་བྱིས་པ་ཡི། །ལོག་པའི་རྟོག་པ་ཅན་གྱིས་བརྟགས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར། །མུ་སྟེགས་ཀུན་ལས་བསྒྲག་
195a
༄#། །པའི་ཕྱིར། །དངོས་པོ་རྐྱེན་དང་ལྡན་པ་ནི། །སུ་ལའང་སྐྱེས་པ་ཡོང་མེད་དོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར། །དམ་བཅའ་བ་ལ་མི་རྟག་སྟེ། །དེ་འགྲུབ་དེ་རྒྱུ་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །དེ་དག་བློ་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ལོག་པར་སྐྲ་ཤད་འཛིངས། །སྐྱེ་བོ་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་མཐོང ། །དེ་བཞིན་དངོས་པོར་རྣམ་རྟོག་འདི། །ལོག་པར་བྱིས་པས་རྣམ་པར་བརྟགས། །སྲིད་པ་གསུམ་ནི་བརྟགས་པ་ཙམ། །དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡོང་མེད་དེ། །བརྟགས་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ། །རྟོག་པ་ཅན་རྣམས་རྟོག་པར་འགྱུར། །མཚན་དང་དངོས་པོའི་རྣམ་རིག་དང ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་གཡོས་པ་ལས། །ང་ཡི་སྲས་རྣམས་འདས་ནས་ནི། །དེ་དག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྤྱོད། །སྨིག་རྒྱུ་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བུར། །ཆུ་མེད་པ་ལ་ཆུ་འཛིན་པ། །སྣང་ལ་བྱིས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། །འཕགས་པ་རྣམས་ནི་ཁྱད་པར་ལྡན། །འཕགས་པའི་མཐོང་བ་དག་པ་སྟེ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་ལ་སྐྱེས། །སྐྱེ་དང་འཇིག་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཏེ། །སྣང་བ་མེད་ལ་རབ་ཏུ་སྤྱོད། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་སྣང་བ་མེད་དེ། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་ལའང་མེད་པའང་མིན། ། དངོས་དང་དངོས་མེད་མཉམ་པས་ནི། །འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེ། །ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་དངོས་མེད་དང ། །མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་བྱེད། །ཕྱི་དང་ནང་གི་གཡོ་བ་
195b
རྣམས། །ནམ་ཞིག་སེམས་ཀྱིས་མི་ཤེས་ན། །དེ་ན་འཇིག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། །སེམས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱང་མཐོང ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་ནམ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཤེས་པས་མི་དམིགས་པ་དེ་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གཞག་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རིག་པའི་གཟུང་བ་མེད་པས་འཛིན་པའང་འཛིན་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འཛིན་པ་མེད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཐ་མི་དད་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་མི་དམིགས་སམ། འོན་ཏེ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཟིལ་དུ་བརླག་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་མི་དམིགས་སམ། དེ་སྟེ་རྩིག་པ་དང ། རེ་ལྡེ་དང ། རྫིང་དང ། ར་བ་དང ། ས་དང ། ཆུ་དང ། རླུང་དང ། མེས་ཆོད་པ་རྣམས་དང ། རྒྱང་རིང་པོ་དང ། ཉེ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱའི་དོན་ཤེས་པས་མི་དམིགས་སམ། དེ་སྟེ་ལོང་བ་དང ། བྱིས་པ་དང ། རྒན་པོའི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པས་ཤེས་བྱའི་དོན་མི་དམིགས། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་གལ་ཏེ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཐ་མི་དད་པ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་མི་དམིགས་ན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བགྱི་
196a
༄#། །སྟེ།་གང་དོན་ཡོད་པ་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་སྟེ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཟིལ་དུ་བརླག་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་མི་དམིགས་ན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེའང་མི་ཤེས་པ་སྟེ་ཤེས་པ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཤེས་བྱ་ཡོད་ན་ཤེས་པ་འབྱུང་གི་མེད་པ་ལས་མ་ལགས་ཏེ། དེ་དང་ལྡན་པས་ན་ཤེས་བྱ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྟེ་རྩིག་པ་དང ། རེ་ལྡེ་དང ། རྫིང་དང ། ར་བ་དང ། ས་དང ། ཆུ་དང ། རླུང་དང ། མེས་ཆོད་པ་རྣམས་དང ། རྒྱང་རིང་པོ་དང ། ཉེ་བའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་དང ། ཕྱིས་པ་དང ། རྒན་པོ་དང ། ལོང་བར་གྱུར་བས་དབང་པོ་རྣམས་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་མི་དམིགས་ན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། བློ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཡོད་པའི་དོན་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ནི་ཤེས་པ་མ་ལགས་ཀྱི་མི་ཤེས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ན་མི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་དེ་ལ་དགོངས་ཏེ་ནམ་མི་དམིགས་པའི་དོན་ཤེས་པས་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་བཤད་དེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་
196b
དོན་མ་དམིགས་སོ། །དེ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་དང་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་ངོ ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་མ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པས་ཤེས་པའང་མི་དམིགས་ཏེ། རྟོག་པ་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དེ་ལྟར་མི་ཤེས་སོ། །དེ་དག་མི་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྫས་དང ། དབྱིབས་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་དོ་ཞེས་བྱས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་བ་ནི་སེམས་ཙམ་དུ་སྟོན་ཏོ། །བདག་དང་བདག་གི་མཚན་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། དེ་དག་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱར་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མི་དམིགས་པས་ཆད་པར་ལྟ་བ་ལ་རབ་ཏུ་རྟེན་ཏོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་སྟེ་དམིགས་བྱ་ཡོད་བཞིན་དུ། །ཤེས་པས་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ན། །དེ་ནི་ཤེས་མིན་མི་ཤེས་པ། །དེ་དག་རྟོག་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ། །གཞན་མིན་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང ། །ཆོད་པ་དང་ནི་ཉེ་རིང་ཕྱིར། །དེ་སྟེ་ཤེས་པས་མི་མཐོང་ན། །དེ་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་ཞེས་བྱ། །བྱིས་པ་རྒན་པོ་ལྡོངས་གྱུར་པ། །ཤེས་བྱ་དེ་ཡང་ཡོད་བཞིན་དུ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་ན། །དེ་ཡང་ལོག་པའི་ཤེས་ཞེས་
197a
༄#། །བྱ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་རང་གི་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པཱ་གར་ཐབས་སུ་གར་བྱེད་ཅིང ། རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་བསྟན་པ་ལ་མི་མཁས་ཏེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ཐབས་སུ་བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཏེ། མཐའ་བཞིའི་ཚུལ་རྣམ་པར་དག་པ་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་མི་སྒོམ་མོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ།་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། བཀའ་སྩལ་པ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བཤད་པ་དང ། གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་ལ་མཁས་པས་མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སླུ་བར་མི་འགྱུར་བའི་བཤད་པ་དང ། གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གྱིས་མཚན་ཉིད་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་
197b
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། བསྟན་པའི་ཚུལ་དང ། གྲུབ་པའི་མཐའ་སོ་སོར་གཞག་པའི་ཚུལ་ལོ། །དེ་ལ་བསྟན་པ་བརྗོད་པའི་ཚུལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མདོ་བཤད་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་དང ། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གང་གིས་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པར་ལྡོག་པར་བྱེད་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་འདས་པ་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྒྱུ་དང ། ལྟ་བ་དང ། རིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པ། མུ་སྟེགས་བྱེད་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ལོག་པའི་རྟོག་པ་ཅན་
198a
༄#། །ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་མཐར་ལྷུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མ་མྱངས་པ་དེ་ནི་ངས་གྲུབ་པའི་མཐར་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་དང ། བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ལ་ཁྱོད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་དག་གིས་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ང་ཡི་ཚུལ་ནི་རྣམ་གཉིས་ཏེ། གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་བསྟན་པའོ། །བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བརྗོད་པ་བཤད། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱི་གྲུབ་མཐའོ། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རེ་ཞིག་དུས་གཅིག་གི་ཚེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་སྔགས་དང ། སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་ལ་མི་བསྟེན་ཏོ། །མི་འགྲོགས་སོ། །བསྙེན་བཀུར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་བརྟེན་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཟང་ཟིང་ཀུན་སྡུད་དེ། ཆོས་སྡུད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ན། ཅིའི་སླད་དུ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་སྔགས་དང ། སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་དེ་ལ་བསྟེན་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཟང་ཟིང་ཀུན་སྡུད་དེ། ཆོས་སྡུད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
198b
གསུངས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ནི་སྔགས་དང ། སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་ཏེ། རྒྱུ་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བྱིས་པ་དག་རྣམ་པར་རྨོངས་པར་བྱེད་དེ། རིགས་པ་དང་ལྡན་པས་མ་ཡིན། དོན་དང་ལྡན་པས་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གྱི་ན་བྱིས་པའི་སྨྲ་བ་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་སྔགས་དང ། སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱའོ། །ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་སྙན་པས་བྱིས་པ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པས་ནི་མི་འཇུག་གོ་།བདག་ཉིད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ཅིང་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བའི་ལྟ་བས་བྱིས་བ་དག་རྣམ་པར་རྨོངས་པར་བྱེད་དེ། འགྲོ་བའི་མཚམས་ལས་རབ་ཏུ་མཐར་བའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཕུང་བར་བྱེད་དེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ཅིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་སྔགས་དང ། སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་ནི་སྐྱེ་བ་དང ། རྒ་བ་དང ། ན་བ་དང ། འཆི་བ་དང ། སློབ་པའི་མྱ་ངན་དང ། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང ། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང ། འཁྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་མ་ཐར་ཏེ། ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་དང ། རྒྱུ་དང་དཔེ་ཉེ་བར་སྒྲུབས་པས་བྱིས་པ་
199a
༄#། །དག་རྣམ་པར་རྨོངས་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་སློབ་མ་ཀླུའི་གཟུགས་དང་ཆ་བྱད་འཛིན་པས་དབང་པོའང་གཙུག་ལག་མང་པོ་ལ་མཁས་པའི་བློ་སྟེ།་རང་གི་སྒྲའི་གཙུག་ལག་སྟོན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། མཐོ་རིས་སུ་དབང་པོའི་འཁོར་འདུས་པར་དམ་བཅའ་བར་བྱས་ཏེ། ཡང་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཤིང་རྟ་རྩིབ་མ་སྟོང་པ་བཅག་གོ་།ཡང་ན་ངའི་ཀླུའི་ལུས་དང ། མགོ་གདེངས་ཀ་ཅན་རེ་རེ་ནས་བཅད་དོ་ཞེས་དམ་བཅད་ནས་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་བན་པའི་སློབ་མ་ཀླུའི་གཟུགས་ཅན་དང ། ཆ་བྱད་འཛིན་པས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ཆོས་དང་ལྡན་པས་ཕམ་པར་བྱས་ཏེ། ཤིང་རྟའི་རྩིབ་མ་སྟོང་པ་བཅག་ནས་སླར་འཇིག་རྟེན་འདིར་འོངས་སོ། །དེ་ལྟར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་བན་པ་ནི་རྒྱུ་དང་དཔེ་སྣ་ཚོགས་སུ་འབྲེལ་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་བྱོལ་སོང་ལས་བསླབས་པས་ཀྱང་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྨོངས་པར་བྱེད་དོ། །འདུད་དང་ཟད་པར་ལྟ་བར་མངོན་པར་ཆགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་འགོད་ན་མི་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་བན་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་འཐོབ་པར་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་སྤང་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མི་བསྙེན་ཏོ། །མི་སྟེན་ཏོ། །བསྙེན་བཀུར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་བན་
199b
རྣམས་ནི་ལུས་དང ། བློ་དང་ཡུལ་དམིགས་པ་ཙམ་དུ་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་བན་པ་ནི་འབུམ་ལས་ཕྱི་མའི་དུས་ཕྱི་མའི་ཚེ་ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མ་ལ་ངན་པའི་རྟོག་པའི་རྒྱུར་ལྟ་བ་བསྟན་པས་བསྡུས་བགྱེས་པར་འགྱུར་རོ། །སློབ་མ་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་བསྡུས་པ་གྱེས་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་གྱི་བསྡུས་པ་རྒྱུ་དང ། ཚིག་སྣ་ཚོགས་སུ་འབྲེལ་བ་གྱེས་པ་དེ་ཉིད་རང་གི་རྒྱུ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པའི་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་འཆད་དེ། རང་གི་ཚུལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་གང་ལ་ཡང་རང་གི་གཙུག་ལག་གི་ཚུལ་མེད་དེ། གཞན་དུ་ན་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་ཉིད་རྒྱུའི་སྒོ་རྣམ་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་འཆད་དེ།་བདག་གི་ཚུལ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། གཏི་མུག་པས་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་དུ་མི་ཤེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་རང་གི་རྒྱུ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ཉིད་ཚིག་དང ། ཡི་གེ་དང་དཔེ་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཆད་དེ། རང་གི་ཚུལ་མ་ལགས་ན། ཅི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞུང་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་ནང་དུ་གཏོགས་པས་ལྷ་དང ། མི་དང ། ལྷ་མ་ཡིན་འོངས་ཤིང་ལྷགས་པ་ཕྱོགས་སོ་སོ་ནས་འདུས་པ་རྣམས་
200a
༄#། །ལ་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་ཉིད་སྟོན་ཏེ་རང་གི་གཞུང་མ་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ང་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་མི་འཆད་དེ། འདུ་བ་དང་ཟད་པ་མ་ཡིན་གྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདུ་བ་དང་ཟད་པ་མེད་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཕུང་པོ་སྟེ། འདུས་པ་འོང་བ་ལས་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཟད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའོ། །འདུ་བ་དང་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ང་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་རྟོག་པའི་ནང་དུ་གཏོགས་པར་མི་འཆད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་མ་ཆགས་ཤིང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་ལ་གནས་པ་དང ། འཇུག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་དང ། མཚན་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འཇུག་གོ་།རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པས་མཚན་མ་མེད་པ་དང ། སྟོང་པ་ཉིད་དང ། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་མངོན་པར་
200b
ཤེས་པ་དུས་གཅིག་གི་ཚེ་སའི་ཕྱོགས་ཞིག་ན་འདུག་པ་ན། བྲམ་ཟེ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ཞིག་ང་ག་ལ་བ་དེར་འོངས་ཏེ་ཕྱིན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐབས་མ་ཕྱེ་བར་ང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། ཐམས་ཅད་ནི་བྱས་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱས་སོ། །ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་བྱས་ཤེ་ན། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་དང་པོའོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། ཐམས་ཅད་མ་བྱས་པའོ། །གལ་ཏེ་བྲམ་ཟེ། ཐམས་ཅད་མ་བྱས་ཤེ་ན། དེའང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་གཉིས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང ། ཐམས་ཅད་རྟག་པ་དང ། ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པ་དང ། ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། བྲམ་ཟེ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་ན་དྲུག་གོ་།ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྲམ་ཟེ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། འཐད་པའི་གཏན་ཚིགས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བས་ན་ཐམས་ཅད་གཅིག་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཐ་དད་པའོ། །ཐམས་ཅད་གཉིས་ཀའོ། །ཐམས་ཅད་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའོ། །ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ལ་རག་ལུས་པའོ། །དེ་དག་ནི་བྲམ་ཟེ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་བཅུ་གཅིག་གོ། གཞན་ཡང ། ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། ཐམས་ཅད་ལུང་བསྟན་པའོ། །ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན་པའོ། །བདག་ཡོད་དོ། །བདག་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ཡོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་འདི་
201a
༄#། །མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་མེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡོད་མེད་གཉིས་ཀའོ། །ཐར་པ་ཡོད་དོ། །ཐར་པ་མེད་དོ། ། ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་པའོ། །ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ནམ་མཁའ་དང་མ་བརྟགས་པར་འགོག་པ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི། ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། བྱས་པའོ། ། མ་བྱས་པའོ། །བར་མ་དོའི་སྲིད་པ་ཡོད་དོ། །བར་མ་དོའི་སྲིད་པ་མེད་དོ་ཞེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱས་སོ། །ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་འདི་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་ཡིན་གྱི་ངའི་མ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། ང་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སྤྲོས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ལས་སྲིད་པ་གསུམ་སྐྱེས་པར་སྟོན་ཏེ། བྲམ་ཟེ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་གི་།ཕ་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་མི་དམིགས་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་བདག་དང ། དབང་པོ་དང ། དོན་གསུམ་ཕྲད་པ་ལྟ་བུ་ངའི་མ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། ང་ནི་རྒྱུར་སྨྲ་བའང་མ་ཡིན། རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བའང་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པའི་དངོས་པོར་
201b
རབ་ཏུ་བཞག་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བར་སྟོན་ཏོ། །ཁྱོད་ལྟ་བུ་དང་བདག་ཏུ་འཛིན་པར་ལྷུང་བའི་རྒྱུད་ཅན་གཞན་དག་གིས་མི་རིག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། ནམ་མཁའ་དང ། འགོག་པ་དག་གྲངས་གསུམ་དུའང་མི་རུང་ན་བྱས་པར་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྲམ་ཟེ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པ་ན་པ་ང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། སྲིད་པ་གསུམ་པོ་འདི་མི་ཤེས་པ་དང ། སྲེད་པ་དང ། ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ངམ། དེ་སྟེ་རྒྱུ་མེད་པ། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། འདི་གཉིས་ཀའང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པའོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའོ། །ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། དེའང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བྲམ་ཟེ། ཇི་ཙམ་དུ་ཡིད་ལས་རྣམ་པར་གཡོས་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཙམ་དུ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་ཕན་པའོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྲམ་ཟེ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། བདག་གི་གྲགས་པ་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་དང ། ཡི་གེ་དང ། རྒྱུ་དང ། དཔེ་སྣ་ཚོགས་ཉེ་བ་སྒྲུབ་པས་སྟོན་ན། ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡང་ཡོད་དམ། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། གང་ཁྱོད་ཀྱི་གྲུབ་པའང་མ་ཡིན་ལ། མ་གྲུབ་པའང་མ་ཡིན། ཚིག་དང་
202a
༄#། །ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མི་སྟོན་པའང་མ་ཡིན། དོན་དང་མི་ལྡན་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དང་ཡང་ལྡན་པ་ཡོད་དོ། །གང་མ་གྲུབ་པར་སྟོན་པ་དེ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་མ་ཡིན་ནམ། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤྲོས་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་དང ། ཁྱོད་ཀྱི་བློས་མི་རྟོག་པ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པ་ན་མ་ཡིན་པ་ཡོད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རང་གི་གནས་ན་འདུག་གོ་།དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་ནི་ངའི་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་གནས་ན་འདུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་འཇུག་པའི་དོན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་སྐྱེ་བ་ནི་མི་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། དེ་ལྟར་ན་གང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མདོར་ན། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། གང་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་བ་མེད་པའོ། །འགྲོ་བ་དང ། འཆི་འཕོ་དང ། སྐྱེ་བ་དང ། འདོད་པ་དང ། མངོན་པར་ཆགས་པས་ཞེན་པ་དང ། མངོན་པ་དང ། ལྟ་བའི་གནས་དང ། སྙེམས་པ་དང ། མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། འདུ་བ་དང ། སྲེད་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་
202b
དང ། རྒྱུ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དེ་དག་ནི། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ། ཁྱོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པ་ན་ཏེ་ངའི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྲམ་ཟེའི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པ་ན་པ་དེ་འོངས་ཏེ་ང་ལ་དེ་སྐད་དྲིས་ནས། དེ་ལ་ངས་དེ་སྐད་དུ་ལན་བཏབ་པ་དང ། ཅང་མི་ཟེར་བར་གྱུར་ཏེ་སོང་ངོ ། །དེ་ནས་ཡང་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་བྲམ་ཟེའི་གཟུགས་སུ་འོངས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ། འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ། །འོ་ན་ཁྱེའུ་ཁྱོད་གང་ནས་འདིར་འོངས། གཽ་ཏ་མ། བདག་ནི་དཀར་པོའི་གླིང་ནས་འདིར་འོངས་སོ། །བྲམ་ཟེ། དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཁྱེའུ་སྤོབས་པ་མེད་པར་ཚར་བཅད་ནས་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །ང་ལ་མ་དྲིས་པར་རང་གི་ཚུལ་སོ་སོར་བཅའ་བ་བརྗོད་པར་སེམས་ཏེ། ཤཱཀྱའི་བུ་ནི་ངའི་ཚུལ་གྱི་ཕྱི་རོལ་ཏེ། ཉོན་མོངས་འཇུག་པ་མེད་པ་དང ། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང ། རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་ཞིང་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པར་སྨྲ་སྙམ་མོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་སྔགས་དང ། སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་ལ་བསྙེན་ནས་ཟང་ཟིང་ཀུན་སྡུད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་སྡུད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ང་ལ་འདྲི། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཟང་ཟིང་དང ། ཆོས་ཞེས་བགྱི་བ་ཚིག་གི་དོན་གང་
203a
༄#། །ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཁྱོད་ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་འགྲོ་བའི་ཚོགས་ལ་བལྟས་ཏེ། ཚིག་གི་དོན་གཉིས་ལ་དཔྱོད་པར་ཞུགས་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཟང་ཟིང་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཟང་ཟིང་ནི་རེག་པ་དང ། འདྲེས་པ་དང ། ཉུག་པ་དང ། སྙེམས་པ་དང ། མྱང་བ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང ། ལྟ་བ་ངན་པས་མཐའ་གཉིས་ལ་འཇུག་པ་དང ། ཕུང་པོའང་འབྱུང་བ་དང ། སྐྱེ་བ་དང ། རྒ་བ་དང ། ན་བ་དང ། འཆི་བ་དང ། མྱ་ངན་དང ། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང ། ཡི་མུག་པ་དང ། འཁྲུག་པ་འབྱུང་བ་དང ། ཡང་སྲིད་པ་ཅན་གྱི་སྲེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ང་དང་སངས་རྒྱས་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་ཟང་ཟིང་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་བན་པ་དེ་ལ་བསྟེན་པས་ཟང་ཟིང་ཀུན་སྡུད་པར་འགྱུར་ཏེ།
203b
ཆོས་མི་སྡུད་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་སྡུད་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རང་གི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་བདག་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང།་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་དང ། ས་རྣམས་གོང་ནས་གོང་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་སེམས་དང ། ཡིད་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ལྡོག་པ་དང ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སུ་དབང་བསྐུར་བ་རྟོགས་པ་དང ། ཐུག་པ་མེད་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པས་དབང་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལྔ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དངོས་པོ་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བར་བྱེད་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་སྨྲ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱིས་པ་རྣམས་ཕལ་ཆེར་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་དང་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བར་བྱེད་དེ། མཁས་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་རྟག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་ཞིག་པས་རྒྱུའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པར་མི་མཐོང་བས་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་ངེས་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཁྱོད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
204a
༄#། །པོ་གཞན་དག་གིས་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །བསྡུ་བ་དག་གིས་སེམས་ཅན་གདུལ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་དབང་དུ་བྱ། །ཤེས་རབ་དག་གིས་ལྟ་བ་གཞིག་།རྣམ་པར་ཐར་པས་ཤིན་ཏུ་སྤེལ། །འདི་ཀུན་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་ཏེ། །མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་གང་བཤད་རྫུན། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་ལྟ་བས། ། རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡང་མེད། །ང་འདྲ་གཅིག་པུ་རང་གྲུབ་མཐའ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྤངས། །འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་རྣམ་བྲལ་བ། །སློབ་མའི་སྡེ་ལ་བཤད་པར་བྱ། །སེམས་ཙམ་དེ་ནི་སྣང་བ་མེད། །རྟག་དང་ཆད་པ་སྤངས་པ་ཡི། །གཟུང་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་རུ། །སེམས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྣང ། །ཇི་སྲིད་སེམས་ནི་འཇུག་པའི་བར། །དེ་སྲིད་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་རང་གི་སེམས་མཐོང་ན། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་གོ་།འདུ་བ་འབྲས་བུ་དོན་གྲུབ་པ། །ཟད་པ་འབྲས་བུ་མ་མཐོང་བ། །འདུ་དང་ཟད་པ་ཡོངས་ཤེས་ན། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་གོ་།རྟག་དང་མི་རྟག་བྱས་པ་དང ། །མ་བྱས་པ་དང་གཞན་མིན་གཞན། །དེ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི། །འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པ་ན་ཚུལ་ཡིན་ནོ།། །།འཕགས་པ་ལངྐར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་དྲུག་པ། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
204b
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་གང་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་གང་གི་ཚིག་བླ་དྭགས་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ཇི་ལྟར་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་ལ། དེ་དག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་མཐུན་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཁ་ཅིག་ནི་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་འགོག་པ་དང ། ཡུལ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང ། རྟག་ཏུ་ཆོས་མི་མཐུན་པར་མཐོང་བས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མང་པོ་མི་འབྱུང་སྟེ།་འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་གྱི་ཡུལ་མི་དྲན་པ་དང ། མར་མེ་དང ། ས་བོན་དང ། རླུང་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ཟད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པར་
205a
༄#། །བརྗོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བློར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་པར་ལྟ་བས་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་དག་ནི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཟད་པས་མདའི་ཤུགས་ཟད་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་གཞན་གྱི་གནས་སུ་སོང་ན་ཐར་པའོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཁ་ཅིག་ནི་བློ་དང་རིག་པར་བྱ་བ་མཐོང་བ་རྣམ་པར་ཞིག་པས་ཐར་པར་བརྗོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་ཅིང ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་མཐོང་བས་ཐར་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་མཚན་མར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མང་པོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་འཐོབ་པར་བྱེད་པའོ་སྙམ་ནས། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་ལ་མི་མཁས་པ་དག་དང ། མཚན་མས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་སྟེ། མཚན་མ་མཐོང་བས་བདེ་བ་འདོད་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བློར་འགྱུར་བར་བརྗོད་དོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ནི་ནང་དང་ཕྱིའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་འདས་པ་དང ། མ་འོངས་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་མི་འཇིག་སྟེ། ཡོད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་བདག་དང ། སེམས་ཅན་དང ། སྲོག་དང ། གསོ་བ་དང ། སྐྱེས་བུ་དང ། གང་ཟག་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་འཇིག་པས་མྱ་
205b
ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་མི་མཁས་པའི་བློ་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་རང་བཞིན་དང ། སྐྱེས་བུའི་བྱེད་བྲག་མཐོང་བ་དང ། ཡོན་ཏན་འགྱུར་བ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་བསོད་ནམས་དང ། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་ཟད་པས། ཁ་ཅིག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་ཤེས་པས། ཁ་ཅིག་ནི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ནི་དབང་པོས་རང་དབང་དུ་བྱས་པར་མཐོང་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་འདི་ནི་གཅིག་གིས་གཅིག་ཞུགས་པ་སྟེ། རྒྱུ་ལས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱུ་དེ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་བཞིན་དུ་གཏི་མུག་ལས་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དེ། དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཁ་ཅིག་ནི་བདེན་པ་དང ། ལམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་ཡོན་ཏན་དང ། ཡོན་ཏན་ཅན་མངོན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བློར་འགྱུར་རོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རང་བཞིན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། རྨ་བྱའི་རྣམ་པར་བཀྲ་བ་དང ། རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་ཁུངས་རྣམ་པ་མང་པོ་དང ། ཚེར་མ་རྣོ་བ་ལྟ་བུར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཐོང་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་
206a
༄#། །པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁ་ཅིག་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས། ཁ་ཅིག་ནི་སྐྱེ་དགུ་སྐྱོང་བ་དང ། ཡོན་ཏན་དྲུག་བསྟན་པ་འཛིན་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་བྱེད་པ་པོ་དུས་ཡིན་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་དུས་ལ་རག་ལས་སོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁ་ཅིག་ནི་སྲིད་པས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྲིད་པ་མེད་པས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྲིད་པ་དང ། སྲིད་པ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྲིད་པ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་མཐོང་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེངྒེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་མ་ཆགས་པ་དང ། མཐའ་བཞི་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་དང ། རང་གི་སེམས་སྣང་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཐའ་གཉིས་སུ་མ་ལྷུང་བ་དང ། གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པ་མི་དམིགས་པ་དང ། ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གྲུབ་པར་མ་མཐོང་བ་དང ། རྣམ་པར་སླུ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་རྟོག་སྟེ། དེ་བསལ་བ་དང ། བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཆོས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང ། བདག་
206b
མེད་པ་གཉིས་རྟོགས་པ་དང ། ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་རྣམ་པར་ལོག་པ་དང ། སྒྲིབ་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པ་དང ། སའི་གོང་ནས་གོང་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་བཟློག་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།དེ་ལྟར་ལོག་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྟོག་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་དག་བསྟན་ཀྱང་དེ་རིགས་པ་དང་མི་ལྡན་ཞིང་མཁས་པས་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་ཀྱང་འདི་ལ་གང་ཡང་འཇུག་པའམ་ལྡོག་པ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་སོ་སོའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་རང་གི་གཙུག་ལག་ལ་མོས་པ་དང ། སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་འཁྲུལ་ཏེ། ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་རྣམ་པ་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་གནས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་གཡོ་བ་དང ། འོང་བ་དང ། འགྲོ་བའི་ཕྱིར་གང་ལའང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཁྱོད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་གིས་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མྱ་ང་
207a
༄#། །ལས་འདས་པར་ལྟ་བ་ལས་བཟློག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། །མྱ་ངན་འདས་ལྟའི་མུ་སྟེགས་ཅན། །ཐ་དད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་།དེ་དག་གི་ནི་རྟོག་པ་ཙམ། །ཐར་པའི་ཐབས་ནི་ཡོད་པ་མིན། །བཅིངས་དང་བཅིང་བྱ་རྣམ་གྲོལ་བ། །ཐབས་རྣམས་རྣམ་པར་སྤངས་པ་སྟེ། །མུ་སྟེགས་ཐར་བར་རྟོག་མོད་ཀྱི། །ཐར་བར་རུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་ཚུལ་བློ་གྲོས་ཀྱིས། །དུ་མར་ཐ་དད་བྲལ་བར་སྣང ། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་ཐར་མེད་ན། །བླུན་པོ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་བརྟག་།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ངན་ལྟ་བུ། །མུ་སྟེགས་ཅན་ཀུན་རྣམ་པར་མྱོས། །ཡོད་མེད་ཕྱོགས་སུ་སྨྲ་བ་རྣམས། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་ཐར་བ་མེད། །བྱིས་པ་སྨྲ་བའི་སྤྲོས་ལ་དགའ་བ་དག་།ཡང་དག་ཉིད་ལ་བློ་གྲོས་ཡངས་མི་བྱེད། །སྨྲ་བ་ཁམས་གསུམ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་གནས་ཏེ། །ཡང་དག་ཉིད་ནི་སྡུག་བསྔལ་འཇིག་པའི་རྒྱུ། །མེ་ལོང་ལ་ནི་ཇི་ལྟར་གཟུགས། །སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལྟར། །བག་ཆགས་དག་གིས་མེ་ལོང་ལ། །བྱིས་པས་སེམས་ནི་རྣམ་གཉིས་མཐོང ། །སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་མི་ཤེས་པས། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་གཉིས་སྐྱེ། །སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡོངས་ཤེས་ན། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་ངོ ། །སེམས་ཉིད་སྣ་ཚོགས་འགྱུར་བ་སྟེ། །མཚན་དང་མཚན་གྱི་གཞི་ཡང་སྤངས། །ཇི་
207b
ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་བཞིན། །སྣང་བའི་རྣམ་པ་སྣང་བ་མེད། །སྲིད་གསུམ་རྣམ་པར་རྟོག་ཙམ་པས། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ནི་དོན་མེད་དེ། །རྣམ་རྟོག་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ནི། །བྱིས་པ་དག་གིས་མི་རྟོགས་སོ། །མིང་དང་འདུ་ཤེས་བྱེ་བྲག་གིས། །མདོ་དང་མདོ་ལས་རྣམ་རྟོག་བཤད། །བརྗོད་པ་དག་ནི་མ་གཏོགས་པར། །བརྗོད་པར་བྱ་བའང་མི་རིག་གོ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མཁས་པས། བདག་ཉིད་ཀྱང་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བགྱི་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་གི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་དྲིས་ཤིག་དང ། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བཟོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ངས་ལན་སྦྱིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ།་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བྱས་པའམ། མ་བྱས་པའམ། རྒྱུ་འམ། འབྲས་བུའམ། མཚན་
208a
༄#། །ནམ།་མཚན་གྱི་གཞིའམ། བརྗོད་པའམ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་འམ། བློ་འམ། རིག་པར་བྱ་བའམ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་ངེས་པའི་སྒྲ་ནི་གཅིག་གམ། ཐ་དད་དམ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་ངེས་པའི་སྒྲར་བྱས་པའང་མ་ཡིན། མ་བྱས་པའང་མ་ཡིན། རྒྱུའང་མ་ཡིན། འབྲས་བུའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཉིས་ཀ་ཡང་ཉེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱས་པ་ཡིན་ན་ནི་མི་རྟག་པར་འགྱུར་ཏེ། མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའོ་ཅག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་བས་ན། དེ་ནི་ང་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་དག་གིས་དེ་ལྟར་མ་དགོངས་སོ། །དེ་སྟེ་མ་བྱས་པ་ཡིན་ན་ནི་བདག་ཉིད་དུ་མ་རེད་པས་ན། ཚོགས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་རཝ་དང ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་མཚུངས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་རྒྱུའང་མ་ཡིན། འབྲས་བུའང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པའང་མ་ཡིན། མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡོད་པའང་
208b
མ་ཡིན། མེད་པའང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཐའ་བཞིའི་ཕྱི་རོལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཐའ་བཞི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་མཐའ་བཞིའི་ཕྱི་རོལ་དེ་ནི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟར་ཚིག་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ནི་ཚིག་ཙམ་སྟེ་མཐའ་བཞིར་ལྷུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་ལྷུང་བས་ན་མཁས་པ་རྣམས་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་རིག་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་ཡང་ངས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་བཤད་པ་དེའི་དོན་ཀྱང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་གྱིས་ཤིག་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བདག་མེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་བདག་མེད་པ་ཉིད་དེ། རྟ་དང་བ་ལང་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་གི་དངོས་པོར་ཡོད་དེ། གཞན་གྱི་དངོས་པོར་མེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བ་ལང་གི་དངོས་པོ་ནི་རྟའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན། རྟའི་དངོས་པོ་ནི་བ་ལང་གི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཡོད་དེ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་གཉིས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུའང་མེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཡོད་དོ། །དེ་བས་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟུང་ནས། བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། རྣམ་པར་མི་
209a
༄#། །རྟོག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕུང་པོ་རྣམས་དང་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་རྣམས་དང་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་ཐ་དད་ན་ནི་གཉིས་ཡོད་ན་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བ་ལང་གི་རཝ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་འདྲ་བས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིང་པོའི་བྱེ་བྲག་མཐོང་བས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བ་ལང་གི་རཝ་གཡས་པ་ལས་ནི་གཡོན་པ་གཞན། གཡོན་པ་ལས་ཀྱང་གཡས་པ་གཞན་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་རིང་པོ་དང་ཐུང་ངུའང་ཕན་ཚུན་དུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐར་པ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའང་ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན། གཅིག་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཐར་པའི་སྒྲས་བསྟན་ཏོ། །དེ་སྟེ་ཐར་པ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐ་དད་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟེ་གཅིག་ན་ནི་རྣལ་འབྱོར་
209b
ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མཐོང་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང ། ཤེས་བྱའང་གཅིག་པའང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་རྟག་པའང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པའང་མ་ཡིན། རྒྱུའང་མ་ཡིན། འབྲས་བུའང་མ་ཡིན། འདུས་བྱས་ཀྱང་མ་ཡིན། འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་མ་ཡིན། བློའང་མ་ཡིན། རིག་པར་བྱ་བའང་མ་ཡིན། མཚན་ཀྱང་མ་ཡིན། མཚན་གྱི་གཞིའང་མ་ཡིན། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་མ་ཡིན། ཕུང་པོ་རྣམས་ཐ་དད་པའང་མ་ཡིན། སྨྲ་བའང་མ་ཡིན། སྨྲ་བར་བྱ་བའང་མ་ཡིན། གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང ། གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། མ་འབྲེལ་བ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པའོ། །གང་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ་དེ་ནི་ཚིག་ཙམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། གང་ཚིག་ཏམ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པའོ། །གང་མ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་མ་འགགས་པའོ། །གང་མ་འགགས་པ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ནམ་མཁའ་ནི་རྒྱུའང་མ་ཡིན། འབྲས་བུའང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་རྒྱུའང་མ་ཡིན་པ། འབྲས་བུའང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའོ། །གང་དམིགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་
210a
༄#། །ཅད་ལས་འདས་པའོ། །གང་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་དེ། ཚད་མ་དང ། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཚད་དང་དབང་པོ་རྣམ་པར་ལོག། འབྲས་བུ་མ་ཡིན་རྒྱུ་ཡང་མིན། །བློ་དང་རིག་པར་བྱ་བ་མེད། །མཚན་དང་མཚན་གྱི་གཞི་ཡང་སྤངས། །ཕུང་པོར་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་པ། །གང་ནའང་སུས་ཀྱང་མ་མཐོང་སྟེ། །གང་ན་སུས་ཀྱང་མ་མཐོང་བ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་སྒོམ། །བྱས་པ་མ་ཡིན་མ་བྱས་མིན། །འབྲས་བུ་མ་ཡིན་རྒྱུ་ཡང་མིན། །ཕུང་པོ་མ་ཡིན་ཕུང་དང་མིན། །གཞན་དང་མ་ཡིན་འདྲེ་བའི་ཕྱིར། །གང་རྣམས་གང་གི་དངོས་པོ་རུ། །བརྟགས་ཀྱང་མི་སྣང་མ་ཡིན་པ། །དེ་ཡང་མེད་པར་མི་རྟག་སྟེ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཡོད་པའི་ཟླས་གྲངས་མེད་པ་སྟེ། །ཡོད་པའང་མེད་པའི་ཟླས་གྲངས་སོ། །དེ་བས་མེད་པར་ཤེས་མི་བྱ། །ཡོད་པར་ནི་ཡང་མི་རྟོག་གོ་།བདག་དང་བདག་མེད་ཕྱོགས་བསླད་ཅིང ། །སྒྲ་ཙམ་ལ་ནི་འཇུག་པ་དག་།དེ་དག་གཉིས་ཀྱི་མཐར་བྱིང་སྟེ། །བརླག་ནས་བྱིས་པ་རློག་པར་བྱེད། །ཉེས་པ་ཀུན་ལས་གྲོལ་བ་ཡི། །ང་ཡི་
210b
ཚུལ་ནི་ནམ་མཐོང་ན། །དེ་ནི་ཡང་དག་མཐོང་བ་སྟེ། །འདྲེན་པ་དག་ལའང་དེ་མི་སྨོད། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གང་འདི་བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་ཞེས་སྨོས་པ་མཛད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ན། གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་གསུངས་པ་དེ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་འདི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའམ། འོན་ཏམ་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ལགས། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་མི་མཐོང་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་མ་འགགས་པའོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་ན། གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་ཞེས་བགྱི་ན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཞེས་སྨོས་སུའང་མི་རུང་ངོ ། །དེ་སྟེ་ཆོས་ལ་ལ་ཞིག་གི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ཞིག་ལགས་ན་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་
211a
༄#། །བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་སྨོས་པའང་མ་ཡིན། རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པའང་མ་ཡིན། ངས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྨོས་པར་བྱ་བ་དོན་མེད་པའང་མ་ཡིན་གྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཏེ། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། ས་བདུན་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་མ་སྐྱེ་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཏེ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཚིག་གོ་།འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བརྒྱ་བྱིན་དབང་པོ་གྲོང་ཁྱེར་འཇིག་དང ། ལག་པ་བྱེད་པ་སྤྱོད་པ་དང ། ལུས་འདུས་པ་གཟུགས་དང ། ས་གནས་ནོར་འཛིན་དང ། ནམ་མཁའ་གོ་འབྱེད་འོད་རྒྱུ་ཞེས་དེ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རེ་རེ་ལ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཚིག་གི་སྒྲ་མང་པོ་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི་མིང་མང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མང་པོར་མི་རྟོག་མོད་ཀྱི། རང་བཞིན་མ་ཡིན་
211b
པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའང་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་མིང་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་དུ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣ་ལམ་དུ་གྲག་སྟེ།་དེ་དག་གིས་ང་བརྗོད་ཀྱང་འདི་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁ་ཅིག་ནི་ང་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་ཤེས་སོ།། ལ་ལས་ནི་རང་འབྱུང་བར། དེ་བཞིན་དུ་ལ་ལས་ནི་འདྲེན་པ་དང ། རྣམ་པར་འདྲེན་པ་དང ། ཡོངས་སུ་འདྲེན་པ་དང ། སངས་རྒྱས་དང ། ཁྱུ་མཆོག་དང ། ཚངས་པ་དང ། འཇུག་སེལ་དང ། དབང་ཕྱུག་དང ། གཙོ་བོ་དང ། སེར་སྐྱ་དང ། ཡང་དག་མུ་དང ། མི་གནོད་མུ་ཁྱུད་དང ། ཟླ་བ་དང ། ཉི་མ་དང ། རྩེ་བ་པོ་དང ། རྣམ་པར་འདོར་དང ། ནེ་ཙོ་དང ། དབང་པོ་དང ། སྟོབས་ཅན་དང ། ཆུ་བདག་ཅེས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གཞན་ལ་ལ་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་དང ། སྟོང་པ་ཉིད་དང ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང ། བདེན་པ་ཉིད་དང ། ཡང་དག་པ་ཉིད་དང ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། རྟག་པ་དང ། མཉམ་པ་ཉིད་དང ། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང ། མཚན་མ་མེད་པ་དང ། རྐྱེན་ལས་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་དང ། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང ། ལམ་དང ། བདེན་པ་རྣམས་དང ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང ། རྒྱལ་བ་དང ། ཡིད་
212a
༄#། །ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་སོགས་པ་མིང་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་ཚང་བ་ལྷག་ཆད་མེད་པར་ང་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་དང ། གཞན་དག་ན་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་ཏེ། ཆུའི་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་ཞུགས་པའང་མེད། བྱུང་བའང་མེད་མོད་ཀྱི། བྱིས་པ་རྣམས་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བའི་རྒྱུད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་མི་ཚུད་དེ། འོན་ཀྱང་ང་ལ་བཀུར་སྟི་བྱེད། ང་ལ་གཙོ་བོར་བྱེད། རི་མོར་བྱེད། མཆོད་པར་བྱེད་དེ། ཚིག་གི་དོན་དང ། ངེས་པའི་ཚིག་ལ་མི་མཁས་པས་མིང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་རང་གི་ཚུལ་མི་ཤེས་སོ། །བཤད་པའི་སྒྲ་དང ། བརྗོད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་གཞན་དུ་དབང་པ་དང ། བརྒྱ་བྱིན་དང ། གྲོང་ཁྱེར་འཇིག་ལྟ་བུར་ནི་མི་རྟོག་གོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་འབྲང་བས་རང་གི་ཚུལ་སོ་སོར་གཞོག་པ་བརྗོད་པ་ལ་མི་མོས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེས་བུ་བླུན་པོ་དེ་དག་འདི་སྐད་དུ་དོན་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཉིད་དེ། སྒྲ་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དོན་ལ་ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཉིད་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་
212b
རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྲའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པས་མི་མཁས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་ནི་ཇི་ལྟར་སྒྲ་ནི་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་གི་།དོན་ནི་མ་སྐྱེས་མི་འཇིག་པ་དེ་ལྟར་མི་ཤེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྲ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའོ། །དོན་ནི་ཡི་གེར་མ་ལྷུང་བ་སྟེ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་ལུས་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེ་རྣམས་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བས་ཆོས་མི་སྟོན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཡི་གེར་མ་ལྷུང་བས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལ་ཡི་གེ་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་གིས་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་འཆད་པ་དེ་ནི་འཁྱིལ་བ་སྟེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བཤད་པ་བརྗོད་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་བཤད། འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དང ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་གིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡི་གེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་དང་མི་ལྡན་པར་ཡང་མི་འཆད་དེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟུང་ནས་འཆད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བཤད་ན་ནི་བསྟན་པ་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། བསྟན་པ་ཞིག་ན་ནི་སངས་རྒྱས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་མེད་ན་ནི་སུ་ལ་ཅི་ཞིག་བཤད་དེ། ངེས་ན་དེའི་ཕྱིར་
213a
༄#། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བཤད་པ་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ལ་མངོན་པར་མ་ཆགས་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བཤད་པའི་བརྗོད་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཞིན་དུ་ཞུགས་པས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། ང་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཐ་དད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་བསྟན་པར་བྱའི། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མེད་པ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་མང་པོ་ལོག་པས་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་བཟློག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱའི། ཡི་གེ་ལ་རྟོན་པར་མི་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡི་གེའི་ཕྱིར་འབྲང་བའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ནི་བདག་ཀྱང་དོན་ལས་ཉམས་པར་བྱེད་ཅིང ། གཞན་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དང ། སའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་མཁས་པ། ཚིག་དང་ངེས་པའི་སྒྲ་མངོན་པར་མི་ཤེས་པའི་ངན་པར་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ལྟ་བ་ངན་པར་ལྷུང་བའི་རྒྱུད་ཀྱིས་རང་གི་ཕྱོགས་སྒྲོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་
213b
སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང ། སའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་ཤིང ། ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་དང ། ངེས་པའི་ཚིག་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། དངོས་པོའི་དོན་དང ། རིགས་པ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མཚན་མ་མེད་པའི་བདེ་བས་ཚིམ་པར་བྱེད་ཅིང ། གཞན་ཡང་ཡང་དག་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འགོད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་བཟུང་ན། སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། ། སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་མི་འཆད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རབ་ཏུ་འཐོབ་པར་ཤེས་སོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེ་གནས་དམ་པ་འཐོབ་པ་དེ་དག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཅིང ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་དབང་བཅུས་གཟུགས་དང ། ཆ་བྱད་སྣ་ཚོགས་འཛིན་པར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་
214a
༄#། །གྱི་ཆ་བྱད་དང ། བག་ལ་ཉལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང ། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང ། བླང་བ་མེད་པ་དང ། དོར་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང ། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ཡི་གེ་མེད་པའི་ཕྱིར། རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་ཆགས་པ་ལ་མཁས་པར་མི་བྱ་སྟེ། སོར་མོ་ལ་ལྟ་བ་ལྟ་བུར་མི་བྱའོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལ་ལས་ཁ་ཅིག་ལ་སོར་མོའི་རྩེ་མོས་ཅི་ཞིག་བསྟན་ན། དེ་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ཉིད་ལ་ལྟ་ཞིང་འབྲང་བ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སྡེ་རྣམས་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལྟ་བུར་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ཏོ། །དེ་ལྟར་སྒྲའི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་བཞིན་དུ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་དོན་སྤངས་ལ། དོན་དམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ནི་མི་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟས་དང ། སྐོམ་ནི་གཡོས་མ་བྱས་པར་སུའང་ཟ་བ་མེད་དེ། ལ་ལ་གཡོས་སུ་མ་བྱས་པར་ཟ་ནའང་ཁ་ཟས་མཐར་གྱིས་གཡོས་སུ་བྱ་བ་
214b
མི་ཤེས་པས་དེ་སྨྱོན་པར་བརྟག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པའང་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་ན་མཛེས་པར་མི་འགྱུར་གྱི། འདི་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། སོར་མོའི་རྩེ་མོའི་དོན་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་ཚིག་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་ནི་རབ་ཏུ་དབེན་པ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་རྒྱུའོ། །སྒྲ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ། འཁོར་བ་འཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དོན་ནི་མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་ལས་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དོན་ལ་མཁས་པ་ཡིན་གྱི། སྒྲ་ལ་མཁས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དོན་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་མུ་སྟེགས་བྱེད་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། ནམ་བདག་ཀྱང་མི་ལྟུང་གཞན་ཡང་ལྟུང་བར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་དོན་ལ་མང་དུ་ཐོས་པ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དོན་འདོད་པས་དེ་དག་ལ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཚོལ་བས་སྤང་བར་བྱའོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །སྐྱེ་བ་མེད་
215a
༄#། །པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པའི་ལྟ་བས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བགྱིས་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས།་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁྱོད་ཀྱི་ཡང་ནམ་མཁའ་དང་མ་བརྟགས་པར་འགོག་པ་དང ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་རྣམས་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་བྱེད་པ་དང ། རྐྱེན་གྱི་རྒྱུ་ལས་འགྲོ་བ་རྣམས་འབྱུང་བར་བརྗོད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་རྒྱུ་དེ་ཉིད་ལ་རྐྱེན་ཏོ་ཞེས་བགྱི་བར་མིང་གི་བྱེ་བྲག་གཞན་བཏགས་ནས་མི་ཤེས་པ་དང་སྲེད་པ་དང ། ལས་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ལས་འགྲོ་བ་རྣམས་སྐྱེ་བར་བརྗོད་དེ། ཁྱོད་དང་དེ་དག་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་ལའང་དེ་བཞིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་འདི་དང་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་སྨྲ་བར་བྱེ་བྲག་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང ། གཙོ་བོ་དང ། དབང་ཕྱུག་དང ། སྐྱེ་དགུའི་བདག་པོ་ལ་སོགས་པ་རྫས་དགུ་དང་བཅས་པ་རྣམས་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁྱོད་ཀྱི་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མི་དམིགས་པས་ན་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པའོ། །འབྱུང་བ་མི་འཇིག་པས་ན་
215b
རང་གི་མཚན་ཉིད་མི་སྐྱེ་མི་འགོག་གོ་།གང་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་གྱུར་ཀྱང་འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་འབྱུང་བ་ཉིད་དེ། འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་མི་འདོར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ནི་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འགྱུར་བར་ཁྱོད་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་འདི་ནི་བྱེ་བྲག་མ་མཆིས་ཏེ། གང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གསུང་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་ཞིང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྨྲ་བ་མ་ལགས་པའི་བྱེ་བྲག་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རང་གི་སྨྲ་བ་བྱེ་བ་བྲག་མ་མཆིས་ན་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་རྒྱུར་གྱུར་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བར་མཆིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མང་པོ་འབྱུང་བ་ནི་གནས་མེད་དེ། སྐབས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ན། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་བདག་གི་སྨྲ་བ་བྱེ་བྲག་མ་མཆིས་ན་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མང་པོར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པ་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང ། འགོག་པ་མེད་པར་སྨྲ་བ་དང་མི་མཚུངས་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང ། མི་རྟག་པར་སྨྲ་བ་དང་ཡང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་
216a
༄#། །ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མ་སྐྱེས་པ། མི་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡོད་དེ། ངའི་ན་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་ནི་ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་བྲལ་བ་དངོས་པོའང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བ་ལྟ་བུར་དངོས་པོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ།་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་དང ། མི་སྣང་བ་དང ། གཟུང་བ་དང ། གཟུང་དུ་མེད་པས། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དངོས་པོའང་མ་ཡིན། ངོ་བོ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་རང་ལ་གནས་ཤིང་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་ན། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱང་བྱ་བ་དང་ལྡན་པར་རྟོག་སྟེ། འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང ། སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མྱོས་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་ལ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ནང་དུ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་
216b
བུ་སེམས་ཅན་འགྲོན་པོ་མང་པོ་སྣ་ཚོགས་འདི་དག་ཞུགས་སོ། །འདི་དག་བྱུང་ངོ་ཞེས་འཇུག་པ་དང་འབྱུང་བར་རྟོག་སྟེ། དེ་ལ་གང་ཡང་ཞུགས་པ་དང་འབྱུང་བ་ནི་མེད་ཀྱི། དེ་ལྟར་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནོར་བ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་བ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་སྐྱེས་བ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་འདུས་བྱས་སམ། འདུས་མ་བྱས་གང་ཡང་མེད་དོ། །སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ནི་ཡོད་པ་དང ། མེད་པ་ཅིའང་མི་བྱེད་པས་ན་སྐྱེ་བའམ་འགག་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་སྤངས་པ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ལོག་པར་ལྟུང་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་དང ། འགག་པར་རྟོག་པ། འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུའང་མ་ཡིན། གཞན་དུའང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་བརྟགས་ན་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཆགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་དབེན་པ་མི་མཐོང་ངོ ། །དབེན་པ་མ་མཐོང་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་མ་མེད་པ་མཐོང་བ་ནི་དགེ་བ་ཡིན་ཏེ། མཚན་མ་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཚན་མ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་མི་དགེ་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་མ་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། མི་
217a
༄#། །སྐྱེ་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཡང་དག་པ་གནས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སེམས་དང ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་མང་པོ་ཤིན་ཏུ་གྱུར་པས། སྔར་དྲངས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཕགས་པ་བདག་གིས་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྐྱེ་བ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཕྱིར། །མི་སྐྱེ་བ་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ། །རྒྱུ་མེད་སྨྲ་བ་བཤད་པ་ནི། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་རིག་གོ་།འདི་དག་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ། །དངོས་པོ་མེད་ཅིང་རྒྱུན་ཀྱང་མེད། །རྨི་ལམ་རྒྱུ་འདྲ་དྲི་ཟའི་གྲོང ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཡི་དངོས་པོ་ཡོད། །མ་སྐྱེས་རང་བཞིན་མེད་པ་དང ། །ཇི་ལྟར་སྟོང་པའང་བདག་ལ་གསུངས། །འདུས་པ་དག་ནི་མ་གཏོགས་པར། །བློ་ཡིས་དངོས་པོ་མི་རིག་གོ་།དེ་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་སྟོང་པ་སྟེ། །རང་བཞིན་མེད་པ་ངས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་འདུས་པ་རེ་རེར་ཡང ། །སྣང་བ་མེད་པས་ཡོད་མ་ཡིན། །འདུས་པ་མུ་སྟེགས་ལྟ་བ་ལྟར། །འཇིག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མིན། །རྨི་ལམ་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་དང ། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་དྲི་ཟའི་གྲོང ། །རྒྱུ་མེད་པ་དག་སྣང་བ་ལྟར། །འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་དེ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་མེད་སྨྲ་བས་བཅད་བྱ་སྟེ། །མ་སྐྱེས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ། །
217b
སྐྱེ་བ་མེད་པར་རབ་བསྒྲུབས་ན། །ང་ཡི་ཚུལ་ནི་མི་འཇིག་གོ་།རྒྱུ་མེད་སྨྲ་པ་བསྟན་ན་ནི། །ཇི་ལྟར་ཅི་ལས་ཇི་དག་གིས། །གང་དུ་རྒྱུ་མེད་སྐྱེ་འགྱུར་ཞེས། །མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་འཇིགས་པ་སྐྱེ། །རྒྱུ་ལས་མ་ཡིན་རྒྱུ་མེད་པར། །ནམ་ཞིག་འདུས་བྱས་མཐོང་བ་ན། །དེ་ནི་སྐྱེ་འཇིག་སྨྲ་བ་ཡི། །ལྟ་བ་རྣམ་པར་ལྡོག་པར་འགྱུར། །དངོས་པོ་མེད་པར་སྐྱེ་མེད་དམ། །དེ་སྟེ་རྐྱེན་ལ་བརྟག་པའམ། །འོན་ཏེ་དངོས་པོའི་མིང་ལགས་སམ། །དོན་མེད་པའམ་བདག་ལ་གསུངས། །དངོས་མེད་མི་སྐྱེ་མ་ཡིན་ཏེ། །རྐྱེན་ལ་བརྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོའི་མིང་ཡང་དེ་མིན་ཏེ། །དོན་མེད་པའང་མིང་མ་ཡིན། །ཉན་ཐོས་དང་ནི་རང་རྒྱལ་དང ། །ས་བདུན་དུ་ནི་ཕྱིན་རྣམས་དང ། །མུ་སྟེགས་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པའོ། །དེ་ནི་མི་སྐྱེ་མཚན་ཉིད་དོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་བཟློག་པ་དང ། །བྱེད་པ་དག་ནི་དགག་པ་དང ། །སེམས་ཙམ་དུ་ནི་རྣམ་གཞག་པ། །སྐྱེ་བ་མེད་པར་ངས་བཤད་དོ། །དངོས་པོ་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་མེད་པ། །རྟོག་དང་བརྟགས་པ་སྤངས་པ་སྟེ། །ཡོད་མེད་ཕྱོགས་ལས་གྲོལ་བ་ནི། །སྐྱེ་བ་མེད་པར་ངས་བཤད་དོ། །སེམས་ནི་སྣང་ལས་རྣམ་གྲོལ་བ། །རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱང་སྤངས་པ་སྟེ། །གནས་རྣམས་རབ་ཏུ་གྱུར་པ་ནི། །སྐྱེ་བ་མེད་པར་ངས་བཤད་དོ། །ཕྱི་རོལ་དངོས་པོ་དངོས་མེད་མིན། །སེམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་སྤངས་པ། །དེ་ནི་སྐྱེ་མེད་
218a
༄#། །མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་སྟོང་པ་རང་བཞིན་མེད། །དེ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་ཀུན་བརྟགས། །ནམ་ཡང་སྟོང་པས་སྟོང་མ་ཡིན། །སྐྱེ་བ་མེད་པའི་སྟོང་པའོ།། རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པར་འདུས་པ་ལས། །རབ་ཏུ་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་པར་འགྱུར། །འདུས་པ་ལས་ནི་ལོགས་ཤིག་ན། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགག་པའང་མེད། །གཅིག་པ་དང་ནི་ཐ་དད་དུ། ཇི་ལྟར་མུ་སྟེགས་ཅན་རྟོག་བཞིན། །དངོས་པོ་ཐ་དད་མ་ཡིན་དང ། །འདུས་ལས་གུད་ན་གང་ནའང་མེད། །ཡོད་མེད་དངོས་པོ་མི་སྐྱེ་སྟེ། །མེད་མིན་ཡོད་མིན་གང་ནའང་མེད། དེ་ཕྱིར་གཞན་དུ་འདུས་པ་ནི། །རབ་ཏུ་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་པར་འགྱུར། །འདི་ནི་བརྟགས་པ་ཙམ་ཉིད་དེ། །ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་འབྲེལ་པའོ། །རྐྱེན་རྣམས་འབྲེལ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན། །བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་དོན་མེད་དོ། །བསྐྱེད་པ་མེད་པས་སྐྱེ་བ་མེད། །མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྐྱོན་གྱིས་སྤངས། །འབྲེལ་པ་ཙམ་དུ་ངས་བཤད་དེ། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་རིག་གོ་།གང་ན་འབྲེལ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན། །དངོས་པོ་བསྐྱེད་པ་ཡོད་ཅེས་པ། །འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་སྟེ། །རྒྱུ་མེད་སྨྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ། །གང་ན་འབྲེལ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན། །དངོས་པོ་སུ་ལ་ཡོད་ན་ནི། །མར་མེ་བཞིན་དུ་རྫས་རིགས་རྣམས། །འབྲེལ་པ་སྣང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར། །འབྲེལ་པ་དག་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ། །
218b
ཆོས་གང་མི་མཁས་རྟོག་པ་ནི། །མ་སྐྱེས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། །རང་བཞིན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པས་ཐོབ་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི། །སྐྱེ་བ་མེད་པ་གཞན་ཡིན་ཏེ། །གང་དེའི་སྐྱེ་བ་མི་འབྱུང་བ། །དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བཟོད་པ་ཡིན། །ནམ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ཀུན། །འདི་ནི་འབྲེལ་པ་ཙམ་མོ་ཞེས། །འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ན། །དེ་ན་སེམས་ཀྱང་མཉམ་པར་འཇོག་།མི་ཤེས་སྲེད་པ་ལས་ལ་སོགས། །འབྲེལ་པ་དག་ནི་ནང་གི་ཡིན། །འཁོར་ལོ་ཆུ་ཤིང་འཇིག་ལ་སོགས། །ས་བོན་འབྱུང་སོགས་ཕྱི་རོལ་ལོ། །འབྲེལ་པ་ཙམ་ནི་འདི་དག་མིན། །གང་ན་དངོས་པོ་རྐྱེན་གཞན་ལས། །ཁ་ཅིག་སྐྱེ་བར་འདོད་ན་ནི། །རིགས་དང་ལུང་ལ་དེ་མི་གནས། །གལ་ཏེ་བསྐྱེད་བྱའི་དངོས་མེད་ན། །བློ་ཡང་གང་གི་རྐྱེན་ལས་བྱུང ། །འདི་དག་ཕན་ཚུན་བསྐྱེད་པ་སྟེ། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་རྐྱེན་དུ་ཤེས། །དྲོད་གཤེར་སྲ་དང་གཡོ་བ་ཡི། །ཆོས་རྣམས་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་ཏེ། །འདུས་པ་འདི་ནི་ཆོས་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །ནད་པའི་དབང་དུ་སྨན་པ་དག་།བྱ་བ་ཐ་དད་སྟོན་མོད་ཀྱི། །དེ་ལ་གཙུག་ལག་ཐ་དད་མེད། །ནད་ཀྱིས་ཕྱེ་བ་ཐ་དད་དོ། །དེ་བཞིན་ངས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྒྱུད། །ཉོན་མོངས་ཉེས་པའི་སྐྱོན་ཆགས་པ། །དབང་པོ་དག་གིས་སྟོབས་ཤེས་ནས། །བྱིས་པ་དག་ལ་ཚུལ་བཤད་དོ། །ཉོན་མོངས་དབང་པོ་ཐ་དད་པས་
219a
༄#། །ང་ཡི་བསྟན་པ་དབྱེར་མི་ཕྱེད། །ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་ཞི་བ་ཡི། །ལམ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་ལས། ཀྱེ་མ་འདུ་བྱེད་མི་རྟག་སྟེ། སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ན། དེ་ཅི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པའམ་ལོག་པའམ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་དུ་མཆིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་རྣམ་པར་བརྟགས་ཏེ་ངས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་རྩོམ་པ་ལས་རྣམ་པར་ལྡོག་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་ཟེར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རབ་ཏུ་རྩོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། མི་སྐྱེ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་དབྱིབས་རྣམ་པར་ལྡོག་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་ཟེར་རོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཟུགས་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཟུགས་འགྱུར་བའི་བྱེ་བྲག་གཞན་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བར་ཆད་
219b
མེད་པར་རྒྱུན་དུ་རང་གི་ངང་གིས་འཇིག་པ་བྲལ་བ། འོ་མ་ལས་ཞོར་འགྱུར་བའི་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལའང་མི་མཐོང་བ་དང ། ཞིག་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་འཇུག་ཅེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་དངོས་པོའི་དངོས་པོ་མེད་པར་མི་རྟག་པར་རྟོག་གོ་།ཁ་ཅིག་ནི་མི་རྟག་པའང་དེའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་མི་རྟག་པ་ཞེའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོའི་དངོས་པོ་མེད་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཇིག་ཅིང་མི་དམིགས་པ་དང ། འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མི་འཇུག་པའོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། རྟག་ཏུ་མི་རྟག་པ་དང ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་མི་འབྱུང་བ་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་མཐོང་བ་དང ། རྡུལ་ཕྲ་མོའི་བར་དུ་བརྟགས་ན་མི་མཐོང་བ་འདི་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མི་རྟག་པར་སྨྲ་བར་རབ་ཏུ་ལྷུང་ངོ ། །གཞན་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་འདོད་པ་ནི་རང་གི་བློས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་སྟེ། དངོས་པོ་རྟག་པའང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་
220a
༄#། །ལྟ་སྟེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མི་རྟག་པ་ནི་རང་མི་འཇིག་གོ་།འདི་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུའོ། །མི་རྟག་པ་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་མེད་པ་མི་དམིགས་ཏེ། དབྱིག་པ་དང ། རྡོ་བ་དང ། ཐོ་བ་གང་ཡང་རུང་བས་གཅག་པར་བྱ་བ་དང ། གཅོག་པ་བཞིན་ཕན་ཚུན་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་སྣང་བ་མཐོང་ངོ ། །དེའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། འདི་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ནི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའང་བྱེ་བྲག་མེད་དོ། །དངོས་པོ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །རྒྱུ་ནི་འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བ་མི་བསྐྱེད་དོ། །དེ་སྟེ་བསྐྱེད་དུ་ཟིན་ན་དངོས་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མཐོང་ངོ ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་གི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ནི་བྱ་བ་དང ། རྒྱུའི་ངོ་བོ་དང ། མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་གཅིག་གམ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དུ་རྫོགས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །
220b
བྱ་བའི་རྒྱུ་དང་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་བདག་ཉིད་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་མི་རྟག་པས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། ། དེ་སྟེ་མི་རྟག་པ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་སོང་བ་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཕྱིར་དུས་གསུམ་དུ་ལྷུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གང་འདས་པའི་གཟུགས་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཞིག་གོ་།མ་འོངས་པའང་གཟུགས་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེས་པའོ། །ད་ལྟར་ཡང་གཟུགས་དང་མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་དེ། གཟུགས་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གོ་།འབྱུང་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ནི་མི་འཇིག་གོ་།མུ་སྟེགས་བྱེད་གཅིག་དང་ཐ་དད་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ནི་མི་འཇིག་གོ་།མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་མི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འགྱུར་བར་གདགས་སོ། །གང་ལ་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་པ་འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་དང ། ཐ་དད་པའི་མི་རྟག་པ་གཞན་གང་ཡོད། འབྱུང་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་མི་འཇིག་པས་ན་འཇུག་པའང་མེད། ལྡོག་པའང་མེད་དོ། །དེ་ལ་རབ་ཏུ་རྩོམ་པ་ལས་ལྡོག་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་
221a
༄#། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བ་རྣམས་འབྱུང་བ་གཞན་མི་རྩོམ་མོ། །ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་པས་ན་བྱེ་བྲག་མི་བརྩོམ་མོ། །དེ་དག་དེའི་བྱེ་བྲག་མེད་པ་དང ། ཡང་མི་རྩོམ་པ་དང ། རྣམ་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མི་རྩོམ་པ་ལ་མི་རྟག་པའི་བློར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་དབྱིབས་རྣམ་པར་ལྡོག་པའི་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་རབ་ཏུ་འཇིག་པའི་བར་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རབ་ཏུ་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་བར་དུ་རབ་ཏུ་འབྱེད་ཅིང་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའོ། །འཇིག་པ་ནི་འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་དབྱིབས་གཞན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རིང་ཐུང་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་རྣམས་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲ་མོ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དབྱིབས་རྣམ་པར་ལྡོག་པར་ལྟ་བས་གྲངས་ཅན་གྱི་སྨྲ་བར་ལྷུང་ངོ ། །དེ་ལ་དབྱིབས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སུ་ལ་གཟུགས་ཉིད་མི་རྟག་པ་དེ་ལ་དབྱིབས་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟེ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ན་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱོད་པ་མེད་པ་ན་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཚིག་ཙམ་དང ། ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡང་སྐྱེ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འཇིག་
221b
རྟེན་རྒྱན་པན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འགྱུར་བའི་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མཐོང་བ་སྟེ། འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གསེར་གྱི་དབྱིབས་དང ། རྒྱན་འགྱུར་བ་མཐོང་བ་བཞིན་ཏེ། གསེར་ནི་གསེར་གྱི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་ཞིག་པ་མེད་མོད་ཀྱི། རྒྱན་གྱི་དབྱིབས་ཞིག་པ་ཡིན་ནོ། །གང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལྷུང་བ་དེ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ཏུ་དེ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་མི་རྟག་པར་ལྟ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་གོ་།འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་མེས་བསྲེགས་ཀྱང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཅིག་གིས་གཅིག་མི་ཚིག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་གྱུར་པས་འབྱུང་བ་དང ། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཁས་མི་ལེན་པ་དང ། སྲིད་པ་གསུམ་སེམས་ཙམ་དུ་བསྟན་པ་དང ། མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ནི་འཇུག་པའང་མེད་ལྡོག་པའང་མེད་དོ། །འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་མི་འཇུག་སྟེ། གཟུང་བ་དང ། འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཇུག་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་
222a
༄#། །དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པར་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བ་དང ། རང་གི་སེམས་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་རྟོག་པའི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པས་འཇུག་གི་མངོན་པར་འདུ་མ་བྱས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་བྲལ་ཞིང་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མཆོག་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་ངན་པ་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་གཏམ་གྱི་སྐྱེས་བུ་སྔོན་མ་གྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་དང ། འཇིག་རྟེན་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་གི་ཚིག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བྱིས་པ་ལྟ་བུའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རབ་ཏུ་རྩོམ་པ་རྣམ་ལྡོག་དང ། །དབྱིབས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཞན་གྱུར་དང ། །གཟུགས་དང་དངོས་པོ་མི་རྟག་པར། །མུ་སྟེགས་ཅན་
222b
རྣམས་མྱོས་ཤིང་རྟོག་།འབྱུང་བ་འབྱུང་བས་ཉིད་གནས་པས། །དངོས་པོ་རྣམས་ལ་འཇིག་པ་མེད། །ལྟ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱིང་བས་ན། །མུ་སྟེགས་ཅན་དག་མི་རྟོག་གོ་།མུ་སྟེགས་ཅན་ན་དག་གང་ལ་ཡང ། །འཇིག་པ་མེད་ཅིང་འབྱུང་བའང་མེད། །འབྱུང་བ་འབྱུང་བའི་དངོས་རྟག་ན། །ཅི་ལ་མི་རྟག་ཉིད་དུ་རྟོག་།འདི་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་སྟེ། །གཟུང་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་ནི། །རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སེམས་འཇུག་སྟེ། །བདག་དང་བདག་གི་ཡོང་མེད་དོ། །ཚངས་ལ་སོགས་པ་གནས་ཀྱི་བར། །སེམས་ཙམ་དུ་ནི་ངས་བཤད་དེ། །སེམས་ཙམ་པོ་ནི་མ་རྟོགས་པར། །ཚངས་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པ་མིན། །ལངྐར་གཤེགས་པ་ལས། མི་རྟག་པའི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །། དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །འགོག་པའི་གོ་རིམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱར་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པ་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་འགོག་པའི་བདེ་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྒོར་རྨོངས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་རྨོངས་པར་མི་ལྟུང་བར་འགྱུར་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་
223a
༄#། །ཀྱི་འགོག་པའི་གོ་རིམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ས་དྲུག་ནས་བཟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། ས་བདུན་ལ་ནི་སེམས་སྐད་ཅིག་སེམས་སྐད་ཅིག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསལ་བས་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཅན་གྱིས་བཟུང་བ་དང ། འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའོ། །དེ་བས་ན་དེ་དག་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོབ་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང ། སྣ་ཚོགས་
223b
ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་བས་ས་བདུན་ལ་ནི་སེམས་སྐད་ཅིག་སེམས་སྐད་ཅིག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ས་བདུན་ལ་ནི་གང་གིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་སེམས་སྐད་ཅིག་སེམས་སྐད་ཅིག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་འཇུག་པ་མཁས་པ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ས་བརྒྱད་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་འདུ་ཤེས་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །ས་དང་པོ་དང ། ས་དྲུག་ལ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་སྟེ། བདག་དང་བདག་གི་མེད་པ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སུ་ལྷུང་བ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ། །གཞན་དུ་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སེམས་ཉིད་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སྤྲོས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་ཤེས་པས་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ས་བརྒྱད་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
224a
༄#། །ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་གང་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་དེ་ལས་རྣམ་པར་འཛིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་མ་བཟུང་དུ་ཟིན་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ཡོངས་སུ་མ་བསྐངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བའང་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཀྱི་གདུང་ཡང་ཆད་པར་འགྱུར་བས་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆེ་བ་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའང་སྟོན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བས་འཕྲོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།་དེ་བས་ན་དེ་དག་ནི་དེ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བློར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ས་བདུན་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་ཤིང་སའི་གོ་རིམས་དང ། མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་མི་མཁས་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་ལམ་དུ་སོང་ན་མི་རུང་ངོ་ཞེས་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་འདྲིས་པར་བྱ་བ་ལ་མཁས་པ་དང ། བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་དང ། ཆོས་དང ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང ། འཇུག་པ་དང ། ལྡོག་
224b
པ་དང ། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་འདྲིས་པར་བྱ་བ་དང ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་རྣམ་པར་གདོན་མི་ཟ་བ་ལ་མཁས་པ་དང ། དབང་ལ་ཆགས་པའི་བདེ་བ་དང ། སའི་གོ་རིམས་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ངས་བྱས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སའི་གོ་རིམས་རྣམ་པར་བཞག་པ་བྱས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལ་གང་ཡང་འཇུག་པའམ་ལྡོག་པ་མེད་དོ། །གཞན་དུ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། སའི་གོ་རིམས་དང ། མཚམས་སྦྱར་བ་ཁམས་གསུམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བཏགས་པ་འདི་ནི་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་སྟེ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་དོ། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་ཁམས་གསུམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བཏགས་པ་འདི་ནི་སའི་གོ་རིམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱར་བ་བསྟན་པ་དང ། ང་དང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གིས་རྣམ་པར་བཞག་གོ་།གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་ལ་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བདེ་བའི་མྱོས་པས་མྱོས་ཏེ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་ལ་མི་མཁས་པས་རང་དང ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་དང ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མོས་པའི་བློར་འགྱུར་ཏེ། རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཆོས་ལ་མོ་
225a
༄#། །པའི་བློ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་འགོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བའི་སྒོ་མཐོང་ནས་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང ། སྙིང་བརྩེ་བ་དང ། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་ཞིང་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་ཀྱི་འཇུག་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤེས་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་སྟེ། དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འཇུག་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའང་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་རྣམ་པར་ལོག་གོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་སེམས་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་ཀྱང་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་མི་འཇུག་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་སྐྱེས་བུ་རྨི་ལམ་ན་ཆུ་བོ་ལས་རྒལ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་གོ་།འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལ་ལ་ཉལ་བའི་རྨི་ལམ་ན་འབད་པ་དང ། བརྩོན་པ་ཆེན་པོས་ཆུ་ཆེན་པོ་ལ་བདག་ཉིད་རྒལ་བ་ལས་དེ་མ་རྒོལ་བར་སད་དོ། །སད་ནས་ཅི་འདི་བདེན་ནམ། འོན་ཏེ་རྫུན་སྙམ་དུ་རྟོག་གོ་།དེ་འདི་ལྟར་འདི་ནི་བདེན་
225b
པའང་མ་ཡིན། རྫུན་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་མཐོང་བ་དང ། ཐོས་པ་དང ། བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་དང ། རྣམ་པར་རིག་པ་དང ། མྱོང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་དང ། དབྱིབས་སུ་ལྷུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མྱོང་བའི་རྨི་ལམ་ན་སྣང་བ་མཐོང་ངོ་སྙམ་མོ། །དེ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བརྒྱད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པར་མཐོང་བ་དང ། ས་དང་བོ་ནས་བདུན་དུ་འཕོ་བ་དང ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་བར་རྟོགས་པ་དང ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་མཚུངས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩོན་པ་དང ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་བ་རྒྱུ་བ་མཐོང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་འཇིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། འདུ་ཤེས་མེད་པར་གྱུར་པས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྣང་བ་
226a
༄#། །མེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་འདི་ལ་གོ་རིམས་དང ། གོ་རིམས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱར་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཙམ་དང་ནི་སྣང་མེད་དང ། །སངས་རྒྱས་ས་དང་གནས་རྣམས་ནི། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བཤད། །འཆད་ཅིང་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ།། ས་བདུན་དག་ནི་སེམས་ཡིན་ཏེ། །འདི་ལ་སྣང་མེད་བརྒྱད་པའོ། །འདིར་ནི་ས་གཉིས་གནས་ཡིན་ཏེ། ས་གཞན་ང་ཡི་རང་བཞིན་ནོ། །བདག་དང་སོ་སོ་རང་རིག་པ། །ས་འདི་ང་ཡི་རང་བཞིན་ཏེ། །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་གནས་ཀྱི་མཆོག་།འོག་མིན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་མཛེས། །མེ་ཡི་ཇི་ལྟ་དེ་བཞིན་དུ། །དེ་ཡི་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་པ། །ཡིད་འོང་ཞི་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང ། །དེ་དག་སྲིད་གསུམ་སྤྲུལ་པར་བྱེད། །སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ཁ་ཅིག་སྤྲུལ། །ཁ་ཅིག་སྔ་ནས་སྦྲུལ་པ་སྟེ། །དེར་ནི་ཐེག་པ་རྣམས་སྟོན་པ། །དེ་ནི་ང་ཡི་རང་བཞིན་ས། །བཅུ་པོ་པ་ནི་དང་པོ་ཡིན། །དང་པོ་པ་ནི་བརྒྱད་པ་ཡིན། །དགུ་པོ་ཡང་ནི་བདུན་པ་ཡིན། །བདུན་པོ་པ་ཡང་བརྒྱད་པོ་ཡིན། །གཉིས་པོ་པ་ནི་གསུམ་པོ་ཡིན། །བཞི་པོ་ཡང་ནི་ལྔ་པོ་ཡིན། །གསུམ་པོ་ཡང་ནི་དྲུག་ཡིན་ཏེ། །སྣང་མེད་པ་ལ་རིམ་ཅི་ཡོད། །མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཞི་བའོ།། །།དེ་ནས་
226b
ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྟག་གམ། དེ་སྟེ་མི་རྟག་གམ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཉིས་ཀར་ཡང་ཉེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཉིས་ཀར་ཡང་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་ནི་རྟག་ཏུ་ཟིན་ན་ནི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམས་ནི་མ་བྱས་པ་རྟག་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་མ་བྱས་པ་རྟག་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །མི་རྟག་ན་ནི་བྱས་པ་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །ཕུང་པོ་དང ། མཚན་དང ། མཚན་གྱི་གཞི་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ཞིག་པས་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། རྫ་མ་དང ། རས་དང ། རེ་ལྡེ་དང ། རྩཝ་དང ། ཤིང་དང ། ཕ་གུ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །བྱས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱེ་བྲག་གི་གཏན་ཚིགས་མེད་པས་ན་བྱིས་
227a
༄#། །པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་བོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་བོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཚོགས་དོན་མེད་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ནམ་མཁའ་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པ་སྤངས་པས་གཅིག་པ་དང ། ཐ་དད་པ་དང།་གཉིས་ཀ་དང ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་དང ། རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པའི་ཉེས་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་རྟག་པས་རི་བོང་དང ། རྟ་དང ། བོང་བུ་དང ། རྔ་མོ་དང ། སྦལ་བ་དང ། སྦྲུལ་དང ། བྱ་དང ། ཉའི་ར་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་རྟག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་གྲངས་གང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱང་ཡོད་དོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མངོན་བར་རྟོགས་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟག་པས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
227b
པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རྟག་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང ། མ་བྱུང་ཡང་རུང་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཉིད་དང ། ཆོས་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དང ། ཆོས་གནས་པ་ཉིད་འདི་ནི་འདུག་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་ནི་ཆོས་གནས་པ་མི་འགྱུར་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་རབ་དང ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང།་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་དང ། མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཉིས་པོ་ཡོད་ན་རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང ། མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་པས་ན་གཉིས་
228a
༄#། །པོ་དབེན་པའོ། །དེས་ན་དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་རྟག་པའང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཇི་སྲིད་དུ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཟད་པས་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པར་ལྟ་བ་བཟློག་སྟེ། དབེན་པའི་བློ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ།་རྟག་དང་མི་རྟག་རྣམ་གྲོལ་ཞིང ། །རྟག་དང་མི་རྟག་རབ་ཕྱེ་བར། །གང་གིས་སངས་རྒྱས་རྟག་མཐོང་བ། །དེ་དག་ལྟ་བའི་དབང་མི་འགྲོ་།རྟག་པ་དང་ནི་མི་རྟག་ལ།། ཡང་དག་བསྡུ་བ་དོན་མེད་འགྱུར། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་མེད་པས། །མི་རྟག་པ་དང་རྟག་པ་བཟློག་།ཇི་སྲིད་དུའང་དམ་འཆའ་བ། །དེ་སྲིད་ཐམས་ཅད་འདྲེས་པ་ཅན། ། རང་སེམས་ཙམ་དུ་བལྟ་བྱ་སྟེ། །རྩོད་པ་བརྩམ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་ལྔ་པའོ།། །།དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་
228b
མཆེད་རྣམས་འཇུག་པ་དང ། ལྡོག་པ་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། །བདག་མ་མཆིས་ན་གང་ཞིག་འཇུག་པའམ། ལྡོག་པར་གྱུར་ན། བྱིས་པ་རྣམས་ནི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་ལ་གནས་པས་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ།། ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། སྐྱེ་བ་དང ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ། བདག་དང་བདག་གི་སྤངས་པ་ནི་གར་མཁན་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ཉམ་ང་བར་འཇུག་སྟེ། དེ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་གསུམ་འདུས་པའི་རྐྱེན་གྱི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པར་འཇུག་ན། རྒྱུ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་བག་ཆགས་རྣམ་པ་མང་པོ་བསྒོས་པས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ། མ་རིག་
229a
༄#། །པའི་གནས་ཀྱིས་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་རླབས་བཞིན་དུ་རྟག་ཏུ་ལུས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་མི་རྟག་པའི་ཉེས་པ་དང་བྲལ་བ། བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ། ཤིན་ཏུ་རང་བཞིན་གྱི་ཡོངས་སུ་དག་པ་འཇུག་གོ་།དེ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ནས་འཇིག་པ་ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་བདུན་པོ་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ། དབྱིབས་ཀྱི་བྱ་བ་དང ། བྱེ་བྲག་ལ་དམིགས་པ། མིང་དང་མཚན་མ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ། རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་གཟུགས་དང་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་བདེ་བ་དང ། སྡུག་བསྔལ་མི་མྱོང་བར་ཐར་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་མིང་དང ། མཚན་མ་དང ། ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱོད་ཅིང་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་རྒྱུ་ལ་དམིགས་པའོ། ། ཟིན་པའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་ཟད་ཅིང་འགགས་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་གཞན་དག་ཀྱང་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར། རང་གི་བློའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བདེ་བ་དང།་སྡུག་བསྔལ་མི་མྱོང་བ། འདུ་ཤེས་དང ། ཚོར་བ་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ། བསམ་གཏན་བཞི་དང ། བདེན་པ་དང ། རྣམ་པར་
229b
ཐར་པ་ལ་མཁས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་བློར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་མ་གྱུར་ན།་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་རྣམས་འགག་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དེའི་རྒྱུ་དང་དེ་ལ་དམིགས་པར་ཞུགས་པ་དང ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་རྣལ་འབྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གིས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང ། ཕུང་པོ་དང ། ཁམས་དང ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་འཇུག་སྟེ། ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་མཐོང་བས་སའི་རིམ་པ་མཚམས་སྦྱར་བ་གཞན་དུ་འཕོས་ན་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལམ་ལ་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐྱོད་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་མི་གཡོ་བ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བདེན་པའི་སྒོའི་ལམ་བཅུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བཟུང་བ་དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང ། རང་གི་སྨོན་ལམ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལས་བཟློག་ནས་བདག་གི་འཕགས་
230a
༄#། །པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་གྱིས་འཕགས་པའི་རིགས་ཀྱི་ལམ་བཅུ་དང ། ཡེ་ཤེས་དང ། ཡིད་ཀྱི་ལུས་དང ། ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཁྱད་པར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་རྣམ་པར་སྦྱང་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་ལ་མེད་དུ་ཟིན་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་མེད་པས་འཇུག་པའང་མེད། ལྡོག་པའང་མེད་པར་འགྱུར་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་དང།་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པ་དང ། ལྡོག་པའང་ཡོད་དེ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་བརྩོན་པ་མི་འདོར་བ་རྣམས་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ཚེ་འདི་ལ་བདེ་བར་སྤྱོད་པས་གནས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་
230b
དཔྱོད་པའི་ལྟ་བ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དགའོ། །རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་དག་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ལ་མ་དག་པ་ལྟར་སྣང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ལག་མཐིལ་ན་སྐྱུ་རུ་རའི་འབྲུ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ཉིད་ལྷ་མོ་དཔལ་གྱི་ཕྲེང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་བརྗོད་པ་དང ། བློ་རྣམས་པར་དག་ཅིང་ཞིབ་མོ་ཡངས་པ་མཁས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བསྒྲགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་དང་བཅས་པ། འཇུག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཆོས་བདག་མེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ལྷ་མོ་དཔལ་གྱི་ཕྲེང་བའི་ཆེད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་བཤད་དེ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་བྱེད་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་ཏེ། ཁྱོད་ལྟ་བུ་ཞི་བ་ཅིང་མཁས་པའི་མོས་པ་དང ། བློས་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དོན་ལ་རྟོན་པ་རྣམས་ཀྱིའང་ཡུལ་ཏེ། བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལ་སྒྲ་
231a
༄#། །ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་འདི་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་སྟེ། ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཆོག་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི། ། རྣམ་ཤེས་བདུན་དང་ལྡན་པར་ཡང ། །འཛིན་པ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་འཇུག་སྟེ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ལྡོག་པར་འགྱུར། །གཟུགས་བརྙན་བཞིན་དུ་སེམས་སྣང་སྟེ། །ཐོག་མ་མེད་ནས་ཡོངས་སུ་བསྒོས། །ཡང་དག་ཇི་བཞིན་རྣམ་བལྟས་ན། །དོན་དང་འདྲ་ཡང་དོན་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་སོར་མོའི་རྩེར། །འཛིན་ཅིང་ཟླ་བ་མི་ལྟ་བར། །དེ་བཞིན་ཡི་གེར་འབྲེལ་བ་རྣམས། །ང་ཡི་ཡང་དག་ཉིད་མི་ཤེས། །སེམས་ནི་གར་མཁན་བཞིན་དུ་གནས། །ཡིད་ནི་བཞད་གད་པ་འདྲ་སྟེ། །ལྷ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས། །སྣང་བ་ཚོན་དང་འདྲ་བར་རྟོག། །།འཕགས་པ་ལངྐར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་བདུན་པ། དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
231b
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་བ་བཏབ་པ། བདག་མེད་པ་གཉིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་གིས་བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིམ་པ་མཚམས་སྦྱོར་བ་དག་ཏུ་ཆོས་འདི་དག་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་འགྱུར་བ་དང ། ཆོས་དེ་དག་གིས་ཅི་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དང ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདག་གི་སོ་སོ་རང་གི་སའི་བར་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བདེ་བར་གཤེགས་པས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་མིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་
232a
༄#། །རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མིང་དང ། མཚན་མ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ལ་འཇུག་པ། རྟག་པ་དང ། ཆད་པ་དང ། ཡོད་པ་དང ། མེད་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པ། ཚེ་འདི་ལ་བདེ་བའི་སྒྲོ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ། བདེ་བར་གནས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལྔ་དང ། རང་བཞིན་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་དང ། རང་གི་སེམས་དང ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དང ། དངོས་པོ་མེད་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་གི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཡང་ཇི་ལྟར་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་ཅིང ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིང་དང ། འདུ་ཤེས་དང ། བརྡ་ལ་ཆགས་པས་བྱིས་པ་རྣམས་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་སྟེ། རྗེས་སུ་འབྲང་བས་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སུ་འདོད་པས། བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བར་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་རྣམས་ཁ་དོག་རྒྱས་
232b
པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པར་བྱེད་དེ། མངོན་པར་ཆགས་ནས་མི་ཤེས་པས་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་སོ། །ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་པའི་རྣམས་འདོད་ཆགས་དང ། ཞེ་སྡང་དང ། གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བའི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་འདུས་བྱས་ནས་ཕྱིར་ཕྱིར་ཞིང་དར་གྱི་སྲིན་བུ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་འགྲོ་བའི་རྒྱ་མཚོ་དང ། དགོན་པར་ལྷུང་ཞིང་ཟོ་བའི་འཁྲུལ་འཁོར་བཞིན་དུ་མི་འདའ་ཡང་གཏི་མུག་པའི་ཕྱིར། སྒྱུ་མ་དང ། སྨིག་རྒྱུ་དང ། ཆུའི་ཟླ་བའི་རང་བཞིན་དང་འདྲ་བར། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ། མཚན་གྱི་གཞི་དང ། མཚན་མ་བྲལ་བ། སྐྱེ་བ་དང ། གནས་པ་དང ། འཇིག་པ་འཇུག་པ་རྣམ་པར་ལོག་པ། རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ། དབང་ཕྱུག་དང ། དུས་དང ། རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང ། གཙོ་བོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་ནི་མི་ཤེས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིང་དང ། མཚན་མས་གཡེངས་པའི་ཕྱིར། བྱིས་པ་རྣམས་མཚན་མའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་མཚན་མའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ། །དེ་ལ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཚན་མ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང ། སྣ་དང ། ལྕེ་དང ། ལུས་
233a
༄#། །དང།་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་སྒྲ་དང ། དྲི་དང ། རོ་དང ། རེག་བྱ་དང ། ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་མ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་གང་གིས་མིང་དུ་བརྗོད་ཅིང ། འདི་ནི་གླང་པོ་དང ། རྟ་དང ། ཤིང་རྟ་དང ། རྐང་ཐང་དང ། སྐྱེས་པ་དང ། བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གྱི་འདི་ནི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚན་མ་གསལ་བ་བྱེད་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གང་གིས་མིང་དང ། མཚན་མ་མི་དམིགས་ཤིང ། ཕན་ཚུན་གློ་བུར་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འཇུག་པ། རྟག་པ་མེད་པ། ཆད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་བྱེད་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སར་ལྟུང་བར་མི་བྱེད་པས་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མིང་དང་དངོས་པོར་མི་བྱེད། མཚན་མ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་དང ། སྐུར་བའི་མཐའ་གཉིས་སུ་ངན་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པ། མིང་དང་མཚན་མའི་དོན་མི་འཇུག་པར་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་འདི་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་
233b
གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་སྣང་བ་མེད་པའི་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་འཐོབ་སྟེ། དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་ནས། མུ་སྟེགས་ཅན་དང ། ངན་སོང་གི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་ལྡོག་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་རྟོགས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ། རྟོག་གེའི་ལྟ་བ་ལ་ལྟད་མོ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བས་མཚན་ཉིད་ལ་འདྲིས་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྣམ་པར་སྒོམ་ཞིང།་མཐར་གྱིས་བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་སའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་སའི་འོག་ཏུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྟོབས་དང ། དབང་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་མེ་ཏོག་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སའི་པར་དུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ངེས་ཐོབ་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པའི་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མཛེས་ཏེ། ཆུའི་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་ཐུག་པ་མེད་པའི་གནས་ལ་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཅན་མོས་པ་ཐ་དད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ཡིད་དང ། རྣམ་པར་རིག་པ་དང་བྲལ་བའི་ལུས་
234a
༄#། །དེའང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རང་བཞིན་གསུམ་པོ་རྣམས་ཆོས་ལྔའི་ནང་དུ་འདུས་སམ། འོན་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའམ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་རང་བཞིན་གསུམ་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་དང།་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱང་འདུས་སོ། །དེ་ལ་མིང་དང ། མཚན་མ་ནི་ཡོངས་སུ་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་གནས་ཤིང་ཞུགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་ཉི་མ་དང ། འོད་ཟེར་ལྷན་ཅིག་པ་བཞིན་དུས་གཅིག་ཏུ་བྱུང་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང ། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་མི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བརྒྱད་དུ་ཕྱེ་སྟེ། མཚན་མ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་ཞི་བས་བདག་མེད་པ་གཉིས་
234b
སྐྱེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལྔ་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང ། ས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་མཚམས་སྦྱར་བ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདག་གི་འཕགས་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱང་འདུས་སོ། །གཞན་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལྔ་རྣམས་ནི་མཚན་མ་དང ། མིང་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་མཚན་མ་ནི་གང་དབྱིབས་དང ། རྣམ་པ་དང ། ཁྱད་པར་དང ། བྱད་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེ་ནི་མཚན་མའོ། །གང་མཚན་མ་དེ་ཉིད་ལ་རྫ་མ་ལ་སོགས་པར་མིང་བཏགས་ཏེ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གྱི་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མིང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་གིས་བདེ་བ་ཞེའམ། གོ་ཆ་ཞེས་མིང་དེ་བརྗོད་ཅིང་མཚན་མ་གསལ་བར་བྱེད་པ་སེམས་དང ། སེམས་ལས་བྱུང་བར་བསྒྲགས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །ཆོས་དེ་དག་ཕན་ཚུན་དུ་མྱོང་བ་མེད་ཅིང་ཀུན་བརྟགས་པའང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་བློ་རབ་ཏུ་ཞིག་གི་བར་དུ་མིང་དང ། མཚན་མ་ཤིན་ཏུ་མི་དམིགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡང་དག་པར་ངེས་པ་མཐར་ཐུག་པ། རང་བཞིན་དང ། ངོ་བོ་ཉིད་དང ། མི་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་
235a
༄#། །ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་ང་དང ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བཤད་དོ། །བཏགས་སོ། །བཀྲོལ་ལོ། །གསལ་བར་བྱས་སོ། །གང་གིས་ཁོངས་སུ་ཆུད་ཅིང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པ་དང ། གང་ཆད་པ་མེད་པ་དང ། རྟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འཇུག་པ། བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་དང་མཐུན་པ། ཕ་རོལ་གྱི་ཕྱོགས་མུ་སྟེགས་བྱེད་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནི་ཆོས་རྣམ་པ་ལྔའོ། །འདི་དག་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་རང་བཞིན་གསུམ་དང ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་དང ། བདག་མེད་པ་གཉིས་དང ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདུས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་གི་བློ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་བྱེད་དུ་གཞུག་ཅིང་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་གཞོག་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ལྔ་དག་དང་རང་བཞིན་དང ། །རྣམ་ཤེས་བརྒྱད་པོ་ཉིད་དག་དང ། །བདག་མེད་རྣམ་པ་གཉིས་པར་ནི། །ཐེག་ཆེན་ཐམས་ཅད་འདུས་པ་ཡིན། །མིང་དང་མཚན་མ་ཀུན་བརྟགས་པ། །རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །
235b
དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གང་འདི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདས་པ་དང ། མ་བྱོན་པ་དང ། ད་ལྟར་གྱི་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དོ་ཞེས་གསུང་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་གཟུང་བར་བགྱིའམ། འོན་ཏེ་དོན་གྱི་བྱེ་བྲག་གཞན་ཞིག་མཆིས་སམ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་བཀའ་སྩལ་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་གཟུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མའི་ཚད་ཀྱིས་ནི་དུས་གསུམ་གཅིག་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚད་དུའང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུལ་ལས་འདས་པ་དང་འདྲ་བ་དག་དང ། མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དཔེ་ནི་དཔེ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུལ་ལས་འདས་པ་དང་འདྲ་བས་མི་འདྲ་བའི་དཔེ་མི་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་དུ་ན་རྟག་པ་དང ། མི་རྟག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པས་བརླག་པ། འཁོར་བ་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་སྐྱོ་
236a
༄#། །བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་དག་སྲིད་པའི་འགྲོ་བ་འཁོར་ལོ་ཉམ་ང་བ་དེ་ལས་སྐྱོ་བར་གྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་འདོད་པས་ཁྱད་པར་དུ་རྩོམ་པར་འགྱུར་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པ་སླ་བར་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ནི་ཨུ་དུམ་ཝཱ་རའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པར་འགྱུར་བས།་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དཔེ་ཙམ་དུ་བཞག་པའོ། །བསྟན་པ་བརྗོད་པ་ལས་ངས་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་བལྟས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་ནི་ཨུ་དུམ་ཝཱ་རའི་མེ་ཏོག་བཞིན་དུ་རྙེད་པར་དཀའོ་ཞེས་བཤད་མོད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཨུ་དུམ་ཝཱ་རའི་མེ་ཏོག་ནི་སྔོན་སུས་ཀྱང་མ་མཐོང་ཞིང་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་མཐོང་ཞིང་ད་ལྟར་ཡང་སྣང་སྟེ། རང་གི་ཚུལ་སོ་སོར་བཞག་པའི་གཏམ་གྱི་དབང་དུ་བྱ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་ནི་ཨུ་དུམ་ཝཱ་རའི་མེ་ཏོག་བཞིན་རྙེད་པར་དཀའོ་ཞེས་ནི་མ་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་ཚུལ་སོ་སོར་བཞག་པའི་གཏམ་བཤད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུལ་ལས་འདས་པའི་དཔེ་རིགས་པ་རྣམས་མི་བྱ་སྟེ། ཡིད་ཆེས་པར་མི་རུང་བས་
236b
ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ནི་དཔེ་རྣམས་མི་འཇུག་གོ་།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་ལ་དཔེ་རྣམས་གཞག་པར་མི་བྱ་མོད་ཀྱི།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འོན་ཀྱང་འདི་ནི་དཔེ་ཙམ་དུ་བྱས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དང་མཉམ་སྟེ། མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ན་མཉམ་ཞིང་མི་མཉམ་པ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་ནི་ཉ་དང ། རུས་སྦལ་དང ། ཆུ་སྲིན་བྱིས་པ་གསོད་དང ། མི་དང ། མ་ཧེ་དང ། སེང་གེ་དང ། གླང་པོ་དང ། རྟ་ལ་སོགས་པས་དཀྲུགས་ཀྱང་དཀྲུགས་སོ་ཞེའམ། མ་དཀྲུགས་སོ་ཞེས་མི་རྟོག་།རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་དང་ལ་དྲི་མ་དང་བྲལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་སྟོབས་དང ། དབང་དང ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་བྱེ་མ་རྣམས་བྱིས་བ་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཕ་རོལ་རྒོལ་བའི་ཕོ་ཉ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དཀྲུགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
237a
༄#། །རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། བདེ་བའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ་།དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ནི་མཛའ་བ་དང ། ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་སྟེ་བྱེ་བྲག་མེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་ནི་སའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་བསྐལ་པ་འཚིག་པ་ན་ས་ནི་བསྲེགས་ཀྱང་སའི་རང་བཞིན་མི་འདོར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མེའི་ཁམས་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ས་ནི་མི་འཚིག་སྟེ། གཞན་དུ་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལོག་པར་ལྟུང་བའི་བློས་འཚིག་པར་རྟོག་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་མེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བས་ན་མི་འཚིག་གོ་།དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་སྟེ་མི་འཇིག་གོ་།འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་ནི་ཚད་མེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་སྣང་བ་ཚད་མེད་པའང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བསྐུལ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཏོང་ངོ ། །འདི་
237b
ལྟ་སྟེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་རང་བཞིན་གཞན་དུ་མི་རྩོམ་སྟེ། བྱེ་མ་རྣམས་ནི་བྱེ་མའི་གནས་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཆད་པ་ཡིན་པས་ན་འཁོར་བར་འཇུག་པའང་མེད། ལྡོག་པའང་མེད་དོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་ནི་ཕྲིའང་མངོན་པ་མེད་དེ། བསྣན་ཀྱང་མངོན་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ལ་ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་སྦྱོར་བས་མི་ཟད་མི་འཕེལ་ལོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ནི་ལུས་མེད་དེ། ལུས་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་འཇིག་པ་ཡོད་ཀྱི་ལུས་དང་མི་ལྡན་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་ནི་མར་དང་འབྲུ་མར་འདོད་པས་རབ་ཏུ་བཙིར་ཀྱང་མར་དང་འབྲུ་མར་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་རབ་ཏུ་གཟིར་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་ཀྱི་བར་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་གི་ངང་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་བདེ་བ་མི་འདོར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་
238a
༄#། །གྲོས་ཆེན་པོ། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་རྣམས་ནི་འབབ་པའི་རྒྱུན་དུ་མཐུན་པར་འབབ་སྟེ། ཆུ་མེད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འབབ་པའི་རྒྱུན་དུ་མཐུན་པར་འཇུག་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འགྲོ་བའི་དོན་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་མི་འཇུག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇུག་པ་ནི་འགྲོ་བའི་དོན་ཡིན་ཏེ།་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཁོར་བའི་ཐོག་མའི་མཐའ་ཤེས་པའང་མེད་དེ། མི་ཤེས་ན་ཇི་ལྟར་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་བཤད། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འགྲོ་བའི་དོན་ནི་ཆད་པ་ཡིན་ན། ། ཕྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་ཐོག་མའི་མཐའ་ཤེས་པའང་མེད་ན། དེ་ཇི་ལྟར་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཐར་པར་ཤེས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཐོགས་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སྤྲོས་པ། གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམ་པར་ལོག་ཅིང་རང་གི་གནས་ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་ཐར་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་
238b
གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་མཐའ་མེད་པའི་གཏམ་ནི་ཅིར་ཡང་དགོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མཐའ་མེད་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། འདི་ལ་བློས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་ཕྱིའམ་ནང་གི་སེམས་ཅན་གཞན་གང་ཡང་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་པ་དང ། ཤེས་པར་བྱ་བས་དབེན་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་སྟེ། དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། གང་གིས་གངྒཱའི་བྱེ་མཉམ་དུ། །འཇིག་མེད་ཚུལ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ། །འདྲེན་པ་རབ་ཏུ་མཐོང་བ་ནི། །དེ་དག་འདྲེན་པ་མཐོང་པའོ། །གངྒཱའི་བྱེ་མ་ཇི་བཞིན་དུ། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་ཏེ། །འབབ་ཕྱོགས་མཐུན་ཞིང་རྟག་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་སངས་རྒྱས་ཉིད། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་ཏུ་འགྱུར་བས་འཇིག་པ་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས།
239a
༄#། །ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བ་དང ། མི་དགེ་བ་དང ། འདུས་བྱས་དང ། འདུས་མ་བྱས་དང ། འཇིག་རྟེན་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང ། ཟག་པ་མེད་པ་དང ། ཟིན་པ་དང ། མ་ཟིན་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མདོར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་སེམས་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་རྒྱས་པའི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དགེ་བ་དང ། མི་དགེ་བར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་དང ། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ནི་ཚེ་འདི་ལ་བདེ་བར་གནས་པའི་དངོས་པོས་འཕགས་
239b
པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བ་ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་དགེ་བ་དང ། མི་དགེ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་རྣམས་སོ། །བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་དང ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་བརྗོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལྔ་རྣམས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལྔ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པ་དགེ་བ་དང ། མི་དགེ་བའི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་དབྱེ་བས་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པ། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་ལུས་ཐ་མི་དད་པ་འབྱུང་ངོ ། །བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །རང་གི་སེམས་སྣང་བ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འགགས་མ་ཐག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་འབྱུང་སྟེ། དབྱིབས་བྱད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་འཛིན་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ།་སྐད་ཅིག་གི་དུས་སུ་མི་གནས་པ་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་པའོ་ཞེས་ངས་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བསྒྲགས་པ་ཡིད་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ནི། འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་ཏེ། ཟག་པ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱིས་པ་སོ་
240a
༄#། །སོའི་སྐྱེ་བོ་སྐད་ཅིག་མར་སྨྲ་བ་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་པ་དང ། སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་མི་རྟོགས་སོ། །དེ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཆད་པར་ལྟ་བས་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལྔ་རྣམས་ནི་འཁོར་བའང་མ་ཡིན། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའང་མ་ཡིན། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་རྒྱུའང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་མྱོང་བའི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ། བག་ཆགས་བཞི་དང་ལྡན་པས་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་སྟེ། བྱིས་པ་སྐད་ཅིག་མར་ལྟ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བསྒོས་པའི་བློ་ཅན་དག་གིས་ནི་མི་རྟོགས་སོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་གསེར་དང ། རྡོ་རྗེ་དང ། རྒྱལ་བའི་རིང་སྲེལ་དང ། ཐོབ་པ་དང་ཁྱད་པར་དག་ནི་མི་འཇིག་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་འཐོབ་པ་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་ན་ནི། འཕགས་པ་རྣམས་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འཕགས་པ་རྣམས་ནི་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གསེར་དང ། རྡོ་རྗེ་ནི་བསྐལ་པར་གཞལ་ཀྱང་དེ་བཞིན་འདུག་སྟེ། མི་འབྲི་མི་སྐྱེ་ན། བྱིས་པ་ལྡེམ་པོ་དག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་མི་མཁས་པ་དག་གིས་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
240b
སྐད་ཅིག་པའི་དོན་དུ་ཇི་ལྟར་བརྟག་།ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་གསོལ་པ། གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ན་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་གང་ལགས། ཇི་ལྟར་ན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་འདི་གསུམ་སྟེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་གོ་།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བདག་དང ། བདག་གིར་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས་མཐའ་གཉིས་སུ་འཛིན་པ་སྲིད་པར་སྐྱེ་བའི་གནས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འདོད་པ་དག་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང ། བཟོད་པ་དང ། བརྩོན་འགྲུས་དང ། བསམ་གཏན་དང ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། ཚངས་པར་སྐྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པ་དག་ཀྱང་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་བདག་བདེ་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདོད་པ་
241a
༄#། །བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདོད་པར་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ཅན་རྣམས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་རྣམས་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣལ་འབྱོར་དམ་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་དང ། རང་གི་སེམས་གཉིས་སུ་རྟོགས་པ་དང ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཇུག་པ་དང ། ལེན་པ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པ་དང ། རང་གི་སེམས་དང ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་མ་ཆགས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང ། བདེ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འཇུག་པར་སྒོམ་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའང་དེའོ། །གང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཉིད་མི་འཇུག་པར་བཟོད་པ་དེ་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་གང་གིས་ན་མ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང ། ནམ་གྱི་ཆ་སྨད་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་ཅིང་རྣལ་འབྱོར་དང་མཐུན་པར་མཐོང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟློག་
241b
པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཛིན་པར་མི་ལྟུང་བ་དེ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ནམ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང ། བློ་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་བར་དུ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ན་མཐའ་གཉིས་སུ་མི་ལྟུང་ཞིང་གནས་གྱུར་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་མི་འཇིག་པས་བདག་གི་འཕགས་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ཐོབ་པར་བྱའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྟོང་པ་མི་རྟག་སྐད་ཅིག་པར། །འདུས་བྱས་ལ་ནི་བྱིས་པ་རྟོག་།འབབ་ཆུ་མར་མེ་ས་བོན་དཔེས། །སྐད་ཅིག་པ་ཡི་དོན་དུ་རྟོག་།བྱེད་པ་མེད་ཅིང་སྐད་ཅིག་པ། ། དབེན་པ་བྱེད་པ་སྤངས་པ་དང ། །ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི། །སྐད་ཅིག་དོན་དུ་ངས་བཤད་དོ། །སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པར་ནི། །བྱིས་པ་རྣམས་ལའང་ང་མི་འཆད། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་པ། །བར་ཆད་མེད་པར་འགྲོ་བར་གཡོ། །སེམས་དེ་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་ཡི། །རྒྱུ་ནི་མ་རིག་དེ་ཡིན་ཏེ། །ཇི་སྲིད་གཟུགས་དག་མི་ཤེས་པ། །དེ་སྲིད་བར་དུ་དེ་གནས་ཅི། ། ཞིག་པར་གྱུར་མ་ཐག་ཏུ་ནི། །སེམས་ནི་གཞན་རྣམས་རབ་འབྱུང་སྟེ། །གཟུགས་ནི་དུས་སུ་མི་གནས་ན། །ཅི་ལ་དམིགས་ཏེ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །གང་ལས་གང་དུ་འཇུག་པ་ཡི། །སེམས་
242a
༄#། །ནི་ལོག་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང ། །དེ་ནི་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་ན། །ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་འཇིག་པར་རིག་།རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱི་སྙོམས་འཇུག་དང ། །གསེར་དང་རྒྱལ་བའི་རིང་བསྲེལ་དང ། །འོད་སྣང་གནས་ཀྱི་གཞལ་མེད་ཁང ། །འཇིག་རྟེན་རྒྱུ་ཡིས་འཇིག་པ་མེད། །གནས་པ་རྣམས་དང་ཐོས་པའི་ཆོས། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས། ། དགེ་སློང་ཉིད་དང་ཤེས་ཐོབ་རྣམས། །སྐད་ཅིག་མར་ནི་ཇི་ལྟར་མཐོང ། །སྒྱུ་མ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ལ་སོགས། །གཟུགས་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་པ། །འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གཟུགས་རྣམས་དང ། །འབྱུང་པོ་དེ་དག་གང་དུ་སོང ། །སྐད་ཅིག་མའི་ལེའུ་སྟེ་དྲུག་པའོ།། །།དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཅིའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྱུར་བ་དང ། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་བར་ཡང་ལུང་བསྟན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་གི་ནུབ་མོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནས། གང་གི་ནུབ་མོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེའི་བར་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་
242b
གསུངས་མ་བཤད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ལེགས་ཏེ། མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་པར་འཕྲུལ་པ་དག་ཀྱང་སྤྲུལ་ནས། དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱ་བ་མཛད་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བཤད། ལག་ན་རྡོ་རྗེའང་ཁོར་མོར་རྟག་ཏུ་ཞབས་འབྲིང་དུ་འབྲང ། ཐོག་མའི་མཐའ་མི་འདོགས་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འདོགས། བདུད་དང་བདུད་ཀྱི་ལས་རྣམས་དང ། ལས་ཀྱི་རྒྱུ་རྣམས་དང ། བྲམ་ཟེའི་བུ་མོ་ཙན་ཙ་དང ། མཛེས་མ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་དང ། ལྷུང་བཟེད་བཀྲུས་བཞིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དག་གདའ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནོངས་པ་དག་མ་སྤངས་པར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ལའང་དགོངས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ།
243a
༄#། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་དང ། གཞན་དག་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ་རྣམས་གང་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འདོད་པ་ཡོད་དེ། དེ་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདོད་པ་ལས་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་སྤྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་དག་གིས་ལུང་བསྟན་གྱི། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་དགོངས་ནས་ཉན་ཐོས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་མོད་ཀྱི། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ལ་སྒོམ་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དེ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །སྔོན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ལུགས་ལ་དགོངས་
243b
ཏེ།་སྔོན་དང་ཕྱིས་མེད་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྔོན་བཤད་པའི་མི་དེ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་པར་ཆོས་འཆད་དེ། མཁྱེན་བཞིན་དུ་མཛད་པ་དང ། དྲན་པ་ཉམས་པ་མེད་པ་དང ། བག་ཆགས་ཀྱིས་གཞི་སྤངས་པ་དང ། ཤི་འཕོ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང ། ཉོན་མོངས་བ་དང ། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡིད་དང ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་བདུན་རྣམས་ནི་དགེ་བ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་མི་འཁོར་བ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་འཁོར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཡེངས་པའི་བློ་ཅན་དག་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་མི་ཤེས་སོ། །ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལག་ན་རྡོ་རྗེ་ནི་འཕྲུལ་པས་སྤྲུལ་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དྲུང་ན་འདུག་གི་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ངོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་དྲུང་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚད་མ་དང ། དབང་པོ་ལས་
244a
༄#། །རྣམ་པར་ལོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཚེ་འདི་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་དག་མཐོང་བར་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པས་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་དེའི་ཞབས་འབྲིང་ན་མི་འབྲང་ངོ ། །སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་ལས་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མེད། དེ་ལས་གཞན་ནའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མེད་དེ། རྫ་མཁན་གྱི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོར་བ་ལྟ་བུས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་ཅིང་མཚན་དང་ལྡན་པའང་སྟོན་མོད་ཀྱི། རང་གི་ཚུལ་སོ་སོར་གཞག་པའི་གཏམ་བདག་གི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་མི་སྟོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཞན་ཡང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་དྲུག་འགགས་པས་ཆད་པར་ལྟ་བ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ཀུན་གཞི་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རང་གི་བློའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཐོག་མའི་མཐའ་ཤེས་པར་མི་རུང་སྟེ། རང་གི་བློའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་བཟློག་པས་ཐར་པར་ཡང་ཤེས་སོ། །བག་ཆགས་བཞི་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་གསུམ་དང་ཐེག་མེད་དང ། །སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་འདས་མེད་དང ། །ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ལུང་བསྟན་ཅིང ། །
244b
ཉེས་པ་དང་ཡང་བྲལ་བཤད་དང ། །མངོན་པར་རྟོགས་མཐའི་ཡེ་ཤེས་དང ། །དེ་བཞིན་ལན་མེད་རྟོགས་པ་དག་།ཞུམ་པ་རྣམས་ཀྱང་སྤྲོ་བྱའི་ཕྱིར། །དེ་དག་དགོངས་ཏེ་བཤད་པའོ། །སངས་རྒྱས་དག་གིས་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ལམ་ཡང་བཤད། །གཞན་ནས་མ་ཡིན་དེ་ནས་འགྲོ་།དེ་ཕྱིར་མྱ་ངན་དེ་མི་འདའ་།སྲིད་པའི་འདོད་གཟུགས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི། །བག་ཆགས་རྣམ་པ་བཞིར་འགྱུར་ཏེ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་ལས་བྱུང ། །ཀུན་གཞི་དང་ནི་ཡིད་ལ་གནས། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་མིག་ལ་སོགས། །མི་རྟག་ཕྱིར་ནི་ཆད་པར་སྟོན། །ཐོག་མ་མེད་པས་རྟག་པ་དང ། །མྱ་ངན་འདའ་མོས་ལྟ་བར་འགྱུར། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞུས་ནས། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ། གང་གིས་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན། བདག་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཤ་ཟ་བ་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པ། ཤའི་ཟས་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རོ་ལ་སྲེད་པ་སྤང་བའི་སླད་དུ་ཅི་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དེ་དག་རོའི་སྲེད་པ་བསལ་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་རོའི་ཟས་ལ་མོས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་ལྟ་བུར་སྡུག་པ་དང་ལྡན་
245a
༄#། །ཞིང་ཕན་ཚུན་དུ་བྱམས་པ་ཐོབ་པ་དང ། ཐོབ་ནས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྣམས་སུ་བྱང་བར་བྱས་ཏེ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང ། ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ངལ་བསོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་བླ་ན་མེད་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་བཤད་པར་ཤ་ཟ་བ་ཉེས་པར་བལྟ་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་ངན་པར་བཤད་པའི་ཆོས་ཅན་འཇིག་རྟེན་རྒྱད་པན་གྱི་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་དང ། རྟག་པ་དང་ཆད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཤ་འཚལ་བ་བཀག་སྟེ། བདག་ཀྱང་མི་འཚལ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་མགོན་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཐུགས་རྗེས་རོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་རང་ཤ་འཚལ་བ་དང ། འཚལ་བ་མི་བཟློག་པ་ལྟ་ཅིས་འབྱུང ། ཅི་ནས་ཀྱང་བདག་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ཆོས་བསྟན་པར་བགྱི་བ་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་བུ་གཅིག་དང་
245b
མཚུངས་པར་གཟིགས་ནས། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན་གྱིས་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་ཤ་འཚལ་བའི་ནོངས་པ་ལེགས་པར་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང ། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་པ་དང ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་རྒྱུ་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤ་ཐམས་ཅད་བཟའ་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྲོག་ཆགས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་འཁོར་བ་རྣམས་ལ་གང་ཕའམ། མའམ། སྤུན་ནམ། སྲིང་མོའམ། བུའམ། བུ་མོའམ། གཉེན་བཤེས་སམ། གཉེན་ནམ། གཉེན་ལྟ་བུར་གང་ཡང་རུང་བར་མ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དེ་ནི་རྙེད་པར་སླ་བའི་རྣམ་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །གཉེན་དང་གཉེན་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཚེ་གཞན་དུ་ལུས་བརྗེས་པ་རི་དྭགས་དང ། ཕྱུགས་དང ། བྱའི་སྐྱེ་གནས་གང་ཡང་རུང་བར་གྱུར་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདོད་པ་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་བདག་དང་འདྲ་བར་
246a
༄#། །གྱུར་པར་འདོད་པས། སྐྱེ་བོ་སྲོག་ཆགས་སུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལས་བྱུང་བའི་ཤ་ཇི་སྐད་དུ་བཟའ་བར་བྱ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྲིན་པོ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བཟང་པོ་འདི་ཐོས་ནས་ཤ་ཟ་བ་ལས་རྣམ་པར་ལྡོག་ཅིང་སྲིན་པོའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་ནས་སྙིང་རྗེ་ཅན་དུ་འགྱུར་ན། ཆོས་འདོད་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ལྟར་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚེ་རབས་འཕོས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཉེན་བཤེས་དང ། གཉེན་དུ་གྱུར་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་གི་འདུ་ཤེས་སུ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཤ་བཟར་མི་རུང་བ་དང ། འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བོང་བུ་དང ། རྔ་མོ་དང ། ཁྱི་དང ། གླང་དང ། མིའི་ཤ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་བཟའ་བ་མ་ཡིན་ན། འདི་ལྟར་བཤན་པ་དག་རིན་གྱི་ཕྱིར་བཟར་རུང་ངོ་ཞེས་ཟེར་ཞིང་སྲང་གི་དབུས་དག་ཏུ་འཚོང་བར་བྱེད་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གཙང་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཡང་བྱང་
246b
ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཤ་ནི་ཁུ་ཆུ་དང་ཁྲག་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཤ་མི་བཟའོ། །འབྱུང་པོ་རྣམས་དངངས་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པར་འདོད་པ་རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་ཤ་ཐམས་ཅད་བཟའ་བར་མི་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྨེ་ཤ་ཅན་དང ། གདོལ་པ་དང ། ཉ་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱིའི་ཤ་ཟ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་རྒྱང་མ་ནས་མཐོང་ཡང་ཁྱི་རྣམས་འཇིགས་པས་ཟུགས་ཏེ། ལ་ལ་ནི་བདག་ཅག་ཀྱང་གསད་དུ་འོང་ངོ་ཞེས་ཤི་ལ་ཐུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ།་ནམ་མཁའ་དང ། ས་དང་ཆུ་ལ་གནས་པའི་འགྲོ་བ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་གཞན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཤ་ཟ་བ་རྣམས་རྒྱང་མ་ནས་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་སྣའི་དབང་པོ་རྣོན་པོས་དྲི་ཚོར་ནས་སྲིན་པོ་ལས་མི་དག་མྱུར་དུ་འབྱོལ་བ་བཞིན་ཏེ། ལ་ལ་ནི་ཤིར་དོགས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེའི་ཕྱིར་དངངས་པར་འགྱུར་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་ལ་གནས་པས་ཤ་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོས་བསྙེན་ཅིང་དྲི་མི་ཞིམ་ལ་མི་སྙན་པར་བྱེད་པ་དང ། འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རྣམ་པར་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་ནི་དྲང་སྲོང་གི་ཟས་ཟ་སྟེ། ཁྲག་དང་ཤ་མི་ཟ་བས། དེའི་ཕྱིར་ཡང་
247a
༄#། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་མི་ཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་སེམས་རྗེས་སུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ལ་སྐུར་པ་སྤང་བར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཤ་མི་བཟའོ། །དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་ན་བསྟན་པ་ལ་སྐུར་བར་སྨྲ་བ་དག་ཡོད་དེ། ཀྱེ་མ། འདི་དག་གི་དགེ་སྦྱོང་ཉིད་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། འདི་དག་གི་ཚངས་པར་འཇུག་པའང་ག་ལ་ཡོད་དེ། དེ་ལྟར་འདི་དག་ནི་སྔོན་གྱི་དྲང་སྲོང་གི་ཟས་པོར་ནས་ཤ་ཟན་བཞིན་དུ་ཤའི་ཟས་ཀྱིས་ལྟོ་གང་ཞིང་ནམ་མཁའ་དང ། ས་དང ། ཆུ་ལ་གནས་པའི་འགྲོ་བ་ཕྲ་མོ་སྐྲག་པར་བྱེད་པ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའོ། །འདི་དག་གི་དགེ་སྦྱོང་ཉིད་ནི་ཉམས་སོ། ། འདི་དག་གི་སྡིག་པ་སྤངས་པ་ཉིད་ནི་ཞིག་གོ་།འདི་དག་ལ་ཆོས་ཀྱང་མེད། འདུལ་བའང་མེད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་སྡང་བའི་སེམས་འཆང་བ་རྣམས་རྣམ་པ་དུ་མས་བསྟན་པ་ལ་སྐུར་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་སེམས་རྗེས་སུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ལ་སྐུར་པ་སྤང་བར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་རྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཤི་བའི་རོ་དྲི་མི་ཞིམ་ཞིང་མི་འཕྲོད་པ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་
247b
ཆེན་པོ། མི་ཤི་བའི་ཤ་བསྲེགས་པ་དང ། དེ་མ་ཡིན་པ་སྲོག་ཆགས་གཞན་གྱི་ཤ་བ་སྲེག་པར་ཡང་དྲིའི་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད་དེ། དེ་གཉིས་ཀ་དྲི་མི་ཞིམ་པར་མཚུངས་སོ། ། དེའི་ཕྱིར་ཡང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རྣལ་འབྱོར་ཅན་གཙང་བར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དུར་ཁྲོད་པ་རྣམས་དང ། དགོན་པ་ནགས་འདབ་མི་མ་ཡིན་པར་རྒྱུ་བ་བས་མཐའི་མལ་སྟན་ལ་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣལ་འབྱོར་ལ་སྤྱོད་པ་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་དང ། རིག་སྔགས་འཆང་བ། རིག་སྔགས་གྲུབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རིག་སྔགས་སྒྲུབ་པ་དང ། ཐར་པ་ལ་བགེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དང ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་སྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པར་འགྱུར་བར་རྗེས་སུ་མཐོང་ནས་བདག་དང་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་ཕན་པར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ།། གཟུགས་ལ་དམིགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཆགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་བདག་ཏུ་གྱུར་པ་སྙིང་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལ་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་སྤོང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །
248a
༄#། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚེ་འདི་ཉིད་ལའང་དེའི་ཁ་ཤིན་ཏུ་དྲི་མི་ཞིམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཞིང་ཉལ་བ་དང ། སྡུག་བསྔལ་ཞིང་སད་\?\་པ་དང ། སྡིག་པའི་རྨི་ལམ་སྤུ་གཡོ་བར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་དང ། ཁྱིམ་སྟོང་པ་ན་འདུག་ཅིང་གཅིག་པུ་དབེན་པར་གནས་པའི་ཚེའང་དེ་ལ་མདངས་འཕྲོག་པའི་མི་མ་ཡིན་པ་རྣམས་མདངས་འཕྲོག་པ་དང ། བར་བར་དངངས་བ་དང ། གློ་བུར་དུ་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པར་འགྱུར་བ་དང ། ཟས་ཀྱི་ཚོད་མི་ཟིན་ཏེ་ཟོས་པ་དང ། འཐུངས་པ་དང ། འཆོས་པ་དང ། མྱངས་པའི་བཅུད་ལེགས་པར་འཇུ་བའི་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་དང ། ལྟོ་སྲིན་པོ་སྐྱེས་པ་དང ། མཛེ་མང་པོའི་གཞིར་འགྱུར་བ། ནད་མང་བར་བྱེད་པ་ཡིན། མི་འཕྲོད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱང་མི་འཐོབ་སྟེ། ངས་ཁབ་ཟས་ནི་བུའི་ཤ་དང་སྨན་བཞིན་དུ་བཤད་ལ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོས་བསྙེན་པ།་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རྣམ་པར་སྤངས་པ། ཉེས་པ་དུ་མ་འཐོབ་པར་བྱེད་པ། ཡོན་ཏན་དུ་མས་རྣམ་པར་སྤངས་པ། དྲང་སྲོང་མ་ཡིན་པའི་ཟས་མི་བསོད་པ་མི་རུང་བའི་ཟས་ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་ཇི་ལྟར་སློབ་མ་རྣམས་ལ་གནང་བར་བྱ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་ནི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རྣམ་པར་མ་སྤངས་པ། ཡོན་ཏན་མང་པོ་འཐོབ་པར་
248b
བྱེད་པ། ཉེས་པ་མང་པོ་རྣམ་པར་སྤངས་པ། སྔོན་གྱི་དྲང་སྲོང་གི་ཁ་ཟས་བསོད་པ། འབྲས་དང ། ནས་དང ། གྲོ་དང ། སྲན་མ་སྡེའུ་དང ། བལ་སྲན་དང ། སྲན་ཆུང་ལ་སོགས་པ་དང ། མར་དང ། འབྲུ་མར་དང ། སྦྲང་རྩི་དང ། ཧཝགས་དང ། བུ་རམ་དང ། ཁ་འདའ་དང ། ཤ་ཁ་ར་ལ་སོགས་པའི་ཟས་རྣམས་འོས་ཤིང་བརྟགས་པ་ཡིན་ཞེས་གནང་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མ་འོངས་པའི་དུས་ན། སྐྱེས་བུ་བླུན་པོ་འདུལ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ། རྣམ་པ་མང་པོ་སྨྲ་བ་ཤ་ཟན་གྱི་རིགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པ། རོ་ལ་སྲེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་ཆགས་པ་ཁ་ཅིག་ནི་འདི་བསོད་པའི་ཁ་ཟས་ཡིན་པར་འཛིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་བྱ་བ་བྱས་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ། དད་པ་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་མངའ་བ། ཤཱཀྱའི་རིགས་ཀྱི་བུ། མིའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དང ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ལུས་དང ། སྲོག་དང ། ལོངས་སྤྱོད་ལ་མ་ཆགས་པ། རོ་ལ་མ་ཞེན་པ། རོ་ལ་མི་རྐམ་པ། སྙིང་རྗེ་ཅན།་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་བདག་བཞིན་དུ་རེད་པར་འདོད་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་བཞིན་དུ་སྡུག་པར་ལྟ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་དེ་སྙམ་དུ་འཛིན་པར་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་འབངས་བཟང་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེ་ཟས་སུ་ཤ་ཟོས་ཤིང་མ་འོས་པར་
249a
༄#། །བསྟེན་པས་རོ་ལ་སྲེད་ཅིང་ཆགས་པ་ལ་འདུན་པའི་ཕྱིར་མིའི་ཤའང་ཟོས་པར་གྱུར་ནས། དེའི་ཕྱིར་མཛའ་བོ་དང ། བློན་པོ་དང ། གཉེན་དང ། གཉེན་འདབ་ཀྱི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཀྱང་སྤངས་པར་གྱུར་ན། གྲོང་ཁྱེར་བ་དང ། ཡུལ་གྱི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། བདག་གི་སྲིད་དང ། ཡུལ་ཡོངས་སུ་བཏང་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དབང་པོས་ཀྱང་སྔོན་ལྷའི་དབང་པོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་ཤ་ཟ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉེས་པས་ཁྲའི་གཟུགས་སུ་བྱས་ནས་ལས་ཀུན་པ་བྱ་ཐི་པའི་གཟུགས་དང་ཆ་བྱད་འཆང་བ་ཤིན་ཏུ་གཙེས་པར་གྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཞི་ལྡན་ཉེས་པ་མེད་པ་འབྱུང་པོ་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་སྲང་ལ་བཏབ་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་ལྟར་ཚེ་དུ་མར་གོམས་ཤིང་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དུ་གྱུར་ཀྱང་བདག་དང་གཞན་ལ་ཉེས་པ་འཐོབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན་གཞན་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མིའི་དབང་པོར་གྱུར་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་རྟ་ཤུགས་ཆེན་པོས་ཁྱེར་ནས་འབྲོག་དགོན་པ་ན་འཁྱམ་འཁྱམ་པ་ལས་སྲོག་གི་རིམ་གྲོའི་ཕྱིར་སེང་གེ་མོ་དང་འཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བུ་དག་ཀྱང་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །སེང་གེ་དང་འགྲོགས་པའི་རྒྱུས་རྒྱལ་པོའི་བུ་རྐང་བཀྲ་ལ་སོགས་པ་ང་སྔོན་གྱི་ཚེ་རབས་ལ་ཤ་
249b
ཟ་བའི་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་མིའི་དབང་པོར་གྱུར་ཀྱང་ཤ་ཟ་བར་གྱུར་ཏོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཚེ་འདི་ཉིད་ལའང་ཁྱིམ་བདུན་པའི་གྲོང་ན་ཤ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྐམ་ཞིང་མི་འོས་པར་བསྟན་ན། མི་ཤ་ཟ་བའི་ཕྲ་མེན་ཕ་དང ། ཕྲ་མེན་མ་མ་རུངས་པ་དག་ཏུ་སྐྱེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་དག་ཚེ་བརྗེས་ནས་ཀྱང་ཤའི་རོ་ལ་ཆགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེང་གེ་དང ། སྟག་དང ། གཟིག་དང ། སྤྱང་གི་དང ། ཏ་རཀྵ་དང ། བྱི་ལ་དང ། ཝ་དང ། འུག་པ་ཤ་མང་པོ་ཟ་བའི་སྐྱེ་གནས་དང ། ཤ་མང་དུ་ཟ་བའི་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་གཏུམ་པའི་སྐྱེ་གནས་སུ་ཡང་ལྟུང་བར་བྱེད་དོ། །དེར་ལྷུང་བ་རྣམས་མིའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱང་འཐོབ་པར་དཀའ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཤ་ཟ་བའི་ཉེས་པའང་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན། ཤིན་ཏུ་བསྙེན་པ་\?\་ནམས་\?\་ལྟ་ལ་ལོས་ཀྱང་སྐྱེ་མོད། ཕྱིར་བཟློག་པས་ན་ཡོན་ཏན་ཤིན་ཏུ་མང་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཡོན་ཏན་དང ། ཉེས་པ་འདི་དག་དང ། གཞན་ཡང་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡོན་ཏན་དང་ཉེས་པ་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཤ་ཐམས་ཅད་མི་བཟའ་བར་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡང་སུའང་ཤ་མི་ཟ་ན་ནི་དེའི་ཕྱིར་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱང་གསོད་པར་མི་འགྱུར་ན། བློ་
250a
༄#། །གྲོས་ཆེན་པོ་སྲོག་ཆགས་ཉེས་པ་མེད་པར་རིན་གྱི་ཕྱིར་བསད་པ་ནི་ཕལ་ཆེའི་དེ་ལས་གཞན་གྱི་ཕྱིར་ནི་ཉུང་ངོ ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རོ་ལ་སྲེད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་བཟོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་བསྙེན་པས་མིའི་ཤ་དག་ཀྱང་མིས་བཟའ་བར་གྱུར་ན། རི་དྭགས་དང ། ཕྱུགས་དང ། བྱ་དང ། སྲོག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་ཤ་དེ་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཤའི་རོ་ལ་སྲེད་པས་གཟིར་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་དང་འཁྲུལ་འཁོར་འདི་དག་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བཅའ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ནི་བྱ་བ་དང ། བཤན་པ་དང ། ཉ་པ་ལ་སོགས་པས་ནམ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་དང ། ས་ལ་འགྲོ་བ་དང ། ཆུ་ལ་རྒྱུ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཉེས་པ་མེད་པ་རྣམས་རྣམ་པ་དུ་མས་གསོད་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། འོན་ཀྱང་རྔོན་པར་གྱུར་པའི་སེམས་གཏུམ་པ་ཅན་སྲིན་པོ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་མེད་པ་རྣམས་ནི་སྲོག་ཆགས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་གསད་ཅིང་ཟའང་སྙིང་རྗེ་ནམ་ཡང་མི་སྐྱེའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གང་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་གནང་བར་བྱ་བ་མ་བྱས་པ་དང ། བྱེད་དུ་མ་བཅུག་པ་དང ། མ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤའང་རུང་བ་མེད་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ང་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ཤཱཀྱའི་སྲས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པ་དུར་སྨྲིག་གི་རྒྱལ་མཚན་ཐོགས་པ། སྐྱེས་བུ་གླེན་པ་ལོག་པའི་རྟོག་གེས་སེམས་ཉམས་པར་གྱུར་པ། འདུལ་བ་ལ་
250b
རྣམ་པ་མང་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ། སྨྲ་བའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་རྒྱས་པ། རོའི་སྲེད་པ་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་ཤ་ཟ་བའི་གཏན་ཚིགས་སུ་སྣང་བ་དེ་དང་དེ་དག་སྟོན་ཏེ། ང་ལའང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་སྐུར་པ་འདེབས་པར་སེམས་སོ། །དོན་བྱུང་བའི་གླེང་གཞི་དེ་དང་དེ་དག་ལ་བརྟགས་ནས་སྨྲ་སྟེ། དོན་བྱུང་བ་འདི་ནི་གླེང་གཞི་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤའི་ཟས་གནང་སྟེ་རུང་བའང་མ་ཡིན། ཁ་ཟས་བསོད་པར་ཡང་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་གསོལ་ཆེའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། མདོ་གང་ལས་བསྙེན་པར་གནང་བ་མེད་དེ། ཟས་བསོད་པའི་ནང་དུའང་རུང་བར་མ་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གལ་ཏེ་ངས་གནང་བར་བྱ་བར་འདོད་དམ། ངའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་བསྙེན་པར་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་ན། བྱམས་པས་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུར་ཁྲོད་པ་རྣམས་དང ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དང ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བུ་གཅིག་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཤ་ཐམས་ཅད་ཟ་བ་གཅོད་པར་ཡང་བྱས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་ནི་རིགས་ཀྱི་བུ་དང་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཆོས་འདོད་པ་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་རྣམས་དང ། དུར་ཁྲོད་པ་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་དགོན་པ་པ་རྣལ་འབྱོར་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པ་
251a
༄#། །དང ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བུ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཤ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པར་ཡང་བྱས་སོ། །བསྟན་པ་བརྗོད་པ་དེ་དང་དེ་ལ་བསླབ་པའི་གཞི་རིམ་པས་བཅའ་བ་སྐས་ཀྱི་གདང་བུ་བྲེ་བའི་ཚུལ་དུ་རྣམ་གསུམ་བཅས་ནས་དེའི་ཆེད་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱང་བཀག་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཤི་བ་བཅུའི་ཤ་ནི་མ་བཀག་མོད་ཀྱི། འདིར་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་ཐབས་མེད་པར་རིལ་གྱིས་བཀག་སྟེ། དེ་ལྟར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངས་ཤའི་ཟས་ནི་སུ་ལ་ཡང་མ་གནང ། མི་གནང ། གནང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་ཤའི་ཟས་ནི་མི་རུང་བར་བཤད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གང་ཡང་ང་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་གསོལ་ཏོ་ཞེས་སྐུར་པ་འདེབས་པར་སེམས་པ་དེའང ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། སྐྱེས་བུ་བླུན་པོ་རང་གི་ཉེས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ལ་ཡུན་རིང་པོར་དོན་མེད་པ་པ་དང ། གནོད་པ་དང ། མི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་ཁ་ཟས་ཐ་མལ་པའང་མི་ཟ་ན་ཤ་དང་ཁྲག་གི་ཟས་མི་རུང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ངའི་ཉན་ཐོས་དང ། རང་སངས་རྒྱས་དང ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཟས་ཟ་སྟེ། ཟང་ཟིང་གི་ཟས་ནི་མ་ཡིན་ན། དེ་བཞིན་
251b
གཤེགས་པ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། ཆོས་ཀྱི་ཟས་ཀྱིས་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཟང་ཟིང་གི་སྐུ་མ་ཡིན། ཟང་ཟིང་གི་ཟས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གནས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པ་དང་སྲིད་པའི་ཡོ་བྱད་ལ་སྲེད་པས་ཚོལ་བའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་མེད་པ། སེམས་དང་ཤེས་རབ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ། ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་དང་མཚུངས་པར་གཟིགས་ཤིང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལྟར། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ང་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་བཞིན་གྱི་འདུ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་བདག་གི་བུའི་ཤ་བཟའ་བར་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་གནང་བར་བྱ། རང་གིས་བཟའ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ངས་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་གནང་བ་དང ། བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཟོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། གནས་མེད་དོ། ། དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཆེན་གྱིས། །ཆང་དང་ཤ་དང་སྒོག་བཙོན་དག་།བཟའ་ཞིང་བཏུང་བར་མི་བགྱི་བ། །རྒྱལ་བ་ཁྱུ་མཆོག་བཤད་དུ་གསོལ། །དྲི་ང་འཕགས་པ་མིན་པས་བསྙེན། །མི་སྙན་པར་ཡང་བྱེད་པ་སྟེ། །ཤ་ནི་གཅན་གཟན་རྣམས་ཀྱི་ཟས། །བཟར་མི་རུང་བར་ཐུབ་ཆེན་གསུངས། །ཟོས་ན་ཉེས་པ་གང་
252a
༄#། །ཡིན་དང ། །མ་ཟོས་པ་ཡི་ཡོན་ཏན་དག་།ཤ་ཟ་དེ་ལ་གང་ཡོད་པ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཤེས་པར་གྱིས། །འཁྲུལ་པ་དང་ནི་གཉེན་བཤེས་དང་ཁུ་ཆུ་ཁྲག་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། །འབྱུང་པོ་རྣམས་ནི་དངངས་འགྱུར་བས། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་ཤ་མི་བཟའ། །ཤ་རྣམས་དང་ནི་སྒོག་བཙོང་དག་།ཆང་དག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག་།ཀིའུ་དང་སྒོག་སྐྱ་དེ་བཞིན་ཏེ། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་རྟག་ཏུ་སྤང ། །འབྲུ་མར་གྱིས་ཀྱང་བྱུག་པ་སྤང ། །ཁྲི་ལ་རྟེན་འཆའི་སེམས་ཅན་རྣམས། །བུ་ག་བུ་གར་འཇིག་འགྱུར་ཕྱིར། །ཁྲི་ལ་ཉལ་བར་མི་བྱའོ། །ཟས་ལས་དྲེགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །རྟོག་པ་དྲེགས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། །རྟོག་པས་འདོད་ཆགས་རབ་ཏུ་བསྐྱེད། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ནི་བཟར་མི་བྱ། །རྟོག་པ་ལས་ནི་འདོད་ཆགས་བསྐྱེད། །འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ནི་སེམས་རྨོངས་བྱེད། །རྨོངས་པས་འདུ་བར་རབ་ཏུ་འགྱུར། །སྐྱེ་སྟེ་འགྲོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁོ་ཡི་ཕྱིར་ནི་སེམས་ཅན་གསོད། །ཤ་ཡི་ཕྱིར་ནི་ནོར་སྦྱིན་བྱེད། །དེ་དག་གཉིས་ཀ་སྡིག་ལས་ཅན། །འོ་དོད་འབོད་ལ་སོགས་པར་བཙོ། །གང་གིས་ཐུབ་པའི་ཚིག་འདས་ཏེ། ། བསམ་པ་ངན་པར་ཤ་ཟ་ན། །འཇིག་རྟེན་གཉིས་ནི་གཞིག་པའི་ཕྱིར། །ཤཱཀྱའི་བསྟན་ལས་བརྟུལ་ཞུགས་བླངས། །ཤིན་ཏུ་མི་ཟད་དམྱལ་བར་ཡང ། །སྡིག་གི་ལས་
252b
ཅན་དེ་དག་འདོང ། །མ་རུངས་འོ་དོད་འབོད་སོགས་སུ། །ཤ་ཟ་དེ་དག་བཙོ་བར་འགྱུར། །རྣམ་གསུམ་དག་པའི་ཤ་རྣམས་ནི། །མ་བརྟགས་པ་དང་མ་བསླངས་དང ། །མ་བསྐུལ་བ་ཡང་ཡོད་མེད་པས། །དེ་བས་ཤ་ནི་མི་བཟའོ། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་ཤ་མི་བཟའ། །ང་དང་སངས་རྒྱས་དག་གིས་བཤད། །སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བ། །ཤ་ཟན་དག་གི་རིགས་སུ་སྐྱེ། །དྲི་མི་ཞིམ་ཞིང་སྨད་པ་དང ། །སྨྱོན་པ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །གདོལ་པ་སྨེ་ཤ་ཅན་རིགས་དང ། །བཙོ་བླག་མཁན་དུ་ཡང་ཡང་སྐྱེ། །ཕྲ་མེན་རིགས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་དང ། །ཤ་ཟའི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །མི་ཡི་ཐ་མ་དེ་དག་ནི། །སྲིན་དང་བྱི་ལའི་མངལ་དུ་སྐྱེ། །གླང་པོའི་རྩལ་དང་སྤྲིན་ཆེན་དང ། །མྱ་ངན་འདས་དང་སོར་ཕྲེང་དང ། ལངྐར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང ། །ངས་ནི་ཤ་ཡང་རྣམ་པར་སྨད། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པ་ལ། །ངོ་མི་ཚ་བར་ཟ་བ་ནི། ། རྟག་ཏུ་སྨྱོན་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཤ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། །བྲམ་ཟེའི་རིགས་སམ་རྣལ་འབྱོར་ཅན། །ཤེས་རབ་ཅན་དང་ནོར་ལྡན་པར། །དེ་དག་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །མཐོང་དང་ཐོས་དང་དོགས་པ་ཡིས། །ཤ་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྨད། །ཤ་ཟན་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཡི། །རྟོག་གེ་པ་རྣམས་མི་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟར་འདོད་ཆགས་
253a
༄#། །ཐར་པ་ལས། །བར་ཆད་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན། །དེ་ལྟར་ཤ་དང་ཆང་ལ་སོགས། །བར་ཆད་བྱེད་པར་འགྱུར་བའོ། །མ་འོངས་པ་ཡི་དུས་ན་ནི། ། ཤ་ཟ་གཏི་མུག་སྨྲ་བ་དག་།ཤ་ནི་སྡིག་མེད་རུང་བའོ་ཞེས། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་བཤད་ཅེས་ཟེར། །ཟས་ལ་སྨན་དང་འདྲ་བ་དང ། །བུ་ཡི་ཤ་དང་མཚུངས་པ་དང ། །རན་པ་དང་ནི་མི་འཕྲོད་པར། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་ཟས་ལ་སྤྱོད། །སེང་གེ་དག་དང་སྟག་རྣམས་དང ། །ཝ་ལ་སོགས་དང་འགྲོགས་བྱ་བ། །ངས་ནི་བྱམས་པས་གནས་པ་ལ། ། རྟག་པར་རྣམ་པར་ཀུན་ཏུ་སྨད། །ཐར་པའི་ཆོས་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར། །མི་རྣམས་དངངས་བར་འགྱུར་བའི་ཤ་།དེ་ཕྱིར་བཟའ་བར་མི་བྱ་སྟེ། །འདི་ནི་འཕགས་པའི་རྒྱལ་མཚན་ནོ། །ལངྐར་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་རབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལས། ཤ་མི་བཟའ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བདུན་པའོ།། །།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། གང་འདས་པ་དང ། མ་བྱོན་པ་དང ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་དང།་འཆད་པ་དང ། འཆད་པར་འགྱུར་བ་དང ། ད་ངས་ཀྱང་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་བཤད་ཀྱི། ལངྐར་གཤེགས་པའི་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་ཁྱོད་ཀྱིས་
253b
ཟུངས་\?\་ཤིག་།འདི་ལྟ་སྟེ། ཏུད་ཊེ་ཏུད་ཊེ། བུད་ཊེ་བུད་ཊེ། བད་ཊེ་པད་ཊེ། ཀད་ཊེ་ཀད་ཊེ། ཨ་མ་ལེ། ཨ་མ་ལེ། བི་མ་ལེ། བི་མ་ལེ། ནི་མེ་ནི་མེ། ཧི་མེ་ཧི་མེ། བ་མེ་བ་མེ། ཀ་ལེ་ཀ་ལེ་ཀ་ལ་ཀ་ལེ། ཨད་ཊེ་མད་ཊེ། བད་ཊེ། ཏུད་ཊེ། རྙེད་ཊེ། སྤུད་ཊེ། ཀད་ཊེ། ལད་ཊེ། པད་ཊེ། ཧི་མེ་ཧི་མེ། དི་མི་དེ་མེ། ཙ་ལེ་ཙ་ལེ། པ་ཙེ་པ་ཙེ། བྷན་དེ་བྷན་དེ། ཨན་ཚེ་མན་ཙེ། ཊུ་ཌཱ་རེ། དྷུ་ཌཱ་རེ། པ་དཱ་རེ། ཨག་ཀེ་ཨག་ཀེ། མག་ཀེ་མག་ཀེ་།ཙག་ཀྲེ་ཙག་ཀྲེ་།དི་མེ་དི་མེ། ཧི་མེ་ཧི་མེ། ཊ ་ཊ ་ཊ ་ཊ ། ཋ ་ཋ ་ཋ ་ཋ ། ཌ ་ཌ ་ཌ ་ཌ ། ་ ་ ་ ་ ་ ་ ་ ་སཝཱཧཱ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ལངྐར་གཤེགས་པའི་མདོའི་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་ནི་འདི་དག་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ལ་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་འཛིན་པ་དང ། འཆང་བ་དང ། ཀློག་པ་དང ། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་སུས་ཀྱང་སྐབས་མི་རྙེད་དེ། ལྷའམ། ལྷ་མོའམ། ཀླུའམ། ཀླུ་མོའམ། གནོད་སྦྱིན་ནམ། གནོད་སྦྱིན་མོའམ། ལྷ་མ་ཡིན་ནམ། ལྷ་མ་ཡིན་མོའམ། ནམ་མཁའ་ལྡིང་ངམ། ནམ་མཁའ་ལྡིང་མོའམ། མིའམ་ཅིའམ། མིའམ་ཅི་མོའམ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའམ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་མོའམ། དྲི་ཟའམ། དྲི་ཟ་མོའམ། འབྱུང་པོའམ། འབྱུང་པོ་མོའམ། གྲུལ་བུམ་མམ། གྲུལ་བུམ་མོའམ། ཤ་ཟའམ། ཤ་ཟ་མོའམ། གནོན་པོའམ། གནོད་པོ་མོའམ། བརྗེད་བྱེད་དམ། བརྗེད་བྱེད་མོའམ།
254a
༄#། །སྲིན་པོའམ། སྲིན་མོའམ། ཕྲ་མེན་ཕའམ། ཕྲ་མེན་མའམ། མདངས་འཕྲོག་བའམ། མདངས་འཕྲོག་མའམ། ལུས་སྲུལ་པོའམ། ལུས་སྲུལ་མོའམ། མིའམ། མི་མ་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལ་གླགས་མི་རྙེད་དེ། གལ་ཏེ་གདོན་དྲག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ལ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་བསྔགས་པས་དུ་འབོད་ཅིང་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བལྟ་སྟེ། འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། ཡང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་གཞན་དག་ཀྱང་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། པད་མེ། པད་མ་དེ་བེ། ཧེ་ནེ་ཧི་ན་ཧི་ནེ། ཙུ་ལེ་ཙུ་ལཱ་ཙུ་ལེ། ཧུ་ལེ་ཧུ་ལ་ཧུ་ལེ། ཡུ་ལེ་ཡུ་ལ་ཡུ་ལེ། པ་ལེ་པ་ལ་པ་ལེ། མུན་ཙེ། ཚིན་དྷེ། བྷིན་དྷེ། བྷན་ཚེ། མརྡེ་པྲ་མ་རྡེ་དི་ན་ཀ་རེ་སཝཱཧཱ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ། རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ལ་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་འཛིན་པ་དང ། འཆང་བ་དང ། ཀློག་པ་དང ། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་ན། ལྷའམ། ལྷ་མོའམ། ཀླུའམ། ཀླུ་མོའམ། གནོད་སྦྱིན་ནམ། གནོད་སྦྱིན་མོའམ། ལྷ་མ་ཡིན་ནམ། ལྷ་མ་ཡིན་མོའམ། ནམ་མཁའ་ལྡིང་ངམ། ནམ་མཁའ་ལྡིང་མོའམ། མིའམ་ཅིའམ། མིའམ་ཅི་མོའམ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའམ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་མོའམ། དྲི་ཟའམ། དྲི་ཟ་མོའམ། འབྱུང་པོའམ། འབྱུང་མོའམ། གྲུལ་བུམ་མམ། གྲུལ་བུམ་མོའམ། ཤ་ཟའམ།
254b
ཤ་ཟ་མོའམ། གནོན་པོའམ། གནོན་མོའམ། བརྗེད་བྱེད་དམ། བརྗེད་བྱེད་མོའམ། སྲིན་པོའམ། སྲིན་མོའམ། ཕྲ་མེན་ཕའམ། ཕྲ་མེན་མའམ། མདངས་འཕྲོག་ཕའམ། མདངས་འཕྲོག་མའམ། ལུས་སྲུལ་པོའམ། ལུས་སྲུལ་མོའམ། མིའམ། མི་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་གླགས་མི་རྙེད་དོ། །གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་ཀློག་པར་བྱེད་པ་དེས་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ཐམས་ཅད་བཀླགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྲིན་པོ་རྣམས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་གསུངས་སོ།། །།འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ། བམ་པོ་བརྒྱད་པ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་སྐྱེ་འཇིག་བྲལ། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་རབ་ཏུ་འདྲ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་ཡིས། །ཡོད་དང་མེད་པར་མ་དམིགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་རྟག་དང་ཆད་སྤངས་པ། །ཁོར་ཟུག་རྨི་ལམ་འདྲ་བ་སྟེ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་ཡིས། །ཡོང་དང་མེད་པར་མ་དམིགས་སོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་བཞིན། །སེམས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྤངས། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་ཡིས། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོད་དང་མེད་མ་དམིགས། །ཆོས་དང་གང་ཟག་བདག་མེད་དང ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཉོན་
255a
༄#། །མོངས་ཤེས་བྱའི་རྣམས། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཐུགས་རྗེ་དང ། །མཚན་མ་མེད་པས་རྟག་ཏུ་དག་།མྱ་ངན་མི་འདའ་འདའ་ལ་མིན། །ཁྱོད་ལ་མྱ་ངན་འདའ་མི་གནས། །བློ་དང་རིག་པར་བགྱི་དང་བྲལ། །ཡོད་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་སྤངས། །དེ་ལྟར་སྐྱེ་འཇིག་སྤངས་པ་ཡི། །ཐུབ་པ་ཞི་བ་སུས་མཐོང་བ། །དེ་དག་འདི་དང་སླད་མར་ཡང ། །ཆགས་མེད་ཉེ་ལེན་མེད་པར་འགྱུར། །སེམས་སླུ་བ་ཡི་སྨིག་རྒྱུ་བ། །ཇི་ལྟར་དཔྱིད་ཀ་གཡོ་བ་ན། །རི་དྭགས་རྣམས་ནི་ཆུར་འཛིན་ཏེ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མིན། །དེ་བཞིན་རྣམ་ཤེས་ས་བོན་ཡང ། །ལྟ་བའི་ཡུལ་ལ་རབ་ཏུ་གཡོ། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བར་འཛིན། །རབ་རིབ་ཅན་གྱི་རབ་རིབ་བཞིན། །བསམ་གཏན་བསམ་བྱ་བསམ་གཏན་པ། །སྤོང་དང་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང ། །དེ་དག་རྟོག་པ་ཙམ་ཡིན་པར། །གང་གིས་རྟོགས་པ་དེ་འགྲོལ་ལོ། །ཆོས་འདི་དག་ནི་སྙིང་པོ་མེད། །རློམ་སེམས་ལས་ནི་བྱུང་བ་ཡིན། །གང་གིས་སྟོང་ཞེས་སྙེམས་པ་ཡི། །སྙེམས་པ་དེ་ཡང་སྟོང་པའོ། །ཕུང་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་དང་ལྔ། །ཆུ་ལ་ཤིང་གི་གྲིབ་མ་བཞིན། །སྣང་བ་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་འདྲ། ། རྣམ་པར་རིག་པར་མ་རྟོག་ཅིག་།སྒྱུ་མ་རོ་ལངས་འཁྲུལ་འཁོར་དང ། །རྨི་ལམ་གློག་དང་སྤྲིན་ལྟ་བུར། །ནམ་ཡང་རྒྱུད་གསུམ་རྣམ་འཆད་པར། །སྐྱེ་བོས་མཐོང་ན་རྣམ་པར་འཐར།།
255b
ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་རྣམ་རྟོག་པས། །སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་བརྒྱད་དམ་དགུར། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་འགྱུར་ཏེ། །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་བཞིན་ནོ། །རྟག་ཏུ་བག་ཆགས་དག་གིས་བསྐྱེད། །རྩ་བ་ཟུག་ཅིང་གནས་ཀྱང་བརྟན། །སྤྱོད་ཡུལ་དག་ཏུ་སེམས་འཁྱམ་སྟེ། །ཁབ་ལོང་གིས་ནི་ལྕགས་བཞིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་གནས་པ་སྟེ། །རིགས་ཀྱིས་ནི་རྟོག་པ་སྤངས། །ཤེས་རབ་ཤེས་བྱ་རྣམ་སྤངས་ཤིང ། །བྱེད་ལས་གྲོལ་ན་རྣམ་པར་ལྡོག་།ས་བཅུ་ལས་ནི་རྣམ་བྱུང་བ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་དང ། །འདུ་ཤེས་རྣམ་ཤེས་སྤངས་པ་ཡི། །སེམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བལྟ་བར་བྱ། །སེམས་ནི་ནམ་ཞིག་གྱུར་པ་ན། །པདྨོ་འདྲ་བའི་གཞལ་མེད་ཁང ། །སྒྱུ་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་འབྱུང་བ་ན། །དེ་ཡི་ཚེ་ན་ཐེར་ཟུག་གནས། །དེ་ན་གནས་པར་གྱུར་ནས་ནི། །ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སྤྱོད་རིག་པས། །སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཀྱི་ནོར་བུ་བཞིན། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་ལས་གུད་ན་ནི། །འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་མེད་ན། །མོ་གཤམ་རྨི་ལམ་བུ་བཞིན་ནོ། །བྱིས་པ་ཕྱོགས་བསླད་འཛིན་པར་བྱེད། །རང་བཞིན་མེད་དང་མི་སྐྱེ་དང ། །གང་ཟག་དང་ནི་ཕུང་པོའི་རྒྱུད། །རྐྱེན་དང་ཁམས་དང་ཤེས་བྱ་དང ། །སྟོང་པ་སྲིད་དང་མི་སྲིད་རྣམས། །ངས་ནི་ཐབས་སུ་བཤད་པ་སྟེ། །ང་ནི་མཚན་ཉིད་མི་འཆད་ན། །མཚན་གྱི་གཞི་དང་མཚན་ཉིད་དུ། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་དངོས་པོར་འཛིན། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་
256a
༄#། །ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མིན། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དབུས་ལ་ཐམས་ཅད་མེད། །བྱིས་པ་འཇིག་རྟེན་སངས་རྒྱས་འདི་ཞེས་རྟོག་།ཤེས་པར་མི་བྱེད་སྟོན་པར་ཡང་མི་བྱེད། །བཏགས་པ་འདི་ནི་མིང་ཙམ་སྟེ། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མེད་པའོ། །གང་ལ་དེ་ནི་རྣམ་བརྟག་པའི། །ཕུང་པོ་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་འདྲ། །མེད་ལས་འབྱུང་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་མི་འགྱུར། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་མོ་གཤམ་བུ། །དེ་ལྟར་འདུས་བྱས་ནམ་མཐོང་བ། །དེ་ཚེ་གཟུང་དང་འཛིན་པ་ནི། །ནོར་བ་མཐོང་ནས་ལྡོག་པར་འགྱུར། །མཚན་ཉིད་དང་ནི་བྱ་བ་དང ། །དངོས་པོར་མྱ་ངན་ཡི་མི་འདའ། །རྣམ་རྟོག་རྣམ་ཤེས་བཟློག་པ་ན། །ང་ནི་མྱ་ངན་འདས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཆུ་ཆེན་ཟད་པའི་ཚེ། །རླབས་རྣམས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ། །དེ་བཞིན་འགགས་པར་གྱུར་ན་ནི། །རྣམ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་མི་འབྱུང་ངོ ། །སྟོང་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། །སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་མ་སྐྱེས་རྣམས། །ཡོད་དང་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དངོས་པོ་འདི་དག་རྨི་ལམ་བཞིན། །ང་ནི་རང་བཞིན་གཅིག་འཆད་པ། །རྟོག་གེ་མཚན་མ་རིག་སྤངས་པ། །འཕགས་པའི་ལྷ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །རང་བཞིན་རྣམ་གཉིས་སྤངས་པའོ། །འཛིན་པ་མེད་ཅིང་གཟུང་བ་མེད། །ཐར་པ་མེད་ཅིང་འཆིང་བ་མེད། །སྒྱུ་མ་དང་ནི་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ། །རྨི་ལམ་རབ་རིབ་ཇི་བཞིན་དུ། །
256b
གང་ཚེ་ཡང་དག་དོན་འདོད་པ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཆགས་མེད་པས། །མཐོང་བ་དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་ཞུགས། །ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ང་ཡང་མཐོང ། །དེ་ལ་རྣམ་རིག་གང་ཡང་མེད། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་སྨིག་རྒྱུ་བཞིན། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་ཤེས་ན་ནི། །ཅི་ཡང་ཤེས་པ་མེད་པའོ། །ཁམས་རྣམས་རབ་ཏུ་འཁྲུགས་པའི་ཕྱིར། །སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དག་།མེད་ཀྱང་མྱོས་ལ་སྣ་ཚོགས་སྣང ། །དེ་བཞིན་འཇིག་རྟེན་རང་བཞིན་ནི། །རྩཝ་དང་ཤིང་དང་གྱོ་མོ་ལས། །སྒྱུ་མ་རྣམ་པར་མཛེས་གྱུར་ཀྱང ། །སྒྱུ་མ་དེ་ནི་མེད་པ་སྟེ། །ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་བཞིན་ནོ། །རྐྱེན་རྣམས་ཡོད་དམ་མེད་པ་ལས། །ཆོས་རྣམས་འབྱུང་བ་མེད་པ་སྟེ། །ཁམས་གསུམ་ན་ནི་ནོར་བ་ཡི། །དེ་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་སྣང་བར་འགྱུར། །འཇིག་རྟེན་རྨི་ལམ་ངོ་བོ་ཉིད་མཚུངས་ཏེ། །དེ་ན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཡང་གཟུགས་རྣམས་སྣང ། །རེག་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལུས་ཀྱི་མཐར་འགྲོ་དང ། །འཇིག་རྟེན་གཙོ་དང་བྱེད་པ་རྣམས་མཚུངས་སོ། །སེམས་འདི་ཁམས་གསུམ་སྐྱེ་གནས་གྱུར་པ་ཡིན། །སེམས་འཁྲུལ་འདི་དང་ཕ་རོལ་སྣང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་མེད་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྟག་མི་བྱ། །འཇིག་རྟེན་དེ་འདྲའི་རང་བཞིན་རྟོགས་ནས་ནི།། མི་གཙང་གནས་ཀྱི་ཐ་མར་ཕྱིན་པར་འགྱུར། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་གཏི་མུག་ཕྱིར། །འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་མཐོང ། །ཤེས་རབ་ལྡན་པ་རྣམས་དག་ནི། །འབྱུང་དང་འཇིག་པ་མཐོང་
257a
༄#། །བ་མེད། །ལྷ་ཡི་ཕོ་བྲང་འོག་མིན་ནོ། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་པར། །རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལྡན། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྤངས། །སྟོབས་དང་མངོན་ཤེས་དབང་ཐོབ་པ། །དེ་དག་ཏིང་འཛིན་དབང་རྙེད་ནས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེར་འཚང་རྒྱ། །སྤྲུལ་པ་རྣམས་ནི་འདིར་འཚང་རྒྱ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དག་།བྱེ་བ་དཔག་མེད་འབྱུང་བར་འགྱུར། །བྱིས་པ་ཀུན་ནི་དེ་དག་ལས། །བྲག་ཅ་འདྲ་ཆོས་བསམ་ཡས་ཉོན། །ཐོག་མ་དབུས་དང་མཐའ་ལས་གྲོལ། ། དངོས་པོ་དང་ནི་དངོས་མེད་སྤངས། །ཁྱབ་པ་མི་གཡོ་དག་པ་སྟེ། །སྣ་ཚོགས་མེད་ལ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང ། །རྣམ་པར་རིག་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཡོགས། །ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་གནས་པ་སྟེ། །སྒྱུ་མ་ནོར་བ་ཡོད་མོད་ཀྱི། །སྒྱུ་མ་ནོར་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་སེམས་སླུ་བ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་ནི་གང་ཡོད་པ། །རང་བཞིན་གཉིས་དང་འབྲེལ་བ་སྟེ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྤྲུལ། །རྣམ་རིག་ཙམ་གྱི་ལྟ་ཤཝ་དང ། །གང་ཟག་ཆོས་སུ་སྤྱོད་པར་ཡང ། །འཇིག་རྟེན་དེ་ལྟར་རྣམ་བསྒོམས་ནས། །ནམ་ཞིག་ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་ན། །དེ་ཚེ་ང་ཡི་པུ་ཡིན་ཏེ། །རྫོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་རབ་སྟོན་པ། །དྲོད་དང་གཤེར་དང་སྲ་གཡོ་བར། །ཆོས་རྣམས་བྱིས་པས་རྣམ་པར་བརྟགས། །ཡང་དག་མ་ཡིན་སྒྲོ་བཏགས་ཏེ། །
257b
མཚན་ཉིད་མེད་ཅིང་མཚན་གཞི་མེད། །རྒྱུན་རྣམས་ཀྱི་ནི་ལུས་འདི་ལ། །འདི་ནི་རྫས་བརྒྱད་གཟུགས་ཡིན་ཏེ། །ལུས་ཀྱི་དབྱིབས་དང་དབང་པོར་ནི། །བྱིས་པ་ནོར་པ་རྣམས་རྟོག་གོ་།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཚོགས་པ་ལས། །བྱིས་པ་འབྱུང་བར་རྟོག་པར་བྱེད། །ཚུལ་འདི་དག་ནི་མི་ཤེས་པས། །སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་གནས་ན་འཁྱམ། །དངོས་པོ་ཐམ་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། །རྟོག་པ་མི་ཡི་ཚིག་ཡིན་དེ་ཡང་མེད། །སྲིད་པ་རྨི་ལམ་སྤྲུལ་བཞིན་བརྟགས་བྱས་ནས། །འཁོར་བར་མི་བྱ་མྱ་ངན་འདས་མི་བྱ། །སྣ་ཚོགས་ས་བོན་ཞེས་བྱའི་སེམས། ། སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་སྣང་སྟེ། །སྣང་ནས་རྟོག་པ་གཉིས་དག་གི་།བྱིས་པ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བར་རྟོག་།མི་ཤེས་པ་དང་སྲེད་དང་ལེས། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་གནས་ཏེ། །གང་ཕྱིར་དེ་ལས་འབྱུང་བས་ན། །དེ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འདོད། །དེ་དག་གང་དངོས་རྟོག་པ་ནི། །སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནོར་པ་སྟེ། །རྟོག་པས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལོག་པར་ནོར་པ་རྣམ་པར་བརྟགས། །རྐྱེན་རྣམས་དང་ན་\?\་འབྲེལ་བ་ལས། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་འབྱུང་ངོ ། །རྐྱེན་རྣམས་ལས་ནི་རྣམ་གྲོལ་ཞིང ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ་སྤངས་ཏེ། །ནམ་ཞིག་ལུས་ལ་མི་གནས་ན། །དེ་ཕྱིར་ང་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་ཚོང་དཔོན་དག་།རི་དྭགས་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །བུ་བྲིད་ཁྱིམ་ན་རྩེར་བཅུག་ནས། །ནགས་ཀྱི་རི་
258a
༄#། །དྭགས་ཕྲད་པ་བསྟན། །དེ་ལྟར་ངས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། །སོ་སོ་རང་རིག་ཡང་དག་མཐའ། །བུ་རྣམས་ལ་ནི་ང་འཆད་དོ། །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོ་རླབས་རྣམས་ནི། །རླུང་གི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བ་དག་།གར་བྱེད་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར། །རྒྱུན་ཀྱང་འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་ཀུན་གཞི་ཆུ་བོ་ཡང ། །རྟག་ཏུ་ཡུལ་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང ། །རྣམ་ཤེས་དཔའ་རླབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས། །གར་བྱེད་རབ་ཏུ་འདུད་པར་འགྱུར། །གཟུང་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་ནི། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་འཇུག་གོ་།ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་བརྟགས་པ་ལྟར། །སྣང་བ་ཡི་ནི་མཚན་ཉིད་མེད། །ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དམ་པ་ནི། །རྣམ་པར་རིག་སྟེ་ཀུན་གཞི་ཡང ། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། །དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ངས་བཤད་དོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་དོ། །སྲོག་ཀྱང་མེད་ཅིང་གང་ཟག་མེད། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །རྣམ་པར་ཤེས་ནི་འགག་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་རི་མོ་མཐོ་དམན་དུ།། སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ། །དེ་བཞིན་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡང ། །དངོས་ཉིད་སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མིན། །ཇི་ལྟར་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང ། །ཇི་ལྟ་བུར་ནི་སྨིག་རྒྱུ་དག་།དེ་ལྟར་སྣང་བ་རྟག་མཐོང་ཡང ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཚད་མ་དབང་པོ་རྣམ་པར་ལོག་།འབྲས་བུ་མེད་ཅིང་རྒྱུ་ཡང་མེད། །བློ་དང་རིག་པར་བྱ་དང་བྲལ། །མཚན་དང་གཞན་གྱི་
258b
གཞི་ཡང་སྤངས། །ཕུང་པོར་རྟེན་ཅིང་སངས་རྒྱས་པ། །གང་ན་སུས་ཀྱང་མ་མཐོང་སྟེ། །གང་ན་སུས་གང་མ་མཐོང་བ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བསྒོམ། །རྐྱེན་དང་གཏན་ཚིགས་དཔེ་རྣམས་དང ། །དམ་འཆའ་བ་དང་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས། །རྨི་ལམ་དྲི་ཟའི་འཁོར་ལོ་དང ། །སྨིག་རྒྱུ་ཉི་མ་ཟླ་བ་དང ། །མི་གུ་འོད་སོགས་དཔེ་རྣམས་ཀྱིས། །སྐྱེ་བ་དེ་དག་ངས་བཟློག་གོ་།འགྲོ་བ་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་འདྲ། །སྟོང་པ་དང་ནི་བརྟགས་པ་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལ་མི་གནས་ཤིང ། །ཕྱི་ནང་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། །སྲིད་པ་མ་སྐྱེས་མཐོང་བས་ན། །མི་སྐྱེ་བཟོད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །ལུས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། །མངོན་ཤེས་དབང་དང་སྟོབས་རྣམས་ཀྱང ། །དེ་ཡི་སེམས་ལ་སྣ་ཚོགས་འགྱུར། །གང་གི་དངོས་པོ་མ་སྐྱེས་པ། །སྟོང་པ་ཤིན་ཏུ་རང་བཞིན་མེད། །དེ་དག་ལ་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས། །ནོར་པ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པར་འགྱུར། །ཕྱི་རོལ་སྣང་བའི་གཟུགས་ཅན་གྱི། །སེམས་དང་སེམས་ནི་སྣང་བར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་བརྟགས་པ་ལྟར། །མཐོང་བར་བྱ་བ་གཞན་མེད་དོ། །འབྲེལ་པ་རྣམས་དང་སངས་རྒྱས་གཟུགས། །འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་འཇིག་པ་དང ། །ཤིན་ཏུ་བསླབས་པས་རྣམ་རིག་གིས། །འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱིན་གྱིས་རློབ། །ལུས་དང་གནས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས། །གཟུང་བ་རྣམ་རིག་གསུམ་པ་སྟེ། །ཡིད་དང་འཛིན་པ་རྣམ་རིག་དང ། །རྣམ་པར་
259a
༄#། །རྟོག་ནི་འཛིན་པ་གསུམ། །རྣམ་པར་རྟོག་དང་རྣམ་བརྟག་པ། །ཇི་སྲིད་ཡི་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་བ། །རྟོག་ཅན་རྟོག་གིས་ནོར་བའི་ཕྱིར། །དེ་སྲིད་ཡང་དག་མི་མཐོང་ངོ ། །གང་གི་ཚེ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱིས། །དངོས་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས། །དེ་ཡི་ཚེ་ན་རྣལ་འབྱོར་ཅན། །མཚན་མེད་གནས་ཤིང་ངལ་ཡང་བསོ། །བྱ་གག་སྣག་ཚས་བསྐུས་པ་ལ། །དེ་ཉིད་ཐི་བར་མི་ཤེས་འཛིན། །མི་ཤེས་པ་ཡི་བྱིས་པ་དག་།ཐེག་པ་གསུམ་ལའང་དེ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལ་ཉན་ཐོས་གང་ཡང་མེད། །རང་རྒྱལ་བ་དག་དེ་བཞིན་ཏེ།། ཉན་ཐོས་དང་ནི་རང་རྒྱལ་བའི། །གང་གཟུགས་འདི་དག་སྣང་བ་ནི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་བརྩེ་ཅན། །དེ་དག་སྤྲུལ་པ་སྟོན་པའོ། །སྲིད་པ་གསུམ་ནི་རྣམ་རིག་ཙམ། །རང་བཞིན་གཉིས་ནི་བརྟགས་པ་སྟེ། །ཆོས་དང་གང་ཟག་འཕོས་པའི་ཕྱིར། །དེ་གྱུར་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཉི་མ་ཟླ་བ་མར་མེའི་འོད། །དེ་བཞིན་འབྱུང་བ་ནོར་བུ་རྣམས། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཤིན་ཏུ་འབྱུང ། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཇི་ལྟར་རབ་རི་བ་ཅན་དག་གིས། །སྐྲ་ཤད་ལོག་པར་འཛིན་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དངོས་པོར་རྟོག་པ་འདི། །བྱིས་པས་ལོག་པར་རྣམ་པར་བརྟགས། །ཉོན་མོངས་རྣམ་བྱང་དངོས་པོ་རྣམས། །སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། །གནས་དང་འཇིག་དང་སྐྱེ་དང་བྲལ། །རྟག་དང་མི་རྟག་སྤངས་པའོ། །ཇི་
259b
ལྟར་ལ་ལས་དྷ་ཏུ་ཟོས། །གསེར་ལྟ་བུར་ནི་འགྲོ་བ་མཐོང ། །དེ་ན་གསེར་ཡོད་མ་ཡིན་ཡང ། །ས་དག་ཀྱང་ནི་གསེར་དུ་སྣང ། །ཐོག་མ་མེད་སེམས་སེམས་བྱུང་བས། །དེ་ལྟར་བྱིས་པ་ཉམས་པར་བྱས། །སྲིད་པ་སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་སྐྱེས། །ཡང་དག་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་བྱེད། །ས་བོན་གཅིག་དང་ས་བོན་མེད། །མཉམ་དང་ཤས་ཆེ་ས་བོན་ཅན། །ས་བོན་ཀུན་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །སྣ་ཚོགས་གྱུར་གྱི་སེམས་ལ་ལྟོས། །ནམ་དག་པ་ན་ས་བོན་གཅིག་།ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་ས་བོན་མེད། །མི་རྟོག་པས་ན་མཉམ་པའོ། །ཤས་ཆེ་བས་ན་ཚེ་རབས་འདྲེས། །ས་བོན་སྣ་ཚོགས་འདེབས་པས་ན། །དེ་ནི་ས་བོན་ཀུན་ཅེས་བྱ། །འདི་ལ་རྐྱེན་གྱིས་མི་སྐྱེ་སྟེ། །གང་ཡང་འགག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བརྟགས་པ་ཡི་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ཉིད། །སྐྱེ་བ་དང་ནི་འགག་པར་འགྱུར། །སྲིད་པ་གསུམ་ནི་བཏགས་ཙམ་སྟེ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད། །བཏགས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད། །རྟོག་གེ་པ་དག་རྟོག་པར་འགྱུར། །དངོས་པོ་རང་བཞིན་ཤེས་འདོད་ལ། །ནོར་ང་དག་ནི་མི་རྟོགས་སོ། །དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མི་སྐྱེ་བ། །དེ་ལྟར་མཐོང་ནས་རྣམ་པར་འགྲོལ། །སྒྱུ་མ་མེད་དང་ཆོས་མཚུངས་པས། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ཡོད་བརྗོད་བཞིན། །ལོག་པ་གློག་ལྟར་མགྱོགས་པས་ན། །དེ་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རིག་།བསྐྱེད་པ་མེད་ཅིང་སྐྱེས་པ་མེད། །རྐྱེན་རྣམས་ཀྱང་ནི་གང་ན་ཡང ། །གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །
260a
༄#། །ཁ་ཅིག་གིས་ནི་སྤྱོད་པར་བརྗོད། །རྐྱེན་གྱི་སྐྱེ་འཇིག་འབྲེལ་པ་ནི། །བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། །རང་བཞིན་མེད་ཅིང་རྣམ་རིག་མེད། །རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བྱིས་པ་དག་།གང་ལ་རྟོག་པ་དེ་བཟློག་གོ་།རང་བཞིན་མེད་ཅིང་རྣམ་རིག་མེད། །ཀུན་གཞི་མེད་ཅིང་དངོས་མེད་ན། །བྱིས་པ་ངན་པའི་རྟོག་གེ་བ། །རོ་དང་འདྲ་བས་འདི་དག་བརྟགས།། ནམ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་སེམས་ཙམ་དུ། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ན། །དེ་ཚེ་རིས་སུ་གཏོགས་པའི་ལུས། །བྱིས་པའི་འདུ་བྱེད་སྤངས་པ་སྟེ། །སྟོབས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང། །དབང་དང་ལྡན་པ་རབ་ཏུ་འཐོབ། །ཐམས་ཅད་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཡི། །སེམས་དེ་ནམ་ཞིག་བྱུང་བ་ན། །འདི་ལ་སེམས་མེད་གཟུགས་མེད་ཀྱི། །ནོར་སེམས་ཐོག་མ་མེད་ཅེས་པ། །དེ་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱི་རྣམས། །ཤེས་པས་འགྲོ་བ་སྣང་མེད་མཐོང ། །མཚན་མ་དངོས་པོ་རྣམ་རིག་དང ། །གང་རིག་རྣམ་པར་གཡོས་པ་ལས། །ང་ཡི་བུ་རྣམས་འདས་ནས་ནི། །དེ་དག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྤྱོད། །སྒྱུ་མ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང ། །སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པའི་སྨིག་རྒྱུ་དག་།མེད་བཞིན་དུ་ནི་ཡོད་པར་སྣང ། །དེ་བཞིན་དངོས་པོ་དངོས་ཉིད་དོ། ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་ཏེ། །ནོར་བ་ཙམ་ནི་སྣང་བར་འགྱུར། །བྱིས་པ་རྟོག་གཉིས་དགའ་བ་དང ། །ནོར་བ་ལས་ནི་སྐྱེས་པར་རྟོག་།སྣ་ཚོགས་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི།
260b
སྐྱེ་བའི་ཆར་ནི་གཏོགས་པའི་སེམས། །ཆུ་བོའི་རླབས་བཞིན་ཤིན་ཏུ་འབྱུང ། །དེ་ཆད་ནས་ནི་མི་འབྱུང་ངོ ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དམིགས་པའི་སེམས། །སྣ་ཚོགས་ལ་ནི་འཇུག་པ་བཞིན།། དེ་བཞིན་ནམ་མཁའ་བརྩིག་པ་ལ། །ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་འཇུག་མི་འགྱུར། །མཚན་མ་ཞིག་ལ་དམིགས་ནས་ནི། །གལ་ཏེ་སེམས་ནི་འཇུག་འགྱུར་ན། །སེམས་ཀྱང་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་གྱུར་ཏེ། །སེམས་ཙམ་དུ་ནི་མི་རུང་ངོ ། །སེམས་ཀྱིས་སུ་ནི་སེམས་ལ་གཟུང ། །རྒྱུ་དང་བཅས་པ་གང་ཡང་མེད། །སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དག་པ་སྟེ། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་བག་ཆགས་མེད། །རང་གི་སེམས་ལ་མངོན་ཆགས་པས། །སེམས་ནི་ཤིན་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཕྱི་རོལ་སྣང་བ་ཡོད་མེད་དེ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་སེམས་ཙམ་མོ། །སེམས་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཏེ། །ངར་སེམས་ཉིད་ནི་ཡིད་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཡུལ་རྣམས་འཛིན་པ་ནི། །དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་བྱ། །སེམས་ནི་རྟག་ཏུ་ལུང་མ་བསྟན། །ཡིད་ནི་གཉིས་ཀར་རྒྱུ་བ་སྟེ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཡང ། །དེ་ནི་དགེ་དང་མི་དགེའོ། །ལུས་དང་གནས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ནི། །གཟུང་བའི་རྣམ་རིག་གསུམ་པོའོ། །ཡིད་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་རིག་དང ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཛིན་པ་གསུམ། །རྣམ་རིག་གཉིས་པོ་སྤངས་པ་ནི། །དམ་པའི་དོན་གྱི་སྒོ་ཡིན་ཏེ། །སྣང་བ་མེད་ལ་འདུག་ན་ནི། །ཐེག་པ་གསུམ་གཞག་ག་ལ་ཡོད། །སེམས་ཙམ་དང་ནི་
261a
༄#། །སྣང་མེད་དང ། །སངས་རྒྱས་ས་དང་གནས་རྣམས་ནི། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བཤད། །འཆད་ཅིང་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །ས་བདུན་དག་ནི་སེམས་ཡིན་ཏེ། །སྣང་བ་མེད་པ་བརྒྱད་པའོ། །འདིར་ནི་ས་གཉིས་གནས་ཡིན་ཏེ། །ས་གཞན་ང་ཡི་རང་བཞིན་ནོ། །དག་དང་སོ་སོར་རང་རིག་པ། །ས་འདི་ང་ཡི་རང་བཞིན་ཏེ། །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་གནས་ཀྱི་མཆོག་།འོག་མིན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་མཛེས། །མེ་ཡི་ཇི་ལྟ་དེ་བཞིན་དུ། །དེ་ཡི་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་པ། །ཡིད་འོང་ཞི་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང ། །དེ་དག་སྲིད་གསུམ་སྤྲུལ་པར་བྱེད། །སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ཁ་ཅིག་སྤྲུལ། །ཁ་ཅིག་སྔ་ནས་སྤྲུལ་པ་སྟེ། །དེར་ནི་ཐེག་པ་རྣམས་སྟོན་པ། །དེ་ནི་ང་ཡི་རང་བཞིན་ས། ། ཞིང་དུ་འཕོ་དང་རྟོགས་པ་ལ། །ས་རྣམས་ཀྱི་ནི་དུས་མེད་དེ། །སེམས་ཙམ་ལས་ཀྱང་འདས་ནས་ནི། །སྣང་མེད་གནས་པའི་འབྲས་བུའོ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་དང ། །མེད་པ་དག་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར། །བྱིས་པ་འཛིན་པས་རྣམ་བསླད་དེ། །སྣ་ཚོགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་།ནམ་ཞིག་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ནི། །དངོས་པོ་ཡོད་པར་མི་རུང་ངོ ། །གང་ཕྱིར་སེམས་ནི་གཟུགས་མིན་པས། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་རྣམ་མི་རྟོག་།དབང་པོ་རྣམས་ནི་སྒྱུ་མ་བཞིན། །ཡུལ་རྣམས་ཀྱང་ནི་རྨི་ལམ་འདྲ། །བྱེད་དང་ལས་དང་བྱ་བ་འདི། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཡོད་
261b
པ་མིན། །བསམ་གཏན་རྣམས་དང་ཚད་མེད་དང ། །གཟུགས་མེད་པ་དང་ཏིང་འཛིན་དང ། །འདུ་ཤེས་འགོག་པ་མ་ལུས་པར། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་ཡོད་པ་མིན། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དང ། །ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་འབྲས་བུ་དང ། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང ། །དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ནི་སེམས་ནོར་བའོ། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་འདུས་བྱས་ལ། །མི་རྟག་སྐད་ཅིག་སྟོང་པར་རྟོག་།ས་བོན་འབབ་ཆུ་མར་མེ་དཔེས། །སྐད་ཅིག་པ་ཡི་དོན་དུ་རྟོག་།བྱེད་པ་མེད་ཅིང་སྐད་ཅིག་པ། །དབེན་པར་བྱ་བ་སྤངས་པ་དང ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མི་སྐྱེ་བ། །སྐད་ཅིག་དོན་དུ་ངས་བཤད་དོ། །ཡོད་དང་མེད་ལས་སྐྱེས་པར་ནི། །ཁྱད་པར་པ་དང་གྲངས་ཅན་ཤེས། །ལུང་དུ་མ་བསྟན་ཐམས་ཅད་ཀྱང ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་པའོ། །ལུང་བསྟན་པ་ནི་རྣམ་བཞི་སྟེ། །མགོ་གཅིག་དང་ནི་དྲི་བ་དང ། །རྣམ་པར་དབྱེ་དང་བཞག་པ་རྣམས། །མུ་སྟེགས་སྨྲ་བ་བཟློག་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད། །དམ་པའི་དོན་དུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ། །དམ་པའི་དོན་དུ་འདོད་ན་ནི། །དམིགས་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ། །དེ་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་བསྟན་པ་ཡིན། །དངོས་པོ་བརྗོད་པའི་རྒྱུས་བྱུང་བ། །གལ་ཏེ་རང་བཞིན་ཡོད་ན་ནི། །བརྗོད་པ་དག་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་མེད། །བརྗོད་པ་འདི་ན་དངོས་མེད་དེ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །
262a
༄#། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་ཡོད་མིན་པས། །དམིགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་ན། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་བཞི་ཡི་ཕྱིར། །གང་དང་གང་དག་དམིགས་གྱུར་པ། །དེ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པར་འགྱུར། །ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་མེད་པ་ཡིན། །གང་འདི་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ནི། །གནས་ངན་ལེན་གྱིས་བསྒོས་པའི་སེམས། །གཟུགས་སུ་སྣང་བ་འཛིན་པ་སྟེ། །ཕྱི་རོལ་དག་ནི་སེམས་འཁྲུལ་པ། །རྟོག་པ་དང་ནི་མི་རྟོག་པས། །རྣམ་རྟོག་རབ་ཏུ་སྤོང་འགྱུར་ཏེ། །མི་རྟོག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ས། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ཡང་དག་མཐོང ། །སྒྱུ་མ་གླང་པོ་སྣ་ཚོགས་ལྟར། །ལོ་མ་རྣམས་དང་གསེར་བཞིན་དུ། །མི་ཤེས་པས་ནི་སེམས་བསྒོས་པས། །དེ་བཞིན་མི་ལ་སྣང་བ་མངོན། །འཕགས་པས་ནོར་བ་མི་མཐོང་སྟེ། །ཡང་དག་ཉིད་ཀྱང་སྐབས་དེར་མིན། །གང་ཕྱིར་སྐབས་དེར་ཡང་དག་ན། །ནོར་པ་ཡང་དག་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ནོར་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ཀྱང ། །གལ་ཏེ་མཚན་མ་སྐྱེར་ཟིན་ན། །དེ་ཉིད་དེ་ཡི་ནོར་པ་སྟེ། །རབ་རིབ་ཡོངས་སུ་མ་དག་བཞིན། །རབ་རིབ་ཅན་རྣམས་བསླད་པ་ཡིས། །སྐྲ་ཤད་མཐོང་བ་ཇི་བཞིན་དུ། །དེ་བཞིན་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང ། །འཛིན་པ་ཡུལ་ལ་ཤིན་ཏུ་འཇུག་།སྲིད་གསུམ་འདི་ནི་སྐྲ་ཤད་འདྲ། །སྨིག་རྒྱུ་ཆུ་ལྟར་ནོར་བ་སྟེ། །རྨི་ལམ་
262b
སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ནི། །རྣམ་པར་བསྒོམས་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར། །རྣམ་པར་རྟོག་དང་རྣམ་བརྟག་དང ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་དང ། །འཆིང་དང་བཅིང་བྱ་བཅིངས་པ་དང ། །དྲུག་པོ་འདི་དག་ཐར་པའི་རྒྱུ། །ས་རྣམས་མེད་ཅིང་བདེན་པ་མེད། །ཞིང་རྣམས་མེད་ཅིང་སྤྲུལ་པ་མེད། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་རང་སངས་རྒྱས། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱང་བརྟགས་པའོ། ། གང་ཟག་རྒྱུ་དང་ཕུང་པོའི་རྣམས། །དེ་བཞིན་རྐྱེན་དང་རྡུལ་ཕྲན་དང ། །གཙོ་བོ་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པོ་རྣམས། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་།སེམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་དུ།། ཐམས་ཅད་ལུས་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། །རྣམ་པ་དྲུག་གིས་སྣ་ཚོགས་འཛིན། །སེམས་ཀྱི་རིགས་ནི་མཚན་ཉིད་མེད། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་དེ། །བདག་ཀྱང་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་མེད། །དེ་དག་བརྟགས་པ་བཞིན་དུ་མེད། །དེ་དག་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་བརྟགས་པ་བཞིན། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་སྟེ། །དེ་དག་མཐོང་བཞིན་ཡོད་ན་ནི། །ཐམས་ཅད་ཡང་དག་མཐོང་པར་འགྱུར། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དག་པ་མེད། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་དེ་མེད་དེ། །དེ་དག་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་རྟོག་ནོར་པའི་མཚན་མ་སྟེ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །མཚན་ཉིད་དེ་ལ་མིང་བཏགས་པ། །དེ་ནི་རྣམ་བརྟགས་མཚན་ཉིད་དོ། །རྐྱེན་དང་མིང་གི་བརྡ་དག་ལས། །ཀུན་རྟོག་ནོར་པའི་
263a
༄#། །མཚན་མ་དག་།ནམ་ཞིག་དེ་ལ་མི་འབྱུང་ན། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སངས་རྒྱས་དང ། །སྤྲུལ་པ་ཡི་ནི་རྒྱལ་བ་དང། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་དང ། །ཕྱོགས་ཕྱོགས་ཀྱི་ནི་ཞིང་རྣམས་དང ། །སྒྱུ་འདྲའི་ཆོས་དང་འཕྲུལ་པ་དང ། །རྒྱལ་བ་གང་རྣམས་སྤྲུལ་པ་དག་།དེ་ཀུན་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི། །བདེ་བ་ཅན་ནས་བྱུང་བའོ། །གང་ཡང་སྤྲུལ་པས་བཤད་པ་དང ། །རྣམ་སྨིན་སྐྱེས་པས་གང་བཤད་པ། །མདོ་སྡེ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་ཚུལ། །དེ་ཡི་དགོངས་པ་ཤེས་པར་གྱིས། །གང་ཡང་རྒྱལ་བའི་བུས་བཤད་དང ། །གང་ཡང་འདྲེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད། །སྤྲུལ་པ་དག་གིས་གང་བཤད་པ། །རྣམ་སྨིན་རྒྱལ་བས་མ་ཡིན་ནོ། ། ཆོས་འདི་རྣམས་ནི་མ་སྐྱེས་པ། །དེ་དག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་སྒྱུ་མ་དང ། །རྨི་ལམ་སྤྲུལ་པ་རྣམས་དང་འདྲ། །སྣ་ཚོགས་སེམས་ནི་འཇུག་པ་སྟེ། །སེམས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར། །འགོག་པར་འགྱུར་བའང་སེམས་ཉིད་དེ། །སེམས་ཉིད་སྐྱེ་ཡི་གཞན་མ་ཡིན། །མི་ཡི་སྣ་ཚོགས་བརྟགས་པའི་སེམས། །དོན་དུ་སྣང་བ་མཐོང་བ་སྟེ། །འདི་ནི་སེམས་ཙམ་དོན་ཀྱང་མེད། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཐོག་མ་མེད་དུས་སྤྲོས་པ་ཡིས། །གནས་ངན་ལེན་རྣམས་རབ་ཏུ་བསྡུས། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་བསྒོས་
263b
པས་ན། །དེ་ཕྱིར་ལོག་པར་སྣང་བ་འབྱུང ། །དོན་དུ་སྣང་ལ་རྣམ་ཤེས་ཏེ། །ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན། །ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་སྣང་མེད་དེ། །དེ་ནི་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། ། དོན་རབ་འབྱེད་པའི་བསམ་གཏན་དང ། །བྱིས་པ་ཉེར་སྤྱོད་བསམ་གཏན་དང ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དམིགས་བསམ་གཏན་པས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་དགེ་།ཀུན་བརྟགས་པ་ཡི་རང་བཞིན་གྱིས། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ནི་མ་སྐྱེས་པ། །གཞན་གྱི་དབང་ལ་གནས་ནས་ནི། །མི་ཡི་རྣམ་རྟོག་འཁྱམ་པ་ཡིན། །ནམ་ཞིག་གཞན་གྱི་དབང་དག་ནས། ། རྣམ་པར་རྟོག་དང་བྲལ་བ་ན། །ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་ཉིད། །རྟོག་པ་སྤངས་པར་གནས་པའོ། །རྣམ་རྟོག་བདེན་པར་ཡོད་མིན་གྱི། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་མ་རྟོག་ཅིག་།གཟུང་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ། །ནོར་པ་དེ་དག་རྣམ་རྟོག་ན། །ཕྱི་རོལ་དོན་མཐོང་བརྟགས་པ་ནི། །ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ནི། །ནམ་ཞིག་སྣང་བ་མེད་གྱུར་ན། །དེ་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལྷ་ཡི་ཕྱག་།ཞིང་རྣམས་ཀུན་ནས་བྱུང་བའི་ས། །དེ་ཡི་མགོ་ལ་ཉུག་མཛད་དེ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་འགྲོ་ལྟས། །གང་ཕྱིར་བློ་ཡིས་རབ་གཞིགས་ན། །རང་བཞིན་དག་ནི་མི་དམིགས་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་བརྗོད་དུ་མེད། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པར་བཤད། །རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་དོན་ལ་ནི། །ཡོད་དང་མེད་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །རྐྱེན་དུ་
264a
༄#། །གཏགས་པའི་དངོས་པོ་ལ། །ཡོད་དང་མེད་པ་གང་རྟོག་པར། །མུ་སྟེགས་ལྟ་བ་ཅན་དག་ནི། །བསྟན་ལས་རིང་དུ་གྱུར་པར་ཤེས། །དངོས་པོ་ཀུན་གྱི་སྨྲ་བ་ལ། །རྟག་ཏུ་ཚེ་རབས་གཞན་སོང་ཚེ། །ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིས། །གོམས་ཤིང་གོམས་པར་བྱེད་པའོ། །མིང་ནི་བརྗོད་པར་མ་བྱས་ན། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྨོངས་པར་འགྱུར། །དེ་བས་རྨོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། །མིང་དུ་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན། །མིང་དང་ནོར་བའི་རྣམ་རྟོག་དང ། །རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བསྐྱེད་པ་ཡི། ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་དག་གིས། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་དངོས་པོར་རྟོག་།འགགས་པ་མེད་ཅིང་མ་སྐྱེས་ཏེ། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ནམ་མཁའ་འདྲ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གང ། །དེ་དག་རྣམ་བརྟགས་མཚན་ཉིད་དོ། །མིག་ཡོར་འདྲ་ཞིང་སྒྱུ་མ་བཞིན། །སྨིག་སྒྱུ་རྨི་ལམ་མགལ་མེ་བསྐོར། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་བྲག་ཅ་འདྲ། །ཆོས་དེ་རྐྱེན་ལས་བྱུང་མ་ཡིན། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་གཉིས་སུ་མེད། །སྟོང་པ་ཆོས་ཉིད་ཡང་དག་མཐའ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་བཤད་པ་ནི། །གང་དེ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ལུས་དང་ངག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་རྫུན། །ཤེས་རབ་མི་རྟོག་བདེན་པ་སྟེ། །སེམས་ནི་གཉིས་ཀྱི་མཐར་ལྷུང་བས། །དེ་ཕྱིར་ཤེས་རབ་རྣམ་མི་རྟོག་།ཇི་སྲིད་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བ། །ཡོད་དང་མེད་པའི་
264b
མཐའ་གཉིས་ཡིན། །སྤྱོད་ཡུལ་སྤངས་པར་གྱུར་ན་ནི། །དེ་ཚེ་སེམས་ཀྱང་ཡང་དག་འགག་།རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ལ། །རྟོག་ལ་གང་གིས་རྟོག་བྱེད་པ། །ཕྱི་རོལ་དོན་མཐོང་ལོག་པ་སྟེ། །དོན་མེད་སེམས་ནི་འབའ་ཞིག་གོ་།རིགས་པས་རྣམ་པར་གཞིགས་པ་ནི། །གཟུང་བ་དང་ནི་འཛིན་པ་འགག་།ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་བརྟགས་པ་ལྟར། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ནི་དོན་མེད་དོ། །བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་དཀྲུགས་པའི་སེམས། །དོན་དུ་སྣང་བ་ཤིན་ཏུ་འབྱུང ། །རྟོག་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་འགགས་ན། །ཡང་དག་སྤྱོད་ཡུལ་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་བསམ་མི་ཁྱབ། །སྣང་བ་མེད་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། །མིང་དང་མཚན་མ་ཀུན་རྟོག་ནི། །རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཕ་མ་ཕྲད་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། །ཀུན་གཞི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་ནི། །མར་གྱི་བུམ་པའི་བྱི་བ་བཞིན། །ཁུ་ཆུ་དང་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། །སླ་གར་རྨན་བུ་འབྲས་མི་སྡུག། ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས། །ལས་རླུང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཡིས། །ཤིང་ཏོག་བཞིན་དུ་སྨིན་པར་འགྱུར། །ལྔ་དང་ལྔ་དང་ལྔ་ཉིད་དང ། །རྨ་ཡང་དགུ་པོ་ཉིད་རྣམས་དང ། །སོ་དང་སེན་མོ་སྤུས་གཡོགས་ནས། །འགུལ་ཞིང་རབ་ཏུ་སྐྱེས་པར་འགྱུར། །མི་གཙང་སྲིན་བུ་སྐྱེས་མ་ཐག་།མི་དག་ཉལ་ལས་སད་པ་བཞིན། །མིག་ནི་གཟུགས་ལས་མཆེད་པར་བྱེད། །རྟོག་
265a
༄#། །པ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་འཕེལ། །མཆུ་གཉིས་དང་ནི་རྐན་ཚོགས་ལས། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་རིག་ནས་ཀྱང ། །མི་ཡི་ཚིག་གི་རྣམ་བརྟག་པ། །ནེ་ཙོ་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར། །མུ་སྟེགས་སྨྲ་བ་བསྟེན་པ་སྟེ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མི་གནས་པ། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་བསམ་བཞིན་ཞུགས། །ངན་པར་ལྟ་བའི་གནས་མེད་དེ། །སོ་སོ་རང་རིག་ཐེག་པ་ནི། །རྟོག་གེ་པ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །མགོན་པོ་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ནི། །འཛིན་པར་སུ་འགྱུར་བཤད་དུ་གསོལ། །བདེ་གཤེགས་མྱ་ངན་འདས་པའི་འོག། ཚུལ་རྣམས་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། །དུས་དག་འདས་ནས་འབྱུང་བ་དེ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཤེས་བྱོས། །ལྷོ་ཕྱོགས་པ་\?\་དེའི་ཡུལ་དུ་ནི། །དགེ་སློང་དཔལ་ལྡན་ཆེར་གྲགས་པ། །དེ་མིང་ཀླུ་ཞེས་བོད་པ་སྟེ། །ཡོད་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་འཇིག་པ། །ང་ཡི་ཐེག་པ་འཇིག་རྟེན་དུ། །བླ་མེད་ཐེག་ཆེན་རབ་བཤད་ནས། །རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ས་བསྒྲུབས་ཏེ།། བདེ་བ་ཅན་དུ་དེ་འགྲོའོ། །འགྲོ་བ་ཀུན་ཏུ་རབ་འཁོར་བས། །སྲིད་པ་ལས་ནི་སྐྱོ་བའི་ཡིད། །ཞི་བ་ཞི་ལམ་སོང་ནས་ཀྱང ། །རྣལ་འབྱོར་སྣ་ཚོགས་དག་ལ་བརྩོན། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱིས་བརྩོན་བྱས་ན། །ཉི་མ་ཟླ་བའི་དབྱིབས་དང་འདྲ། །འོད་དང་པདྨོ་ལྟ་བུ་དང ། །རི་མོ་ནམ་མཁའི་མེ་འདྲ་མཐོང ། །མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་དེ་དག་ནི། །མུ་སྟེགས་
265b
ཅན་ལམ་ཁྲིད་པར་བྱེད། །ཉན་ཐོས་དག་དང་རང་རྒྱལ་གྱི། །སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡང་ལྟུང་བར་བྱེད། །ཡུལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །འགོག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོད། །མཁས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་ལྟར། །བྱིས་པ་རྣམས་ལ་མི་སྣང་སྟེ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀུན་མ་སྐྱེས་ཤིང ། །མཚན་ཉིད་མེད་པར་སྣང་བའོ། །གསེར་མིན་གསེར་ལྟར་སྣང་བ་ཡི། །ར་གན་སྤུངས་ལ་བྱིས་པ་རྣམས། །གསེར་དུ་ཇི་ལྟར་རྟོག་པ་བཞིན། །ངན་པའི་རྟོག་གེས་ཆོས་དེ་བཞིན། །རྐྱེན་གྱིས་ཡོད་དང་མེད་པ་ལས། །གང་གི་མ་བྱུང་སྐྱེ་བ་དང ། །བྱུང་ནས་ཀྱང་ནི་འཇིག་ཅེས་པ། །ང་ཡི་བསྟན་ལ་དེ་མི་གནས། །ཡོངས་སུ་གྱུར་དང་དུས་དང་དབྱིབས། །འབྱུང་བའི་དངོས་དང་དབང་པོ་དང ། །བར་མ་དོ་དག་བསྡུ་བ་ནི། །གང་རྟོག་དེ་དག་མཁས་པ་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་བར། །རྒྱལ་བ་དག་ནི་མི་གསུང་གི་།འཇིག་རྟེན་འདི་ན་རྐྱེན་ཉིད་དེ། །དྲི་ཟ་ཡི་ནི་གྲོང་ཁྱེར་འདྲ། །འདི་ཡོད་ན་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། །འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་ཡིན་ཏེ། །བརྡ་ལས་ཐ་དད་གྱུར་པ་ནི། །མ་སྐྱེས་འགག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མིག་དང་ཆུ་དང་མེ་ལོང་དང ། །སྣོད་རྣམས་དང་ནི་ནོར་བུ་ལ། །དེ་དག་ལ་ནི་གཟུགས་བརྙན་སྣང ། །གཟུགས་བརྙན་གང་ནའང་ཡོད་པ་མིན། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁར་སྨིག་རྒྱུ་བ། །
266a
༄#། །དངོས་པོར་སྣང་སེམས་དེ་བཞིན་ཏེ། །རྨི་ལམ་མོ་གཤམ་བུ་བཞིན་ཏེ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་སུ་སྣང ། །ཐེག་ཆེན་ང་ཡི་ཐེག་པ་མིན། །ཡི་གེ་མེད་ཅིང་སྒྲ་ཡང་མེད། །བདེན་པ་མ་ཡིན་ཐར་པ་མིན། །སྣང་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ན། །འོན་ཀྱང་ཐེག་ཆེན་ཐེག་པ་སྟེ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བྱེད་པ། །ཡིད་ཀྱི་ལུས་ནི་སྣ་ཚོགས་པ། །དབང་གི་མེ་ཏོག་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན། །དངོས་པོ་དག་ནི་རྐྱེན་རྣམས་དང ། །གཅིག་དང་ཐ་དད་མ་ཡིན་ཏེ། །སྐྱེ་བ་དག་ནི་མདོར་བཤད་དེ། །འགོག་པ་དག་ནི་རྒྱས་པར་རོ། །མ་སྐྱེས་སྟོང་པ་གཅིག་ཡིན་ཏེ། །སྐྱེས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཅིག་།མ་སྐྱེས་སྟོང་པ་མཆོག་ཡིན་ཏེ