Wylie

e-texts produced with BDRC’s OCR application

text in 2 volumes

volume 1 (mdo 'grel (mi）) - volume 2 (mdo 'grel (tsi）) -

རྒྱ་གར་སྐད་དུ། སཱུ་ཏཱ་ལཾ་ཀཱ་ར་བྲྀཏྟི་བྱཱ་ཥྱཾ། བོད་སྐད ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་གྱི་འགལ་བ་ཤིང་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ ་@#ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།། དཀོན་མཆོག་གསུམ་མགར་མ+Wཱར་དང་།། ཡང་དགའསྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་དང་།། རྒྱལ ་པ་བདག་ཉིད་ཁྱུ་མཆོག་དེ་དེ་དང་། ཆགས་མེད་སས་ཀྱི་སརྐུ་ལ་མོས་པར་བསྟན་བཅོས་གསལ་པ་འགྲོལ་སྣང་བྱེད་དང་།། བླ་མ ་གཙོ་བོ་གང་ལས་འདི་ཐོས་པ།། རྟག་པར་ཀུན་ལ་བདག་གིས་སར་གཏུགས་ཏེ།། གུས་དང་བཅས་པས་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས། ་དོན་ལ་བསམ་བྱ་བདག་བློ་བླུན་པ་དང་།། བསྟན་བཅོས་འདི་ཡི་ཚིག་དོན་ཟབ་པ་ཡང་།། འགྲེལ་པའི་བསམ་པ་བདག་ལ་མ་བྱུང་བས།། དེ་ཕྱིར་བདག་ལ་ཕན་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་བྱ།། ཐེག་པ་ཆེན ་པོ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་གྱི་ལུསུ་བཞག་པ་ནི།། མདོར་ན་རིགས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་ས་དེའི་སྤྱོད་པ་ལ ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་རིགས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་ས་བོན་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རིགས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། གཞི་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཉེ་བར ་སྟོན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། རྒྱུ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། བསྟན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། གནས་ཞེས་ཀྱང་བྱ།། སྔོན་དུ་འགོ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ།། འདི་དག་ནི་རིགས་ཀྱི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སོ།། ་རིགས་དེ་ཡང་མདོར་པྲབྷཱ་སྨ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་དང་། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་རིགས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ ་མཆེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཕྲལ་ལ་རྙེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་ང་འོངས་པ། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་རྙེད་པ་སྟེ། དེ་དང་ལྡན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དྲག ་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་སྐལ་བ་ཡོད་པའོ།། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ནི་མཱ་ངེས་པ་རིགས་ཅན་རྣམས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་པ་དང་། སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་གོམས་པར་བྱས་པ་ལས་ངེས་པའི་རིགས ་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། སྐབས་འདིར་ནི་གཉིས་ཀ་ལ་བྱ་བར་རིགས་སོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་རིགས་ནི་འབྲས་བུ་མ་གྲུབ་ཅིང་མ་བྱུང་བའོ།། དེ་ལ་རིགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་བྱང་ཆུབ་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན ་བ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་སྤྱོད་པ་ལ་མ་ཞུགས་ན་རིགས་ཡོད་པར་མི་རྟོགས་པས་ན་ཕྲ་བ་ཡིན་ནོ།། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ནི་འབྲལ་བུ་དང་བཅས་རགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་རང་བཞིན་གྱི་རིགས་ལས་བལྟོས་ནས། དེ་ཙམ་དུ་ཟབ་པ་དང་ཕྲ་བ་མ་ཡིན་པས་རགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རིགས་དེ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལས་ཀྱང་འཕགས་པ་ཡིན་ན། སོ་སོ་སྐྱེ ་པོ་གཞན་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་བས་ན་རིགས་དེ་ནི་ཐ་ན་མེད་པ་མཆོག་ཁྱད་པར་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཉིས་པོ་འདི་དག་ནི་མདོར་ན་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་དག་པར ་བྱ་བ་དང་། ཤེས་བྱའོ་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའོ།། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དག་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ངོ་།། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་རིགས་ཅན་དག་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉི་ག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། དེ་བས་ན་མཆོག་ཁྱད་པར་ཅན་བླ་ན་མེད་པར་རིགས་པར་བྱའོ།། ཡང་རྣམ་པ་བཞིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་རྣམས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་གང་ཞེ་ན། དཔུང་པོ་དང་། རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པ་དང་། མཁས་པ་དང་འབྲས་བུའོ།། དེ་ལ་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན ་གྱིས་དབང་པོ་རྣོའོ།། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་འབྲིང་ངོ་།། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དབང་པོ་ཕ་མའོ།། རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དག་བདག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས ་ཤིང་སྒྲུབ་པའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ནི་བདག་ལ་ཕན་པ་དང་། གཞན་ལ་ཕན་པ་དང་། འགྲོ་བ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང་། འགྲོ་བ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་རྩེ་བ་དང་། ལྷ་དང་མིའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་དོན་དང་། བདེ་བ་དང་ཕན་པའི ་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ཡིན་པསོ།། དེ་ལ་མཁས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དག། ཕུང་པོ་དང་ཁས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་གནས་དང་། གནས་མ་ཡིན་པ་དང་། བདེན་པ་ལ་མཁས་པར ་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་རིགས་པའི་གནས་ལྔ་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པར་བྱེད་པས་སོ།། འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ནི། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དག་ཀྱང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་ཟད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ཅིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན་ཁྱད་ཞུགས་པར་རིག་པར་བྱའོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་དེ་ནི་ཐོག་མ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དང་ས་དྲང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞི་དང་རྟེན་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་པོ་ཉིད་དུ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས ་ཀྱི་ཡང་དག་པོའི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། དེ་ཕན་ཆད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེར་འདུས་ཤིང་བསྡུས་པས་ན། དང་པོ་དེ་དང་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ།། ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ན། འདི་ལྟར་སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ཅིང་ཚིག་ཏུ་ཡང་འབྱིན་ཏེ། ཨེ་མའོ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་བྱས་ལ། སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས ་གྱི་རིགས་ཅན་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དག་ནི་མཐར་ཐུགས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གཞག། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་དག་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཞན་པར་བྱའོ་ཞེས་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།། དེ་བས་ན་སེམས ་བསྐྱེད་པ་དེ་འདོད་པའི་རྣམ་པའོ།། སེ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེའང་བྱང་ཆུབ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དམིགས་ནས། དེ་གཉིས་འདོད་པའི་ཕྱིར་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཀྱི། མ་དམིགས་པར་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་ལ་དམིགས་པ་དང་། ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དམིགས་པའོ།། གཞན་ཡང་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་འདི་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་མཆོག་ཡིན་པས་བླ་ན་མེད་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་འདི་ཡི་རང་བཞིན་དང་། རྣམས་པ་དང་དམིག ་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་གྱུར་པོ་སྟེ་རྣམ་པ་བཞིར་རིག་པར་བྱའོ།། ཡང་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའོ།། དེ་ལ་འབྱུང་བ་ནི་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཤིན་དུ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་གི་ལྡོག་པར་མི་བྱེད་དོ།། ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཤིན་དུ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱི་སླར་ཡང་ལྡོག་པར་བྱེད་པའོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་ལྡོག་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སྟེ། ཤིན་དུ་ལྡོག་པ་དང་། ཤིན་དུ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པའོ།། དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་ལྡོག་པ་ནི་གང་ལན་གཅིག་ཕྱིར ་འོད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། དབང་ས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དག་སེམས་པ་ཏུ་པ་ལས་ཉམཀྱ་སེམ ་དུ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པ་མི་ཕན་ཅིག་ཕྱིར་ལོག་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བ་སྟ་ནས་ཀྱི་སེམས་ཆེར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། བའི་དྷ་དང་། རྐྱེན་པ་རྫོག་མས་ནིབ་དུ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད ་དེ་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ།། ད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བསྟན་པར་བྱ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་དུས་སེམས་ད་སྤྱོད་པ་ན་ན། དེ་ཡང་མངན་རྣམསདག་པར་བྱ་སྙ ་བསླབ་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་དང་། གྲང་ང། སློབ་པ་སྟེ། རྣམས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔ་སླབ་། གནས་བདུན་ལ་བསམ་པར་། གནས ་པོ་གང་ཞེན། བདག་གི་དོན་དང་། གཞན་གྱི་དོན་དང་། དེ་ཁོ་ནའི་དོན་དང་། མཐུ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། བད་ད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སོ་དང་ན་མ ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་པ་སྟེ་གནས་བདུན་ནོ།། བསྡུག་པའི་མངོ་ནི། བ་ག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དེ་ཉིད། མཐུ་དང་སེམས་ཅན་སྨིན་པ་དང་། བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་དང་། བདུན་པ་མཆོག་བྱང་ཆུསསོ།། ཡང་དུ་བྱེང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་བསྟན་ཟིན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ལ་དང་པོ་ཉིད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་སློབ་པར་འདོད་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི ་ཆོས་ལ་མོས་པ་མང་བར་བྱ་བ་དང་། ཆོས་བཙལ་བར་བྱ་བ་དང་། ཆོས་བཤད་པར་བྱ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་བསྟན་པ་དང་། གདམས་ངག་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་བསྟན་པ་དང་། གདམས ་ངག་ལ་གནས་པར་བྱ་བ་དང་། ཐབས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པར་བྱའོ།། བསྡུས་པའི་མདོ་ནི་མོས་པར་བྱ་བ་མང་བ་དང་། ཆོས་བཙལ་བ་དང་བཤད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནི་བསྒྲུབ་པ་དང་། ་ཡང་དག་བསྟན་དང་གང་མས་ངག་དང་། ཐབས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཡི། ལུས་ངག་ཡིད་ལས་ཐ་མའོ།། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ།། ད་ནི་གང་དག་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་བསྟན་པར་བྱའོ།། དེ་ལ་གང་སློབ་པར་བྱེད་ཅེ་ན ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སློབ་པར་བྱེད་ཅེའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན། རྣམ་པ་བཅུར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རིག་སྡེ་ལ་གནས་པ་དང་། རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་དང་། བསམ་པ་མ་དོག་པ་དང་། བསམ་པ་དག་པོ་དང་། བསམ ་པོ་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པ་དང་། བསམ་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། ངེས་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་དང་། ངེས་པར་རྟོགས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་དང་། སྲིད་པ་ཐ་མ་པའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་སྤྱིར་མི་དབྱེ་བར་མིང ་དུ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔདྨ་སེམས་དཔའ་ཆེ།། ཐོལྡནཱ་གཟི་བརྗེད་ཆེ་བ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བསོད་ནམས་ཆེ།། དབང་ཕྱུགདྲེད་དཔོན་ཆེན་པོ་དང་། རྒྱལ་བའི་གནས་དང་ཆོས་ཆེན་པོ། ཞེས་བྱ་བ ་གསགས་པའོ།། དྲིལ་རིགས་ལ་གནས་པ་ནི་བློན་མོང་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་བོན་ཙམ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པའོ།། གང་རིགས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་བསླབ་བ་བསླབ་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ ་སྙེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་པ་ནི་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་དེ་ཇི་སྲིད་ཏུ་སྲ་དྲང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སར་མ་ཞུགས་ཏེ། མོས་པར་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་གནས་པ་དེ་སྲིད་ཏུ་བསམ་པ་མ་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ནམ་ས་དང ་པར་ཞུགསུ་ན་སས་བདུན་མན་ཆད་ཀྱི་དུས་ན་ནི་བསམ་པ་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསྣམ་པ་དགྲ་ཉིད་ཇི་སྲིད་ཏུ་མཐར་ཐུག་པའི་ས་བརྒྱད་པ་དང་། དགུ་པ་ལ་མི་ཐུགས་ཀྱི་བར་དུ་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟྭ~ཾ། བརྩལ་བཱ་དང་འབྲང ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ནོམས་བརྒྱུད་པ་དེད་དགུ་པ་ལ་ཞུགས་པ་དུས་ན་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་རྒོལ་བ་དང་འབད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡོངས་སུ་སྦྱིན་པ་ང་ཡང་ཇི་སྲིད་དུ་རྒྱལ་ཆབ་དུ་ངེས་པའི་སས་བཎྜོ་རྱམ་ཞུགས་ཀྱི་བར་རྔ་ང ་པ་མ་ཡོན་པོར་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེ་བཙུར་ཞུགས་ནས་ནིངས་པར་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་བསྲོང་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕོངས་པར་གཏོགས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་ང ་མའོ།། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་ནི་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བླ་ན་མེད་པར་འཚང་མི་རྒྱུའི། སྐྱེ་བ་དེ་འདས་ནས་ཚེ་རབས་གཞན་དག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱུ་བ་སྟེ་དཔེ་རླན་འཕགས་པ་བྱམས་པ་ལྟ་བུའོ།། སྲིད་པ་ཐ་མ་པ་ནི་ཚེ་དེ་ཉིད ་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱུ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་ལྟ་བུའོ།། འདི་གསུམ་ནི་བསྟན་བཅོས་འདིའི་ལུགས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་འདི་འགོ་གཞུག་ཏུ་དོན་གསུམ་བཤད་པར་ཟད་དེ། གསུམ་གང ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབོ་སེམས་དཔའི་རིགས་དང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ།། བསྟན་བཅོས་འདིའི་མིང་ནི་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བསྟན་བཅོས ་འདི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྟེ་ཐམས་ཅན་གྱི་ཚིག་དང་། དོན་མཛེས་བྱེད་པའི་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པས་ན་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པ་ནི། གང་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་ལ་རྒྱུན་པོར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནས་རྐྱེན་རྣམ་པ་དུས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེས ་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལྔ་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པ་ནི། དོན་ཤེས་པ་དག་དོན་སྟོན་ཅེས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། དོན་རྣམས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་མཁས་པ་རྟག་ཏུ་དགའ་མཆོག་སྐྱོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཚོགས་སུ་བཅས་པ་གསུམ་གྱིས ་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཤིག་སྟོན་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་། ཇི་སྙེད་ཡོད་པའོ།། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པའི་བཤད་པ་ནི་གང་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་ལ་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་གིས་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་གི་ཕྱིར་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་ལས་རྒྱན་པར ་བྱེད། གང་གི་རྒྱན་དུ་བྱེད། གང་དོན་དུ་རྒྱན་དུ་བྱེད་པས་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་སྒྲའི་གཙུག་ལག་གི་ཚིག་བྱེད་པ་པོ་དང་། ལས་དང་བྱེད་པ་དང་། དེའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུའི་ཕྱིར་དང་། ཡན་ལག་གི་ཕྱིར་དང་། མཚན་མའི་ཕྱིར་ཏེ། ངེས་པའི་ཚིག ་བདུན་དང་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱོར་རོ།། དེ་ཡང་དོན་ཤེས་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བསྟན་ནོ།། དེ་ལ་ཇི་སྙེད་པའི་བཤད་པ་ནི་གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་ཏེ། གྲངས་ཀྱང་དུ་ཞིག་ཅེ་ན་ལྔའོ།། ་དེ་ཡང་འབྱོར་པའི་དོན་ཚུལ་བླ་མེད་སོང་བ་ལྟའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་སྟོན་ཅེས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཆོས་དོ་འདིར་བཤད་པ་དགའ་བའི་མཆོག་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱི་བསྟན་ཏེ། གཟུངས་རྒྱན་གྱི་དཔེ་དང་བཅས་པར་བསྟན་པས་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་འདི ་མདོ་སྡེའི་རྒྱན་དུ་གྱུར་བྱར་སྟོན་ཏེ། འདི་ནི་ཐང་གཅིག་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལ་གླང་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དོན་ཤེས་པ་དགྲ་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེའི་ནང་ནས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ས་དང ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་སྔོགས་པའི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཤེས་པའི་གང་ཟག་གིས་རྒྱན་པར་བྱེད་དེ། མདོ་སྡེའི་རྒྱན་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་པའོ།། དྲོན་ཤེས་པའི་གང་ཟག་དེ་ཡིན་པས་ན་དེས་ནི་བྱེད་པ་པོ་བསྟན་ཏོ།། གང་ལ་རྒྱན ་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དོན་སྟོན་བྱེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དོན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ།། སྟོན་པོར་བྱེད་པ་ནི་དོན་དེ་འཆད་པའི་ཚིག་ལ་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ན་ཐག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེའི་དོན་དང་། ཚིག་ལ་རྒྱན་པར ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མདོ་སྡེའི་དོན་དང་ཚིག་ནི་བརྒྱན་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཡིན་པས་ན་དེས་ནི་ལས་བསྟན་ནོ།། གང་གྲིས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཚིག་རྩ་བ་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཚིག་ནི་འདུས་བྱས ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་རྐང་པ་མི་ཚང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྗོན་པས་ན་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡན་ལག་བརྒྱད་ནི་ཕྱིར་ཞིག་ཏུ་བཤང་བར་བྱའོ།། རྩ་བ་ནི་དོན་རྟོགས་པར་ནུས་པའི་རྐང་པ་ཚང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ་དཔེཪྻ་ན་འདུས་བྱས་ཀུན་མི་རྟག། སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཏེ། སྐྱོ་ཞིང་འཇིག་པར་གྱུར་པ་ལ།། དེ་དག་མྱུར་དུ་ཞི་བ་བདེ། ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡན་ལག་བརྒྱད ་ཀྱང་ཞིབ་ཏུ་ཕྱིས་བཤད་དོ།། ཐེག་པོ་ཆེན་པོའི་དོན་དང་ཚིག་ལ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པས་རྒྱན་ཏུ་མི་རུང་གི་ཚིག་དང་མིང་དང་ཡི་གེ་བཟང་པོས་རྒྱན་པར་བྱེད་དེ། དེས་ནི་བྱེད་བསྟན་ནོ།། གང་གི་ཕྱིར་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི ་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བསྐལ་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བ་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལས་བསྒྲལ་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་ཐོབ ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱན་པར་བྱེད་དེ། དེས་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་ཏོ།། གང་ལས་བརྒྱན་རྒྱན་དེ་རྒྱུ་ཅི་ལས་བྱུང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་འགྲོ་ལ་སྙིང་རྗེ་དེ་ཕྱིར་དེ་བདག་ཉིད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་ན་གནས ་སྨྲ་རྫྫ་དང་ལ་ས་སྒྲུབའི་ཀླུབ་ལ་བར་གྱུར་བ་། ཆུབ་སྣས་དབ་རྣམས་ང་རྗེའི་ངག་ཎྜཱིད་བྱགྱུར་པས་དེ་ལྟ་ན་ཧཱུ~ཾ་རྗེའི་རྒྱན་པར་བྱུ་ན ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་ཏོ།། གང་གི་རྒྱན་དུ་ཐེག་པ་གསུམ་ལས་ཐེག་པ་གང་གི་རྒྱན་དུ་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དམ་པ་ཐེག་པ་བསྟན་ཅེས་སྨོས་ཏེ། དམ་པའི་ཐེག་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་བྱའོ།། ཆོས་དང ་གློཟུང་གི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཆང་པའི་ཆོས་དང་གསུང་དེའི་རྒྱན་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། འདིས་ནི་ཡན་ལག་གི་དོན་བསྟུན་པ་ཡིན་ནོ།། ཡན་ལག་གི་དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱ་གྲཝར་སྤྱད་དུ་ན། ཤསྟི་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལྷས་བྱིན་གྱི་ལག་པ། མཆོད་སྦྱིན ་གྷི་ལག་པ་ཞེས་བཱ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདིར་ཡང་བསྟན་བཅོས་འང་ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་གཞུང་གི་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེའི་གཞུང་གི་རྒྱན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། གླང་གི་དོན་དུ་རྒྱུན་པར་བྱེད། དེའི ་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པའི་དོན་དང་ཚིག་ལ་བྱའོ།། དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་བྱ ་།། དོན་དུ་ན་ཕོག་པ་ཆུང་ངུ་ལ་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་རྒྱན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལོ་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དང་ཆེང་དུ་བརྒྱན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ནི་མཚན་མའི་ཕྱིར་ཞེས ་བྱ་བ་བསྟན་ཏེ། མཚན་མའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའི་གཙུག་ལག་ལས་ནི། མི་ཏ་ཏ་སཔྟ་མི་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་དེའི་དོན་ངམ་དེའི་ཆེད་ཅེསྲ་བྱ་བ་ལྟ་བུར་འདྲེན་ནོ།། ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ལ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ད་ནི་ཇི་སྙེད་པ ་བཤད་པར་བྱའོ།། དེ་ལྟར་བརྒྱན་ན་རྒྱན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་དུ་ཞིག་གིས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འབྱོར་པའི་དོན་ཚུལ་བླ་མེད་སོང་བ་ལྔའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་སྟོན་ཞེས་སྨོས་ཏེ་འབྱོར་པའི་དོན་ཚུལ་ནི་ཡི་གེ་དང་ཚིད ་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་བ་ལ་བྱའོ།། བླ་མེད་སོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གེ་དང་ཚིག་ཏུ་འབྲེལ་བ་དང་ཚིག་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་བ་དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་གཏོགས་པའི་ཡི་གེ་དང་། ཚིག་ཏུ་འབྲེལ་པ་དང་། ཚིག་དང་དོན་དུ་འབྲེལ ་བ་ལྔ་ཕྱ་སྟེ། དོན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་གཏོགས་པའི་ཡི་གེ་དང་ཚིག་ཏུ་འབྲེལ་པ་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་པའི་ཆོས་ལྔའི་རང་བཞིན་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གི། ཆོས་ལྔའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན ་པ་ནི་གསེར་ལས་བརྡུངས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དཔེའི་སྐབས་སུ་བཤད་པར་བྱའོ།། ད་ནི་འགྲེལ་པའི་ཚིག་རྣམས་རེ་རེ་ནས་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། དོན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དག། དོན་སྟོན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་ཞེས ་བྱ་བ་རྣམས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་ཤེས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགསུ་བཅས་པ་དང་པོས་ནི་གང་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་ལ་བརྒྱན་པར་བྱེད། གོང་གིས་རྒྱན་པར་བྱེད། གོང་གིས་ཕྱིར་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་ལ་རྒྱན ་བར་བྱེད། གང་གི་རྒྱུན་དུ་བྱེད། གང་གི་དོན་དུ་རྒྱུན་པར་བྱེད། རྒྱུན་རྣམ་དུ་དུས་རྒྱུན་པར་བྱེད་པ་ལས་བྱུརྩམས་ཏེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།། སུས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དོན་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གང་ཟག ་གིས་རྒྱན་པར་བྱེད། གང་ཟག་སུས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཤེས་པའི་གང་ཟག་མཁས་པ་དེས་རྒྱན་པར་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅི་ཞིག་ལ་རྒྱན་ཅེ་ན། དོན་སྟོན་པར ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་ལ་ཅི་ཞིག་ལ་བཱརྒྷ་ནཱ། གང་ལས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེའི་དོན་དང་། ཚིག་ལ་རྒྱན་པར་བྱེད་དོ།། དེ་ལ་དོན་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ།། སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དེ་འཆད་པའི་ཚིག་ལ་བྱའོ།། ་ཅེས་བརྒྱནཱ་ནྡ་ན་ཚིགས་དང་རྣ་བ་དྲི་མོ་མྱེད་པ་སྟེ་ཞེས་པ་ལས། རྒྱུན་གང་གི་བརྒྱུན་ཅེ་ནཱ། ཚིག་དྲི་མ་མེད་ཅིང་བཟང་བ་དང་། རྩ་བོ་དྲི་མ་མེད་ཅིང་བཟང་བས་བརྒྱན་ཏེ། ཚིག་དང་རྩ་བ་བཟང་པོ་ནི་རྒྱན་ཡིན་ནོ།། ཚིག་དྲི་མ་མེད་པའི་དོན ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དྲི་མ་མེད་ཅེ་བྱ་བ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་པ་ལ། ཚིག་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ། ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་ན་དྲི། མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ནི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་བ་པ་དང་། སྟོབས་དང་ཡོན་ཏན་དུ་ལྡན་པ་དང་། རྣམ་པར་གསལ་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཉན་པར་འོས་པ་དང་། མི་རྟེན་པ་དང་། རབ་ཏུ་མི་མཐུན་པ་མེད་པ་དང་། མི་ཟད་པའོ།། ཚིག ་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བའི་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དུའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་བསྟན་ཟོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་དེ་མུ་སྟེགས་རྣམས་འཇོམས་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་དང་། འཇམ་ཞིང་སྙན་པའི ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ངེས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གཽ་མཛེས་པ་དག་འབྱུང་བས་རྣམ་པར་གསོལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་དེ་མཉན་པའི་དུས་ན་ཡང་བརྡ་ཕྲད་པར་སྨྲ་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་དང་དོན་དུ་བཙས་པ་སྟོན ་པས་མཉན་པརི་འོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཁེ་དང་བཀུར་སྟེ་ལ་མི་ཆགས་པས་མི་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྨྲ་བ་ན་ཡང་རན་པ་དང་དགོས་པ་ཉི་ཚེ་སྨྲ་བས་རབ་ཏུ་མི་མཐུན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྤོབས་པ་ཞུམ་པ་མེད་པ་དང་སྤོབས་པ་ཟད་མི་ཤེས ་བའི་ཐབ་ས་འབྱུང་བ་ས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་དེ་མདོར་ན་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་གསུམ་ནི། དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། རང་བཞིན་དང་། སྦྱོར་བའོ།། དེ་ལ་གྲོང ་ཁྱེདང་བྱཱ་གྷོ་ཞེས་བྱུའི་ཚིག་ཅིག་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་བསྟན་ཏེ། ཚིག་དེ་སྟེ་དྲན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་བང་ང་བྱས་ནས་གསྐྱེངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྟོབསྐུ་དང་ཡོན་ཏན་དུ་ལྡན་པ་དང་། རྣམ་པར་གསལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རང་བཞིན ་བསྟན་ཏོ།། ལྐོག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྦྱོར་བ་བསྟོན་ཏོ།། རྩ་བ་དྲི་མ་མེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དྲི་མ་མེད་པའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྦྱོར་ཅིང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེ་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚིག་དང་ཡི་གེར ་འབྱོར་བ་ལ་སགས་པ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་བསྟན་ན་འཇིམ་མ་ཤེས་བྱང།། སྨན་ལག་བརྒྱད་ནི་ཅིག་དང་མི་གེར་འབྱོར་བ་དང་བཅས་པ་དང་། ལུགས་བཞིན་པ་དང་། རྗེས་སུགས་པ་པ་དང་། མསར་མཐུན་པ་དང་། ཉབར་ན ་པ་དང་། གཟུང་བར་འོས་པ་དང་། མཁས་པ་དང་། རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་སོ།། དེ་ལ་ཚིག་དང་ཡི་གེ་དང་མིང་ལ་སོགས་པའི་རིམ་བཞིན་དུ་ལྷ། འོག་མ་ཁྲུལ་བར་འཆད་པས་ན་ཚིག་དང་ཡི་གེར་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི ་རིགས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། བྱ་བ་བསྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་དང་། ལྟོས་པའི་རིགས་པ་དང་། གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་སྟེ། རིགས་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཚི་ག་དང་། ཡི་གེ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་དང་ཡི་གེར་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསྒྲུབ ་བར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུ་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པཱ་ལ་ས། སྒྲུ་པར་བྱེད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་སྟོན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འབྲེལ་བ་འང་བསྟན་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཤད་པའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱང་སྔར་ཤད ་བར་བྱ་བའི་ཚིག་ཕྱིར་མི་སྤྲོ། ཕྱིས་སྨྲ་བར་བྱ་བའི་ཚིག་སྔར་མི་སྨྲ་སྟེ། བཤད་པའི་ཚིག་རྣམས་ལྷ་འོག་འབྲེལ་བ་རིམ་བཞིན་དུ་འཆད་པ་སྨ་ན་ལུགས་བཀྲེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་དང་ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བརྡ་འཕྲང་བར་སླ་བ་གསཔ་བ་དག་སྟོན་པས ་ན་རྗེས་སུ་གསལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ལ་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་སྟོན། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ལ་ཡང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་སྟོན། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་གྱི ་གང་ཟག་ལ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྟོན་ཏེ། འཁོར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཁོར་དང་མཐུན་པར་ཁོ་ནར་སྟོན་པས་ན་སོ་སོར་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་རྣམས་ཀྱང་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་ཡིད་སེམ་པ་དང་། སྙིང་དགའ་བར་འགྱུར་བ་ཤ་སྟག་སྟོན་པས ་ན་ཉེ་བར་འདྲེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་བཤད་པའི་དུས་བཞིན་དུ་སྟོན་པ་དང་། ཆོས་དང་དོན་དུ་བཅས་པར་སྟོན་པས་ན་གཟུང་བར་འོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མཁས་པ་དང་རྟག་ཏུ་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཅེས་པ་ལ། མཁས་པར་བྱེད་པ་དང་རྟག་ཏུ་བྱེད་པ་ཞེས ་བྱ་བར་སྦྱར་སྟེ། སློབ་མ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་རྒྱུན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མཁས་པ་དང་རྟག་ཏུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཡན་ལོག་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག ་བརྒྱད་དོ།། དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་དག་འཆད་པས་ནཱ་མཁས་པ་དང་རྟག་ཏུ་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་ཞེས་བྱའོ།། ཐོག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་དུ་མི་རུང་སྙམ་པ་ལ། མི་རུང་བས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་གི་ཕྱིར་ཚིག ་དང་རྩ་བ་དང་། ཡི་གེ་མེད་པར་དོན་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། ཚིག་བཟང་པོ་དང་རྩ་བ་བཟང་པོ་དང་། ཡི་གེ་བཟང་པོ་མེད་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་བསྟན་པར་ཡང་ཚིག་དང་རྩ་བ་དང ་ཡི་གེ་བཟང་པོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།། གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་པ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་སྐྱེ་རྒན་འཆི་བ་ལ་སོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུན་པར་བྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཀྱེའི་ཕྱིར་ཞེས་ན་ཞེསྐྱེར་རྒྱན་པར་བྱེད། རྒྱུ་གང་གི་ཕྱིར་རྒྱན་པར་བྱེད། ཆུ་གང་ལས་རྒྱུན་ཏེ་བྱུང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བའི་འགྲོ་བ་ལ་སྙིང་རྗེ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྙིང་རྗེའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེན་པའི་འགྲོ་བ་ལ་སྙིང་རྗེ་སྟེ། བསོན་སྟེང་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུས་རྒྱན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི ་ཐ་ཚིག་གོ།། བདེ་ག་ཉིད་ཅེས་བྱ་ན་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡཱ། བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞི་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ལ་དྲཱ་སྟེ། ངཆུའོ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སྙིང་རྗེ་དདུ་ལྡན་པར་རང་ཤིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། ཅིའི་རྒྱུན་དུ་བྱེད་ཅེ ་ན་ཞེས་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སོ་ཐེགཔ་གང་གི་རྒྱུན་དུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་དམ་པའི་རྣམ་པ་བསྟན་པ་ཆོས་གང་ལ་ཡོད་པ་ཆོས་དེ་ཡིའོ་ཞེས་པ་ལ་ཆོས་དེའི་གཞུང་དང་མདོ་སྡེ་གང་ལས་ཐེག་པོ་དམ་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། ཐེག་པོ་ཆེན ་བོའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཆོས་གང་ལས་འབྱུང་བའི་ཆོས་དེའི་རྒྱན་དུ་བྱེད་ཀྱི། ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སུ་དག་གི་ཕྱིར་བརྒྱན་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉན་ཐོས ་ཀྱི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ལས་གང་གི་དོན་དུ་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ ་ནི་དེའི་སྒྲ་ཐེག་པ་དང་སྦྱར་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང་ཆེད་ཏུ་བརྒྱན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། དེ་ནི་མཚན་མ་བདུན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་སྒྲའི་གཙུག ་ལག་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྦྱར་ན། མཚན་མ་བདུན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཚན་མ་བདུན་པའི་དོན་ནི་དེའི་ཕྱིར་རམ་དེའི་དོན་དུ་འམ། དེའི་དོན་དུ་ཞེས་པའི་ཚུལ་དུ་འདྲེན་ནོ།། རྒྱན་རྣམ་པ་དུས་བརྒྱན་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚེས ་དང་དོན་ལ་བརྒྱན་ན། རྒྱན་གྱི་གྲངས་དུ་ཞིག་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་ཆོས་ལྔས་བརྒྱན་པར་བྱེད་དོ།། འབྱོར་པ་ནི་ལྡན་པའོ་ཞེས་པ་ལ་ཡི་གེ་དང་ཚིག་ཏུ་འབྲེལ་པ་དང་ཚིག་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་བ་བྱའོ།། བླ་མེད་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ ་སོང་བ་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བླ་ན་མེད་སོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བླ་མེད་པའི་ཐེག་པར་སོང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་གཏོགས་པའི་ཆོས་ལྔ་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱན་པར་བྱེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ།། ང་ནི་དོན་གྱི་ཚུལ་ལྔའི་རང་བཞིན་དེ་དག་ཚིགས་སུ་བཅས་པ་གཉིས ་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་རྒྱན་དུས་བརྒྱན་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམ་པ་ལྔས་བསྟན་པས་བརྒྱན་ཏོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་གླེངས་པད་ནི་ཚིགས་སུ་བཅས་པ་གཉིས་པོས་ཆོས་ལྔ་པོ་དགྲ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རྣམས་ནི ་དོན་རྣམ་པ་ལྔའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་དེ། ལྔ་པོ་གང་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། བསམ་པ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་དོན་སོ་སོ་རང་གིས་རིགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང ་བཞིན་ནོ།། ཆོས་དེ་ལྟའི་འབྲེལ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དངོས་པོ་ལྔ་དང་། རང་བཞིན་གསུམ་དང་། གང་ཟག་རྣམ་པར་བཞག་པའོ།། དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དངོས་པོ་ལྔ་ནི། མིང་དང་། མཚན་མ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ།། དེ་ལ་མིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་གང་མིང་གི་སྒོ་ནས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེན་ན་ཇི་ལྟར ་མིང་གང་དང་གང་གིས་ཆོས་གང་དང་གང་དག་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་ཅིང་བཏགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་དོ་ཞེས་ཆགས་སོ།། དེ་ལ་མིང་གིས་བརྗོད་པའི་ཆོས་དེ་དག་ནི་མིང་དང་ཆོས་སུ་བཅས་ཏེ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས ་ཀྱིས་ཀྱང་། མིང་ནི་གང་དང་ཡང་དག་གིས། ཆོས་ནི་གང་དང་གང་བརྗོད་པ། དེན་དེ་ནི་མེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད།། ཤེས་གསུངས་སོ།། དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པའི་མིང་གི་སྒོ་ནས་ཆོས་རྣམསྣ་ལ་ཡོད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་དག་ལ། གང་མིང་གི་ས་བརྗོད ་པའི་ཆོས་དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བྱ་བ་དཀར་བས་ན་དེ་དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ།། དེ་དང་ཚེས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི། གསེར་ལས་བརྡུངས་བྱས་འདྲ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ་འདི་ལྟར་མགར་བ་མཁས་པས་བརྡུངས་པ་དང་། ་བསྲེག་པ་དང་སྦྱང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབད་པ་དང་བརྩོལ་བ་ཚོན་པོ་ལས་སུ་རུང་བར་བྱས་ཏེ། རྣ་ཆ་དང་དཔུང་རྒྱན་ལོ་སོགསོ་པའི་རྒྱན་དུ་བསྒྲུབས་ན་མཛེས་པས་བརྒྱནན་དགའ་བའི་མཆོག་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་ཡང་མིང་གིས ་དངོས་པོ་འདི་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་རྣམས་ལ་མིང་གང་གིས་བརྗོད་པའི་དངོས་པོ་དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་རང་གི་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་པ་དང་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་སུན་དབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་མེད་པར་བསྒྲུབས་ན། ་གསེར་ལས་བརྡུངས་སུ་བྱས་པ་བཞིན་དུ་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྨྲས་ཟིན་ཏོ།། མཚན་མ་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མིང་དེ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྔ་བོན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་གཞན་གྱི ་དབང་གི་རང་བཞིན་གཟུང་བའི་ཆ་ལ་བྱ་སྟེ། ཕྱིའི་དངོས་པོ་གང་ལ་དངོས་པོ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་མིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཞན་དབང་ལ་མཚན་མ་ཞེས་བྱའོ།། དངོས་པོ་དེ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་རང་གི་སེམས་ལས ་སྡུང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པར་འཇིག་རྟེ་ནཱ་རང་གིས་རིགས་ཏེ། དེ་ནི་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ན་ནས་བར་བྱ་དུ་། ན་གྱི་རྟེན་ཐེ་མ་ཡོ་བྱུ་ཧཱུ~ཾ་མ་ང་བ་བཞིན་ས་ངས་སྦྱིན་མེད་ཀྱི་མམ་ཅན་པ་ས་སུ་བ་གྲུབས ་བྱ་བ་བི་མེ་པ་འོན་ཀྲི་བར་བྱེ་དུ་།། དེདེ་རྨོ་དྲི་བ་ཛི་དེ། རྒྱ་བཞིན་ཀྱང་བྷ་ཉི་མའི་ཟེར་སྨེ་བྱའི་བདྨབ་བྱ་ཐོང་མག་འི་ཆོག་སྐྱེ་དབ་འི་རྣམ་པོ་རྟེན་ཅི་ཁྲེལ་ཏེ་སྲུང་བ་ཡིན་འབད་རྩོལ་ཆེན་པོ་མེད་པས་བསྟན་ཏོ།། ཤེས་པར་གྱུར་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས ་བར་བྱ་བ་བཤད་ཟིན་ཏེ།། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འཐུང་བ་དེ་ཉིད་དངོས་པོ་ཙམ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་འཛིན་པའི་ཆར་གྱུར་པའི་ནང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ལ་བྱའོ།། དེ་ལ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས ་མཉན་དང་། བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཕྱིའི་རྡུས་ནི་ལེགས་ལ་གྱུར་ཡིན་ནོ།། ཞེས་དེ་ལྟར་བསྡམ་པར་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་མངོན་པའི་ཆོས་བསྡུས་པ་ལས། ཆོས་ལས་རབ ་ཏུ་ཞུགས་པ་ཆོས་རྣམས་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་རིགས་པ་དུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། རིགས་པ་བཞིས་སྤྱོད་པར་བྱེད་དེ་རིགས་པ་བཞི་ནི། ལྟོས་པའི་རིགས་པ་དང་། བྱ་བ་བྱེད་པའི་རིགས་དང་། གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་དང་། ཆོས་ཉིས་སྒྲུབ་པའི ་རིགས་པའོ།། དེ་ལྟར་རིགས་པ་བཞིས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་སེམས་ལས་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྣས་པར་བ་རྟོགས་སེམས་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བ་དང་རྣམ་པར་བྱ་བ་སྐྱེ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ།། དེ ་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ནི་བཀྲེས་པས་ཉེན་པ་གཡོས་ལེགས་ཁ་ཟས་ཟ་བ་པདྨ་ཞེས་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཁ་ཟླས་ལེགས་པ་ར་ག་ཡོས་པ། ཁ་དོག་དང་དྲི་དང་སོ་ལ་སོགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པཱ། བཀྲེས་པས་ཉེན་པའི་གང་ཟག་གིས་རྗེས་ན་དགའ ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་བདུན་རྩིའི་ཟས་དང་འདྲ་བ་འདི་ལ་ཡང་སྔོན་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། པ་ལ་སོགས་པ་མ་བྱས་པས་བཀྲེས་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཚུལ ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བསམས་ཏེ་ཟོས་ན་དོན་རྟོགས་པས་ཚིམ་པ་ཐོབ་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བསམ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་བསམ་པའི ་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པ་དང་། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཇི་ལྟར་བསྡུས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ ་བུའོ།། དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེནཱ་ན་དེ་དང་འདྲ་བའི་དཔེ་མེད་པ་དང་། རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་འཕྲིན ་ཡིན་སྙན་པ་ཐོས་པ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དོན་དང་ཚིག་ཏུ་འབྲེལ་པ་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་འཕྲིན་ཡིག་སྙན་པ་དེ་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པའི་མཁས་པའི་ལག་ཏུ་སོང་སྟེ་མཐོང་ནས་དགའ་བའི་ཆོག་སྐྱེ་བ་དེ ་བཞིན་ཉིད་དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ས་དང་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་མངོན་གསུམ་དུ་གྱུར་པ་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་སོ་སོ་རང་གིས་པ་དང་། རྟོག་གིའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད ་པ་དང་མེད་པར་གཟིགས་ནས་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བས་ན་དང་པོ་དེ་རབ་ཏུ་དགའ་བོ་ཞེས་བཏག་སོ།། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱི་ཞེ་ན། བྱིས་པ ་དེ་ཁོ་ན་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དག་གིས་བསམ་པ་ལས་འདས་པ་ན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས ་བཟུགས་སུ་ཆུད་པའི་དོན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་ཕྱིན་ཅིམ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེ ་ནི་བཤད་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་གྱི་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་པས་ན་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་དོན་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་དེ་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་བླུན་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་གྱི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་རང་བཞིན་དུ་བཤད་དོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་རིན་ཆེན་སྒོམ་ཕྱེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ ་སྟེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་སྒྲོམ་དེ་ཁ་ཕྱེ་ས་ཁ་དོག་དང་འོས་ཏུ་ལྡན་པའི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་ན་དགའ་བོའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ཏེ། ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་དེ་དག་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། བརྒལ་བ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མི་འགྱུར་བར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ།། ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་འདྲ་བ་ལས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་མི་བྱ་ཞེ་ན། ལན་དུ་དེ་གཉིས ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་བྱིས་པ་དེ་ཁ་ན་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་རྣམས་ལ་ནམས་ཀྱང་རང་གིས་རླིག་པར་མ་གྱུར་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཟག་པ་མེད ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། མཉན་ནས་སེམས་པའི་དུས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཁོང ་དུ་མ་ཆུད་པ་རྣམས་ལ་ནམས་ཀྱང་རང་གིས་རིག་པར་མ་གྱུར་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། ཟག་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག ་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། མཉན་ནས་སེམས་པའི་དུས་ན་དེ་ཁོ་ན་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ་སོ ་རང་གིས་རིག་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་ཡང་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྡུས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན ་ཇི་ལྟར་རིག་པར་བྱཞེ་ན། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་བསྟན་པས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་ནོ།། རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། དྲི་མ་མེད་པ་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། དེ་ཐོབ་པའི་ལམ་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། ་དེ་བསྐྱེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་བྱང་བའོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད།། དྲི་མ་མེད་པར་རྣམ་པར་བྱུང་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནམ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དྲི་མ་བློ་བུར་དང་བྲལ་བར ་གྱུར་པའོ།། དེ་ཐོབ་པའི་ལམ་རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོ།། དེ་བསྐྱེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་དང་དེ་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བཤད་པའོ།། ་དེ་ལྟར་ཉན་པ་དང་སེམས་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བཤད་དོ།། རྣམ་པར་བྱང་བ་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ན་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱ། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པས་ན་གཞན་དབང་ཞེས ་ཀྱང་མི་བྱའོ།། རྣམ་པར་དེས་ཀྱང་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ན་ཡང་ཟག་པ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཐོབ་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡོད་པས་ན་ཟུག་པ་མེད་པ་ཞེས་བརྟགས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས ་ལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་མ་རྟོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་དེ་ཡོད་དེ། དེ་ལྟར་ཐང་ཅིག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལྔ་དངོས་པོ་ལྔ་སྦྱར་ཏེ། གསེར་ལས་བརྡུངས་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་དཔེ་ལྔ་ནི་དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེར་བསྟན་ནས་བཤད་དོ།། དེ་ལ་ཆོས ་ལྔ་པོ་དེ་རང་བཞིན་གསུམ་གྱིས་ཇི་ལྟར་བཤད་ཅེ་ན། གང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་བཤད་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ ་བཤད་པ་དེ་ལས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་ཞེ་ན། མེད་པའི་རྣམ་གྲངས་བཤད་པས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ནང་ནས་རབ་འབྱོར་སངས་རྒྱས་མེད་དོ།། ཆོས་མེད་དོ།། དགེ་འདུན་མེད་ཞེས་བྱ ་བལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལས་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་དོ།། མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་འདི་དག་ནི་ཀུན་དུ་སྐྲག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། མེད་པ་ཐོབ་ནས་འཇིག་རྟེན་པ་དག་སྐྲག་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་བས་ན་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་ཅེ་ན། མེད་ཅེས་བཤད་ཀྱང་ཆོས་འདི་དག་རྣམ་པ་ཐམས་ནས་ཐམས་དུ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱིས་གཞན་གྱིས་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པ་མེད ་བ་ལ་དགོངས་ནས་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ། དེ་བཱ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དག་མེད་པ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་མིན། དེ་བཞིན་དུ་ཡང་མེད་པ་མིན་ཞེས་གསུངས་སོ།། ་དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་གསེར་ལས་བརྡུངས་བྱས་འདྲེ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གསེར་མགུར་མཁས་པས་བསྲེག་པ་དང་བརྡུངས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་ལས་སུ་རུང་བ་གཉེན་པོར་བྱ་སྟེ། དཔུང་རྒྱན་དང་རྣ་ཆ་ལ་སོགས་པའི ་རྒྱན་དུ་བྱས་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚོགས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒྲུབས་ནས་མེད་པ་ཁོ་ནར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་མཁས་པ་རྣམས་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་བསྲུབ ་པར་བྱ་བ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་སེམས་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་བདེ་བསྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པས་སོར་རང་གིས་མྱོང་བའོ།། ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒྲུབས་ན་ཐེས ་བ་ཆེན་པོ་ལ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་བསྡུས་ཆོས་རྣམས་འབད་པ་མེད་པར་བདེ་བླག་ཏུ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལས་ན་དེ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་པདྨོ་རྒྱས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འབད་པ་མེད་པར་ཉི་མའི་ཟེར་གྱིས་པདྨོ་ཁ་བྱེ་བ ་མཐོང་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒྲུབས་ན་འབད་པ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཡང་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་བདེ་ཐག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟོགས་ན་མཁས་པ་རྣམས་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་སྟེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ་གཞན་དབང་གི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་བསམ་པར་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་དབང་གི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མེད་པས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་སྤངས་པ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་གོམས་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསམ་པར་བྱའོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་བགྱིས་པ་སྣ་ཉེན་གྷ། ཡོས་ལེགས་པ་ཟམ་ཟ་བ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དྷི་ཝཱར་ཁཱ་བས་ལེགས་པར་གཡོས་པའི་དྲི་དང་ཁ་དོག་དང་རོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་བཀྲེས་པས་ཉེན་པས་ཟོས་ན་དགའ་བའི་མཆོག ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་དབང་གི་ཆོས་ལ་ཡིད་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་མིང་གི་བའི་ཆོས་ཐོང་བ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་གོམས་པར་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་དུ་རྡུལ་བཞིན་དུ་བྱས་མན་དགའ་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བསམ་པ་བཤད་བྱིན། ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་རྣམ་པཉིས་ཡང་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ།། དེ་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་སྔར ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་སྟེ། འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་གྱི་མདོ་ལས། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སེལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས ་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བགྱི་བ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྤྲུལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཡང་དག་པའི་དོན་གྱི་ཚིག་བླ་དགས་སོ།། གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པ་ཞེས་བགྱི་བ་ཅི་ལ་གས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི ་བུ་ཡང་དག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མེ་སླུ་བའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ།། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མི་སླུ་བ་ཞེས་བགྱི་བ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀ་སྩལ་པ། གང་དེ་ཉིད་མ་ནོར་བ་དེ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཉིད་དོ།། གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས ་དེ་ཉིད་ཅིས་བགྱི་བ་དེ་ཅི་ལགས། བཅོམ་ལྡན་ལས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་དེ་དག་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་སྟེ། ཡི་གེས་གདགས་པར་མི་ནུ་སོ།། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེན། ཆོས་དོ་ནི་མི་ག་དི་ལས་ཡང་དག་པ་འདས་པ། རྗོད་པ་དཱི་ཝ་ཡང་དག་པ་འདུག་ཅི་ཀྲི་སྤྱོད་ཡུ་ལས་ཡང་དག་པ ་མ་མས་པ་ག་པ་སུ་སྤྱོད་པ་ནི་འབྲལ་ག་ཏ་མ་བྲལ་མ་ང་ན་ནམ་པ་ཟླག་ནི་སྦྱོང་སུ་ས་ཡ་ད། དྲད་ཁྱིས་སྦྱིད་དུལ་པ་ས་ན་ཤིན་ཙུད་སུ་ས་ཡ་སརྦ་སྲན་མ་ཎྜ་ཏྱ་ནི་རྒྱུན་ཁྲིགས་།། དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་སྤྲོས་པ་དང་། ཏོག་གེ་དང་། ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ནས། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་པར་མི་ནུས་པས་ན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བཤད་དོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་འཕྲིན་ཡིག་སྙན་པ་ཐོས་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན ་འཕྲིན་ཡིག་ཚིག་དང་དོན་དུ་ལྡན་པ་མཁས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོབ་ཤིང་མཐོང་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ནས་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོགས་པའི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་དོན་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ་དེ་དང་ཆོས་འདྲུདྲ་བའི་དཔེ་ནི་རིན་སྒྲོམ་ཕྱེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་སྒྲོམ་ཁྭ་ཕྱེ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲིབ་པ་གཉིད་སྤངས་ནས ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གསུམ་གྱིས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།། ད་ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་རྣམ་པ་ལྔ་གང་ཟག་རྣམ་པར་བཞག་པས་བཤད་ཅེ་ན། ་འདི་གང་ཟག་རྣམ་པ་གསུམ་སྣང་སྟེ། མ་ཤེས་པའི་གང་ཟག་དང་། ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པའི་གང་ཟག་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གང་ཟག་གོ།། དེ་ལ་མི་ཤེས་པའི་གང་ཟག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་དང་། ཚིག་གང་ཡིན་པ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའོ།། ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པའི་གང་ཟག་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་དེ་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ།། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་བློ་གཉིས་འཇུག་པའོ།། ལོག་པར་ཞེན་པའི་གང་ཟག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན ་གྱི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེས་འཛིན་པའོ།། དེ་ལ་ལྡོག་པར་མངོན་པར་ལེན་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པའི་གང་ཟག་གཉིས་ལ་ནི་ལོག་པར་ཞེན་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འདི་སྒྲུབ་པ་སྟེ། ཇི ་ལྟར་སྒྲུབ་ཅེ་ན་འདི་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་སྟེ། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་གསེར་ལས་བརྡུངས་བྱས་འདྲ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ།། མི་ཤེས་པའི་གང་ཟག་ལ་ནི ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་དང་ཚིག་མཚན་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ཤེས་པར་བྱའོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི། པདྨོ་རྒྱས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་འབད་པ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཉི་མའི་ཟེར་གྱིས་ཁ ་བྱེ་བའི་པདྨོ་མཐོང་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་ཏེ། མི་ཤེས་པ་དང་ཕྲལ་ནས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཤེས་པར་གྱུར་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། དེ་ལྟར་ལོག་པར་ཞེན་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་ཅན ་གྱི་གང་ཟག་དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་མི་ཤེས་པའི་གང་ཟག་ལ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་བསྟན་པས་ཤེས་པར་བྱས་ནས་གང་ཟག་དེ་གསུམ་གྱི་ས་འདི་ལྟར་བྱ་སྟེ། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་བསམ་པར་བྱ་བའི་གས་རྣམས ་རྣམས་ལ་ནི་བས་མོ།། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་རྣམས་ལ་བསམ་པ་ནི་སྤང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་གང་ཞེ་ན།། དེ་ཡང་བཞི་སྟེ་ཇི་སྐད་དུ་མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་སྒྲུབ་པའི ་འཕྲིན་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། ཕྱིའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། ནོར་བུ་དང་སྔགས་དང་སྨན་དང་མཁྱུད་སྤྱད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་ལ་སྔ་བསྡམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པའི ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་དེ་དག་ལས་བསམ་པར་བྱས་ན་སེམས་འཁྲུགས་པ་དང་མྱོས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་དག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བཤད་དོ།། དེ་ལྟར་བསམ་གྱིས ་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་ནི་སྤངས། བསམ་པའི་གནས་རྣམས་ལ་བསམས་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། དེ་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ནི་བཀྲེས་པས་ཉེན་པ་གཡོས་ལེགས་ཁ་ཟས་ཟ་བ་འདྲ། འཕྲིན་ཡིག་སྙན་པོ་ཐོས་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཁ་ཟས་ལེགས ་བབཀྲེས་པས་ཟོས་ན་དག་ར་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བསམ་པའི་གནས་རྣམས་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསམས་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟར་འཕྲིནྡྷ་ཡིགྲཝ་བཟང་པོ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་སྤངས་ཏེ། ལྡེགས་པར་རྟོགས་ན་དགའ་མཆོག་སྐྱེ་བ ་བཞིན་དུ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་རྣམས་ལ་བསམ་པ་སྤངས་ན་ཡང་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། དེ་ལྟར་གང་ཟག་དེ་དག་གིས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་རྣམས་ནི་གྲངས། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་རྣམས་ལ་ནི ་སམེ་ཏེ་མ་ནོར་བར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཞུགས་ན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐུགསུ་ཆུད་པའི་དོན་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་དང་ཆོས་འདྲ་བའི་དཔེ་ནི་རིན་ཆེན་སྒྲོམ་ཕྱེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེའི་སྒྲོམ ་ཁ་ཕྱེ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣང་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མཉེན་པོ་བྱས་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པ་ཤེས་བྱ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་བསལ་ན ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སེམས་ལ་རྣམ་པར་འགྱུར་བས་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་གང་ཟག་རྣམ་པར་བཞག་པས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལྟར་ཐང་ཅིག་འདུལ་བའི་འགྲོ་བ་ལ་ལྟོས་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ལྔ་བསྟན་པ ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱའོ།། གཞན་དབང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་བསྡུས་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ནི་ཤེས་པར་བྱའོ།། གཞན་དབང་དེ་ཉིད་ལ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྤང་བ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསམ་པར་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་སྒྲུབ་པའི་འཕྲིན་ལས་ལ་སོགས་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བཤད་དོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཟུགསུ་ཆུད་པའི་དོན་སོ་སོ་རང་གིས ་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བསྟན་ཏོ།། འདི་ནི་བསྡུས་ཏེ་བཤང་བའོ།། ཆོས་དེ་འདིར་བཤད་པ་ཡང་དགའ་བའི་མཆོག་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ལྔ་པོ་རྣམས་མ་སྡེའི་རྒྱན་གྱི ་བསྟན་བཅོས་འདིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལྡོག་པར་བཤད་པ་ན་ད་ཐོས་པའི་སྒོ་ནས་མཁས་པ་རྣམས་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། གོང་དུ་དོན་ཤེས་པའི་གང་ཟག་དག་གིས་ཚིག་དང་རྩ་བ་དྲི་མ་མེད་པས་མདོ་སྡེ་ལ་རྒྱན་པར་བྱེད ་ཀྱི་སྣ་ཆ་དང་དཔུང་རྒྱན་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པ་ནི་ཡིན་ནོ།། ཞེས་གླེང་བ་ལས་བརྒལ་བ། འདི་ལྟར་ཆོས་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོན་ཏ་དང་ལྡན་པ་ཇི་ལྟར་བརྒྱན་ཅེས་བརྒལ་བ་ལ་ལན་གདབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ནས་དང་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཚིག་པ་མེད་པོ་མོས། ་མ་མྱོང་བ་བྱས་ལ་སོག་པ་དང་དུ་རོ་དུ་མགྱུར་བ་དེ་རང་བཞིན་གྱི་ཅོག་མ་ཡང་དེ། དུ་ཡང་དག་མམ་ཡང་གེ་དོང་པར་པོ་ནི་འ་བ.རང་གོ་ལོང་དུ་ཏྲོ། གཡོ་སུ་ག་ང་སྟེ། སྒོན་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་ཇི་སྟེ་བ་བྱན། རྒྱ་གྲོས་ཏེ། ཡང་གྲོ་ལ་དུ་མ་བློ་བསྐུས་ད་ཡཱམ་དུས་བསྐུས་སུང་གྲ་ལུ་ཀྱི་སྐུ་མི་ནས་རྒོལ་བ་ལ་རིག་སུ་ལམ་རས་སུམ་མོ། གསུནས་རྒྱ་དང་བཞིན་འ་ལྡན་པ་རཱ་སོང་ན།། ་མཐོང་བའི་དབང་གིས་མི་རྣམས་རབ་ཏུ་དགར་བའི་མཆོག་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་ལེགས་ཤིང་མཛེས་པས་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུག་ལྔ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་ལ་མེ་ལོང་ལ་བལྟས་ཏེ། བཞིན་གྱི་གཟུགས ་བསྣན་མཛེས་པ་རྒྱན་དང་བཅས་པ་དེ་མི་ལོང་ལ་བལྟས་ཏེ། བཞིན་གྱི་གཟུགས་བསྟན་མཛེས་པ་དེ་ནི་མི་ལོང་གི་ནང་དུ་སོང་བ་མཐོང་ན་མཐོང་བའི་དབང་གིས་མི་རྣམས་སྣུན་པས་སེམས་དགའ་བོའི་ཁྱད་པར་ལྷག་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་འདི་ནི་དཔེའོ།། ་དཔེ་དེ་དང་མཐུན་པའི་དོན་ནི།། དེ་བཞིན་ཆོས་ཀྱང་དགེར་གསུངས་རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་ཡང་།། རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་མཁས་པ་རྟག་ཏུ་དགའ་མཆོག་སྐྱེ།། ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་དང་འདྲ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་ཡང ་ཐོག་མར་ཡང་དགེ། བར་དུ་ཡང་དགེ། བླ་མར་ཡང་དགེ་བ་ཡིན་པས་དགེ་རུ་གསུངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་བཟང་ཚིག་བཟང་། ཡོངས་སུ་དཀར་བ། ཡོངསུ་དག་པ་ཡིན་པས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་རང་བཞིན ་གྱིས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡང་མདོ་སྡེའི་རྒྱན་ལྟ་བུ་བསྣུན་བཅོས་མདོ་སྡེའི་ཆེ་ག་དང་དོན་རྣམ་པར་འགྲོ་བ་ཅིང་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དྲི་མ་མེད་པ་ལྟ་བུའི་ནང་དུ་སོང་སྟེ། འགྲེལ་པའི་ནང་ན་ས་དྲོན་མཐོང་བར་གྱུར་ན་མཁ ་པ་བློ་དང་ལྡན་པ་དག་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ཅི་སྟོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་དང་བཅས་པའི་ཚེ་གོསུ་བཅད་པ་འདིས་ཅི་སྟོན་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚྭ་གོ།། དེའི་འོག་ཏུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་ནི་ཆོས་དེ་ལ་རི་མོ ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོད་པར་ཅིས་ཤེས་ཞེ་ན། ལན་དུ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་དཔེ་གསུམ ་དང་སྦྱར་ཏེ་ཐོག་པ་ཆེན་པོའི་ཚེས་ལ་ལེགས་པ་དང་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པར་སྟོན་ཏོ།། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་ནི། སྒྲིབ་པ་སྤོང་བའི་རྒྱུ་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་དང་། འཕགས་པའི་ནོར་ལ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུའོ།། ་དེ་ལྟར་བསྣམས་ན་རབ་དཀུ་ལ། མྱངས་ན་ཞིམ་པའི་སྨན་བཞིན་དུ། ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཅིད་ཀྱིས་གཞག། དོན་དང་ཡི་གེར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་དཔེ་དང་པོའོ།། དེ་ལ་སྨན་གྱི་རིགས་ལི་ལ་འདི་ལྟ་བུ་དག་ཡོད་དེ། གོང་གི་ཚེ་སྣའི་དབང་པོས ་བསྣམས་ན། དཀུ་བས་སྣའི་དབང་པོ་གདུང་བར་བྱེད་ཅིང་། སིམ་པར་མི་བྱེད་ལ། རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ།། སྨན་གྱིས་རིགས་དེ་ཉིད་གང་གི་ཚེ་ལྕེའི་དབང་པོ་ལ་གཞག་ཏེ། ལྕེའི་དབང་པོས་མྱངས་པར་གྱུར་ན་རོ ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལས་ལྕེའི་དབང་པོ་སིམ་པར་བྱེད་ཅིང་དགའ་བར་བྱེད་ལ། མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ།། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་མགྲིན་པ་ན་མར་སོང་བ་ལ་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་ཕྱིན་ཏེ། ཞུ་བར་གྱུར་པ་ན་ལུས་ལ་ཡོད་པའི་ནང་མཁྲིས་པ་དང་བང ་ཀན་དང་། རླུང་ལས་གྱུར་པའི་ནད་ཐམས་ཅད་སོལ་བར་བྱེད་དོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གཞག་སྟེ་ཡི་གེར་བཞག་པ་དང་། དོན་དུ་བཞག་པའོ།། དེ་ལ་ཡི་གེ་ནི་སྨན་གྱི་དྲི་དཀུ་བ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ་དོན་ནི་སྨན་གྱི་རོ་མངར་བ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ཡི་གེ་སྨན་གྱི་དྲི་བཀུ་བ་ལྟར་བུར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི། རབ་འབྱོར་སངས་རྒྱས་མེད་དེ་ཆོས་མེད་དོ།། དགེ་འདུན་མེད་དོ།། མ་སྐྱེ་སོ་མ་བྱུང་ངོ་།། ཐམས་ཅད་སྟོང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི ་མིང་དང་ཚིག་དང་། ཡི་གེ་རྣམས་ཐོས་ན་སྨན་དཀུ་བ་རྣམས་པ་བཞིན་དུ། སྐྲག་ཅིང་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།། དེ་ནས་ན་མ་ཞིག་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྙེན་པ་ལས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ཀྱིས།། ་ཀྱེ་རིགས་ཀྱི་བུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེ་འདི་དག་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་གྱི་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཀུན་ཏུ་རྟགས་པའི་ཀུན་རྟགས་པའི་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པར་ཟད་ཀྱི་གཞན་གྱི ་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་སྨན་གྱི་རོ་དང་པོ་ལྕེའི་དབང་པོས་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་དོན་མཐོང་བའི་དུས་ན་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུརརོ།། ཚེས་དེ་ཉིད་ལ་ནམ་ཞིག ་ན་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་ལྷོར་སོང་བ་ལྟར་བྱས་ནས་སེམས་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སེལ་བར་བྱེད་དེ་དེ་བས་ན་ཚིགས་བཅད་དེས་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བའི་རྒྱུར་བསྟན་ཏོ།། ་རྒྱལ་པོ་བཞིན་དུ་མཉེས་དཀའ་སྟེ། ཆོས་འདི་རྒྱ་ཆེ་དཀའ་ཞིང་ཟབ། མཉེས་པར་བྱས་ན་དེ་བཞིན་དུ། ཡོན་ཏན་མཆོག་གི་ནོར་སྦྱིན་བྱེད། ཅེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་གཉིས་པའོ།། འདི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དང་ག་ནི་མཉེས་པ་དང་དགའ་བ་དང་། མགུ་བར ་བྱ་བ་དཀའ་སྟེ། དཔའ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དཔའ་བའི་ལན་གྲངས་མང་པོ་དྲག་པོས་བྱས་ན་མགུ་བར་འགྱུར་བ་དང་། འཇེངས་པའི་ལས་ཀྱིས་ཀྱང་འཛངས་པའི་ལས་རླབས་ཆེར་བྱས་ན་མགུ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མཁས ་པ་རྒྱ་ཆེར་བྱས་ན་མགུ་བར་འགྱུར་བ་དང་། གཞན་ཡང་ལེགས་ཞེས་སྨྲས་ན་ནི་བཏིང་ཞེས་ཟེར། ཉེས་ཞེས་སྨྲ་སཱ་ན་ནི་སྨད་ཅེས་ཟེར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་རྣམས་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་མཉེས་པར་བྱ་དཀའ་བ་ལས། བརྟེན་ལེགས་པས་མཉེས་པར་གྱུར་ན་གཏེར ་དང་འབྲུ་དང་ཕྱུགས་ལ་སོགས་པ་ཅི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད་དོ།། དེ་ཡང་ཡབ་དང་སྲས་མཇལ་བའི་མདོ་ལས། འཕགས་པ་འཆར་ཀས་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ནི་བརྟེན་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བས་མཉེས་པར་འགྱུར་རོ།། ་གང་གི་ཚེ་མཉེས་པར་བྱས་ན་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་དོན་རྣམས་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འདི་ཡང་རྒྱ་ཆེ་ལ་དཀའ་ཞིང་ཟབ་པས་མཉེས་པར་བ་དཀའ་བ་སྟེ། ས་དང་ཕ་རོལ ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་འཆང་པས་རྒྱ་ཆེ་བའོ།། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པར་སྟོན་པས་ན་བཀའོ་ཞིང་ཟབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཀྱང་ཚིག་གཞན་ལ་དོན་གཞན་འབྱུང་བས་བརྟག་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དཀར་བའོ།། དེ་ན་རྣམས་ཀྱང ་རྟོགས་པར་དཀའ་ང་སྟེ་ཚན་ཟབ་པའོ།། མཉེས་པར་དཀའ་བ་ནི་ཆོས་དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་རབ་ཏུ་དཀའ་བས་ན་མཉེས་པར་བྱ་བ་དཀའ་བའོ།། དེ་ཡང་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟ་@མས་ས་ཨོཾ་སངས་རྒྱས་སུ་བསྒྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི ་ཚིག་འདིར་ཐ་མོད་ཀྱིས་ཚིགས་སྒྲུ་འབར་བྱིན་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། གང་གི་ཚེ་གློ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པ་རྩམ་སྟེ་ཆོས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཏེ་མཉེས་པར་བྱས་ན་རྒྱལ ་པོམཉེས་པར་བྱས་པ་བཞིན་དུ་དེ་རི་ཚེ་ཁྱོད་པར་ཅན་གྱི་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པདང་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོར་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཕུག་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ་འདྲིས་ནི་ཆོས་དེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ ་རྒྱུ་གྱུར་བསྟོན་ཏོ།། རིན་ཐང་མིང་པའི་རིན་ཆེན་རིགས།། སྒྲ་མི་ཤེས་པའི་མི་མི་མགུ།། དེ་བཞིན་མི་མཁས་ཆོས་འདྲི་ལ།། དེ་ལས་བཟློག་པ་མགུ་བར་འགྱུརའི་བྱ་བ་ནི་འི་གསུམ་པའོ།། ཇི་སླར་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་པ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་དང་ལྡན་པ་དབྱི་བས་དང་ཚང་ཕུམ་སུམ་ཚོགས་པ་དེའི་རིན་དུ་འཛམ་བུའི་གླིང་བྱིན་ན་ཡང་རིན་གྱི་བང་དུ་མི་འགྱུར་བའི་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་རཱིན་ཐང་མེད་པ་དེ་ཤིང་ཐུནུ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ལ་སོགས་པ་སྔོན ་ཆང་ཆ་རིན་པོ་ཆེ་འཆང་མ་མྱོང་བ་རིན་པོ་ཆེ་ལྷོ་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལག་ཏུ་སོང་ན་གཅེས་པ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་སེམས་མགུ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་དགའ་བར་མི་འགྱུར་རོ།། རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་དེ་ཉིད་སྔོན་རིན་པོ་ཆེ་བདག་ལ ་བདོག་པར་གྱུར་པ་རིན་པོ་ཆེའི་མཚན་ཉིད་ལྷ་ཤེས་པའི་ལག་ཏུ་སོང་ན་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་གཞན་ཡང་གསེར་ལ་སོགས་པ་ནོར་མང་པོ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་ཡང་འགྱུརརོ།། དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དོན་དང་ཚིག་ཕུན་སུམ ་ཚོགས་པ་འདི་ཡང་དོན་དང་ཚིག་ལྟ་མི་ཤེས་པའི་སྐྱེ་བའི་ལག་ཏུ་གླེགས་པ་མ་མམ་བཤད་པའི་ཚིག་སེང་ཡང་དགའ་བ་དང་མགུ་བ་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་བཟློག་སྟེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་དང་། ཚིལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་གང་ཟག་ལྟ ་ཤེས་པ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལག་ཏུ་སོང་ན་དེའི་ཚེ་དགར་བའི་མཆོག་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ་དད་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཟོས་པ་དང་། སྲིཏོང་བ་དང་། ཤེས་རབ་དང་། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྱེད་ཡོད་པ་སྟེ། འཕགས་པའི་ནོར་བདུན་གྱི་ལངས ་སྤྱོད་ཀྱི་རྒྱུར་ཡང་འགྱུར་བས་ན། ཆོས་དེ་འཕགས་པའི་ནོར་ལ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པར་ཡང་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པར་མི་འདོང་ངོ་།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུངས་པ་མ་ཡིན ་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པ་ཡང་མི་སྲིད་པར་བརྒལ་དུ་དོགས་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་ཁ་ཅིག་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་མ་ཡིན ་ནོར་ལ་ལེགས་བལྟ་ག་ལ་ཡོད་ཅེས་ལོག་པར་འཛིན་ཏེ་དེ་དག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱི་ར་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིག་སུ་བཅང་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བརྒལ་བ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་གསུམ ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྵྨ་བཀར་སྨིན་པ་རྣམས་ལ་ནི་གང་དུ་བཤང་པའི་ཡོན་ཏན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དགུ་སྲིང་ངོ་།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའི་མཚན་ཉིད་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ཟིལ་བ་ཆེན ་བོར་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པས་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཚིག་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་མེང་ལས་ཕུལ་པོ་ངང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཚུར་ཡོད་ཅེས་བཤད་ན། ཐོག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བཤུང་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་མེ་སྐྱེ་མི་འགག་ཅེས་བཤད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམས་པས་སྦྱང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ན་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་ན།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བཀོད་པས་མ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའངང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡང་མ་ཡིན་ན་རལ་ཡོན་ཏན ་རྣམ་པ་གསུམ་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་ཡོད་དེ་མེདོ་ནས་ལོག་པར་འཛིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ལོག་པར་འཛིན་པ་དེ་དག་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་དབྱེ ་བ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་སྟོན་ཏོ།། གཏན་ཚེགས་བརྒྱད་ནི་སྔར་ལུང་མ་བསྟན་པ་དང་། ལྷན་གཅིག་བྱུང་བ་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དང་། གྲུབ་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། གཉེན་པོ་དང་། སྒྲ་གཞན་ཕྱིར་རོ།། གལ ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་ན་རེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་འདི་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་ཅིང་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཕལ་ཆེར་བྱས ་ཏེ་གཞག་ནས་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་ཏེ་བཞག་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ལ་ལོན་དུ་སྔར་ལུང་མ་བསྟན་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོ་སོ་ནུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར ་གསུང་རབ་འཁྲུག་པར་འགྱུར་བ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་བྱས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་ན། གསུང་རབ་འཁྲུག་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ། རྒྱལ་པོ་ཀྲི་ཀིའི་རྨི་ལམ་དུ་རྨི་ལམ་རྣམ་པ་བདུན་རྨིས ་པ་ལུང་བརྟན་པ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་པའི་སྔན་རོལ་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་ཅིང་ནུབ་པར་འགྱུར་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སྟོང་པར་སྨྲ་བ་འདི་ལྟ་བུ་དག་ཀྱང་འབྱུང་སྟེ། དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ་ཞེས ་སྒྱུ་མོད་ཀྱི་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། གསུང་རབ་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་པའི་རིགས་ན་དེ་ལྟ་བུ་ལུང་མ་བསྟན་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ།། གལ ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་གང་གི་ཚེ་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་པ་དེའི་ཚེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མ་བཤད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ཐོག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས ་འབྱུང་བས་ནུ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ལ་ལན་དུ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གནསུ་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར ་བཤད་པ་དེའི་ཚེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་གནས་དེ་དག་ཏུ་བཤང་བསྟན་ཐོག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པོ།། ཡང་ཉན་ཐོས་དགེ་འདི་སྙམ་དུ་རྟོག་གེ་པའམ། མུ་སྟེགས་པ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་བདག་མཁས་པར་བསྒྲུབས ་ཤིང་འཇིག་རྟེན་པ་སྨྲ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་མང་པོ་དག་བྱས་ལ། མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པའི་གཙུག་ལག་གི་ནང་ནས་ཀྱང་བསྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཀའ་བར་སྤྱོད་པ་དག་འབྱུང་བས་རིན་འདི ་རྟོག་གེ་པའམ་མུ་སྟེགས་པ་དཀའ་ཞིག་གིས་བྱས་པར་བདག་ཅག་དོགས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ལ། དེ་ན་མི་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་བསྟན་པ ་དེ་དག་ཀྱང་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་ན་དེ་དག་གིས་རྟོག་པ་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་སྲིད་དེ་མི་སྲིད་པ་དང་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཙུག་ལག་གི་ནང་ནས་ཀྱང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། མ་བྱུང་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འབྱུང་བ་དང་། དེ་དག་ལ ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་ཀྱང་དད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པས་མུ་སྟེགས་པའམ་རྟོག་གེ་བ་དག་གིས་བྱས་ཞེས་ཀྱང་བྱར་མི་རུང་ངོ་།། ཡང་ཉོན་ཐོས་དག་འདི་སྙམ་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སངས་རྒྱས ་ཀྱིས་བཤད་པ་འདི་མ་ཡིན་ནོ།། གང་ཟུག་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ནས་བཤ་ཞེས་སེམས་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར་ལན་དུ་གྲུབ་པ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ་དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཡིན་པར་གྲུབ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གང་ཟག་གིས་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པ་མེད་པའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་གང་ཟག་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་བཤད་པའི ་ཚིག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཡིན་པས་ཐེག་པ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་གྲུབ་པོ།། ཡོད་དང་མེད་དང་མེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚིག་སྦྱར་བ་ནི་ཡོད་ན་ཡོད་ལ་མེད་མེད་དོ་ཞེས་སྦྱར་རོ།། ཉན་ཐོས་ལ་བརྟགས་བཅོམ་ལྡན ་འདས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་བཤད་དམ་མ་བཤད་ཅེ་ན། ལན་དུ་ཐིག་ཆེན་པོ་བཤད་དེ་ཡོད་དེ་ཞེ་ན། ལན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་གྲུབ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་འདི་ལམ་གཏོགས་པར་ཉན་པོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཐེག ་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རིགས་ཏེ། ཇི་ལྟར་མི་རིགས་པ་ནི་འོག་ནས་ཞིབ་ཏུ་འཆད་དོ།། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་པ་དག་ན་རེ་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་མེད་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་ཅིག་ཏུ་ཟད་དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་ལ་ཤྭ་ར། རྣོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོམས་ན་ནི་སངས་རྒྱས ་བར་འགྱུར་རོ།། ཤེས་རབ་འབྲིང་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོམ་ན་ནི་རང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ།། ཤེས་རབ་ཆུང་ངུ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོམས་ན་ནི་ཉན་ཐོས་སུ་འགྱུར་རོ།། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ཟད་དེ་གསུམ་དུ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ལན་དུ་མེད་དང་མེད་ཅེས ་སྨོས་ཏེ།། གལ་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མེད་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་སུ་འགྲུབ་པའི་ལམ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མེང་ན་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པ་མེད་དོ།། སངས་རྒྱ་སུ་འགྲུབ་ན་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ཡང་མ་བཤད་པས་ད་ལྟར ་སྣང་བའི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་འདི་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། གལ་ཏེ་ཉྫན་ཐོས་དག་འདི་སྙམ་དུ་གང་གི་ཚིག་བསྒོམས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཞིན་ནོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ ་བསྒོམས་ནའང་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་མི་འགྱུར་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ལ། ལན་དུ་གཉེན་པོ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྒོམས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་རོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས ་སྐྱེས་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་མངོན་ནོ།། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་འདི་སྙམ་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ལས་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཡོད་པར་བཤད་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས ་པའི་ནང་ནས་ཐམས་ཅད་མེད་པར་བཤད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་པ་ལ། སྒྲ་གཞན་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པར་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ཡང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་མ ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ ་བཟུང་བའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རིགས་སོ།། འདི་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་པ་ཟབ་མོ་ནི་རྟོག་གེ་ཅན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཟབ་མོ ་འདི་ལྟ་བུ་དག་ནི་རྟོག་གེ་ཅན་དང་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ལོ་བཤད་ན་ཡང་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་ན་དེ་དག་གིས་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མུ་སྟོགས་ཅན་གྱི་གཙུག་ལག་ལས་ཀྱང་འདི་ལྟ་བུ་མི་འབྱུང་ལ ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གཙུག་ལག་གི་ནང་ན་ཡང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་བྱུང་བའི་ཚེས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འབྱུང་བས་ན་མུ་སྟེགས་པ་དག་གི་བྱས་ཞེས་ཀྱང་བྱར་མི་རུང་ངོ་།། བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མོས་པ ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དེ་དག་ལ་བཤད་ན་ཡང་དད་པ་མེད་དེ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་བྱས་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་མི་རིག་སོ།། ཆོས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་འདི ་དག་ལ་ནི་འཕགས་པ་བཙུན་པ་རྣམས་ངང་པར་བྱེད་དེ་གཞན་དག་གིས་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དང་། རྒྱ་མཚོ་བློ་གྲོས་དང་། དཀོན་མཆོག་སྦྱིན་དང་། དཔུང་བཟང་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བསྟན་པ་ཐོབ་ན། ་སེམས་ཤེས་པ་རྣམས་ཆོས་དེ་དག་མུ་སྟེགས་པས་བྱས་སོ་ཞེས་སེམས་པར་བྱེད། གང་སྔར་ལུང་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་མ་དགོངས་པས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་མ་བསྟན་ཏོ་ཞེ་ཟེར་བ་བཏང་སྙོམསུ་བཞག་མི་རུང་བར་ཚིགས་སུ ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་གསུང་རབ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་མ་ཡིན་པར་སྔར་ལུང་མ་བསྟན་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་གོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ཡང་། རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་ལུང ་མ་བསྟན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཐུགས་བྲེལ་བར་གྱུར་པས་ན་བསྟན་པ་ནུབ་པར་གྱུར་པའི་འཇིགས་པ་འབྱུང་བ་མ་གཟིགས་པས་ལུང་མ་བསྟན་པ་དང་། བསྟན་པ་བསྲུང ་བལ་ཆེད་ཆེ་བར་མི་མཛད་པས་ལུང་མ་བསྟན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་དངོས་པོ་ལ་འཇུག་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དངོས་པོ་ལ་མི་འཇུག་པས་ལུང་མ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལེ། མ་འོངས་པ་ན་བསྟན་པ་ནུབ་པར་འགྱུར་བའི་འཇིགས་པ ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ། ལུང་མི་བསྟན་པར་བཏང་སྙོམས་བཞག་ཏུ་མི་རུང་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་སྨྲས་པ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མངོན་སུམ་སྤྱན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་དགོངས་ཤིང་འབད་མི་དགོངས་པས་ཆོས ་ཐམས་ཅད་སྐྱུ་རུ་ར་ལག་མཐིལ་དུ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་གསལ་བར་མཁྱེན་པས་མ་འོངས་པ་ལ་བསྟན་པ་འཇིགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམ་སུ་གཞག་པ་མི་རུང་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤའི་སྤྱན་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྤྱན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན ་མའ་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་ངོ་།། བསྟན་པ་དག་ཀྱང་བསྲུང་མཛད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་དཀའ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྤྱད་དེ། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཡང་དམ་པའི་ཆོས ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ལ་སངས་རྒྱས་ནས་ཀྱང་འཕྲིན་ལས་སུ་དམ་པའི་ཆོས། བརྟན་པར་ཟད་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་དུ་རིང་དུ་གནས་པར་ཟད་པས་བརྟན་པ་རྣམས་བསྲུང་བ་ལ་ཆེད་ཆེར་འཛིན་པས་ན་བཏང་སྙོམས་སུ ་གཞག་པར་མ་རིགསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དུས་ལའང་ཡེ་ཤེས་བསྒྲིབས་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་དུས་འབའ་ཞིག་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆགས་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པར་དུས་གསུམ་གྱི ་དངོས་པོ་ཅི་དང་ཅི་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ཐུགསུ་ཆུད་པས་ན། མ་འོངས་ན་བསྟན་པ་ལ་འཇིགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་ལུང་མི་བསྟན་པར་བཏང་སྙོམས་སུ་གཞག་པར་མི་རིགསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཡོད་དང་མེད་དང་མེད་པ་ཞེས་སྨྲས་པ། ཡང ་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདི་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པོ་ཞེས་ལ་ལ་དག་དེ་སྐད་ཟེར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་མི་རུང་བར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡོད ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡང་ཡོད་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མེད་ན་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡང་མེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མེད་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བ་མེད།། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སངས་མ་རྒྱས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་གསུམ་ཀྱང་མི ་འཆད་པས་ན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ། ཉན་ཐོས་དག་འདི་སྐད་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་འདི་ཉིད་བསྒྲུབས་པ་ལས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ ་འཐོབ་པོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདི་ལ་དབང་པོ་རྣོན་པོས་བསྒོམས་ན་ནི་སངས་རྒྱ་སུ་འགྱུར། དབང་པོ་འབྲིང་གིས་བསྒོམས་ན་ནི་རང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར། དབང་པོ་ཐམས་བསྒོམས་ན་ནི་ཉན་ཐོ་སུ་འགྱུ་རོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་རྒོལ་བ་དེ་དག་ལ་ཉན ་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དེ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་པར་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཅོམ་མོ།། མཆོང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེས་པ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་བར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་དུ་བསྟོན་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། བདག་ཉིད་སྐྱོ་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་སྟོན་པས་ན་གཞན་གྱི་དོན་དུ་མ་ཚང་བས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ ་འདི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མ་ཡིནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་འདི་སྐད་དུ། བདག་སྐྱོ་ཞེས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་བའི་བདག་གི་དོན་དེ་ཉིད་གཞན་ལ་བཤད་ན་གཞན་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་གཞན ་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་ལན་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་འགའ་ཞིག་གིས་བདག་གི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་དེ་གཞན་དག་ལ་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱ་ན་བདག་ཉིད་རྣམ ་བར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ན། གང་ཉན་པའི་གང་ཟག་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་གྱི། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་བས་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བར་འགལ་ལོ།། ་གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་འདི་སྙམ་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདི་ཉིད་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་བསྒོམས་ན་ནི་སངས་རྒྱ་སུ་འགྱུར། བསྐལ་པ་བརྒྱར་བསྒོམས་ན་རང་སངས་རྒྱསུ་འགྱུར། ཚེ་གསུམ་དུ་བསྒོམས་ན་ནི་ཉན་ཐོས་སུ་འགྱུར། ་ཐེག་པ་འདི་ཉིད་ལ་དུས་རིང་པོར་བསྒོམས་ན་འཚང་རྒྱ་བའི་ཐབ་སུ་འགྱུརརོ་སྙམས་དུ་སེམས་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབས་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཐབས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ནི་ཤེས་རབ་ཆེན ་པོ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ།། ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས།། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལས་བསྒྲལ་བར་སེམས་པའི་བསམ་པའོ།། ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐོག་པ་ལས་འདི་གཉིས་མི་འབྱུང་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་ཐ་ན་མེང་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཐབས་མ་ཡིནྡ་ཏེ། ཟབ་སྣ་མ་ཡིན་པ་ཡུན་རིང་པོར་བསྒྲུབས་ན་ཡང་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ར་ལ་ཡུན་རིང ་བོར་སོགས་ན་ཡང་ཞོ་མི་འབྱུང་བ་དང་།། བྱེ་མ་ལ་ཡུན་རིང་པོར་བརྫིས་ན་ཡཿ་མི་འབྱུང་བ་བཞིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དྲུག་འདི་སྙམ་དུ་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི ་སྤྱོ་བའིས་སུ་ཉན་པོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ནང་ནས་གསལ་བར་མ་བཤད་ཀྱང་ཡི་གེ་དང་ཆེག་གཞན་གྱིས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བཤད་དེ། དེ་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན ་པོ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། དེ་ལྟར་མ་བསྟན་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ནང་ནས་ས་བཅུ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འབྱུང་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདི ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྱོ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པར་མཐོང་བས་ཡིད་བྱུང་བར་འགྱུར་བའོ།། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ ་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་ཀུན་འབྱུང་དང་། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་མཐོང་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་འགྱུར་བའོ།། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་བསྒོམས་ནས་འགོག་པ་དངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ།། ཕ་རོལ་བདག་གི་དོན་སྦྱོར་བ་ནི་བདག་གི་དོན་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་འགའ་ཞིག་གི་བདག་གི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་སྐྱོ་བ་དང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། གཞན་ལ ་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསྒྲུབས་ན་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་བཤད་ན། གང་ལ་བཤད་པའི་གང་ཟག་དེ་ཡང་བདག་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་བསྒྲུབ་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་བླ་ན་མེད ་བའི་བྱང་ཆུབ་འཚང་རྒྱ་བ་མི་འཐོབ་པས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་འགལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བར་བྱ་བ་འདིར་རྣམ་པར་གཞན་དུ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉན་ཐོས་དག་འདི་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་འདི་དག་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ནང་ནས་ནི་དངོས་སུ་མ་སྨོས་ཀྱང་མིང་དང་ཚིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་བཏགས་ནས་གསུང་རབ་གཞན་གྱིས་བསྟན་པས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ནང་ན་ཐེག་པ་ཆེན ་པོ་ཡང་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ།། འདི་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་བསྟན་པ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་འདིའི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འབྱུང་མི་སྣང་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི ་ཐེས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མ་ཡིནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཕན་ཚུན་དུ་འགལ་བས་ན་མི་མཐུན་པར་ཚིགསུ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་མ་ཚང་བ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འགལ ་བའི་དོན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡང་གཞན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡང་གཞན་ཏེ་ནང་མི་མཐུན་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགསུ་བཅད་པས་སྟོན་ཏོ།། བསམ་པ་དང་ནི་བསྟན་པ་དང་།། སྦྱོར་བ ་དང་ནི་སྟོན་པ་དང་།། དུས་ཀྱང་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ཕྱིར།། གང་ཆུང་དེ་ཡང་ཆུད་པ་ཉིད་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འགལ་བ་རྣམ་ལྔས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་གཉིས་ནང་ཕན་ཚུན་འགལ་ཏེ། ལྔ་པོ་གླང་ཞེ་ན། བསམ་པ་འགལ་བ་དང་། བསྟན ་བདག་ལ་བ་དང་། སྦྱོར་བ་འགལ་བ་དང་། རྟོན་པ་འགྲོལ་བ་དང་། དུས་འགལ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་ལྔ་འགལ་བས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་ཆུང་ངུ་ཡིན་ཏེ་དེ་བས་ན་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་མི་བྱའོ།། དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ནི་བདག ་དང་གཞན་མྱ་ངན་ལས་བཟླ་བར་སེམས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་ནི་བདག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་པས་ན་བསམ་པ་འགལ་ལོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ལས་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཆོས་བསྟན ་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་བདག་གི་དོན་བྱ་བའི་ཆོས་བསྟན་པས་ན་བསྟན་པ་འགལོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་གཉི་ག་ལ་སྦྱོར་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས ་པའི་གང་ཟག་ནི་བདག་གི་དོན་འབའ་ཞིག་ལ་སྦྱོར་བ་ལ་ཞུགས་པས་ན་སྦྱོར་བ་འགལ་ལོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ན་མཁའི་ཁམས་ལྟར་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པ་ལ་བསོད་ནམོས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཕྱོགས་བཞིའི་རྒྱ་མཚོའི ་མུ་བཞིན་བསྣམས་ན། ཉན་ཐོས་ངག་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡུངས་འབྲུ་སྲིད་བུས་ཟོས་པའི་ནང་གི་ནམཁའི་ཁྱོན་ཙམ་དང་། ཁ་ཟས་ཐར་པ་གང་ཙམ་གཏོང་བས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་པ ་གླང་གི་རྗེས་ཀྱི་རྨིག་ཆུ་ཙམ་ཞིག་བསམས་པའི་ཕྱིར་རྟོན་པ་འགལ་ལོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འཚང་རྒྱ་ན་ཉན་ཐོས་དག་ནི་ཚེ་གསུམ་ཙམ་གྱིས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས ་བུ་འཐོབ་པ་སཱ་ན་དུས་འགལ་ལོ།། དེ་ལྟར་ཐེག་པོ་ཆེན་པོ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སླར་བསྐུར་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་མདོ་སྡེ་ལས་འབྱུང་། འདུལ་བ་ལ་ཡང ་སྣང་། ཆོས་ཉིད་དེང་ཡང་འགལ་བར་མི་བྱེད་པར་ཡིན་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྟན་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལ་ལ་དག་དེ་སྐད་ཟེར་བས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དག་ན་རེ། ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་དུས་བསྟན་པ་དང་། ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་མདོ་སྡེ་ལས། གང་མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བ་འདུལ་བ་ལས་ཀྱང་སྣང་ཞིང་ཆོས་ཉིད་དང་ཡང་མི་འགལ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་གཞན་དག་ནི་བཀའ་མ་ཡིན་ནོ ་ཞེས་གསུངས་སོ།། དེ་ལ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་བྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མརྡོ་རྗེའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པས་ན་མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་མི་འབྱུང་སྟེ་མདོ་སྡེ་དང་རྡོ ་མཐུན་ནོ།། གཞུང་གང་ལས་ལྟུང་བ་སྟེ་བདུན་འཆང་བའི་གཞུང་དེ་ནི་འདུལ་བ་ཡིན་ཏེ། འདུལ་བ་ལས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ན་ལྟུང་བར་འགྱུརརོ་ཞེས་བཤད་ལ། རེག་པ་ཆེན་པོ་ལས ་སངས་རྒྱས་མེད། ཆོས་མེད། དགེ་འདུན་མེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བས་འདུལ་བ་ལ་མི་སྣང་སྟེ། འདུལ་བ་ཡང་མི་མཐུན་ནོ།། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ལུགས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་དང་། མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་པ་ལ ་སོགས་པ་ལུགས་ལས་བཟློག་པ་ལ་སོགས་པ་ལུགས་ལས་བཟློག་པ་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེ་ས་མ་བྱུང་ཞེས་བཤད་པས་ཆོས་ཉིད་དང་ཡང་འགལ་ཏེ། ་དེ་བས་ན་ཐེགཔ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒོལ་ལོ།། དེའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་དང་མི་འགལ་བར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་རྒོལ་བ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའི་མཚན་ཉིད་དང་མི་འགལ་བར ་བསྟན་པར་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་སྐད་དུ་རྒོལ་བའི་ཉན་ཐོས་ངག་ལ་འདི་སྐད་གང་ཁྱེད་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་ལ་མི་འབྱུང་བ་དང་། འདུལ་བ་ལ་མི་སྣང་བ་དང་། ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་མ ་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་ན། ཅི་ཉན་ཐོས་སྡེ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་མདོ་སྡེ་དང་། འདུལ་བའི་ཆོས་ཉིད་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་སྨྲ་འམ། འོན་ཏེ་འཕགས་པ་ས་མ་བྱིན་ཏིའི་མདོ་སྡེ་དང་འདུད ་བ་དང་ཆོས་ཉིད་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་འམ། གལ་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་མདོ་སྡེ་དང་འདུལ་བ་དང་། ཆོས ་ཉིད་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ན་ནི། དེ་ལྟར་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གཞུང་སྟེ་བཅོ་བརྒྱད་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ནད་ཐམས་ཅད་འགལ་བ་ན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟར་འགལ་ཞེ་ན ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་རོ་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བའི་མདོ་སྡེ་བཤད་པ་འཕགས་པ་སམ་བྱི་ཏི་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་ཁས་མི་ལེན་ལ། ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལས་སྲིད་པ་བར་མ་དོ་བཤད ་ལ་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་སྡེ་བཅོ་བརྒྱད་རྣམས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་ཡང་ནང་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་དང་། འདུལ་བ་ཡང་ནང་མི་མཐུན་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱང་ནང་མི་མཐུན་པས ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལ་ཡང་རང་ཉིད་ཀྱི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱང་ནང་ཕན་ཚུན་མཐུན་པ་དང་། འདུལ་བ་རྣམས་ཀྱང་ནང་མཐུན་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱང་ནང་མི ་འགལ་བ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན། བདག་གི་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་དང་།། རང་གི་འདུལ་བས་མཐོང་བའི་ཕྱིར།། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཡང་ཆེ་བས་ན།། ཆོས་ཉིད་དང་ཡང་འགལ་བ་མེད།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།། ཐེག ་བ་ཆེན་པོ་ཡང་། ལང་ཀཱར་གཤེགས་པ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་མདོ་སྡེ་དང་མཐུན་པས་ན་བདག་ཉིད་ཀྱི་མདོ་སྡེ་ལས་འབྱུང་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉོན་མོང ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ལ་ཡོད་པས་རང་གི་འདུལ་བ་ལ་ཡང་སྣང་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད ་ནི་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ཡིན་ཏེ། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་འབྱུང་བས་ན། ཆོས་ཉིད་དང་ཡང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཐེས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་སྟོན་པས་ན་ཟབ་པའོ།། ས ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པས་ན་རྒྱ་ཆེ་བའོ།། འོན་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་གཞུང་གང་དུ་འདུས་པ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་ཐ་དད་པ་སོ་སོའི་ནང་དུ་ནི་གཞུང་ཐམས་ཅད་མ་འདུས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན ་པོཔོ་འབའ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ཐམས་ཅད་འདུས་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲས་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར་རྟོག་གེ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི ་སྐབས་སུ་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་པ་ལ། ད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མུ་སྟེགས་དང་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་བ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟེན་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གང་གིས ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་དང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ན་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ནི་བདེན་པ་མ་མཐོང་བ་ལ་གནས་ཤིང་སྔོན་གྱི་རྟོག་གེའི་གཙུག་ལག་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་གདོང་རྟོག ་གེའི་གཙུག་ལག་བྱེད་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོག་གོའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མ་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི། དང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར ་བཤང་པ་བཞིན་དུ་གཞུང་མ་ཉམས་པར་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ན་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་ལག་ནི་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་གཞུང་གཞན་ས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་བས་མ་ངེས་པ་སྟེ་ཇི་ལྟ་ཞེས། སྔོན་དག་ནི་ཚད་མ་བདུན་དུ་གཞག་གོ།། བར ་དུ་ཡང་ཚད་མ་ལྔར་བཞག་གོ།། དེའི་འོག་ཏུ་ཡང་ཚད་མ་བཞིར་གཞག་གོ།། དེ་ནས་ཚང་མ་གསུམ་དུ་ཡང་གཞག་གོ།། དེ་ནས་ཚད་མ་གཉིས་སུ་གཞག།། དེ་ལྟར་མ་ངེས་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་མ་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ལས་ནི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་སྟེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ན་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་ལས་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་ཆང ་མའི་ཡུལ་ཉི་ཚེ་ཞིག་སྤྱོད་དེ། ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཀུན་རྫོབ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་ཆོས་གཉིས་སྐྱོན་ལ་རྟོག་གེའི ་གཙུག་ལག་ལས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཚེ་ཙམ་ཞིག་སྤྱོད་ཀྱི། དོན་དམ་པའི་ཆོས་མི་དཔྱད་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། སྐྱོ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེ། ཆེན་པོ་ལ་ནི་ཤེས་ར ་ཀྱི་ཕ་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལ་སོགས་པ་འབུམ་ཕྲག་གྲངས་མེད་པ་བཤད་པས་ཚིག་དང་སྤོབས་པོ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ལ། རྟོག་གེ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་ལག་ནི་ཉུང་ཤེས་ཞིག་ཡོད་པསའི་སྟོན་པའི་ཚེ། ཤེས་དང་སྤྲོབས་པ་དྲག་གཞན་དང ་གིས་ཚར་བཅད་ན། གཙུག་ལག་ལས་ཇི་ཙམ་འབྱུང་བ་ཞིག་སྨྲས་ནས། དེའི་ཚེ་ཚེག་ཟད་པ་དང་དེ་ནས་སྤོབས་བཟང་པ་དང་སྐྱོ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོག་གིའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟོག་གེ་པ་ནི་བྲིས་པའི་གནས་ཞེས ་བྱ་བ་ནི། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་ལ། དེ་ནས་སྤོབས་པ་ཟད་པ་དང་། རྟོག་གེའི་ཆོས་རྣམས་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཟབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེས་པ་ལ། གོང་དུ་ཐབས་མི་དེ་ལྟར་མ་བསྟན་པ་ཞེས་སྨོས་པ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་ཐབས་མ་ཡིན་པས། ཐེག་པ་དེ་ལ་ཡུན་རིང་དུ་སྤྱད་ཀྱང་འཚང་རྒྱ ་པར་མི་འགྱུརརོ་ཞེས་བཤད་ན་དེ་ལྟར། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ཇི་ལྟར་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཟབ་སུ་འགྱུ་རོ་ཞེས་རྒོལ་ལོ།། ལན་དུ། རྒྱ་ཆེའི་ཕྱིར་དང་ཟབ་པའི་ཕྱིར།། ཡོངས་སུ་སྨིན་དང་རྣམ་མི་རྟོག། འདི་ལ་དེ་གཉིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།། ་དེ་ནི་ཐ་ན་མེད་པའི་ཐུབས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་དང་། ཟབ་པའི་ཆོས་སོ།། དེ་ལས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པལྟ་ས། ་པ་ནི་རྒྱ་ཆེའི་ཆོས་སོ།། གང་བག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ནི་ཟབ་པའི་ཆོས་སོ།། ཡང་ན་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་སོ།། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཟབ་པའི་ཆོས་སོ།། དེ་ལ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོ་སྣ་བསྟན་པས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐུ་ཆེན་པོ་དག་ཐོས་ནས། ངང་བའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་དྲག་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཟབ་པའི་ཆོས་བསྒོམས་པས་ནི་བདག་ཅིད་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ་ལྟར་བདག་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཟབ་པ་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་གཉིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐེག་པོ་ཆེན་པོ་འདི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་ནོ།། གང་འདི་ལ་སྐྲག་པར་འགྱུར་བ་དེའི ་ཕྱིརརྱ་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་ཉེས་བུ་དང་། རྟུལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རིགས་མེད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ངག་གི་གང་ཟག་དག་སྟོང་པ་ཉིད་འཆང་པའི་ཐེག་པ་ཆེན ་པོའི་ཆོས་འདི་ལ་སྐྲག་སྟེ་འདི་བདུད་ཀྱི་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤང་པ་དེ་དག་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་དགའ་བར་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་གྱི་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་སྐྲག་པས་ན་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་སྐྲག་པ་ཞེས་ཏེ། གནས་མ་ཡིན ་xxx ་བགླང་ང་བྱེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འགྲོ་བའི་སྒྲས་ནི་རིགས་མེང་བུ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ལ་བྱའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་དག་བར་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་གྱི། འཇིགས་པར་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ས ་འཛིག་མོ་། པོ་པོདྷཱསྟན་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་སྤྲུག་ས་\ུ0f88\ུ0f90། དྭཻཥྚརྱ་མྦྷ་ག་རྦྷེ་དྷཱ་བ་བཏྟ་བྷྱ། ཕེཾ་ས་ག་ཀླུ་བསྔོ་བྱུང་བ་སྐྱེད་པས་ང་གྱུར་བ་སྐྱེས་བྱུ།། འི་ཕྱིང་དུན་སོངག་སུ་དྲུག་དུ་ན ་དོ་མྦྷི་བ་སྣོད་ནམས་མ་ཡིན་ཕུང་པོ་ཆ་འཕྲུལ་བནས་སྨྲས་ཏེ། ག་པ་རྐྱེན་པ་གྱུར་བའི་ཏམ་ན་ས་སོ་ནམས་མ་ཡིན་ཚིག་སའི་ཕེལ་བར་འགྱུར་པོས་ངན་སོང་དྷི་བྷཻ་།། དུས་ཇི་སྲོད་གཅིག་ཏུ་དོན་སེ་ངྱག་ནས་སྦྲུམ་པ་བ་ལྡན་འི ་ནིསོ་སྨྲས་ཏེ། བསྐུལ་བླངས་མིང་བྱར་ངན་སོང་དུ་ལྡན་སོ་གས་བྱང་ཛིན་ཏོ།། དེ་ཡིན་རང་དུ་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་ཏེ། སྒྱུར་བ་བཏུ་ཉེས་པ་དང་། ག་ག་སྒྲས་དྲན་སྣང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། དུས་ཧཱུ~ཾ་སྲིང་གི་དྷྲྀག་ཏུང་ན ་དྲུགནས་པ་དང་གསུམ་མོ།། འགྲོ་བ་གནས་མ་ཡིན་ལ་སྐྲག་པ་གདུང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བས་སྐུར་པ་བཏབ་པའི་ཉེན་པ་བསྟན་ཏོ།། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་ཕུང་པོ་ཆེ་རོ་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བས་ངན་སོང་གསུས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་བསྟན་ཏོ།། ་ཡུན་རིང་དུ་ཞེས་བྱས་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་ངན་སོང་དུ་གནས་པ་བསྟན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་གང་ཟག་དེ་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་རིགས་མེད་གྲགས་ངན་དགེ་སྔོན་མ་བསགས་བློ་མ་སྦྱངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱུ་རྣམ ་པ་བཞིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་མེད་ན་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་སྟེ། འདི་ནི་རྒྱུ་གཅིག་གོ།། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཤེས་གཉེན་ངན་པས་ཟིན་པ་དང་ཐེག་པ ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ནི་རྒྱུ་གཉིས་པའོ།། ཚེ་རབས་སྔོན་གཞན་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བཱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མ་བསགས་ན་ཡང་སྐྲག་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ནི་རྒྱུ་གསུམ་པའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི ་ཆོས་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པས་ཚེ་ལྔ་ཕྱི་ཐོ་མ་སྦྱངས་ན་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ནི་རྒྱུ་བཞི་པའོ།། སྐྲག་པའི་རྒྱུ་སྨྲས་ནས་མི་སྐྲག་པའི་རྒྱུ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་ཐེག་པ་ཆེན ་པོ་ལ་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ནི་རིགས་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡིནོ་ཞེས་བཤང་ནས། ད་ནི་རྒྱུ་གང་ལ་བརྟེན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མི་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། འོག་ནས་ཚིགསུ་བཅད་བ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན ་དུ་ཡིད་ལ་བྱས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་སྐྲག་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། དེ་ལས་གཞན་དང་གཞན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཟླ་བ་དང་། ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟེ་ཐེག་པ་གསུམ་ཡོད་པར་འདོད་བྱས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཐེག་བླ་ཆེན ་པོ་གཞན་མེད་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྤོང་ཞིང་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་ན་རེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་ལ་སོགས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་ན། དེ་ལྟར་ན་ནི་སངས་རྒྱས་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀུན་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པས། ཀུན་སངས ་རྒྱས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ།། ཟབ་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ལོམས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག ་མེད་པ་འདི་ནི་ཤིན་དུ་རྩུབ་པ་སྟེ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་ཟད་དེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་མི་ཆུང་ངོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླག་པའི་གན་སུ་མི་འགྱུར་རོ།། རྗེས་སོང ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ་དེ་དང་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་བཤད་དེ་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བས་དུས་མཉམ་དུ་གསུངས ་པར་འདྲ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྐྲག་པར་མི་བྱ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་རིགས་ཞེས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་དཔྱད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྣ ་ཚོགས་སྟོན་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ནང་ནས་སྟོང་པ་དང་མེད་པ་འབའ་ཞིག་བཤད་ན་ནི་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་གནས་ཀྱང་ཡིན་ན་སྟོང་པ་འབའ་ཞིག་བཤད་པར་མ་ཟད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སྣ་ཚོགས་དང་། ལམ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་བཤད་པས་ན་སྟོང་པར་བཤད་པའི་བཀའ་འདི་ལ་ཡང་དགོངས་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསམས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། མང་པོའི་སྒོ་ནས་རྟག་ཏུ་སྟོན་པ་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མང་པོ་ནི་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་མང་པོ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་བྱའོ།། སྒོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་པའི་རྣམ་གྲངས་ལ ་བྱ་ལ། སྟོང་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མ་བྱུང་བ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་རང་བཞིན་གྱི་སྟོང་པ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་བསྟན་ཏོ།། རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཅིག་བསྟན་པར་མ་ཟད་ཀྱི་རྒྱུན་མ་ཆད་པར ་སྙན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་མདོ་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བསྟན་པས་ན་སྟོང་པ་འདི་དགོས་པ་ཆེ་ཞིང་ཆེང་ཆེ་བར་མངོན་ཏེ། ཆེང་མི་ཆེན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལན་ཅིག་ཙམ་བཤད་ཕྱིས་མི་གསུང ་བ་རི་རིགས་སོ་ཞེས། ཇི་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསམས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྦག་པར་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་བཤང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་སངས་རྒྱས་མེད་ཆོས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད ་བའི་ཆོ་ག་འདི་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་ཏུ་ཀུན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་གཟུང་འཛིན་དུ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཀུན་བརྟགས་མེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་མེད་ཅེས་གསུངས་ཀྱི། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གཞན་གྱི་དབང་དང་། ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགོངས་པ་ཟབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ ་ཐམས་ཅད་ནི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བ་སྟེ་ཅི་ལ་དགོངས་པ་ཤིན་དུ་ཤེས་པར་དཀའ་ཞིང་རྟོགས་པ་དཀའ་བའོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆད་པ་ནི་བསམ་པ་དང་བག་ལ་ཉལ་བ་དང་ཁམས་རྣམས་མཁྱེན་ནས་སེམས་ཅན་སོ ་སོའི་སེམས་དང་མཐུན་པར་ཁ་ཅིག་ལ་ཡོད་ཅེས་བཤད། ཁ་ཅིག་ལ་ནི་མེད་ཅེས་བཤད། ཁ་ཅིག་ལ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་དེ་དག་ཅི་ལ་དགོངས་ཏེ་བཤད་པ་བདག་གིས་མི་རྟོགས་ཏེ་བདག་གི་སྤྱོང ་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞེས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ་བསམས་ན་ཡང་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཁས་པ་ཚུལ་བཞིན་བརྟགས་ན་ཆོས་ལ་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་དང་ལྡན་པ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་བཞིན ་དུ་བསམས་ནས་དཔྱད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་སྐྲག་པར་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་དུ་ན་ནི་ལན་ཅིག་ཙམ་ཞིག་དགག་པ་མཛད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་འདི་ཆེད་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགག ་པའི་ཚིག་འདི་ལན་འགའ་ཞིག་བཤད་ནས་དེ་ནས་མི་གསུང་བར་རིགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དེ་ནས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་མདོ་སྡེ་ཀུན་ལས་གསུངས་པས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་སྟོང་པ་ཉིད་བཤད་པ་འདི་ལ་དོན་ཆེད་ཆེ་བ་ཡོད་ཞེས་བྱ་བ ་དོན་ཏོ།། རིང་དུཏུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པར་ཚིག་སུ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གང་གི་ཚེ་འདི་ནི་བཟང་པོ་འདི་ནི་ངན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འདི་ནི་ཡིནོ་འདི་ནི་མིན་ནོ་ཞེས་བྱེ་བྲག་དབྱེ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རིང་དུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཐོབ་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་གདོད་ཡིན་པ་དང་མ་ཡིན་པ་དག་དེའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་གྱི་རིང་དུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ལ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་མ་འགྱུར་བས་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བཞག་ཏུ་མི་རུང་ངོ་།། དེ་ལྔ་རིང་དུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་གསུམ་དང་ཕྱོགས་བཅུ་ན་གནས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐུ་རུ་ར་ལག་མཐིལ་དུ་བླངས་པ་བཞིན་དུ། ཐོགས་པ་དང་ཆགས་པ་མེད ་པར་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱའོ།། ཐོག་པ་ལ་གནས་ནས་ཐོག་མོར་ཡིད་ལོ་བྱེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་ལ། ཐམས་ཅད་མ་བྱིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ནི། དང་པོ་ཉིད་དུ་དགེ་བའི ་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོག་མཱ་ར་དགེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཉན་པར་བྱའོ།། དེ་ནས་མཉན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བར་ང་སྟོང་པ་དང་བདག ་མེད་པར་བསམས་ཏེ། བསམས་པ་དེ་ལས་ནི་མོས་པར་བྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དྲད་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་ས་ལ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་བྱེད་པ་ལས།། ཡང་དག་དོན་ཡུལ ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ཏི་ངེ་འཛིན་ཚུལ་བཞིན་རང་གི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་ས་དང་པོ་མཐོང་བའི་ལམ་ན་འཇིག་ལྟ་སའང་སོ་བའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལྔ་བདུག་མེད་པའི་མཚན ་ཉི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལས་ཆོས་འཐོབ་འགྱུར་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་པོར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ནས ་གཉིས་ནས་ས་བཅུ་པའི་བར་དུ་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ལ་སྒོམས་པས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ས་བཅུར་བསྒོམསྣ་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐུ་འཐོབ་པར་འགྱུར ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལས་བློ་གྲོས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འགྲོ་བ་ཐོབ་ན། དེའི་འོག་ཏུ་རྣམ་གྲོལ་བ་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱོ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཡེ་ཤེས ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་བུ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བདག་གིས་བྱ་བ་ནི་བྱས། ཁུ་ར་ནི་བོར་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ནི་སྦྱང་། སྲིད་པ་འདི་ལས་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ།། གང་གི་ཚེ་ན་ཡེ་ཤེས་དེ་རུང་གི་སྔ་རིག་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་བླང ་པར་བྱ་བ་དང་། སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། ཡིན་པ་དང་། མ་ཡིན་པ་དག་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པས་འདི་ནི་ཡོན་འདི་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱེ་བྲག་དབྱེ་ཞིང་གཏཱན་ལ་དབབ་པར་བྱ་བ་ལ་ནི་རིགསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཚེ་རང་རིག་དེ་མེད་པར་ནི་ཇི་ལྟར་རྟོགས ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཚེ་ས་བཅུའི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་རང་གིས་རིག་པ་མེད་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྲག་པའི་གན ་མ་ཡིན་པར་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སྐྲག་པའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མདོ་ཙམ་སྨོས་པ་དེ་ད་ཇི་ལྟར་སྐྲག་པའི་གནས་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཆད་དེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་དགོའ་ཞིང་དད་པར་བྱ་བའི་གནས ་ཡིན་གྱི་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ལ་སྲ་བརྩམས་ནས་ཚིགསུ་བསྟན་ཏོ།། བདག་གིས་མི་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དག་འདི་སྐད་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལྔས་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་མ་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དག་བདག་ཅག་ལྟ ་བུའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་དག་བདག་ཅག་གིས་མི་རྟོགས་པས་ན་བདག་ཅག་འདི་ལ་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསམས་ནས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྦས་པའི་གནས་སུ་བྱ་བ་མི་རིགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཐེག་པ ་པ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསགས་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྙེན་བཀུར་མ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པར་མི་དུས་ཏེ། དེ་བས ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པར་འདོད་ན། མགོའི་ཐོད་ལ་མེ་འབར་བ་བསད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་བར་བྱ་སྟེ། འབད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།། ་འདིའི་སྐབས་སུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་སྟོན་པ། ཐབས་ཀྱི་ཆོ་ག་ལ་ཁས་ལ་གལ་ཏེ་བློ་སྦྱངས་མ་བྱས་དང་། ཐབས་ལ་མ་མཁས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་གྱིས།། སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་འདུས་ལ་སྐྱེད་པ་ཡིད་ནི་ཆགས་གྱུར་ན། གལ ་ཏེ་དེ་ཡང་མི་འདོད་ཁྱད་པར་ཉམས་ན་དགའ་བར་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། སངས་རྒྱས་ཟབ་མོ་མཁྱེན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་དག་འདི་སྐད་དུ། སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང ་བ་དང་། བདེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཡོད་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཟབ་མོ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགསུ་ཆུད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་བསྟུན་ན ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཟབ་མོ་བཤད་པ་ལྟ་ཅི་ཞིག་ག་ལ་ཡོད་དེ་མེད་དོ་ཞེས་ལྟར་བསམས་ཏེ་ཡང་སྐྲག་པར་བྱ་བར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་འདི་ཡང་འདོད་དཀར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་དོན་དང་བཅད་པར ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིད་དང་འདྲ་བ་བག་ལ་ཉལ་ཚུན་ཆད་སྤངས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ་བློ་ཁ་ལ་བྱེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན ་གྱི་ཁྱད་པར་འདི་ལྟ་བུ་དག་གིས་ཀྱང་ཟབ་མོ་ཐུགསུ་ཆུད་ན། བདག་ཅག་ལ་སོགས་པས་ལྷ་ག་ལ་ཞིག་ཅེས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅེས་འཇིགས་པའི་གནསུ་བྱ་བ་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྙེན་བཀུར་དང་བསྟེན་པ་ལ་བསྒྲིམ་པར་བྱས་ན་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་ཟབ་མོ་ཐུགསུ་ཆུད་ངམ་མི་ཆུང་བར་འགྱུར་བ་ལྟར། རང་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།། བ་མོ་ཅིའི་ཕྱིར་ན་རྟོགས་གྲེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ཙམ་དུ་ཚད་མས་གཞལ་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི ་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་རྗེ་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚེ་དོ་མ་ཟབ་མོ་རྟོག་ག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་མཱ་ཡིན ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཡང་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་རིགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟོགས་གེའི་སེམས་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཐེག་པ་ལ་སྐྲག་པར་ནི་མི་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ་དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཉན་ཐོས་དག་གིས་བསྟོད་པ། རྟོག་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མིན་ཏེ།། བྱིས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་དང་། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་ཡོངས་འདས།། ཐུབ་པོ་གང་དག་བསྒོམ་མཛད་དོ ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། ཨ་ཙརྱ་མ་ཏྲྀ་ཙི་ཊས་ཀྱང་བདག་ནི་དོན་རྟོག་གེ་པ་སྟེ། གང་དེ་ཁོ་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡེ་ཤེས ་ཐོགས་ཏེ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྟོང་པ། གལ་ཏེ་ཀླུ་ཆེན་དེ་དག་ཀྱང་།། ཁྱོད་ལ་ནུས་པ་ཐོགས་གྱུར་ན། སྲིད་པ་མི་གཙང་འབུ་ལྟ་བུ། བདག་ལ་སྐབས་ལྟ་ག་ལ་མཆིས་ཞེས་པ་སྟོང་པ་ལྟ་བུའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཟབ་མོའི་དོན་རིག ་པ་དག་ཐར་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་བྱུང་བའི་ཟབ་མོ་རྟོགས་པ་དེ་དག་འབའ་ཞིག་འཁོར་བ་ལས་འདས་ཤིང་མྱ་ངན་འདས་པར་འགྱུར་ལ། མངོན་སུམ་དང་རྗེ་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་འཇལ་བར་བྱེད་པའི་རྟོག ་གེ་པ་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ལས་འདས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མི་འཐོབ་ཅེས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསམས་ཏེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་སྐྲག་པར་བྱ་བ་མི་རིགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ནི ་སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་བས་འཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དཔྱོད་པའི་རྟོག་གེའི་སེམས་ཀྱིས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིརརོ།། མོས་པ་མེད་པ་མེད་ན་ཡང་དེ་འགྲུབ་པར་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་མེད་པ ་དང་ཉན་ཐོས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པར་མོས་པ་མེད་ན་དེ་ལྟར་ན་ནི་འདི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་གྲུབ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆུང་ངུ་རྣམས་དེ་ལ་མོས་པོའི་འཇུག་པའི་ཕྱིརརོ་ཞེས་བསྟན་པས་ཚིགསུ་བཅང་བ ་བཤད་པ། ཆུང་ངུར་མོས་ཤིང་རིགས་ཀྱང་ཤིན་དུ་ངན།། གྲོགས་པོ་ངན་པ་དག་གིས་ཡོངས་བསྐོར་བ།། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེར་ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཡི།། ཆོས་ལ་གལ་ཏེ་མོས་མེད་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དག་ནི་བསོད་ནམས ་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་ཁ་ཟས་སླར་གང་ཙམ་གཏོང་བ་ལ་མོས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་མཐོང་བ་དང་དོན་ཡང་བདག་གི་དོན་ཙམ་ཞིག་བྱེད་པར་འདོད་པས་ཆུང་ངུ་ལ་མོས་པའོ།། དེ་ལྟར་ན་བསོད་ནམས་དང ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆུང་ངུ་ལ་མོས་པར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ས་བོན་ཆུང་ངུ་བསགས་པས་རིགས་ཀྱང་ཤིན་དུ་དྲན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆུང་ངུར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཙམ ་ཞིག་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཕྱིརརོ།། དཔེར་ན་ཝ་རྣམས་ཀྱང་དང་འགྲོག་པར་དགེའི། སེང་གི་དང་འགྲོགས་པར་མ་མོས་པ་བཞིན་དུ་མོས་པ་ཡང་ཆུང་། རིགས་ཀྱང་ངན་པས་ན་ཡང་འགྲོགས་ན་གྲོགས་པོ་ངན་པ ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་པའི་གྲོགས་འབའ་ཞིག་དང་འགྲོགས་པས་ན་གྲོགས་ངན་པས་བསྐོར་བ་ཞེ་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་མོས་པ་ཡང་ཆུང་རིགས་ཀྱང་ངན་གྲོགས་ངན་པས་ན། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་རྒྱ་ཆེ་བ་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཐེག་པ ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་མེད་ན་ཆུང་ངུ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་མོས་པས་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་འདི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ།། མདོ་སྡེ་མ་ཐོས་པ་སྨད་དུ་མི་རུང་བར་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་འདི་མ་ཡིན། ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འདི་ནི་ངན་འདི་བཟང་ཞེས་བྱ་བ་དག་ཀྱང་གཞུང་གི་དོན་དང་ཚིག་ཐོས་ནས་གདོང་བ་སྟོད་པ་དང་སྨད་པར་བྱ་བར་རིགས་ཀྱི། གཞུང་མ་ཐོས་པ་རྣམས་ནི་བཟང་ངན་ཅི་ཡིན་གཏོལ་མེད་པས་མ་ཡི་ནོ་ངན་ཏོ་ཞེས་སྨད་དུ་མི་རུང་བས ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགསུ་བཅད་པ་སྟོན་ཏོ།། ཟོས་པའི་རྗེསུ་འབྲངས་པས་བློ་ལྡན་ཐོབ།། ཐོས་པ་ལ་ནི་སུ་དག་བརྙས་བྱེད་པ།། ཐོས་པ་སྣ་ཚོགས་དཔག་མེད་ལུས་པ་ལ།། གཏི་མུག་པས་ནི་ཅི་ཕྱིར་ངེས་པར་བྱ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཁྱེད་ཉན ་ཐོས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པའི་ཐོ་བྱུང་བ་ཡང་། སྔོན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལས་ཆོས་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། ཐོས་པ་ལོ་བརྟེན་ནས་མཁས་ཤིང་བློ་དང་ལྡན་པ་ཐོབ ་ཡི་ནང་ཐོས་པ་ལ་བརྙས་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཉན་པར་འདོར་ཞིག་སྒྱུར་པ་འདེབས་བུ་དེ་ནི་བླུན་པོ་གཏི་མུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་གིས་མཐོས་མི་ཤེས་པའི་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་སྣ་ཚོག་སེ་དཔག་ཏུ ་མེད་པ་དག་མཐོས་ཏེ་ཕྱི་ན་ལུས་པ་རྣམས་དོན་ཅི་འབྱུང་གཏོལ་མེད་པར་འོང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་བྱ་སྟེ། གཏན་ལ་འདབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཐོས་པ་ལ་སྟོབས་གཞན་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་བཟང ་བ་དང་ངན་པར་བྱེ་བྲག་དབྱེ་བ་དང་། ཡིན་པ་དང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱེ་བྲག་དབྱེ་བ་འདི་ཡང་ཐོས་པའི་སྟོབས་ལ་མ་གཏོགས་པར་མ་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐོས་པ་ལ་བསྒྲིམས་པ་དང་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་ལ ་སྤང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཐོས་པ་དེ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ནི་མ་ཡིནོ་ཞེས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉེས་པ་ཡིན་པར་ཚིགས་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས། ་སྦྱར་བ་གང་བ་ཏྟཱ་རདྱསྟྭ~ཾ། དེ་བསུན་ཆོས་རྣམས་མཉན་པར་བྱ་ཞེས་གླེངས།། དེབས་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་གཞན་དབང་དང་། ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པ་ཡིད་ཀྱི་མེང་ཆོས་བྱ་བ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་པ་མེ་ནསྟེ་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། རྒྱལ ་ནི་ནི་མ་ཡིན་པར་སངས་རྒྱས་མེད་པ་དང་ཆེས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་ཏུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ཡིད་ལ་བྱསྨྲ་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐུར་པ་གང་པོ་པར ་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། སྐུར་བ་བཏབ་ན་ཉེས་པ་དང་སྤྱན་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བསྟན་པ། ཇི་ལྟར་ཟླ་བཞིན་ཡོངས་བརྟགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་མེད་ཆོས་མེང་ངོངོས ་འདུན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ནི་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་སྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ལ་དལོངས་ནས་མེད་ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་པ་ལས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་བརྟགས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ ་གཟུང་ན་ཉེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཐོབ་པར་འགྱུརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་ཉིད་བསྒྲིམས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་བཟུང་དང་། དོན་མ་རྟོགས་པས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་བསྙེམས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ་བདག་གི་ལྟ་བ་བསྐུམ ་པ་ལས་གནས་པར་གྱུར་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པའི་དོན་ལ་མཁས་པ་བདག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་གང་ཡིན་པས་ཚོལ་ཞིང་ཉན་པར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བློ་ཉམས་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་ཐེག་པ ་ཆེན་པོའི་དོན་མ་བཙལ་ནས་གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞི་ནི་ཡོད། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་མེད་པའི་དོན་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ལས་མ་ཐོབ་པར་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར ་ཏེ། འདི་ནི་ཉེས་པ་དང་པོའོ།། ལེགས་པར་གསུངས་ལ་རབ་སྐུད་པས།། བརླག་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་བཟུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་བཟུང་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཐོག་མར ་ཡང་དགེ། བར་དུ་ཡང་དགེ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་གྱི་བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨད་པས་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཉམས་ཏེ་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་ཆེར་བསགས་པས་སེམས་ཅན་དམྱ་ལྟ་བར ་འགྲོ་དགོས་པའི་ཕྱིར་བརླག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཉེས་པ་གཉིས་པའོ།། ཁོང་ཁྲོ་སྒྲིབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་མ་ཡིན་པར་བསམས་སྟེ། ཞེ་སྡང་སྐྱེད་ན་ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་འགྱུར་བའི་ལས ་ཀྱི་སྒྲིབ་སྐྱེ་སྟེ། འདི་ནི་ཉེས་པ་གསུམ་པའོ།། དེ་ལ་ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ནི་གང་ནས་གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་འོན་པ་དང་གླེན་པ་དང་ལྷུར་པར་སྐྱེ་བ་དང་། དགེ་བའི་བཤོས་གཉེན་དང་བསྐལ་པར་མི་ཕྲད་པའི་གནས ་མཐའ་འཁོབ་བུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཞིབ་དུ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་བལྟའོ།། ཟླ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་མི་ཤེས་པར་ཁོང་ཁྲོ་བར་མྱི་རིགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་མང་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་འདི་ཟླུམ། ་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པའི་དོན་དུ་དྲུངས་ཏེ། གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་མེད་པར་མི་ཤེས་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་མི་རིགས་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགསུ་བཅོད་པ་སྟོན་ཏོ།། ཡིད་ཀྱི་ཁྲོ་བ ་རང་བཞིན་མདུག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ་ཡིད་ཀྱི་ཁྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་ཞེ་སྡང་ངོ་།། རང་བཞིན་གདུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གྱི་ཁན་མ་ཐོ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁྭ་ན་མ་ཐོ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། གང་ཞེ་ན། རང་བཞིན་གྱིས་ཁན་མུ་ཐོ་བ་དང་@ ་ན་མ་བྷྱོབའོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་ས་ལན་མ་ཐོ་བ་ནི་སྡིག་པ་ལྟེབ་ནི་ལ། བརྐྱང་པ་འི་ནམ་ཐིབ་ན་སྡིག་པ་ཡང་བ་ཡིན་པ་སྟེ། སམུས་ཀྱི་ཧཱུ~ཾ་སྔུ་འདི་ནི་རང་ཤིནྡ་མྦྷིག། བནམ་པོ་བ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་བདག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནས་བྱབའི ་དོན་ཏོ།། མི་རིགས་པའི་གཟུགས་ལུའང་མི་རིམས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཤེས་སྡང་འདི་རང་བཞིན་གྱིས་གངག་སྡེ་ཡིན་པས་ན་གང་མི་ཕྱིན་པར་སེམས་པའི་དགྲ་ལ་སོགས་པ་མི་རིགས་པའི་གཟུགས་ལ་ཡང་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་པར་མི་རིགས་ན་གཞན་ལྟལ ་སྤོས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་མངོན་པའི་ཆོས་བསྡུས་པ་ལེས། ཉོན་མོངས་པ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་ལྟ་ཞེ་ན། གང་ཆོས་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན་མ་ཞི་ཞིང་གདུག་པོའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་གང་སྐྱེས ་ནས་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཞི་ཞིང་གདུག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ།། དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཀྱི་ཞེ་སྡང་དེས་སེམས་གདུག་པ་ཅན་དུ་བྱེད་པསྟན་དགུ་ལ་སྩོགས་པ་མི་རིགས་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས་ཡང ་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་པར་མི་རེ་གསོ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་ལས་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་དུ་མི་རུང་བར་བཀའ་ནན་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསྟན་ཏེ་བཀག་གོ།། ཤྲཱིས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བདུན་བརྒྱ་པ་ལས་བཤད་པ། འཇམ ་དཔལ་ཞེ་སྡང་ཐང་ཅིག་གིས་བློསྐལ་པ་དུ་མཱར་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བསྲེག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངསོ།། ཉན་ཟློས་ཀྱི་སོག་ལེ་ལྟ་བུའི་མདོ་ལས་ཀྱང་དགེ་སློང་དག་མེ་ཆོག་པའི་མགལ་དུམ་ལ་ཡང་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་མི ་བྱཱནར། སེམས་དང་བཅས་པའི་ལུས་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངསོ།། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དགའ་བར་མ་ནུས་ན་གཟུ་བོ་ལྟ་བུ་དབུས་ཀྱི་ཚུལ་ཉིད་བཟུང་བར་བྱ་སྟེ། གཟུ་བ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ནི་མཁས ་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དགའ་བར་བྱེད་པའི་རིགས་པ་ཡིན་པས། རིགས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ཞེས་སྡང་བར་བྱེད་པའི་གནས་ཡིན་ནམ། དད་པར་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།། གལ་ཏེ་རྟོག ་པ་དེ་ཡང་ཁས་ལེན་པར་མི་བྱེད་ན་ནི། ཅིའི་ཕྱིར། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཆོས་ལ་སྨོས་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མི་རིགས་པའི་གཟུགས་ལ་ཡང་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་པར་མི་རིགས་ན་སེམས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི ་ཚིག་ཡི་ནམ་མ་ཡིན་གཏོལ་མེད་དེ། ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པའི་གནས་ལ་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་པར་མི་རིགས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་དགོས་ཏེ། མི་རིགས་ཆེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་མཁས་པ་དག་འདི་སྐད་དུ།། སྦྲུལ་གྱི་གནསུ་ལག་བརྐྱང་དང་། གལ ་ཏེ་དེར་ནི་སྦྲུལ་ཡོད་ན། བྱིས་པ་དོན་མེད་རྙེད་གྱུར་པའི།། ཡོན་ཏན་དེ་ནི་ཅི་ཞིག་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། ཡང་གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་གཞན་ལ་ཐེ་ཚོམ་དང་། མཁས་པས་མི་དགེ་སྤང་བར་བྱ།། གལ་ཏེ་མེད་ནའང་དེ་ཅིར་འགྱུར།། ། ་གལ་ཏེ་ཡང་དང་མེད་ཅི་བརླག་ཅེས་བཤད་དོ།། དེ་ཕྱིར་བཏང་སྙོམ་སུ་བཞག་ལེགས་ཉེས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤང་བ་ལྟ་ན་ཞེ་སྡང་འདི་རང་བཞིན་གྱི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཡིན་པས། རང་བཞིན་གྱིས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དེས་མི་གོས་པར་འདོད་པ ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེ་སྡང་མི་ལྡང་མི་བསྐྱེད་པར་བཏང་སྙོམསུ་བཞག་པ་ཉིད་ལེགས་ཏེ། བཏང་སྙོམསུ་བཞག་ན་ཞེ་སྡང་གི་ཉེས་པས་གོས་པར་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །། སྐྱབསུ ་འགྲོ་བའི་ཁྱད་པར་བསྡུས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱབསུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་བྱ་བ་དང་། སྨོན་ལམ་བཏབ་ཅེས་བྱ་བ་དག་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བདག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན ་ལས་འདས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་ལ། བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་འདོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ལ། མི་རྣམས་ལ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་གོ་འཕང་དག་འདོད་པའི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོ་ལ་སྱ ་འགྲོ་བ་དང་། རི་དགས་ལ་སོགས་པ་རྔོན་པས་དེད་པ་ན་སྲོག་ལས་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རི་དང་ཕུག་ལ་སོགས་པར་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ཡོད་མོད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ནི་བདག ་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་སྐྱ་བསུ་འགྲོ་བས་གཞན་ལས་ཁྱད་ཞུགས་ཤིང་འཕགས་པ་དང་། སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་རྒྱ་ཆེར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་འབྱུང་བ་ལས། འདིར་དོན་གཅེས་པ་ཉི་ཚེ་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པས་ནས་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ ་བ་སྟེ། དེ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགསུ་བཅད་པ་སྟོན་ཏོ།། ཐེག་པ་བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་དོན་ཤེས་པ་དག་དོན་སྟོན་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ལ་རྒྱན་པར་བྱེད ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། བརྒལ་བ་གལ་ཏེ་ཆོས་དེ་རང་བཞིན་གྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ན། དེ་ལ་རྒྱན་ཅི་དགོས་ཞེསོ་པ་དང་། བརྒལ་བ་དེའི་ལན་དུ་གཟུགས་རྣམས་རྒྱན་དང་རང་བཞིན་ལེགས་ལྡན་མེ་ལོང་ནང་སེང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགསུ་བཙོང ་པ་གཅིག་གིས་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱན་དུ་གཙུག་ལག་འདི་གྱུར་པར་བསྟན་ནས་ཀྱང་། དེའི་ཞར་ལ་སྨན་ལ་སོགས་པའི་དེས་གསུམ་གྱིས་ཆོས་འདི་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པར་ཡང་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བསྟན་པ་དང་དེའི་རྗེས་ལ་ཐེག་པ ་ཆེན་པོ་འདི་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་ཡོད་ཅེས་དེ་ལྟར་ལོག་པར་ཞུགས་པ་ལ་འདི་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་གྱི། གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་བསྒྲུབ་སོ།། དེ་ལྟར་ཐེག ་པ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་དང་། མི་ཤེས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་དགའ་བ་དང་། མགུ་བའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་འཚང་རྒྱ་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་ལམ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡོན་ནོ་ཞེས་དེ་དག་སངས་རྒྱས་པར ་འགྱུར་བའི་ཐབས་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ་རིམ་པ་གང་གིས་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་རིམ་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དཀོན་ག་ཆོ་ག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་སོང་བའི་རིམ་པས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང ་ཆུབ་བཙལ་དགོས་པས་ན། ད་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཆོས་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་བསྟན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་སྐྱབསུ་སོང་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་བདེ་བ་ཕུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།། ཀུན་དུ་སོང་དང་ཁས ་བླངས་རྟོགས་དང་ཟིལ་གྱིས་གནོན།། དབྱེ་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་བཞིའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་སྟོན། ཐེག་ཚོན་མཆོག་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སོང་བས། དེ་ཉིད་སྐྱབས་སུ་སོང་བའི་མཆོག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་བསྐྱེད ་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་བཞིར་དབྱེ་བའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྐྱབསུ་སྔོ་བ་དེ་འཇིག་རྟེན་པོ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པོའི ་སྐྱབསུ་སོང་བ་ལས་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བཞིས་ཁྱེད་ཞུགས་པས་ན། སྐྱབསུ་སོང་བ་གཞན་པས་མཆོག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ།། ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བཞི་ནི་ཀུན་དུ་སོང་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཁོས་བླངས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཁྱང་བར་རོ།། དེ་ལ་སེམས་ཅནྡྲ་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པས་ན་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་ཁྱུད་ཞུག་སྔོ།། སངས་རྒྱས་ཉིད་བྱའོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པ་ཁྱད་ཞུག་སོ།། བདག་མེད་པ་ཉིད་རྟོགས ་བས་ན་རྟོགས་པ་ཁྱད་ཞུགསོ་སོ།། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ཕན་ཆད་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། བཞི་པོ་འདི་ནི་དོན ་བཞི་ཏུ་འོག་ནས་འཆང་ངོ་།། དེ་ལྟར་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་འོང་བཀའ་མང་པོས་བསྒྲུབ་དགོས་ན་ལ་ལ་མི་སྤྲོ་བ་ཡོད་དེ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བར་བྱ་བའི་ཚིས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས ་བདག་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་སོང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྙོམས་བསྐྱེད་ཕན་ཆང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ ་གསུམ་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགསོ་བ་བཏང་དགོས་པས་བསྒྲུབ་དཀའ་སྟེ། དེ་བོས་ན་ལྀ་ལ་ངག་དེ་ལ་མི་འཇུག་ཅེ་སེམས་ཞུམ་པར་གྱུར་པ་ཡོད་པས་སེམས་ཞུམ་པའི་དབང་དུ་མི་བཏང་ཞིང་ཕན་པ་དང་དོན་ཆེན་པོ་ཡོད་པར ་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་དགའ་བ་དང་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། གང་ཕྱིར་ཐོག་མར་རེ་བ་བྱ་བཀའ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་ལ་བྱའོ།། དེ་ལ་དང ་བོས་སོ་སྐྱེད་པོའི་དུསནཱ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སངས་རྒྱས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་དགོན་པ་ལས་བསྒྲལ་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གཞག་པར་བྱའོ་ཞེས་ཁས་བླངས་ཤིང ་སྨོན་ལམ་གདབ་པ་ཡང་ཤིན་དུ་དཀའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་དེ་བསྒྲུབ་དཀའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་བསྒྲལ་བར ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་མགོ་དང་། རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་བཏིང་བའི་སྒོ་ནས་མོས་པ་སྦྱོང་བའི་སོ་ནས་རིམས་ཀྱི་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་ཡང་ཤིན་དུ་དཀའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་གང་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཕན་བྱ་དོན་ཕྱིར་བསྒྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བསྐལ་པ་གྲངས་པ་གསུམ་དུ་དཀའ་བོ་སྦྱོང་བའི་སྒོ་ན་ས་ས་བཅུ་མན་ཆད་བསྒྲུབས་ཏེ། ས་བཅུ་འདས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་དང་། ་ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུ་མེད་པ་མངོན་སུ་དུ་གྱུར་ཏོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་སེམས་ཅན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་དགོས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཞག་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་དེས་འཁོར་བའི ་མཐའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པས་ན། སེམས་ཅན་ཕན་བྱ་དོན་ཆེན་གྲུབ་ཅེས་བྱའོ།། དེ་ཕྱིར་ཐེག་ཆེན་འདི་ལ་སྐྱབས་དོན་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད ་ནས་བཀའ་བ་སྦྱང་ནས་མཇུག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོག་པའི་ཐབས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྒོར་སྒྲུབསུ་སོང་བ་དེ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྐྱབསུ་སོང་བ་བས་ཀྱང་མཆོག་ཡིན་ནོ།། ་ཚེཚིགསུ་བཅད་པ་འདིས་མདོར་ན་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་ཏེ། སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། བསྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་དང་། འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་རོ།། གང་ཕྱིར་ཐོག་མར་རེ་བ་བྱ་དཀའ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བས་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ།། ་བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་དེ་བསྒྲུབ་དཀའ་ཞེས་བྱ་བས་བསྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ།། གང་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཕྱིར་དོན་ཆེན་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ།། གྲགས་པའི་རྒྱུར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ ་སྣ་ཚོགས་དང་། ས་དང་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་བ་ཡིན་པར་གྲགས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཐ་ན་མེད་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྔར་གླེངས་པའི་ཐམས་ཅད་ཏུ་འགྲོ་བའི་དོན་གྱི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་གང་དུ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བཞིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱབསུ་སོང་བ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྐྱབསུ་སོང་བས་འཕག་སོ་ཞེས་གླེངས་པ་ལ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིགསུ ་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསྒྲལ་ཕྱིར་གང་བཞུགས་དང་། ཐེག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀུན་སོང་མཁས་པར་ལྡན།། མྱ་ངན་འདས་ལ་འཁོར་ཞི་རོ་གཅིག་པ། བློ་དང་ལྡན་པས་ཀུན་འགྲོར་འདི་རིགཽ་བྱ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་ཁྱད་ཞུགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་བཞི་ནི། སེམས་ཅན་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། ཐེག་པ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ ་འོ།། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་བདག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་ནས་མྱ་ངན་ལས་བཟླ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཏེ། ་འདིས་ནི་སེམས་ཅན་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པར་བལྟའོ།། ཉན་ཐོས་དྲུག་ནི་ཉོན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔ་རྣམས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་བསྐྱེད་དེ། འདིས་ནི་ཐེག་པ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པར་བསྟན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་དག་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་བསྐྱེད་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་གང་ཟག་དང ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པོ་གཉིས་ཀ་ལོ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་བསྐྱེད་དེ། འདིས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་པར་བསྟན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་ངག་ནི་ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་ལ། བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པོ་ནི་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ། འཁོར་བར་ཡང་འགྲོའོ།། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་འགྲོའོ།། དེ་ལ་འཁོར་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔའི་རང་བཞི་ནོ།། ཞི་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས ་པའོ།། རོ་གཅིག་པ་ནི་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་དེའོ།། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས། ཤེས་རབ་ཀྱིས ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མི་སྟོང་། སྙིང་རྗེས་འཁོར་བ་མི་སྟོང་སྟེ་དེ་གཉི་ག་འཇུག་པས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཡོན་ཏཱན་དང་ཉེས་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱི་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱིས ་འཁོར་བ་སྟོང་པར་མཐོང་བས་འཁོར་བའི་ཉེས་པ་ལ་མི་རྟོག། སྙིང་རྗེས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་དགའ་བས་ན་མྱ་ངན་ལསུ་འདས་པ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་དུ་མི་ལྟ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལས་བླངས་པའི་དོན་དུ་ཚི་གསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ། ་བ་ལ། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་དོན་བཤད་ནས། ཁས་བླངས་པའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་གྱོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁས་བླངས་པའི་དོན་དེ་ཡང་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར ་དང་། བགྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ཐོབ་པའི་ཁྱད་པརརོ།། དགའ་བ་མང་པོས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་རྩོལ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། ཉོན་ཐོས་དག་དཀོན་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ན་བདག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་ཤོ་ག་ཅིག། ཅེས་ཁས་ལེན་ན། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་སོང་བ་ནི་སངས་རྒྱས་གང་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བའི་སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐོབ་པོར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་ཁས་ལེན་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། འདིས་ནི་སྨོན་ལམ་གྱི ་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བར་སེམས་བསྐྱེད་ཅེ་ན་དགའ་བ་མང་པོའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོས་ནས་དགའ་བ་དང་དད་པ་སྐྱེས་ཏེ། ་ཡོན་ཏན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་བདག་གིས་ཐོབ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་ཕྱིར་རོ།། གང་རྣམས་སྐྱོ་བ་མེད་པར་བཀའ་བ་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ ་སོགས་པའི་བཏང་བ་བྱ་བ་དཀའ་བ་སྦྱོང་བའི་སྒོ་ནས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ཡན་ཆད་ས་བཅུ་མོན་ཆད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཁས་ལེན་ཏེ། འདིས་བསྐྱོབ་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ།། རིམ་པར་སངས་རྒྱས་ཀུན་མཚུངས་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་ས་བཅུ ་མན་ཆད་རིམ་གྱིས་སྒྲུབས་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀུན་དང་སྐུ་མཉམ་པ་དང་། གསུང་མཉམ་པ་དང་། ཐུགས་མཉམ་པ་དང་། ཚོགས་མཉམ་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདིས་ནི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར ་བསྟན་ཏོ།། སྐུ་གསུམ་བརྙེས་པས་ན་སྐུ་མཉ་མོ།། ཡེ་ཤེས་བཞི་བརྙེས་པས་ན་ཐུགས་མཉམ་མོ།། ཚངས་པ་དང་བྱ་ཀ་ལ་བིང་ཀའི་དབྱངས་ཀྱིས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རེག་པ་བཞིས་སྟོན་པས་ན་གསུང་མཉམ་པའོ།། བསོད་ནམས་དང ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བརྙེས་པས་ན་ཚོགས་མཉམ།། ཁས་བླངས་མཆོག་ཏུ་བློ་ལྡན་དེ་རིག་བྱ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་བློ་ལྡན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱ་སྟེ། ཁྱད་པར་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ལས་ན་བྱང་ཆུབ་ས ་ང་བའི་ཁས་བླངས་པ་ལས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཁས་བླངས་པ་དག་པས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ཁས་བླངས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་སངས་རྒྱས་སྲས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སྐྱེས་པས་ཚེགསུ་བཅད་པ་གཞན་གྱིས ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཁྱད་པར་ཁས་བླངས་པ་ཁྱད་ཞུགས་པར་བསྟན་ནས། དེ་ཡང་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་དེ་ཁྱད་ཞུགས་པར་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་ཞེས་བྱ་མོད་ཀྱི། དེ་དག་གསུང་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲས་ཞེས་བྱའི་ཐུགས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲས་ཞེས་མི་བྱའོ།། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྲས་རྣམས ་ནི་ཐུགས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲས་ཡིན་པས་སྲས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་སྐྱེས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ཁས་བླངས་པའི་ཁྱད་ཞུགས་པར་སྟོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྲས་མཆོག་ཏུ་ནི་གང་སྐྱེས ་པཱ། སེམས་དང་ཤེས་རབ་དང་ནི་ཚོགས་ལྡན་སྙིང་རྗེ་དང་།། ས་བོན་མ་དང་མངལ་གནས་མ་མ་མཚུངས་པ་མེད། དེ་ནི་ཁས་བླངས་མཆོག་ཏུ་བློ་ལྡན་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ལྟར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ ་བཞི་དང་ལྡན་པ་དང་། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རིགས་མི་གཅོད་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ག་ནི་གང་ཞེ་ན། ས་བོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། མ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། མངལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། མ་མ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།། དེ་ལ ་ས་བོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་འཁོར་ལོས་རྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ས་བོན་དང་ཁུ་བ་གཞན་གྱིས་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། མ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་ས་བོན་དེ་ཡང་བཙུན་མོ་དམ་པ་ལ་བཞག་གིས་བྲན་མོ་ངན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་བཞག ་བའོ།། དེ་ལྟར་ཕ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། མ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ལ། མངལ་གྱི་གནས་ཀྱང་རླུང་དང་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་ལ་སོགས་པས་ཉམས་པར་ཡང་མ་བྱས་པའོ།། དེ་ལྟར་ན་གཞག་དང་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚང་ནས ་མངལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། བདེ་བར་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་མ་མས་བཀྲུ་བ་དང་། ནུ་མ་བསྣུན་པ་ལ་སོགས་ཞལ་ཏ་ལེགས་པར་བྱེད་པའི་ལག་ཏུ་སོང་སྟེ། རིམས་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་རིགས་མི་གཅོད་པར་གནས་པར་འགྱུརརོ།། ་དེ་དང་འདྲ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མཚུངས་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐྱེས་པ། དེ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཁས་བླངས་པ་བས་ཁས་བླང་བའི་མཆོག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཚུངས་པ་མེད་པ ་རྣམ་པ་བཞི་ནོ།། ས་བོན་མཚུངས་པ་མེད་པ་དང་། མ་མཚུངས་མེད་པ་དང་། མངལ་གྱི་གནས་མཚུངས་པ་མེད་པ་དང་། མ་མ་མཚུངས་པ་མེད་པའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པའི ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་ས་བོན་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ། དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ལ་གནས་པས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེས་ནས་ས་བོན་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ནམ། རིགས་མེད ་པས་སེམས་བསྐྱེད་ན་ནི་ས་བོན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།། ས་བོན་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མར་འགྱུར་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཞན་མ་གྱུར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་མི་གཅོད་པར་མི ་འགྱུ་རོ།། དེ་ལ་ཡང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མངལ་གྱི་གནས་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ན་འཚང་རྒྱ་སྟེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིརརོ།། བསོད ་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགསུ་གྱུར་པ་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པས་དྲི་མ་ཅན་དུ་མ་བྱས་ན་གདོང་འཚང་རྒྱ་བའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་གྱི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དྲི་མ་ཅ་དུ་གྱུར་པའི་རྟེན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི ་རིགས་སུ་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་གལ་ཏེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་མ་མ་བྱས་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་མ་ལྷུང་བར་འཁོར་བ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རྒྱུན་མ་བཅད་ན་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏོ། དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པར ་སྐྱེས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་མི་གཅོད་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་ནི་མངོན་པར་སྐྱེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པར་བསྐྱེས་པ་ནི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལས་འཕགས་པར་སྐྱེས་པ ་ཡིན་པས་མངོན་པར་སྐྱེས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིནོ།། ལེགས་པར་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པས་ཁས་ལེན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཞན་གྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོན་ཏན་རྣམ ་བ་བཞི་དང་ལྡན་པར་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ལེགས་པར་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལེགས་པར་སྐྱེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་འཇིག་རྟེན་པ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལུས་པས་ཀྱང་ལུས ་ཁྱད་ཞུགས་པར་ཐོབ་པར་ཁས་ལེན་པ་དེ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་བསྟན་པའི་ཚིགསོ་སུ་བཅད་པ་རྩོ་མོ།། སྣ་ཚོགས་མཚན་རྣམས་ཀུན་གྱིས་ལུས་བརྒྱན་ཅིང་།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྨིན་བྱའི་ཕྱིར་ནི་དེ་སྟོབས་ཐོབ།། སངས་རྒྱས་རྣམ ་ཀྱི་ཞིབ་བདེ་ཆེན་མཐའ་ཡས་རྙེད།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསྐྱབ་ཕྱིར་ཐབས་ཆེན་བཤམ་པ་ཤེས།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་དཔེར་ན་འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་སུ་སྐྱེས་ན་ཡོན་ཏན་རྣམ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ལུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་སྟེ། བཞི་གང ་ཞེ་ན། མི་ཕལ་བ་དང་མི་འདྲ་བའི་མཚན་གྱིས་བརྒྱན་པའི་ལུས་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱལ་ཕྲན་གཞན་ཚར་གཅོང་པོའི་ལྡན་པ་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱལ་པོའི་སྲིད་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཁང་དང་། རིག་པའི ་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཐོབ་པོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐྱེས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་བརྒྱན་པའི་ལུས་ཐོབ་པས་ན ་གཟུགས་བཟང་པོའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་ཏེ། སྣ་ཚོགས་སྨོས་པ་ནི་འཁོར་ལོས་རྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ཡང་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཡོད་མོས་ཀྱི་དེ་བས་འཕགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཕགས་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གསུམ ་གྱིས་འཕགས་ཏེ་གནས་ན་གནས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་གསལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་འཕགས་སོ།། དཔེར་ན་འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་དེ་དགྲ་ཚོགས་རྣམས་བཞོམ་པར་ནུས་པའི་ལུས་ཀྱི་རྩལ་དང ་ལྡན་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་མ་ད་པ་རྣམས་དད་པར་བྱ་བ་དང་། དད་པ་རྣམས་ས་བཅུ་ལ་བཀོད་དེ། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ལུས་དང་ཡིད་དང་ངག་གསུམ་གྱི་མཐུ་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་བས་ན་སྟོབས་ཁྱད ་ཞུགསོ།། དཔེར་ན་འཁོར་ལོ་སྒྱུ་རེ་བའི་སྲས་སུ་སྐྱེས་པ་དེ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་སོངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐྱེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཀྱང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས ་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བདེ་བའི་ཁྱད་པར་དང ་ཡང་ལྡན་ནོ།། དེ་དཔེར་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་གཙུག་ལག་དང་། རིག་པའི་གནས་ལ་མཁས་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་ཐམས ་ཅང་འཁོར་བའི་བརྩོན་ར་ནས་བསྒྲལ་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོད་པར་བྱའི་ཐབས་གང་ཡིན་པ་མཁྱེན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ཡང་ལྡན་ནོ།། ཐབས་ནི་ཤེས་རབ་དང་སྙིང་རྗེའོ།། དེ་ལ་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས ་འཁོར་བ་ན་གནས་ཀྱང་འཁོར་བའི་ཉེས་པས་མི་གོས་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པས་ཉན་ཐོས་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མི་ལྟུང་ངོ་།། ཡང་ལེགས་པར་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་མི་གཅོད་པར་ཚིགསུ་བཅད ་པ་གཞན་གྱིས་བསྟན་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་དེང་ལྡན་པར་སྐྱེས་པ་ནི་ལེགས་པར་སྐྱེས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་འི ་རིགས་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཡོན་ཏནི་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་མི་གཅོད་པར་བསྟན་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་ནི་དབང་བསྐུར་བ་བ་ཐོབ་པ་དང་།། དབང ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་། ལྷག་པར་བྱ་བ་བརྟགས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཚར་གཅད་པ་དང་། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའོ།། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་དབང་བསྐུར་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་སྲས་སུ་ལེག ་པར་སྐྱེས་པ་དེ་རྒྱལ་ཚབ་དུ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐྱེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ཕྱོགས་བཅུ་རེདེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད ་ཕྱོགས་བཅུའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏོ།། འདིས་ནི་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པར་བསྟན་ཏེ།། དེ་ནི་ཆོས་ལ་དབང་བ་ཀུན་དང་ཤིན་ཏུ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་འཁོར་ལོས ་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་ཕན་ཆད་འབངས་སྐོར་ཁ་ཅིག་ལ་ནི་དབང་ལ་མི་དབང་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བ་དེ་བཞིན་དུ། ས་བཅུར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བསྐུར་བཟོབ་ཕན་ཆད་ཇི ་སྟེད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། མངོན་དུ་བྱ་བ་དང་། བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་ཏེ། འདི་ནི་དབང་ཐོགས་པ་མེད་པར་བསྟན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་ལོར ་སྟོན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྤོས་དེ་འབངས་རྣམས་ལ་དོན་ཅི་དང་ཅི་ལྟ་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། རྒྱལ་པོའི་གཙུག་ལག་དང་། བཟོའི་གནས་ལ་མཁས་པ་བཞིན་དུ། དབང་བསྐུར ་བ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འཁོར་དགེ་སློང་ཕ་དང་། དགེ་སློང་མ་ལ་སོགས་པའི་ནང་དུ་ཆོས་དང་ཅི་བསྟན་པ་ཤེསྔ་བ་དང་། འཁོར་དེ་དག་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཐབས་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། ་འདིས་ནི་ལྷག་པར་བྱ་བ་བརྟག་པ་ལ་མཁས་པར་བསྟན་ཏོ།། བསླབ་པ་བཅས་ཕན་གདགས་པ་དང་ཚར་བཅད་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསླབ་པ་བཅས་པ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བསྟན་པའོ།། དཔེར་ན་དབང ་བསྐུར་བ་ཐོབ་པའི་འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཉེས་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ཚར་བཅད་ཅིང་ཆད་པས་གཅོད་པར་ཡང་ནུས་ལོ་ལེགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཕན་གདགས་ཤིང་བྱ་དགའ་སྦྱིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་ཁྲིམས་ལ་གནས་ཤིང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་གཟངས་བསྟོད་པར་ཡང་ནུས་ལ་བསླབ་པ་ལ་མི་གནས་ཤིང་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཚར་གཅོད་ཅིང་ཆང ་པས་གཅོད་པར་ཡང་ནུས་ཏེ། འདིས་ནི་ཚར་གཅོད་ཅིང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཡང་ཁྱད་པར་དེ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཞན་གྱིས་བསྟན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་དུ་ཁས་བླངས ་པའི་ཁྱད་པར་དེ་བློན་པོ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་དང་འདྲ་བས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དོན་རྣམ་པ་བཞི་བྱེད་པ་ནི་བློན་པོ་ཆེན་པོའོ།། བཞི་གང་ཞེ་ན། ནང་ན་སྤྱོད་པ་དང་། མཛོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱན་པ་དང་། བློ་གསང་བ་ལོ་ཡིད་བསྟན་པ་དང་། བསྒོ་བ་ལ་དབང་བའོ།། ་དེ་དང་འདྲ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྒོར་སེམས་བསྐྱེད་པས་ཡང་དོན་རྣམ་པ་དེ་བཞི་བྱེད་པས་ན་བློན་པོ་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། བློན་པོ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་པོས་ཐུགས་བརྟན་པར་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་པས་ཞལ་ཏེ་དག་བྱེད་ཅིང་བཙུན་མོ་དམ་པའི་ནང་དུ་ཡང་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐུགས་བརྟན་པོའི་གནས ་ཡིན་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ལ་སོགས་པའི་ནང་དུ་འཇུག་ཅིང་སྤྱོད་པར་བྱེང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཕྱོགས་རྣམས་རྒྱ་ཆེན་རྟག་ཏུ་སྤྱན་ཡང་བྱེད་ཅེས་པ་ལ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་ཆེན་པོ་ནོར་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས ་ཀྱི་བང་མཛོད་རྣམས་མི་འཁྱམས་པ་དང་། མི་བརླག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་སྤྱན་བྱེད་ཅིང་ཉུལ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི ་ཕྱོགསུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ།། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་ནས་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་སྤྱན་བྱེད་དེ། མི་བརྗེད་པར་སེམས་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ།། གསང་བའི་གནས་ཀྱང་རྣམ་པ་གསུམ ་བརྟག་པར་ཤིན་ཏུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་རྒྱལ་བའི་བློན་པོ་ཆེན་པོ་གསང་བ་ལ་ཡིད་བརྟན་པས་བཀའ་བགྲོས་གསང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་འཇུག་ཅིང་། རྒྱལ་པོའི་གསང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཛིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་གནས་གསུམ་རྟག་ཏུ་འཛིན་ཏེ། གསང་བ་གསུམ་ནི། སྐུ་གསང་བ་དང་། གསུང་གསང་བ་དང་། ཐུགས་གསང་བའོ།། དེ་ལ་སྐུ་གསང་བ་ནི་ལོ་ཉེས ་ཆེན་པོ་ངག་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཉ་ཆེན་པོའི་ལུས་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་གསོས་པ་དང་། ནད་ཀྱི་བསྐལ་པ་དག་གི་དུས་ན་སྨན་པ་ཆེན་པོ་ལྷའི་ལུས་ལྟ་བུ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པའོ།། གསུང་གསང་བ ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་རྩིག་པ་དང་། ཤིང་དང་ན་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བའོ།། ཐུགས་གསང་བ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་སེམས་ཅན་ཐུན་པོ་དག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ཟབ་མོའི་དོན་རྟོག་པའོ།། ་སེམས་ཅན་མང་པོའི་དོན་ཀྱང་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་པོའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱེད་ཅིང་འབྲངས་ཆགས་འོག་ཏུ་གཏོགས་པ་རྣམས་སྐྱོང་ཞིང་ཆོས་ཀྱང་བྱེད་པ་དེ་བཞིན ་དུབྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་ཁམས་གསུམ་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེས་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་མི་དགེ་བ་ལས་བཟློག་ཅིང་དགེ་བ་ལས་བཞག་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བཞག་པར ་བྱ་བའི་དོན་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་དེ། ཚེ་རབས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་གར་དེ་སྐྱེས་ཀྱང་ལས་བྱེད་པས་རྟག་ཏུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ཡང་བྲེང་མ་ཆད་པར་བྱེད་པས་ན་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་དང་ཁས་ལེན་པའི་དོན་བསྟན་ནས། ད་ནི་རྟོགས་པོའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདིར་སྐྱོབསུ་སོང་ན་དོན ་མདོར་ན་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ་ཞིབ་ཏུ་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བརྒྱད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསོད་ནམས་ཕུང་ཆེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲང་པོ་ཉིད་དུ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཐེག་པ་ཆེན ་འི་མདོ་སྡེ་ལ་མོས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་དང་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་བའི་ཚེ་ན་ནི་ན་མཁའི་ཁམས་དང་སེམས་ཅན་གྱི་མཐའ་ཇི་ཙམ་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གཅིག། སྲིད་གསུམ ་བླ་མ་ཞེས་བྱང་ནི་དེ་ལྟར་མོས་ནས་བདག་དུང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དུས་ན་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་དང་། གཟུགས་ཁམས་དང་། གཟུགས་མང་བའི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཀུན ་ལས་ལ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་གཉིས་པའོ།། སྲིད་པའི་དདྲེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་གྱི་ཤེས་བཞིན་དུ་ནི་སྲིད་པར་སྐྱོ་བ་ཡོངས་སུ་འཛུ། ་བའི་དུས་ན་ལྷ་དང་མིའི་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པའོ།། སྡུག་བསྔ་པ་ཕུང་པོ་རབ་ཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་སོ་དང་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི ་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོག་སོ།། དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་བདག་དང་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཐོབ་སྟེ། དགའ་བའི་མཆོག་ཀྱང་རྙིང་དོ།། དེ་བས་ན་ས་དང་པོའི་ངེས་པའི་ཚིགས་ཏུ་འངས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དྲང་པོ་ཉིད་དུ་བདག ་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཉེས་པ་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཏུ་རྟོགས་པ་དེས་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཞི་བར་བྱེད་དོ།། དེའི་ཚེ་ན་བདག་ཉིད ་འཇིག་པ་ལྔ་ལས་འདས་པས་ན་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ཞེའོ།། བདག་གཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཇིགས་པ་ལྔ་ཡང་མེད་པར་བྱེད་པས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཡང་ཞི་བར་བྱེད། ས ་འཇིགས་པ་ལྔ་ནི་འཚོ་བ་མེད་པའི་འཇིགས་པ་དང་། ཚོགས་སུ་བཅད་པ་མེད་པའི་འཇིགས་པ་དང་། འཁོར་གྱི་འཇིག་སྣ་བྱཱ་དང་། ངན་འགྲོར་ལྷུང་བའི་འཇིགས་པ་དང་། འཆི་འཕོའི་འཇིགས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་བཱནཱི་པའོ།། ཌཱ ་མཆོག་བདེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བརྒྱད་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོ་ག་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པས་ན། ཆོས་མཆོག་བདེ་བ་ཐེབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏུན ་ལྔ་པའོ།། དེ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གནས་པའི་དཔེ་ཡང་རྒྱ་མཚོའི་གྲུ་བོ་ཆེས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ།། བློ་མཆོག་བདེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཆེན་ཕུང་པོ་མཆོག་རོབ་རྟག་པའི་སྐུ་སྟེ་དགེ་བའི ་ཚོགས།། བག་ཆགས་ལས་ཀྱང་བཟློག་ཅིང་སྲིང་ཞི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་ས་བཅུ་འདས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཆེན་པོའི་ཕུང་པོ་མཆོག་རབ་རྟག་པའི་སྐུ་དགེ་བའི་ཚོགས་ཀྱང་འཐོབ་སྟེ། འདི་ནི ་ཡོན་ཏན་དྲུག་པའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་བཟློག་པ་ཡང་འཐོབ་སྟེ་འདི་དྲི་ཡོན་ཏན་བདུན་པའོ།། སྲིད་གི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡང་འཐོབ་སྟེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་པའོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་གསུང ་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་བའི་འབྱུང་གནས་ཡིན་པས་ཆོས་ཆེན་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྐུ་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅན་གྱི་ཕུལ་དུ་འགྱུར ་པས་མཆོགསས་ཅེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་འཁོར་བའི་མཐའ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་མཐའ་དང་ན་མཁའི་མཐའི་བར་དུ་གནས་པས་རྟག་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་གང་བསལ་པདག་མེད་པར་རྟོགས ་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་སྦྱངས། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པས་ནི་ཤེས་བྱའི་བག་ཆགས་སྤངས་པས་བཀྲ་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལྔས་ཀྱང་པོ་བློལ་པོའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པ་ཐོབ་པས་སྲིད་ཞི་རྣམ་པར་གྲོལ་བཱ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྲིད་པ་ནི་འཁོར་པ་སྟེ། འཁོར་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞིང་འཁོར་གྱུལ་དང་མི་གནསོ།། ཞི་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཞིང་མྱ་ངན ་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་མི་གན་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ནི་འཁོར་བ་ན་ཡ་བའི་ཉེས་པས་མི་གོས་པས་ན་འཁོར་བ་ན་མི་གནས་པ་སོ།། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པས་ཉན་ཐོས་བཞིན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ ་འབྲའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་པས་སོ།། འདི་ཞི་བར་བྱེད་པསཽ་ནཱི་རབ་ཏུ་ཞི་བའོ་ཞེས་པ་ནི་སྣ་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བར་ཤེས་ནས་བདག་དང་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བདག་དང་གཞན་གྱི་འཇིགས་པ་ལྔ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ལོ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་དོན་དུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པར ་དོན་གསུམ་བཤད་ནས་ཟིལ་གྱིས་གླནོན་པའི་དོན་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་སྟེ། ཟག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ན་དགེ་བ་རྣམ་པ་བཞིས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ།། ་བློ་ལྡན་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེ་ཉོན་ཐོས་མང་པོ་ཟིལ་གྱིས་གནོན།། དོན་ཚེ་མཐའ་ཡས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅིང་མི་ཟད་པས།། ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཤད་རྐང་པ་ཕྱེད་ཀྱི་བཤད་པས་ནི། དགེ་བའི་འཇིག་རྟེན་མ་ཡིན་དེ་ཡང་སྨིན་པར་བྱེད།། ཕུན་སུམ ་ཚོགས་པ་རྙེད་པས་ཕུང་པོ་ཞི་བས་མི་ཟང་བ།། ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱིས་བཤིང་དེ། བློ་ལྡན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དགེ་བ་ནས་མོས་པ ་སྦྱོང་བའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བོ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་བ་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱོགས་འབའ་ཞིག་ཏུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་འཁོར་བར་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡང་བྱེད ་པས་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཕྱི་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏོ།། ས་དང་པོ་ནས་ས་བདུན་མན་ཆད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཆེ་བ་སྟེ། དོན་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ས་བརྒྱང་ཡན་ཆད་ན་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་གནས་པས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཡོངསུ་སྨིན་པརརོ་བྱེད། འབྲུ་རྣམས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་མང་དུ ་འཕེལ་བ་དང་འདྲ་བ་དེ་ཡན་ཆད་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྨིན་པས་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་དང་། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པ་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་རྟག་ཏུ་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཛད་ཅིང་དམ་པའི་ཆོས་འཆང་བ་རྒྱུན་མི་འཆང་བར་མཛད་པས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་ལ ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པ་ཡང་ཕུང་པོ་ཞི་བ་སྟེ། ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཞུགས་ཀྱང་ཟད་ཅིང་མཐར་ཐུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཟིལ་གྱི ་གནོན་ཏོ།། སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་སྐྱབསུ་སོང་བ་དེ་ཀུན་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བཞི་དང་ལྡན་པས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལོས་འདས་པའི་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ཁྱད ་ཞུགསོ་ཞེས་བསྟོན་ནས། ད་ནི་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་ལས་དང་ལྡན་པ་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཙམ་མོ།། དེ་ནི་དེའི་དངོས་འདོད་ཕྱིར་ནི་ཁས་ལེན་ཞེས་བྱ་བ་ཉན་ཐོས་ངག ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ནི་བདག་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བདག་ཡོངསུ་བསྐྱབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབ་སུ་འགྲོ་བ་ནི། ་སངས་རྒྱས་གང་ལ་སྐྱབསུ་སོང་བའི་སངས་རྒྱས་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐྱབསུ་འགྲོ་བར་ཁས་ལེན་ཏེ། སངས་རྒྱས་འདི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱབསུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག ་བསྔལ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཏུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཁས་ལེན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཁོས་ལེན་པའི་ནི་རང་བཞིན་ནོ།། སྙིང་རྗེའི་ཕྱིར་རིགས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སངས་རྒྱས་གྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཁས་ལེན་པ་ཡང་སེམས་ཅན ་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེའི་རྒྱུས་ལེན་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ནི་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ།། དེ་ལྟར་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་བསྐྱེད་ནས་ས་བཅུ་རིམ་གྱིས་བསྒྲུབ ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡེ་ཤེས་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་འཐོབ་ཏེ།། དེ་ནི་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་འབྲས་བུའོ།། ཕན་པ་བྱེད་ཅིང་དཀའ་བྱེད་ཡོངས་མི་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱསུ་གྲུབ་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར ་བྱེད་པ་དང་བདེ་བར་བྱེད་པ་དང་། དཀའ་བ་སྤྱོད་པས་ཡོངསུ་མི་སྐྱོ་བ་ནི་སྐྱོབསུ་འགྲོ་བའི་ལས་ཡིནོ།། ཚེ་འདིར་ཟང་ཟིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕན་བཏོགས་ཏེ། མི་དགེ་བ་ལོས་བཟློག་ཅིང་དགེ་བ་ལ་བཞག་པ་ནི་ཕན་པར་བྱེད་པའོ།། ། ་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ལྷ་དང་མིའི་ལོངས་སྤྱོད་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་པ་ནི་བདེ་བར་བྱེད་པོའོ།། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ཕངས་པ་མེད་པར་མགོ་དང་རྐང་ལགས་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བ་ནི་དཀའ་བ ་བྱེད་པས་མི་སྐྱོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེག་པ་ཀུན་གྱིས་འབྱུང་ཞིང་སོ་སོར་འབྲང་ཞིང་རྟག་ཏུ་ཡོན་ཏན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཐབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཁས་གསུམ་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར ་སེམས་ཅན་སོ་སོ་ན་སྡུག་ཅིང་ཕོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་དང་མགོན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ཏེ། འདིས་ནི་ལྡན་པ་བསྟན་ཏོ།། སོ་སོར་འབྲང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་དང་མགོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེད་པ་ལ་བྱེན་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བརྡ་དང་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པའི་བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་མཆོག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ་ཐོབ་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པའོ།། དེ་ལ་མཁན་པ་དང་སློབ་དཔོན་ལས་བླངས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བརྡས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དང་པོ་ཐོབ་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་ཏུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་རྟོག ་ཏེ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་མ་བརྟེན་པར་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་ནོ།། དེ་རང་རྣམ་པ་གཉི་སུ་དབྱེ་སྟེ། ཆེན་པོ་དང་ཕྲོ་མོའི་ཁྱད་པར་དྨའོ།། བཛྲས་ཐོབ་པ་ནི་མངན ་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལས་སྨྲའི་སྒོ་ནས་བླངས་པས་ཆེན་པོ་དང་རགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པ་ལས་རྙེད་པས་ཕྲ་བ་དང་ཟབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱབསུ་འགྲོ་བ་བསྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཆེགསུ་བཅད ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་ཡོན་ཏན་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ནས། ད་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་སོང་སྟེ། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཉན་ཐོས་དག་ཀྱང་སྐྱབསུ་སོང་ནས། ལྷག་པའི ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་བ་སྒྲུབ་པ་བས་ཁྱད་ཞུགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་འདིར་སོང་དོན་ཆེན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་སྦྱར་ཏེ། ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱ་བས་སོང་ན་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་པས་དོན་ཆེ་བོ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་མང་པོ ་དཔལ་མེད་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནོས་ས་རིམ་པས་སྒྲུབས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་དོང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དོན་ཆེ་བར་བསྟན་ཏོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོར་སྐྱབསུ་སོང་ན་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང ་འགྲུབ་པས་དོན་ཆེ་སྟེ། གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་ཡང་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བའདི་ངག་སྙིང་རྗེའི་བསམ་པས་ཁྱབ།། མཚུངས ་མེད་འཕགས་ཆེན་ཆོད་ཀྱང་རྒྱས་པར་བྱེད། ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བསམ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ།། འདིས་ནི་བསམ། ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བསམ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་མཚུངས་པ་མེད་པར་འཕགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཕྱོགས་པ་ཅུ་ཐམས་ཅད་ཏུ་རྒྱས་པར་སྟོན་ཅིང་འཆད་པར་བྱེད། འདིས་ནི ་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འབྱུང་བའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དེ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པས་ཁྱད་ཞུགས་པར་འཕགས་པས་མཚུངས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས ་ལོའང་འཕགས་པ་ཞེས་གདགས། རང་སངས་རྒྱས་ལའང་འཕགས་པ་ཞེས་གདགས། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་འཕགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལས། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས ་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཀྱང་འཕགས་པ་ཡིན་པས་འཕགས་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་འཕགས་པ་དེ་དག་གི་ཆོས་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཕགས་པ་ཆེན་པོའི་ཚེ་སོ་ཞེས་བྱའོ།། དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་རྟོག་གེ་དང ་གྲངས་དང་དུས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནེ་རྟོགས་གེ་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་རྗེ་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་འདི་ཙམ་ཞིག་ཡོད་དེ་ཞེས་འཆང་ཅིང་དཔོག་པར་མི་ནུས་པ་དང་། གྲངས་ཀྱིས ་ནས་ཀྱང་གྲངས་འབྲུམ་ཞེས་འམ་བྱེ་བ་ཡོད་ཅེས་སྦྱང་བར་མི་ནུས་པ་དང་། དུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་སྨྲས་ཏེ་བརྗོད་ན་ཡང་མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་བས་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་སྐབས ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །། སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་རིགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གང་དུ་སྐྱབས་འགྲོ་བའི་བཤད་པའི་མཇུག་ཏུ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་འདིར་སོང་དོན་ཆེན་ཏེ།། ཡོན་ཏན་མང་པོ་དཔག་མེད་འཕེལ ་བར་འགྱུར།། འགྲོ་བ་འདི་དག་སྙིང་རྗེའི་བསམ་པས་ཁྱབ། མཚུངས་མེད་འཕགས་ཆེན་ཆོས་ཀྱང་རྒྱས་པར་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྟོབསུ་སོང་བས་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འགྲུབ ་པར་བྱེད་པས་དོན་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟར་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ངེས་པ་མེད་དེ། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་རིགས་མེད་པ་ཀུན་གྱིས་ཐོག ་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དོན་ཆེན་པོ་དེ་འཐོབ་པ་འམ་འོན་ཏེ་ངེས་པ་ཡོད་དེ་ཀུན་སྐྱབསུ་སོང་བ་ཁ་ཅིག་དོན་ཆེན་པོ་ང་འགྲུབ་ཀྱི་སྐྱབ་སུ་སོང་བ་ཀུན་གྱིས་མི་འགྲུབ་སྟེ། ངེས་པ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ལན་དུ་ངེས་པ་ཡོད་དེ། ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་རྣམས་སྐྱབསུ་སོང་ན་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་རྣམས་འཕེལ་བར་འགྱུར་གྱི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རིགས་མེད་པ་ལ་སོགས ་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་དུ་སྒྲུབསུ་སོང་ཡང་ཡོན་ཏན་དེ་དག་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་རིགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་མ་ངེས་རིགས་ཅན་དག་ཐེག ་པ་ཆེན་པོར་སྐྱབསུ་སོང་ན་དོན་ཆེན་པོ་དེ་འཐོབ་སྟེ། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་ལ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཐར་ཕྱིན་ཏུ་བསྒྲལ་ན་གདོད་དོན་ཆེན་པོ་དེ་འཐོབ་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྐྱེད་པ་ལས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི ་བཤེས་གཉེན་གྱིས་དྲངས་ནས་ཐེག་པ་གཞན་དུ་ཡང་འཚང་རྒྱ་བས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་ནི་མེད་དོ།། ཡང་ན་རིགས་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་མངོན་པོར་འཚོང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་སྐལ་པ་ཅན་ཞེས ་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་རིགས་ནི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་ཡིན།། ས་བོན་མེད་པར་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་མ་མཐོང་སྟེ། དེ་བས་ན་རིགས་ནི་གོང་དུ་སྐྱབ་སུ་འགྲོ་བ་དྲང་འོག་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས ་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྐྱབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་རིགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། རིགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། དང་པོར་བསྡུས་པའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་རྩེ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཡང་ཡོད། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཡང་ལོད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས ་ཅན་ཡང་ཡོད་པར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། མཆོག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉྫནཱ་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་པས་ཀྱང་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནི་དམ་པར་གྱུར་པ་ཡིན་པར་ཡང ་སྟོན་ཏོ།། མཚན་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ལས། ཐེག་པོ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། རང་བཞིན་ཡང་སྟེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚི་གོ། མཚན་ཨ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་དག་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས ་ཡོད་པར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་གང་ན་དུ་བསྣང་བ་དེ་ན་མཚན་མ་ངེས་མེ་ཡོད་པར་བརྟག་པ་དང་། གང་ན་ཆུ་བླ་སྣང་བ་དེ་ན་ཆུ་ཡོད་པར་བརྟག་པ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་དང་རྟགས་འདི་ལྟ་བུ་དག་སྣང་བ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས ་ཡོད་པར་མངོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སྟོན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིགོ། རིགས་ཕྱེ་དང་ཞེས་བྱ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགིས་ལ་ཕྱེ་ན་གཉིས་སམ་གསུམ་དུ་ཡོད་པ་ཡང་སྟོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚྭ་གོ།། ཉེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་ཞེས་སྤང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པོ་སྲ་བསྒྲིབསེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་མི་འཇུག་ཅིང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་མྱུར་དུ་འཚོང་རྒྱར་མི་བཏུབ་པར་རིགས་ལ་སྒྲིབ་པའི་སྐྱོན་ཡང ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། ལེགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་དང་ལྡན་ན་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་ཕལ་པ་བྱེད་ཀྱང་བདེ་བ་དང་། ཡོན་ཏན་འདི་དང་འདི་དག་ཐོབ་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་རིགས་ཀྱི་ཡོན་ཉན་ཡང ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚེ་གོ། རྣམ་གཉིས་དཔེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཏེ། གསེར་ཆེན་པོ་རིགས་དང་འདྲ་བ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་བདྲ་བས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགས ་པས་ཀྱང་འཕགསོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། རྣམ་པ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་ལ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་བཞིས་བསྟན་པ་ལས་དཔེ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་དོན་རྣམ་པ་བཞི་བཞིར་ཕྱེ་ནས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། འདི་ནི་རིགཔ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་བསྔོས་པའི་དོན་ཏོ།། ཡོད་པར་རྣམ་པར་བྱེ་བའི་ཚེགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཡོད་པ་ཞེས་མདོ་ཙམ་དུ་སྨོས་པ་དེ་དང་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་བཞིས་རིམས་རྣམ་པ་གསུམ་ཇི་ལྟར་ཡོད ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པར་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིགོ། ཁམས་རྣམས་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ས་བོན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རིགས་ཞེས་བྱ་བ་དཀ་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་ཙམ་དུ ་ཟད་དོ།། འདི་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་དང་། ས་བོན་ཐ་དད་དེ་སེམསོ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཕྱེ་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པའི་རང་བཞིན་ཅན ་ཁ་ཅིག་ཞེ་སྡང་ལ་སྤྱོད་པའི་རང་བཞིན་ཅན། ཁ་ཅིག་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པ་དང་། ཁ་ཅིག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན། ཁ་ཅིག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཏེ། རང་བཞིན་མི་མཐུན་པ་ཚད་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་དོ།། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་ཏུ་ཟིན་ན། ལ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་དགའ་བའི་རང་བཞིན། ལ་ལ་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ལ་དགའ་བའི་རང་བཞིན་དུ ་ཐ་དད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་འགྱུར་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཚད་མེད་པ་ངག་སྣང་བས་ནི་རིགས་གཅིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གསུམ་ནམར་གྱི་རིགས་སོ་སོ་ནས་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མོས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་རྣམ ་ཀྱི་མོས་པ་དང་དད་པ་ཡང་མི་མཐུན་ཞེས་ཐ་དད་དེ། དཔེར་ཁ་ཅིག་མངར་བ་ལ་དིད་ཀྱང་སྒྱུར་བ་ལ་མ་དད་པ་དང་། ཁ་ཅིག་སྒྱུར་བ་ལ་དད་ཀྱང་ཁ་བ་ལ་མ་དད་པ་ཡོད་པ་ལྟར། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྟན་ཏམ་མ་བསྟན་ཀྱང་རུང་། ཁ་ཅིག ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་ལ་དད་ཀྱི་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་པ་ཐ་དད་པ་དག་སྨང་ངོ་།། གལ་ཏེ་རིགས་གཅིག་ཏུ་ཟད་དེ་རིགས་དུ་མར་མེད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཐ་དད་དུ་མར་འགྱུར་ཏེ། མོས་པ་ཐ་དད་པར་སྣང་བསྡུ ་ན་རིགས་གཅིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་རིགས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཡོད་པར་མངོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་གཉིས་པའོ།། སྒྲུབ་པ་ཐ་དད་དབྱེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་གང་ཟག་ཁ་ཅིག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི ་བཤེས་གཉེན་གྱི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་དང་འདྲ་བར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་ངང་པ་སྐྱེས་ཀྱང་ས་དང་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཁ་ཅིག་གིས་བསྒྲུབ་ནུས་ལ། ཁ་ཅིག་གིས་བསྒྲུབ་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན ་འཕགས་པ་ཤཱ་རིའི་སྲས་པོ་ལྟ་བུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྒྲུབས་ནས་བསྐལ་པ་ཉི་ཤུར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྤྱོད་པ་ལས་ཕྱིས་མུ་སྟེ་གས་ཅན་གྱིས་མིག་བླངས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད ་པ་བསྒྲུབ་མ་ནུས་ནས་བཏང་སྟེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལྟ་བུའོ།། གལ་ཏེ་རིགས་གཅིག་ཏུ་ཟད་ན་ཁ་ཅིག་གིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱབ་ནུས་མ་ཁ་ཅིག་གིས་མི་ནུས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་འགྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བ་སྒྲུབ་ནུས་པར ་འགྱུར་བའི་རིགསོ།། དེ་ལྟར་ན་ཁ་ཅིག་གིས་བསྒྲུ་བོ་ནུས། ཁ་ཅིག་གིས་བསྒྲུབ་མི་ནུས་པས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས་སོ་ན་ཡོང་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་པའོ།། འབྲས་བུའི་དབྱེ་བ་དམིགས་པས་ན་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་བཟང་ངན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡང་ཡོད་པར་དམིགས་ཏེ། གང་ཞེ་ན་ཉན་ཐོས་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་ཆུང་ངུ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་འབྲིང་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་མཆོག་སྟེ་འབྲས་བུ་བཟང ་དོན་གསུམ་དམིགས་པས་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་མེད་དུ་མི་རུང་ངོ་།། འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་འབྲས་དང་ནས་ལ་སོགས་པ་དང་ཤིང་ཏིག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པའི་སྣང་བ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཡང་གཅིག་ཏུ ་མ་ཟད་ཀྱི་རྒྱུ་སྣ་ཚོགས་པར་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པས་ན་དེའི་རྒྱུ་རིགས་ཀྱང་རྣམ་པ་གསུམ་མེད་དུ་མི་རུང་།། གལ་ཏེ་རིགས་གཅིག་ཏུ་ཟད་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་འགྱུ་ར་ཏེ། འདི་ནི་གཏན ་ཚིགས་བཞི་པའོ།། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། རི་ལུའི་ཕུང་པོའི་མདོ་སྡེ་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རི་ལུའི་ཕུང་པོ་ན་བ་རུ་རུའི་ཕུང་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རི་ལུའི་ཕུང་པོ་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། བཅོམ ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་སློང་ངག་རི་ལུའི་ཕུང་པོ་འཕང་དུ་ཡང་དཔག་ཚད་གཅིག་ཙམ་ལ་ཆུ་ཞེང་དུ་ཡང་དཔག་ཚང་གཅིག་ཙམ་ཡོད་པའི་རི་ལུའི་ཕུང་པོ་དེ་ལས་སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ལོ་བརྒྱའམ་ལོ་བརྒྱ་འདས་ནས་མིས། ཙིག་རྦ་ཏེ། རིས་ནི་རྟེན་ཏུམ་སུ་རྟོན ་ལུ་འདི་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁམ་སུ་གཏོགས་ཞེས་སྨྲས་ན་ཡང་རི་ལུ་དེ་མྱུར་ཟད་ཅིང་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་སོས་རྒ་གྱི་ཁམས་ནི་དེ་ལྟར་ཟད་པར་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། གསུང་རབ་འདི་ལ་ཁམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གང་ཞེ་ན། ཁམས་མང་པོ ་བསྟན་པའི་མདོ་དང་སྦྱར་ན་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འོན་ཀྱང་འདིའི་སྐབ་སུ་ནི་རིགས་ལ་ཁམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཁམས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། རིགས་ཞེས་བྱ། རྒྱུ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ས་བོན་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ་རྣམ་གྲང་སུ་གཏོགསོ་སོ།། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་སོ་སོར་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་རིགས་ཀྱང་ཐ་དད་དེ། གང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་འདོད་ཆགས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ ་བྱེད་ཀྱི་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡང་མེད་དུ་མི་རུང་སྟེ། རིགས་ཐ་དད་པ་གསུམ་མེང་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་མི་རིགས།། མཆོག་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོང་དུ་བསྡུས་པའི་དོན་ལས་མཆོག་ཅེས་སྨོས་པ་དེ་འདིར་རྣམ་པ་བཞིས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁྱད་པ་འཕག ་དང་ཐམས་ཅད་དང་། རིགས་ཆེན་དང་ནི་མི་ཟད་ཕྱིར།། དགེ་བ་དེ་ཡི་རྒྱུ་ཡི་ཕྱིར།། རིགས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ནི་དགེ་བ་རྣམ་བཞི་དག་གི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགས ་བས་ཀྱང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་རིག་པར་བྱའོ།། དགེ་བ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་གང་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བ་དོན་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བ་མི་ཟད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པའོ།། དེ་ལ ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་རིགས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉི་ག་དང་བྲལ་བའི་དགེ་བ་གསོལ་ཞིང་འབར་བའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉི་ག་དང ་བྲུལ་བའི་དགེ་བ་ལ་གསལ་ཞིང་དག་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་པས་འཕགས་པར་རིག་པར་བྱའོ།། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བ་དང་དག་པ་ལ་བྱའོ།། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས ་ཀྱིས་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་མི་བྱེད་དེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་པ་མེད་པའི་ཕྱིརརོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་དེ།། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ནས་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་དང་། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་པས་འཕགས་པར་རིག ་པར་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིག་ཅི་ནི་བདག་གི་དོན་ཙམ་སྒྲུབ་པར་ཟད་ཀྱི་གཞན་གྱི་དོན་མི་སྒྲུབ་པས་དགེ་བ་དོན་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱིས་ནི་བདག་དང་གཞན་གཉི་གའི་དོན་སྒྲུབ་པས་དགེ་བའི་དོན་ཆེན ་བོའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིརརོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་པས་ཀྱང་འཕགས་པར་རིག་པར་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བུ་ནི་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་ནི་ཡོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ལྷག ་མ་མ་ལུས་པར་སྦྱངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་དེ།། ཟད་པར་གྱུར་ལྔ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱིས་ནི་ཕུང་པོའི་ལྷག་མཱ་མ་ལུས་པར་སྤངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར ་ཀྱང་སྟོབས་དང་མི་འཇིགསོ་བ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་པས་འཕགས་པར་རིག་པར་བྱའོ།། མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བསྡུས་པའི་དོན་ལས་མཚན་ཉིད་སྨོས་པ་དེ་ལས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ ་བའི་ཕྱིར་ཚེགསུ་བཅད་བརྩ་མོ།། རང་བཞིན་དང་ནི་རྒྱས་པ་དང་།། གནས་དང་གནས་པའང་དེ་ཡིན་ཏེ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་དང ་གནས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། གནས་པའི་རང་བཞིན་ནོ།། དེ་ལ་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ལ་བྱ་བར་རིག་པར་བྱའོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ནི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི ་ཁྱད་པར་སུས་ཀྱང་མ་བྱས་མ་བཅོས་པར་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་པའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ས་བོན་དེ་དང་ལྡན་པས་གདོན་མི་ཟ་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་བསྐོལ་པ་ཡང ་པབའོ།། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རིགས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནམ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཐ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དུ ་བཅུག་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་རྣམས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་བསྟངས་ནས་ཐེག ་པ་ཆེན་པོའི་རིགསུ་ངེས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་རྣམས་དང་པོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་འབའ་ཞིག་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ ་ནི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་དབང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་ལ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ ་ཞེས་བྱའོ།། དཔེར་ན་ས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་གནས་པའི་གནས་ཡིན་པས་སེམས་ཅན་ནི་དེ་ལོ་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་གང་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་རིག་སྔ་དྲི་ན་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ཀྱི་གནས་ཡིན། ་ལ། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ནི་དེ་ལ་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་གྱི་རིགསོ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་འབྱུང་བའི་ཕྱིརརོ།། ཡོད་དང་མེད་པ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་རིགས་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། ཡང་དག་པོར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ནི་རྒྱུ་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་རདྭ་བཞིན་ལ་གནས་པའི་དུས་ན་ནི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་ལ་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དུ་མེད་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ཙམ་དུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིརརོ།། རྒྱུར་གྱུར་པའི་རིགས་ནི་ནམས་ཀྱང་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད ་བ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་མི་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འགྲུབ་པོ།། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་ནི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དུའང་ཡོང་། འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་གྱིས་ཀྱང་དེའི་ཚེ་ཡོད་པས་རྒྱའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་ཡོད་ལ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་ཀྱང་བསྐྱེད་པས་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་།། ཡོན་ཏན་ནི་སྒྲོལ་བའི་དོན་དུའོ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡིས་ངེས་པའི་ཚིག་སྟོན་ཏོ།། རྒྱ་གར་སྐད་དུ་རིགས་ལ་ནི་གཽ་ཏྲ་ཞེས་འབྱུང་། ཡོན་ཏན་ལ་ནི་གུ་ན་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། གོའི་དོན་ནི་གུ་ཎ་ཞེས་འབྱུང་བས་ཡོན་ཏན་གྱི་དོན་དུ་ཛ་རའི་དོན་ནི་སྒྲོལ ་བའི་དོན་དུ་འགྲོ་སྟེ། རིགས་འདིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་སའི་རིམ་པ་དང་། ས་བཅུའི་རིམ་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་གྱི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་མཐར་ཕྱིན་ཅིང་སྒྲོལ་བར་བྱེད་ལ་འཐོབ་པར་བྱེད ་པས་ན། རིགས་ལ་ཡོན་ཏན་སྒྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་འདྲེན་ཏོ།། མཚན་མ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བསྡུས་པའི་དོན་ལས་མཚན་མ་ཞེས་སྨོས་པས། མཚན་མའི་དོན་རྒྱས་པར་འཆད ་དེ། དཔེར་ན་དུད་པ་སྣང་བའི་མཚན་མས་མེ་ཡོད་པར་བཏག་པ་དང་། ཆུ་བྱ་སྣང་བའི་མཚན་མས་ཆུ་ཡང་བར་བརྟག་པ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་འམ་རྟགས་རྣམ་པ་བཞི་སྣང་བ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོང་པར ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མེ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོན་ཏོ།། སྙིང་རྗེ་ངང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྔ་ནས་རབ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིསུ་སྦྱར་ཏེ། རབ་སྦྱོར་ཞེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའོ།། ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཐོན་རོལ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་རྟོག་པ་རྣམ་པ་ལྔས་སེམས་ཅན་རྟོག་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་བར་མཐོང་ནས། སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་རྟོག་པ་ཇི་ལྟར་བསམ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་སྙིང་བརྩེ་བ་ཡོད ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་མ་དང་པོའོ།། མོས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་མ་རྟོགས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ཐོས་པ་ཙམ ་གྱིས་སྤུ་ལྡང་བ་དང་མཆི་མ་རྐུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དང་པོ་དང་། མོས་སྐྱེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་མ་གཉིས་པའོ།། བརྗེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ ་མགོ་དང་རྐང་ལག་གཏོང་བ་དང་། གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཟོད་དེ། དཀའ་བར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཉམ་སུ་ལེན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དགའི་རིགས་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་མ་གསུམ ་པའོ།། དགེ་བ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དགེ་བའི་སྒྲས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིནི་པ་དྲུག་ལ་བྱ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ལ་དགའ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བར་དགའ་བ་དང་། རང་བཞིན ་གྱིས་བཟོད་པ་ལ་གནས་པར་དགའ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པར་དགའ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་གཏན་ལ་གནས་པར་དགའ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་རབ་རྣོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས ་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་མ་བཞི་པའོ།། རིགས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚོགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་བསྡུས་པའི་དོན་ལས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་སྨོས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ལ་ཕྱེན་དུ་ཡང་བསྟན ་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་རིགས་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ།། ཞེས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅུད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིགས་ནི་དེས་དང་མ་ངེས་པ།། འཕྲོགས་པ་དང་ནི་མ་འཕྲོགས་པ།། རྐྱེན་གྱིས་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི།། དེ་ནི ་མདོར་ན་རྣམ་པ་བཞི།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ངེས་པ་དང་། རིགས་མ་ངེས་པ་དང་། རྐྱེན་གྱིས་འཕྲོགས་པ་དང་། རྐྱེན་གྱིས་མི་འཕྲོགས་པའོ།། དེ་ལ་རིགས་ངེས ་པཔ་ནི་གང་ཉན་ཐོས་སུ་རིགས་ངེས་པར་གནས་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱསུ་རིགས་ངེས་པར་གས་པ་དང་། སངས་རྒྱསུ་རིགས་སུ་ངེས་པར་གནས་པ་སྟེ། ཉན་ཐོསུ་རིགས་ངེས་པར་གནས་པ་ཡང་རིགས་ངེས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཉིད ་འཐོབ་ཀྱི་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ནམས་རང་སངས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང་། སངས་རྒྱས་སུ་འཐོབ་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ།། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ངེས་པ་ཡང་རིགས་ངེས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཉིད་ཐོབ་ཀྱི་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ནམས་ཀྱང་ཉན ་ཐོས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཡང་རིགས་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཉིད་ཐོབ་ཀྱི་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ནམས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ།། རིགས་མ ་ངེས་པ་ནི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་གི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དག་གིས་བསྒྲལ་ན་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དུ་ཡང་འགྱུར། རང་སངས་རྒྱ ་ཀྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྒྲལ་ན་ནི། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དུ་ཡང་འགྱུར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྒྲལ་ན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དུ་ཡང་འགྱུར་བའོ།། འདི་ཡང་དཔེ་བསྟན་པ། ་རིའི་ཕྱོགས་ལ་ལ་ནི་ས་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་གྲདོན་མི་ཟ་བར་གསེར་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། དངུལ་དང་ཟངས་ལ་སོགས་པར་མི་འགྱུར་ཡང་ཡོད། རིའི་ཕྱོགས་ལ་ལ་ན་ས་དང་རྡོ་ལ་སྩོགས་པ་ཡང་པ་དངུལ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། གསེར ་དང་ཟོངས་ལ་སོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡང་ཡོད། རིའི་ཕྱོགས་ལ་ལ་ནི་ས་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཟངས་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། གསེར་དང་དངུལ་ལ་སོགས་པ་མི་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་ལ་རིའི་ཕྱོགས་ལ་ལ་ནི་ས་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་ཡོང ་པ་བཞུ་ཞིང་སྦྱངས་པ་དང་། སྨན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་མ་ངས་ཏེ་ཅིར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡང་ཡོད་དེ། གལ་ཏེ་གསེར་མགར་གྱིས་སྦྱངས་ཤིང་བཞུན་ནི་གསེར་དུ་ཡང་འགྱུར། དངུལ་མགོར་གྱིས་སྦྱངས་ཤིང་བཞུན་ནི་དངུལ་དུ་ཡང ་འགྱུར། དངོས་མགར་གྱིས་སྦྱངས་ཤིང་བཞུན་ནི་ཟངས་སུ་ཡང་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ།། དེ་བས་ན་རིགས་ངེས་པ་རྣམས་ནི་རྐྱེན་གྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་རང་གི་བྱང་ཆུབ ་ཉིད་ལེན་ལ་བྱང་ཆུབ་གཞན་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།། རིགས་མ་ངེས་པ་རྣམས་ནི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་གར་ཁྲིད་པ་དེའི་འབྲས་བུ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཉེས་པ་རྣམ་པར་དབྱེ ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བཞིའི་སྐྱོན་དང་ལྡན་ན་སྐྱོན་ངོས་བསྒྲིབས་པས་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་ནུས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ ་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། ཉོན་མོངས་གོམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་གོམས་ཤིང་འདྲེས་པར་བྱས་པས་འདོད་ཆགས་བདོ་བ་དོང་ཞེ་སྡང ་བདེ་བ་དང་གཏིསག་བདོ་པར་འགྱུར་བས་ཉོན་མོངས་པ་འབའ་ཞིག་ལ་འཇུག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱོད་མི་ནུས་པར་གྱུར་པ་འདི་ཡང་རིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཏེ་ཉེས་པ་དང་པོའོ།། གྲོགས་ངན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི ་རིགས་ཡོད་ཀྱང་ཐུན་པོ་སྡིག་པོ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། སྡིག་པའི་ལྟོས་དག་བྱེད་དུ་བཅུག་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པ་འདི་ཡང་རིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཏེ་འདི་ནི་ཉེས་པ་གཉིས་པའོ།། ། ་ཕོངས་པ་དང་ཞེས་བྱེ་བ་ལ་དབུལ་པོར་གྱུར་པས་བཟའ་བ་དང་བགོ་བ་ལ་སོགས་པོ་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ཕོངས་པོས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་མ་ནུས་ཤིང་ཡོ་བྱས་ཀྱི་དོན་དུ་རྫོག་པའི་ལས་ངག་བྱེད་པ་ཡང་རིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཏེ་འདི་ན་ཉེས ་བུ་གསུམ་པའོ།། གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱལ་པོ་དང་རྐུན་པོ་དང་རྗེ་བོ་ལ་སོགས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་ནས་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་མི་བྱེད་དུ་མི་གནང་བ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བ་བྱེད་ཏུ་མི་སྐྱེར་བ་ཡང་རིགས ་ཀྱི་སྐྱོན་ཏེ་འདི་ནི་ཉེས་པ་བཞི་བྱའོ།། ལེགས་པ་རྣམ་པ་དབྱེ་བའི་ཚོགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱཿ། གོང་དུ་བསྡུས་པའི་དོན་ལས་ལེགས་པ་ཞེས་འབྱུང་བའི་དོན་རྒྱས་པར་འཆད་དོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ན་རིག་སུ་ལྟ ་ཡོད་པ་དེ་ལ་འཁོར་བ་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕྲལ་བ་བྱེད་ཀྱང་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་འཐོབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིང་དང་ངན་འགྲོ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི ་རིགས་ཅན་དང་། རིགས་མེད་པ་དག་གིས་མཚོམས་མེད་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ན་ནི་ཤི་འཕོས་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅད་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན ་གྱི་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱས་ན་ནི་བསྐལ་པའི་ལོ་མང་པོ་ཞིག་གིས་བཅད་ནས། ཕྱི་སྔོ་ན་མ་ཞིག་ན་ངན་སོང་གི་འབྲས་བུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ལེགས་པ་དང་པའོ།། དེ་ནོས་ཀྱང་ནི་མྱུར་དུ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཉན་ཐོས ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིམས་ཅན་དང་། རིགས་མེད་བདག་གིས་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པོའི་ལས་བྱས་ན་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཚེའི་ཚད་ཀྱིས་བསྐལ་པར་མ་ཟད་ཀྱི་བར་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ངན་སོང་གི་གནས ་ན་གནས་པར་འགྱུར་ལ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱས་ན་མྱལ་བའི་ཚེའི་ཚད་བང་དུ་མི་འདུག་གི་དུས་ཅུང་ཟད་ཅིག་འདུག་ནས་དེ་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན ་དམྱལ་བའི་གནས་མྱུར་དུ་ཐར་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ལེགས་པ་གཉིས་པའོ།། དེ་ཡང་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ལྟ་བུ་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་བྱས་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་མཐུས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ངདར་གྱི་ཕོ་ལོང་བསྡུབས་པ ་ཙཙོམ་ཞིག་མྱོང་བ་ལྟ་བུའོ།། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ཡང་ཆུང་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རིགས་མེད་པོ་དག་གིས་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱས་ན་ལུས་སེམས་ལ་གནོད་པའི ་སྡུག་བསྔལ་སྡུག་ཅིང་དྲག་ལ་མི་བཟོད་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ན་བྱང་ཆུབོ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱས་ན་ལུས་དང་སེམས་ལ་གནོད་པ་སྲབ་ཅིང་ཆུང་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི ་ལེགས་པ་གསུམ་པའོ།། སྐྱོན་ཞིང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རིགས་མེད་པ་དག་གིས་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེས་ནས་དམྱལ ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཕན་ཚུན་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་གྱིས་མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱས་ནས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། དམྱལ་པོའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར ་གྱུར་ནས་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེའོ།། སྐྱོ་བ་སྐྱེས་ནས་དམྱལ་བའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་ཀྱང་བདག་དང་འདྲ་བར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ངོ་ཞེས་དེ་དག་ལ་སྙིང་རྗེའོ།། སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་ནས་སེམས་དེ་དག་དགེ་བ་ལ་འཇོག་ཅིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར ་བྱེད་དེ། འདི་ནི་ལེགས་པ་བཞི་པའོ།། གསེར་ཆེན་པའི་རིགས་ཀྱི་དཔེའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་སྡུད་པའི་དོན་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ནི་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་དང་འདྲའོ་ཞེས་སྨོས་པ་ལི། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲ་བར་སྟོན་ཏེ། དཔེར་ན་གསེར་རྣམ་པ་བཞིའི་རྟེན་དང་གཞི་དང་ས་བོན་བྱེད་པའི་གསེར་ལ་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ཡང ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞིའི་གཞི་དང་རྟེན་བྱེད་པས་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་བརྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གསེར་གྱི་རིགས་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། དཔག་ཏུ་མེད་པ་དགེ་བའི་གནས། ཡེ་ཤེས་དྲི་མེད ་ལྡན་པའི་གནས། མཐུ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་གནས་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་ནི་གསེར་མང་པོའི་གནས་བྱེད་པ་དང་། གསེར་འོད་གསལ་བའི་གནས་བྱེད་པ་དང་། གསེར་དྲི་མ་མེད་པའི་གནས་བྱེད་པ་དང་། གསེར་ལས་སུ ་རུང་བའི་གནས་བྱེད་དོ།། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞིའི་གནས་བྱེད་པས་ན་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ།། དཔེར་ན་གསེར་ཆེན་པོའི་གསེར་སྲང་གྲངས་འབུམ་ཕྲག་གྲངས་མེདཔ ་མང་པོ་འབྱུང་བའི་གནས་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་གནས་བྱེད་པས་གསེར་ཆེན་པོའི ་རིགས་དང་འདྲའོ།། དཔེར་ན་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་གསེར་འོད་འབར་ཞིང་འཚེར་བའི་གནས་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ལ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་མི ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་གསལ་ཞིང་འོད་དང་བཅས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་ན་གསོར་ཆེན་པོ་དང་འདྲའོ།། གསེར་ལ་ཡང་ཁ་ཅིག་འཚེར་ཞིང་འོང ་གསལ་བ་དང་དྲི་མ་ཅུང་ཟད་ཡོད་ཀྱང་འོད་གསལ་ལོ་ཞེས་སླས་ཏཱཾ། གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་ལས་ཕྱུང་བའི་གསེར་དེ་ལ་ནི་དྲི་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་བྲན་མིས་སྩུ་བྱའོ།། ཡང་གསེར་ཁ་ཅིག་མ་བསྲེགས་པའི་ཚེ་སེར་བར་འཚེར་མོད་ཀྱི། བསྲེགས ་ན་ཁ་དོག་ནག་པོ་དང་སྐྱ་བོར་འགྱུར་བ་ཡོད་དོ།། གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་ལས་སྐྱེས་པའི་གསེར་རྣམས་ལ་ནི་མེར་བསྲེགས་ན་ཡང་ཁ་དོག་འགྱུར་བ་མེད་པས་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དཔེར་ན་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དྲི་མ་མེད་པར་བྱེད་པ་དེ ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དྲི་མ་ཐམས་ཅན་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་བྱེད་པས་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲའོ།། དཔེར་ན་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་ནི་གསེར་ཆེན ་པོའི་རིགས་ནི་གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དེ་ལས་བྱུང་བའི་གསེར་མགོ་རྒྱན་དཔུང་རྒྱན་ལ་སོགས་པར་བྱས་ན་ཡང་འགས་པ་ཁྲོ་མེད་པ་གསེར་ལས་སུ་རུང་བའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ཡང་འཕྲུལ ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་བས་ན། གསེར་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲའོ།། ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་མེད་པར་འཐོབ་པའི་གནས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ངན་ལེན་སྤངས་ན་དེ་དང་བྲལ་བ་དག ་འཐོབ་པའི་གནས་དང་རྟེན་དུ་རིག་སྟེ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པ་སྦྱངས་ན་ཟག་པ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཆོས་སྐྱེ་སྟེ། རིགས་དེ་ཟག་པའི་ཆོས་མཐོང་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས ་ཀྱི་དཔེའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ནི་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲ་སྟེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་གཞིའི་གནས་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས ་དེ་ཡང་ཡོད་ཏན་རྣམ་པ་བཞིའི་གནས་བྱེད་པས་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་བཞིན་རིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཁ་དོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། དབྱིབས ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཚད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།། རིན་ཆེན་མཆོག་རིགས་བཞིན་ཤེསོ་བྱ།། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་རྒྱུའི་ཕྱིར།། ཡེ་ཤེས་ཆེ་དང་ཏིང་འཛིན་འཕགས།། སེམས་ཅན་མང་པོའི་གནས་ཀྱི་ཕྱིར།། ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ་དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ནི་ལྕགས་དང་དྲངས་དང་མཆིང་བུ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་གན་པ་མི་བྱེད་ཀྱི་མུ་ཏིག་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཕུན་སུམ་ཆོགས་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས ་དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གནས་སུ་མི་འགྱུར་གྱི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྫས་ལས་བྱུང་བ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲའོ།། ། ་དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དེ་རིན་ཚེའི་ཚེར་ཞིང་འབར་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་དེ་ཡང་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་བཞི་འི་གནས་སུ་འགྱུར་བས་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་ད ་འདྲའོ།། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དེ་ནི། རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དེ་ཟད་དེ་ཟད་དེ་འམ་ཆགས་པ་དབྱིབས་མི་སྡུག་པ་མ་ཡིན་པ་གྲུ་བཞི་དང་ཟླུམ་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་ཀྱང་མཛེས་པའི་གངས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའི་རིགས་འདི་ཡང་འཕགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ན་མཁྭའི་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲའོ།། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས ་ཆེན་པོར་དབྱིབས་ཆེ་བ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་མང་པོའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ཡང་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པ་མང་པོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པའི་གནས་སུ ་འགྱུར་བས་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང་འདྲའོ།། རིགས་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་དང་། རིགས་མ་ངེས ་པ་བཤང་ནས་ད་ནི་རིགས་མེད་པ་འཆད་དེ། རིགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡོང་ཡེ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་སྟེ། ནམ་ཡང་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རིགས་ཞེས་བྱ་བའམ་འོན་ཀྱང་བསྐལ་པ་དུས་ཐང་གི་ཟད་ཅིག་ཏུ་མྱན་ལས་མི་འདའ་ལ། ཕྱིས ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ལ་རིགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ཀ་ལ་རིགས་མེད་པ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ།། ལ་ལ་གཅིག་ཏུ་རྩོམ་མོ།། ལ་ལ་གཅིག་ཏུ་མི་དགེ་སྦྱོང།། ལ་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་བཅོམ།། ལལ ་ཕོར་ཕྱོགས་དགེ་བ་མེད། དཀའ་བོ་ཆུང་ཡོད་རྒྱུ་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ན་ནི་ཐུག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡོངསུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་སྐལ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་བྱ་སྟེ། ཡོངས ་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དེའི་དུས་སུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། དེའི་དུས་ན་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ།། དེའི་དུས་སུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་ཆོས་ཅན ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ལ་ལ་གཅིག་ཏུ་མི་དགེ་སྦྱོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འདིའི་ལས་ངེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལ་གང་ཟག་ཁ་ཅིག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་ལས་ངེས་པར ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་དབང་གིས་མ་གསོད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚམས་མེད་པ་ལས་གླ་དོན་མི་འབར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་དུས་ན་རིགས་ཡོད་ཀྱང་མ་གསོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ངན་པ་བྱས་པས་རིགས་དེས་མྱ་ངན་ལས་འདས ་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ཡང་དེའི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་རིགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། ལ་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་བཅོམོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་གང་ཟག་ཁ་ཅིག་ལ ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཆད་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཕྱོགས་ནས་ལས་དགེ་བ་མེད། མི་དགེ་བ་མེད། འབྲས་བུ་བདེ་བ་མེད། སྡུག་བསྔལ་མེད། ཚེ་འདི་མེད། ཚེ་ཕྱི་མ་མེད། དཀོན་མཆོག་གསུམ ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལོག་པའི་ལྟ་བཞུགས་པས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་རྩ་བ་ནས་བཅོམ་སྟེ། བསྐལ་པ་དུ་མ་ཞིག་དུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་འགྱུར་ངོ་།། འདི་ཡང་དེའི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་རིགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་པའོ།། ལ་ལ་ཐར་ཕྱོགས་དགེ་བ་མེད་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་ལ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་བསོད་ནམས ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་སོགས་ཀྱི་ལྷ་དང་མིའི་གནས་ལ་སོགས་པར་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་འབའ་ཞིག་གི་དགེ་བ་བསགས་པས་འཁོར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་བསྐལ་པ་དུ་མར་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མི་འཐོབ་བོ།། འདི་ཡང་དེའི ་དུས་ན་ཡོངསུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་རིགས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་པའོ།། དཀའ་བོ་ཆུང་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་ལ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་ཀྱང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས ་རྫོགས་པར་མི་སོགས་ཀྱི། དཀར་པོའི་ཆོས་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཙམ་བསགས་པས་བསྐལ་པ་དུ་མར་ཡང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ།། འདི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་རིགས་མེད་པ་ཞེས ་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པ་བཞི་པའོ།། དེའི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པའི་ལས་མ་བཏིང་གི་བར་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་དང་། ལོག་པའི་ལྟ་བས་དགེ ་བའི་རྩ་བ་ཆད་པ་རྣམས་ལོག་པའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་དང་། ཕྱོགས་ཐར་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མི་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐར་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསགས་ཀྱི ་བར་དུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་དང་། དཀར་པོ་ཆུང་བའི་རྣམས་ཀྱང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མ་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བས་དེའི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། ཡོངས་ཡེ་མྱ་ངན་ལས་མི ་འདའ་བ་ནི་གཅིག་ཡོད་དེ། དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་རིགས་མེད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་རིགས་མེད་པས་ན་གང་ཟག་དེ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས ་འདའ་བ་རྣམས་ཀྱང་མི་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡོངས་སུ་མི་འདའ་བའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་རྡོ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་འདི་རྣམས་ཀྱང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྟ་བུར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བ ་དང་འདྲའོ།། འདིར་རིགས་མེད་པ་ལ་གནས་པ་ནི་ཡོངསུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཆོས་དུ་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་མེད་ཅེས་སྨྲས་པ། མེད་པའི་སྒྲ་འདི་སྨད་པའི་དོན་དུ་ཡང་མཐོང་སྟེ། བུ་ངན་པ་དང་ཆུང་མ་ངན་པ་ལ་བུ་མེད་ཆུང་མ་མེད་ཅེས་བྱ་བ ་ལྟ་བུའོ།། ཆུང་མའི་དོན་དུ་ཡང་མཐོང་སྟེ། བུ་མོ་རྐེད་པ་ཕྲ་བ་ལ་རྐེད་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། ཡོད་མེད་པའི་དོན་དུ་ཡང་མཐོང་སྟེ་རྙེད་པ་མེད་བཀུར་སྟེ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། འདི་སྐབས་སུ་ནི་མེད་པའི་སྒྲ་སྨད་པའི་དོན་དང་ཡོང་མེད་པའི་དོན ་དུ་བལྟ་སྟེ། དེ་ལ་གཅིག་ཏུ་མི་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། དགེ་བ་ཆུང་བ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་དེའི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་མི་འདའ་བས་རིགས་མེད་པར་བཤད་པའི་དོན་དེ་སྨད་པའི་དོན་བྱུལྟ་སྟེ། བུ་ངན་པ་ལ་བུ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་རིགས་དེ་ཡང་དེའི་དུས ་ན་ངན་ཅིང་ཞན་པར་འགྱུར་བ་རིགས་མེ་དོ་པ་ཞེས་བཏགས་སོ།། གང་རྒྱུ་དང་བྲལ་བས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རིགས་མེད་པར་བཤད་པའི་མེད་པའི་སྒྲ་འདི་ནི་ཡང་ཡེ་མེད་པའི་དོན་ཏུ་བལྟ་སྟེ། དེ་ནི་གཏན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས ་པ་མི་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པའི་རིགས་ཀྱི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ངག་གིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པར་མི་ནུས་པས་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ ་བ་དང་མཐུ་ཆེ་བ་ཞེས་མི་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པར་བྱེད་པས་ན་རང་བཞིན་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། མཐུ་ཆེ་བར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཟབ་ཅིང་ཆེར་སྨྲ་བ་གཞན་ལ་ཕན ་ཕྱིར་བཤད་པ་ཆོས་ཆེན་ལ། མི་ཤེས་པར་ནི་དད་འགྱུར་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཆེན་པོ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་བྱའོ།། ཆོས་དེའི་ནང་ནས་གང་ཟག་དང་ཆོས་བདག་མེད་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། མི་འགག་པ་ལ་སོགས་པ ་འབྱུང་བས་ཟབ་པའོ།། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བས་རྒྱ་ཆེ་བའོ།། ཡང་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་འབྱུང་བས་ཟབ་པའོ།། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་འབྱུང་བས་རྒྱ་ཆེ་བའོ།། དེ་ལྟར་ཟབ་ཅིང ་རྒྱ་ཆེ་བ་འབྱུང་བའི་ཆོས་དེ་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚེ་འདི་ལ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བཞག་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པས་ན་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱི་མཐུས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་མ་རྟོགས་ཤིང་མི་ཤེས་པར་ཡང་ཐོས་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་དད་པ་དང་མོས་པ་རྒྱོ་ཆེ་ཞིང་རླབས་ཆེན་པོ་འབྱུང་བས་ན། མི་ཤེས་པར་ནི་དད་འགྱུར་ཤིན ་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བོ་ཞེས་བྱའོ།། ལེགས་པར་བསྒྲུབ་ལ་བཟོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་བཏང་བའི་དཀའ་བར་སྐྱེད་པ་དང་། ས་དོང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབ་པ་ནི་ལེགས་པར་བསྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་རིགས་ཀྱི་མཐུས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྒྲུབ་ནུས་པས་ན་ལེགས་པར་བསྒྲུབ་ལ་བཟོད་ཅེས་བྱའོ།། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་མཐའ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་ཡང་མོས། ལེགས་པར ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་མི་སྐྱོ་བར་བསྒྲུབ་པས་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བསྒྲུབས་པའི་མཇུག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་འཐོབ་པར ་འགྱུར་ཏེ། འདི་རིགས་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། མཐུ་ཆེ་བ་ལས་འཐོབ་པོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་གཉིས་མཆོག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གཉིས་ནི་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུན་སུན་ཚོགས་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ལ ་སོགས་པ་འཇིགས་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།། དེ་དག་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་རིགས་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་སྐྱེ་བ་དང་། བསྒྲུབ་པ་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པ་དང་། མཐར ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་མཐུ་ཆེའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། དེའི་རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་རིགས་རྒྱས་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་དེ་ནི་གོང་དུ ་བཤད་པའི་ཚུལ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་རིགས་དེ་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། མཐུ་ཆེ་བར་བྱ་བར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིགས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དུ་ཚིགས ་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཀྱིས་རང་རང་གིས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཁྱད་ཞུགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས ་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཤིན་ཏུ་ཡངས་པའི་བའི་ཡོན་ཏན་བྱང་ཆུབ་ཤིང་སྐྱེས་པས།། སྡུག་པོས་བདེ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བས་དམིགས་པའི་ཕྱིར།། བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་བདེ་བྱ་བ་འབྲས་བུ་བས།། རྩ་བ་འཟང ་པོ་བཞིན་དུ་རིགས་འདི་མཆོག་ཡིན། ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྩ་བ་བཟང་པོ་ནི་རྩ་བ་བརྟན་པ་དང་། རྩ་བོ་མ་དུལ་བའོ།། དཔེར་ན་རྩ་བ་བཟང་པོའི་ཤིང་ལས་སྡོང་པོ་དང་། མེ་ཏོ་གཽ་ལ་སོགས་པ་བརྟན་ཞིང་བཟང་པོ་འབྱུང་བ་དང་། ཡུལ་ག་དང་འདབ ་མ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་ཅིང་མཛེས་པ་འབྱུང་བ་དང་། དེའི་རྒྱུས་གྲིབ་མ་བསིལ་བ་ཡོད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་གཞན་ལ་ཕན་པ་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་འདི་ལས་ཀྱང་དེ་དང་མཐུན་པའི་ཡོན་དག་འབྱུང ་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་ནི་ཤིང་གི་རྩ་བ་བཟང་པོ་དང་འདྲའོ།། དཔེར་ན་ཤིང་རྩ་བ་བཟང་པོ་ལས་སྡོང་པོ་སྦོམ་ཞིང་བསྐམས་པ་དང་བསྲུང་བ་མེད་པ་འབྱུང་བ་དང་། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། རིགས་དེ་ལས་ཀྱང ་སྟབས་དང་མ་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་པའམ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་ཆེན་མེ་ཏོག་དང་འདྲ་བར་འབྱུང་བ་དང་ཐང་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཅེས་ཀྱང་མི་རྨུགས་པ་ཤིང་སྡོང་ལྟ་བུ་སྐྱེས་པས་ན ་ཤིང་གི་རྩ་བ་བཟང་པོར་ཤེས་པར་བྱའོ།། དཔེར་ན་ཤིང་རྩ་བ་བཟང་པོ་ལས་ཡལ་ག་དང་མདབ་མ་སྟུག་པོ་ཡོད་པས་གྲིབ་མའི་བསིལ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཚ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ནི་སེལ་བསིལ་བའི་བདེ་བ་ཐོབ་པ་དེ ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་འདི་ལས་ཀྱང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཡལ་ག་དང་འདབ་མ་སྟུག་པོ་བྱུང་བས་སེམས་ཅན་གྱི་བདེ་བ་སྟུག་པོ་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མཐོང་། སྡུག་བསྔལ་སྟུག་པོ་མི་བཟད་པ་ནི་ཞི་བར་བྱེད ་པར་མཐོང་བས་རྩ་བ་བཟང་པོ་དང་འདྲའོ།། དཔེར་ན་རྩ་བ་བཟང་པོའི་ཤིང་ལ་འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད་པས། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་འདི་ལས་ཀྱང་བདག་ལ་ཕན ་པ་དང་བདེ་བར་བྱ་བ་དང་། གཞན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བས་ན་རྩ་བ་བཟང་པོ་དང་འདྲའོ།། དེ་ལ་ཤིང་རྩ་བ་བཟང་ན་སྡོང་པོ་ལ་སོགས་པ་འགྱེལ་བར་མི་འགྱུར་བས་རྩ་བ་བཟང་བ་ཉིད་བདག་གི་དོན་ཏོ།། ཡལ ་ག་དང་འདབ་མ་དང་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་སྡུག་པས་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པས་གཞན་གྱི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་ལ་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཡངས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་སྐྱེས་ལ་ནི་བདག་གི་དོན་ཏོ།། ། ་སྟུག་པོས་བདེ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བ་དམིགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཏོ།། བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་གི་རྩ་བར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་འདི་གྱུར་པས། རིགས་དེ་ལས་བདག་དང ་གཞན་ལས་ཕན་པར་འབྲས་བུ་འབྱུང་བས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསྔགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིགས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སྷོ།། །། རིགས་ཀྱི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ། སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྐབས ་བཤད་པར་ཅིས་འབྲེལ་ཞེ་ན། གོང་དུ་རིགས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། ཤིན་ཏུ་ཡངས་པའི་ཡོན་ཏན་བྱང་ཆུབ་ཤིང་སྐྱེས་པས།། སྟུག་པོ་བདེ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བ་དམིགས་པའི་ཕྱིར།། བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་བདེ་བོ་བ་འབྲས་བུ ་བས།། རྩ་བ་བཟང་པོ་བཞིན་དུ་རིགས་འདི་མཆོག་ཡིན་ནོ། ཞེས་བཤད་དེ་ཇི་ལྟར་རྩ་བ་བཟང་པོའི་ཤིང་དང་རྩོ་བ་བཟང་པོ་ཉིད་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།། དེ་ལ་ཡོལ་ག་དང་འདབ་མ་དང་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས ་པརྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་ནི་འགྲོ་བ་མང་པོའི་ལོངས་སྤྱོད་དུ་གྱུར་པས་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཡོད་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན ་གཉིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་འགྲུབ་པ་ཡང་རིགས་འབའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་གི་རིགས་ལ་རྟེན་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་བསྒྲུབས་ན་འདོད་པ་འགྲུབ་ཀྱི། སེམས་མ་སྐྱེད ་ན་ནི་མི་འགྲུབ་བོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡང་རིགས་ཡོད་ན་འདོད་འབྱུང་སྟེ་གང་ལ་རིགས་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བས་ན་རིགས་ཀྱི་སྐབས ་ཀྱི་རྗེས་ལ་སྙེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ལོ།། ཡང་ན་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་འདི་ལྟར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་འདོབས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།། སྨོན་འདེབས་པ་དེ་ཡང་བདག་ཉིད ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་འོདེབས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཐབས་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སངས་རྒྱས་པ་ཐོབ་པའོ།། དེ་བས་ན་སེམས ་ཅན་གྱི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་བསྒྲུབ་པོ།། དེ་ལ་ཡང་རིགས་དང་བཅོས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ན་ནི་སེམས ་ཅན་དེ་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཆོས་སུ་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་རྗེ་སོ་ལ་སེམས་སྐྱེད་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རང་བཞིན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྤྲོ་བ་ཆེ་ཞིང་རྩོམ་པ་ཆེ།། དོན་ཆེན་པོ་དག་འཐོབ་པ་ཆེ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ ་སྟེ།། དོན་གཉིད་དང་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྤྲོ་བ་ཆེ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། རྩོམ་པ་ཆེ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། དོན་ཆེ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཐོབ་པ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་དང་། དོན་གཉིད ་ལ་དམིགས་དཔའི་མཚན་ཉིད་དང་། གོང་དུ་བཤད་པ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བས་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་ལས་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྤྲོ་བ་ཆེ་བ ་ནི་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱུ་ཆེ་བའི་ཆོས་རྣམས་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པར་བྱའོ།། ཞེས་སེམས་སྤྲོ་ཞིང་མི་ལྡོག་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས ་མེད་པར་མགོ་དང་རླུང་ལག་ལ་སོགས་གཏོང་བའི་དཀུཉྫ་སྐྱེད་པའི་སྤྲོ་ཞིང་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་པོ་ལ་སྤྲོ་བ་ཆེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། རྩོམ་པ་ཆེ་བ་ནི་དེ་ལྟར་གོ་ཆ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ནས་གོ་ཆ་བརྩམས་ཤིང་ཁས་བླངས ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཇི་ལྟར་གོ་ཆ་བགོ་ཞིང་ཁས་བླངས་པ་བཞིན་དུ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་གོམས་པ་ལ་འཇུག། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སོགས་པ་དང་དཀའ་བ་སྤྱད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྩོམ་པ་ཆེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་དེའང་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་བསྐྱེད་པས་ན་དོན་ཆེ་བའོ།། དེ་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་ནས་འཇུག་ཏུ་འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པས་ན་ཐོབ་པ་ཆེ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡང་སེམས ་གཡོ་ཞིང་འགུལ་བར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་སེམས་ལས་བྱུང་བས་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བས་བསྐྱོད་ནོས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་པས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་སེམས ་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཅི་ལས་དམིགས་ནས་སེམས་སྐྱེ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་དོན་གཉིས་ལ་དམིགས་ནུས་སེམས་སྐྱེ་སྟེ། དོན་གཉིས་ནི་བདག་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ ་ཐོབ་པར་བྱ་བར་དམིགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱ་བར་དམིགས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དང་། ་དོན་གཉིས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་ནི། སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། དོན་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་ཏོ།། དོན་གཉིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དོན ་ལ་དམིགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དམིགས་པའོ།། དེ་ལ་སྤྲོབ་ཚེ་ཞིང་རྩོམ་པོ་ཆེ་ཞེས་བྱེ་བའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་བུ་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏེ། དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ན་ཡང་སེམས་ཀྱི་ཤུགས་དྲག་ཏུ་བསྐྱེད ་ཕྱིས་སྒྲུབ་པའི་ཚེ་ན་ཡང་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། དོན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བས་དོན་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་ཏེ། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཐོབ་ཆེ་ཞེས་བྱ་བས་འབྲས་བུ་ཡོངས ་སུ་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏེ་མཐར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།། དོན་གཉིས་ཤེས་བྱ་བས་གཉིས་ལ་དམིགས་པ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སེམས ་བསྐྱེད་པར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བློ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་སེམས་མཚན་ཉིད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཕྱེན་དུ་ཡིད་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་འཆད་དེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཕྱེ་ན་མོས་པའི་སེམས ་བསྐྱོད་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་སེམས་བསྐྱོད་པ་དང་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས ་སུ་བཅད་པ་རྣམ་མོ།། སེམས་བསྐྱེད་དེ་ནི་མོས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལོ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་དང་། སྤྱི་བོ་དང་། བཟོད་པ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་གི་ཚེ་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ཐེག་པ་པ་ཆེན་པོའོ་ཆོས་ཟབ ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་རྟོགས་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་དོང་ངའི་སྒོ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པས་ན། མོས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དག་པ ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲ་ནི་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་ས་བདུན་པ་མན་ཆད་ཀྱི་ས་ལ་བྱ་སྟེ། ས་བདུན་པོ་དེ་དག་གི་སེམས་ལ་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དག་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ་གང་བདུག་ཡིན་པ་དེ་གཞན་གང་གཞན་ཡིན་པ་དེ་བདག་ཅེས་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཐོབ་པས་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཟང ་བ་དང་འཛིན་པའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ས་འདོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བརྒྱད་པ་དང་། དགུ་པ་དང་། བཅུ་པར་བྱང་ཆུབ་དུ་སེམས་བསྐྱོད་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།། ས་དེ་དགོ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱི་འགྲུབ་པ་ཐོབ་པས། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམསྣ་ལོ་ཡང་། བཱརྩ་ལ་འབོད་མེད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྤྱོད་པ་སྟ་ན། ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བཞིན་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་འོད་ཀྱི་དུས་ན་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི ་སེམས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱ་བའི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་འགལ ་ཡིའི་རྩེ་མོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ལྷའི་བུ་གཞན་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་པོ་ནི་རྒྱུ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་གཉིས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་གསུམ་པ་ནི ་སྤོང་བ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་བཞི་པ་ནི་འབྲས་བུ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའོ་ཞེས་གསུངསོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པ་བཞིར་ཕྱེ་བ་ལ་བཞི་པོ་དེ་དོག་གི་རྩ་བ་ནི་གང་། བསམ་པ་ནི་གང་། དོན་ཞེས་བཅུ་གཅིག་དྲིས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ལེན་བཏབ་པ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགས་སུ ་བཅད་པ་སྟོན་ཏོ།། དེའི་རྩ་བ་སྙིང་རྗེར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་བཞིའི་རྩ་བ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པ་དང་། དེའི་ལན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་བཞིའི་རྩ་བ་ནི། སྙིང་རྗེ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ་ཞེས་སྙིང་རྗེས་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་སྟེ། དེས་སེམས་ཅད་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ནས་གནས་སོ།། གལ་ཏེ་སྙིང་རྗེ་རྩ་བར་གྱུར་པ་མེད་ན་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ ་ཀྱི་སེམས་རྣམས་ཀྱི་མི་སྐྱེད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་རྩ་བ་ནི་སྙིང་རྗེའོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་བཞིའི་བསམ་པ་གང་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན ་ཕན་པར་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བའི་མཐི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅན་ཟུང་ཟིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕན་བཏགས་ཏེ། ཚེ་འདིར་མི་དགེ་བ་ལས་བཟློག་ཅིང་དགེ་བ་ལ་བཞག་པ་དང་། ཚེ་རབ ་གཞན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་གི་བསམ་པའོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་ཅི་ལ་མོས་ཤེས་ན། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་མོས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞི ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ནི་མ་རད་ཀྱི། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ལ་དད་དེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་གི་མོས་པོའོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་ཅི་ལ་དམིགས་ཤེ་ན། ་དེའི་ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བར་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། རྣམ་པོར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེག ་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་དང་། བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཚལ་བ་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་གི་ཐེག་པ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གོང་དུ་འདོད ་པབ་ཐེག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ནས་དང་པོ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་ཞེས་དང་། ས་བཅུ་ཐོབ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་ཞེས་འདོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དོག་གི་ཐེག་པ་ཡིན། ་ཏེ། འདོད་པ་ངེས་ས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕར་བའི་ཕྱིར་རོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་གི་རྟེན་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྡོམ་པ་རྒྱུན་དེའི་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ། སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བ་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་གི་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་གྲི་བར་དུ་གཅོད་པ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་མི ་མཐུན་ཕྱོགས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ལ་བཟོད་པ་རབ་ཏུ་གཅོད་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་བདག་དང་། གཞན་ལ་ཕན་པར་སེམས་པ་ཡིན། སེམས་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ནི་བདག་འབའ་ཞིག་མྱ་ངོན་ལས ་འདས་པོར་འགྲོ་བར་སེམས་པའི་སེམས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་ལ་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ། མ་སྤངས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་འབྱུང་བས་དེ་ནི ་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གོང་ཞེ་ན། དེ་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྙིང་རྗེའི ་མཚན་ཉིད་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ངོ་།། དེ་ལ་སྙིང་རྗེའི་མཚན་ཉིད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་ཟློ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་སྟེ། དེ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ།། ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ ་ཡིན་པས་སེམས་ཅན་གང་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སེམས་དེ་དྲུག་གི་ལེགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དགེ་བ་འཕེལ་བ་ལེགས ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སྐྱེད་པ་ལས་ན་མཁའི་ཁམས་ཇི་ཙམ་པ་དང་། སེམས་ཅནྡ་གྱི་ཁམས་ཇི་ཙམ་པཱ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་བསོད་ནམས་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས ་ཀྱི་ལེགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་རྔོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་འཁོར་བ་ལས་ཇི་ལྟར་འཐུང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་རྟག་ཤུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྦྱོར། ད་ནི་འབྱུང་བར་བརྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་ནསའི་བྱུང་བ་དང་། བློན་མེང་པའི་བྱུང ་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱད་ཅིང་སྦྱར་ན་འཁོར་བ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ན་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དག་ཡི་མཐར་ཐུག་པ་གང་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར ་སོ་སོ་རང་གི་སྦྱོར་བ་ཡིས། དེ་ནི་སའི་མཐར་ཐུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ས་བཅུ་རེ་རེ་ནས་རྫོགས་པར་ཐོབ་པ་ལ་སའི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་སའི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་ཡང་ས་དང་པོ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱོར་ཏེ། ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་ནས་ས་དང་པོ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ས་བཅུ་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་པ་དང་། ས་བཅུ་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའི་སེམས་བསྐྱེད་པ། གདོན་མི་ཟ་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་དྲིས་པ་ལས་ང་བཞིན་དུ་ལན་བཏབ་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པ་བནྡེ་གདོན་མཾ་ཟླ་བ་ཡིན་ན་ནུས་བྱ་བའི་ངན་ཏུ།། ་བརྡའི་དམ་བཅའ་བར་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། བརྡའི་དམ་བཅའ་བར་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་།། དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ།། དེ་ལ་བརྡའི་ངམ ་བཅའ་བར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་སེམས་བསྐྱེད་པས་ན་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་སེམས་བསྐྱེད་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས ་བསྐྱེད་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་བས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རིགསོ་ཞེས་བསྐུལ་བ་འམ། བདུག་ཉིད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་མཐུས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས ་པས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚིག་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ཚིག་བྱུང་ན་སེམས་བསྐྱེད་པོ་ནི་བརྡས་ཡི་དམ་བཅའ་བར་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམོས་ནི་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་ཀྱི་དུས་ནས་སྐྱེའོ།། ་གྲོགས་སྟོབས་རྒྱོ་སྟབས་རྩ་བའི་སྟོབས།། ཐོས་པའི་སྟོབས་དང་ཐོས་གོ་མོས་སྟོབས།། བརྟན་དང་མི་བརྟན་སྐྱེ་བར་གསུངས།། སེམས་བསྐྱེད་གཞན་གྱིས་བསྟན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོགས་སྟོབས་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོག་དང་། ་སེམས་བསྐྱེད་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གཉིས་སུ་སྦྱར་ཏེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་གང་མཁན་པོ་འམ། སློབ་དཔོན་ནམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ལ་ཞིག་གིས་བྱང་ཆུབ་དུ་སེམས་སྐྱེད་ན་ཕན་པ་དང་ལེགས ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་བསྟན་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གྲོགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡོད་པས་རིགས་ཀྱི་མཐུས་ཤུགས ་ཀྱིས་བསྐུལ་ནས་བྱང་ཆུབ་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱུ་དང་རིགས་ངག་ནི་དོན་གཅིག་གོ། ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད ་པར་འགྱུར་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་རིགས། རྟག་པར་འགྱུར་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་པ་ནི་རྩ་བའི་སྟོབས་ཀྱི་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། བསམས ་པ་དང་། བསྒོམས་པ་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཚོགས་བསགས་པས་ཚེ་འདིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ཐོས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི ་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་བཤད་པ་ན་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་འགྲོ་བ་མང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ཐོས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚེ་འདི་ལ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་ལས་ཆོས་ཐོས་པ་ཡང་ལན ་གྲངས་མང་དུ་མཉན་ཏེ་ཆོས་དང་དོན་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ཐོས་པས་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་བརྡས་ཡི་དམ་བཅའ་བར་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལས་གྲོགས་ཀྱིས ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་མི་མརྟན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བར་གསུངས་སྷོ། ཕྱི་ནས་དེ་ལ་ལྡོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྒྱུའི་སྟོབས་དང་ཐོས་པའི་སྟོབས་དང་ཐོས་པ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་བརྟན་པའི ་མཚན་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་དག་ལ་སླར་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་གྱིས་གོ་བར་བྱས་པ་ལས་བརྡས་ཡི་དམ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཁན་པོ་འམ་སྤོ་བ ་དབེན་ནམ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་འབའ་ཞིག་གིས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ལ། ཚིག་ཏུ་འདི་སྐད་བརྗོད་ཅིག་ཅེས་བསྒོ་སྟེ། གོ་བར་བྱས་པས་འདི་བཞིན་དུ་བརྗོད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་བརྡས་ཡི་ངམ་འཛིན་པའི་སེམས ་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་རིགས་རྒྱས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེགས་པ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་བསོད་ནམས་བསགས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རིགས་རྟས་པར་གྱུར་ནས། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་རྩ་བའི་སྟོབས ་ས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དམ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཚེ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུང ་དེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྤངས་ནས་གཟུང་བ་ལ་ཡང་མི་རྟོག། འཛིན་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པས་ན། དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ས་དང ་བོ་ཐོབ་པའི་ཚེ་ན་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེའོ།། དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་རྒྱུ་དང་ཡོན་ཏན་དང་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་པ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན།། ལུང་དམ་པ་ལ་མནོས་པ་དང་། རྒྱུ་དམ་པ་སྒྲུབས་པ་དང་། རང་བཞིན་དམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན ་པར་འདོད་ནས། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རབ་བསྙེན་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་ན་རྫོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སར་བསྐོལ་པ་གྲངས་མེད་པར་གཅིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་གདུགས་དང་རྒྱལ་མཚན་དང་། མེ་ཏོག་དང་བདུག་པ་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག ་གི་ཐང་ནས་དམ་ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་བསམས་པ་རྣམས་བསྒོམས་པར་བྱས་པ་ནི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རབ་བསྙེན་བྱ་ཞེས་སྨོས་ཏེ་འདིས་ནི་ལུང་དམ་པ་མནོས་པར་བསྟན་ཏོ།། བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་རབ་བསགས་ཞེས ་བྱ་བ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལས། སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་གསུམ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། བསམུ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་གཉིས་ཀའི་ཚོགས་ཏེ་དེ་ཀྱང་བསྒྲུབ ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་གདུགས་དང་རྒྱལ་མཚན་ལ་སོགས་མཆོད་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་བསམས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ ་དེ་གཉིས་ཀྱང་བསྒྲུབས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་རྒྱུ་དམ་པ་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་ལ་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས།། དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་ངམ་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་རབ་བརྙན་བྱས་བསོད ་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པས་ཆོས་རྣམས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། འདིས་ནི་རང་བཞིན་དམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཆོས་ནི་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་དང ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡང་མི་རྟོག། འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་མི་རྟོག་པར་ཡང་མི་རྟག་མི་རྟོག་མི་རྟག་པར་ཡང་རྟོག་པ་ནི། ཆོས་ལ་མོ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ ་སྟེ། དོན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་ལ་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ལུང་དམ་པ་དང་རྒྱུ་དམ་པར་བསྒྲུབ་པས་ན་རང་བཞིན་དམ་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ ་དུན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེས་དང་པོའི་ཚྭ་ཐོབ་ནས་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེས་པས་ས་དང་པོ་ཡང་མིང་དུས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བཏགས་སྷོ།། ཅིའི་ཕྱིར་དེར ་དགའ་བ་སྐྱེ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་ནི། དེ་ཡི་བྱ་བ་དམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་ཡང་སེམས་མཉམ་རྙེད།། དེ་ནི་དེའི་དགའ་བའི་མཆོག་ཅེས་བཤད་དེ། ས་དང་པོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཐོབ་པའི་ཚེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་མཉམ་པ་རྙེད་ཐོབ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་མཉམ་པ་རྙེད་པ་དང་། དེའི་བྱ་བ་དམ་པ་ལ་སེམས་མཉམ་པ་རྙེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་ཡང་སེམས་མཉམ ་རྙེད་དོ།། མཉམ་པ་བཞི་རྙེད་པས་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱོར་པ་རྙེད་དེ་དགའ་བ་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལྔ་སོགས་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འབྱོར་བ་རྙེད་དེ་དགའ་བ་བས་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའི་དགའ་བའི་མཆོག་རྙེད་པས་ན་ས་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ནམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཆོས་ལ ་བདག་མེད་པ་ཁོང་དུ་རུང་བས་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་བདག་གང་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ།། གཞན་གང་ཡིན་པ་བདག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཞེས་བདག་དང་གཞན་མཚུངས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ། སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་དེའི་བྱ་བ་དམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར ་བདག་གི་ཀུན་འབྱུང་གི་མཚན་ཉིད་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་སྤངས་པར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་གི་མཚན་ཉིད་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི ་སྤངས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས་དེའི་བྱ་བ་དམ་པ་ལ་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་འདུ་ས་བཅུའི་ས་དང་པོའི་ནང་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་ཅིང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་གང་ཡིན་པ་དང་བདག་གིས་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གང ་ཡིན་པ་གཉིས་སུ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སངས་རྒྱས་དང་སེམས་མཉམ་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་ས་བཅུའི་མདོ་ལས་ཀྱང་བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དང་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ་བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དང་ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ།། ཞེས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ།། བདག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་དག་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་རབ་ཏུ་དགའ་བ ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དོན་རྣམ་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་རྒྱ་ཆེ་དེ་ལ་སྤྲོ།། བསམ་པ་ཡང་ནི་རྣམ་པར་དག། ལྷག་མ་དག་ལ་མཁས་པ་དང་། ་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ།། ཞེས་པ་བཤད་དེ་དོན་རྣམ་པ་དྲུག་ནི་སྐྱེ་བའི་དོན་དང་། རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་དང་། སྤྲོ་བའི་དོན་དང་། བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་དང་། ལྷག་མ་ལ་མཁས་པའི་དོན་དང་། འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ ་ཀྱི་སེམས་དེ་གནས་གང་ནས་སྐྱེ་བ་བསྟན་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་ངག་ནི་བདག་གི་དོན་དུ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་དང་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པས་རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་དང་ལྡན་ནོ།། ། ་ཉན་ཐོས་དག་ནི་བདག་གི་དོན་བྱ་བར་སྤྲོའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་གཞན་གཉི་གའི་དོན་བྱ་བར་སྤྲོ་བས་སྤྲོ་བའི་དོན་དང་ལྡན་ནོ།། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དག་ནས་རང་ཡི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ ་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་དག་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ཤེས་པས་ན་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་དང་ལྡན་ནོ།། ཉན་ཐོས་དག་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ ་ཐོབ་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་ས་ལ་མཁས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་དང་། ས་གཉིས་པ་ཡན་ཆང་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་སའི་རང་བཞིན་དང་ཡོན ་ཏན་ལ་མཁས་པ་དང་། ས་གོང་མ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ལ་ཡང་མཁས་པར་ན་ལྷག་མ་དག་ལ་མཁས་པའི་དོན་དང་ལྡན་ནོ།། ས་དང་པོ་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་བོར་ནས་ས་གཉིས་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དང་ལྡན ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་དང་པོ་ཡང་ཇི་ལྟར་མདོར་བར་འགྱུར་ཞེ་ནས་དང་པོ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྒྱའི་ཞལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒྱ་བྱེད་པ་ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ ་དངག་ཐམས་ཅད་ཀྱིང་སེམས་ཙམ་དུ་ཟུང་དྲི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་རྟོག་ཅིང་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོག་པ་དེ་ཡང་སྤངས་ཏེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་གནས་པས་སྔ་དང་པོ་བོར་ནས་ས་གཉིས་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བར་ཤེས་པར ་བྱའོ།། སྐྱེ་བ་དོན་རྒྱ་ཚུར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་མོས་པ་ས་བོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་བཅད་ཅིག་སྨོས་སོ།། དེ་ལ་སྐྱེ་བའི་དོན་ཀྱང་རྣམ་པ་བཞིར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ས་བོན་གྱི་བྱེ་བྲག་དང་། མེའི་བྱེ་བྲག་དང་། ་མོངལ་གྱི་བྱེ་བྲག་དང་། མའི་བྱེ་བྲག་གོ།། དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱོ་ཆེ་བ་ལ་མོས་ཤིང་ངང་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་པ་ལས་ཆོས་ལ་མོས་པ་ནི་ས་བོན་ནོ།། མ་མཆོག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་བྱོས་བྱ་བ་ལ། ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཆོག་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤོང་བར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་པས་མ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ།། དེབ ་ན་འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི།། ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཕ་ཡིན་ཏེ།། མ་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན།། ཞེས་གསུངས་སོ།། ཏིང ་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། མཁའ་མཉམ་རྡུལ་བྲལ་གཟུགས་མཆོག་འཆང་།། སྐུ་མེད་མཚན་བྲལ་ཤེས་རབ་སྲ་སྡེ།། རབ་ཟབ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཐུགས་རྗེ་ཅན།། དཔེ་མེད་བདག་གི་སྤྱི་བོར་ཕྱག་ཞོག་ཅིག། ་ཅེས་གསུངས་སོ།། བསམ་ཏན་བདེ་བའི་མངལ་དུ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་མཁྲིས་པ་དང་བདེ་ཀན་ལ་སོགས་པའི་ནད་མེད་པའི་མངལ་དེ་བདེ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་བསམ་གཏན་དེ་ཡང ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མངལ་བདེ་བ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་གཏན་ཡོད་དང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པས་བསམ་གཏན་ནི་མངལ་ལྟ་བུར་བཤད་དོ།། ་སྙིང་རྗེ་སྐྱེད་པ་མ་མའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དཔེར་ན་མ་མ་མ་པས་བུ་གཡང་ས་དང་མི་བདེ་བའི་གནས་སུ་མི་ལྟུང་བར་སྲུང་བར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉོན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གཡངས་སར ་ལྟུང་བར་བྱེད་པ་སྲུང་བར་བྱེད་པས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་མ་མའོ།། རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་ཞིབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱ་ཆེར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི། སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་བསྒྲུབས་ཕྱིར། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ས་དང་པོར་བདག་དང་གཞན ་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་བསྒྲུབས་ཏེ་བཏབ་པས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་རྒྱ་ཆེ་བར་རིག་པར་བྱའོ།། སྨོན་ལམ་བཅུ་ཡངས་བསུ་རིས་དང་པོ་ལས་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དེ་ལ་ཤིན་གནས་ཤིང་རྣམ་པར་འདི ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་དང་། མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་འདི་དག་མངོན་པར་བསྒྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ལྷག་མ་མེད་པ་མཁའ་དག་ལ་མཆོད་ཅིང་རིམ་གྲོའི་ཕྱིར ་རྣམ་པའི་མཆོག་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་མོས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ།། སྤྲོ་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྤྲོ་བར་རིག་པར་བྱ་བ་ནི། དཀའ་བྱེད་རྒྱུན་རིངས་མི་སྐྱོ་བར་ཞེས་སྨོས ་ཏེ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་བཏང་བའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྤྲོ་བ་དང་ལྡན་པོར་རིགས་པར ་བྱའོ།། བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་བསྟེན་པར་རིག་པ་དང་། དེ་ཡི་ཐབས་ཤེས་རྙེད་པས་ཀྱང་། བསམ་པ་དག་པ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ན་སངས་རྒྱས ་ཀྱོཀྱིས་ཐོབ་ཏུ་ཉེ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཀྱང་བསམ་པ་རྣམ་པོར་དག་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ས་དང་པོ་ལས་ནི་བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཉེ་བོར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་གསུངསོ།། ་གཞན་ཡང་ཐབས་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་དང་ཐབས་ཀྱང་རྟོགས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་བསམ་པ་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱའོ།། དེ་བྱས་ན་ས་དང་པོ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས ་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པའི་ཐབས་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་སོ།། ལྷག་མ་ལ་མཁས་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ས་གཞན་ལོ་ནི་མཁས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ས་དང་པོ་ལ་གནས་པའི་ཚེ ་ས་གཉིས་ཡན་ཆང་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པ་ལ་ཡང་མཁས། ས་གཉིས་པ་ཡན་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ན་ལྷག་མ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འབྱུང་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེར ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི། མཉམ་པར་བཞག་བཞིན་ཡིད་བྱེད་པར།། བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་དེ་ཤེས་ཕྱིར།། དེའང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཕྱིར།། ཞེས་སྨོས་ཏེ། ས་དང་པོ་ལས་བྱུང་ནསཱི་ས་གཉིས་པར ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡང་དང་པོའི་རངོ་བཞིན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་པ་དང་། དེའི་ཡོན་ཏན་སངས་རྒྱས་བརྒྱའི་ཞལ་ལྟོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་དུ་སའི་མ་ཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་གཞག ་པ་ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད་ལ། སའི་མཚན་ཉིད་དེ་དོག་ཀྱང་སེམས་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། སེམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་རྟོག་ཅིང་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོག་པ་དེ་ཡང་སྤངས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ ་གནས་ནས་ས་དང་པོ་བོར་ནས་ས་གཉིས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔེའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་བརྡའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ནས། ད་ཚིགས་བཅད་དྲུག་གི་སཱ་དཔེའི་ཡོན་ཏན་དང་སྦྱར་ཏེ་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆེ་བ་དང་། ཡོན་ཏན་ཆེ་བ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་དང་མཚུངས་པར་བསྐྱེད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའོ་ངུས་ནས་བརྩམས་ནས་ཏེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ཆོས་མཆོག་མན་ཆོད་ཀྱི་དུས་ན་བསྐྱེད་པ་ནི་ས་དང་མཚུངས་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་པ་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་རྩཝ་དང་ཤིང ་དང་སྨན་དང་འབྲུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དང་པོར་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མི ་འཇིགས་པ་དང་མི་འདྲེས་པ་ལ་སྔོགས་པ་འབྱུང་བས་ན་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་ས་དང་མཚུངས་པཱ་རཱ་རིག་པར་བྱའོ།། གཞན་ཡང་གསེར་གྱིས་མཆོག་དང་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་བསམ་པ་ལ་བསྙེགས་ཏེ ་བསམ་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་གསེར་གྱི་མཆོག་དང་འདྲའོ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ནོ།། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་མཆོག་བསྲེགས་པ་དང་། གཅོད་པ་དང་བདར་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་མང་པོས་བརྟགས ་ན་ཡང་ཁ་དོག་དང་རང་བཞིན་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་བྱ་བར་སྙེམས་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཡང་ནམ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་མེད་པས་ན་བསམ་པ་དང ་ལྡན་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་གསེར་མཆོག་དང་འདྲའོ།། ཡར་གྱི་ཟླ་བ་ཚེས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཡེར་གྱི་ཟླ་བྱ་ཆོ་ས་གཅིག་ནས་ཉའི་བར་དུ་ཡང་ཞེང་ཇོ་ཆེ་ཇེ་ཆེ་ཆེར་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཕ ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་སྐྱོད་པའི་སྦྱོར་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཕུལ་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་ན་སྦྱོར་བ་དང་ལྗོན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཟླ་བ་ཆེས་པ་དང་འོདྲའོ།། གཞན ་ཡང་མེ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་བསྙེགས་ཏེ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་མེ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་མེ་ཤིང་ཇི་ཙམ་ཇི་ཙམ ་དུ་བསྣན་པ་མེའི་ལྕེ་དང་འོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་དེ་ཙམ་དུ་ཆེར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ལྷུག་པའི་བསམ་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་ལ་གནས་ན་གོང་མའི་རྩེ་མོ་ཐོབ་པར་བྱའོ་སྙམ་བུ་སོམས་ནས་ས་བཅུ་ལ་གནས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། སེམས་དེས་ཡོན་ཏན་གོང་མ་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པས་ན་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་ལྗོན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་མེ་དང་འདྲ་བར་ཤེ་བར་བྱའོ།། ་གཏེར་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་གཏེར་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། གཏེར་ཆེན་པོའི་ནི་མདོ་ལ་ས་དུང་དང་པདྨོ་དང་། པདྨོ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི ་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ།། གཏེར་དེ་དག་ནོས་ཡོ་བྱད་ཕྱུང་སྟེ་བཟའ་བ་དང་དགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་ལ་བྱིན་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚིམ་པར་ཡང་བྱེད་ལ། ཡོ་བྱད་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཕྱུང་ན་ཡང་གི་ཏེར་དེ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན ་དུསྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་ལ་སོགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་མཐའ་མེད་པ་རྣམས་ཚིམ་པར་ཡང་བྱེང་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་དེ་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདུས་པའི་དབྱིངས་སུ་ཡང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བས་ན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནརྀ་གཏེར་ཆེན་པོ་དང་འདྲའོ།། གཞན་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི ་སྒྲས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསྩགས་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་དང་འདྲ་སྟེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བའི་འབྱུང་ཁུང་ནས ་རིན་པོ་ཆེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་ཡང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི ་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འབྱུང་བས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་དང་འདྲ་བའོ།། གཞན་དག་རྒྱ་མཚོ་འདྲ་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྱུས་ནི་། ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བྱ་སྟེ། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རྒྱ་མཚོ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་གུ་དང་ཉ་དང་ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པས་དཀྲུགས་ན་ཡང་རྙོག་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུརབ ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ཡང་གྲང་བ་དང་ཆེ་བ་དང་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་གཞན་གྱིས་གནོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དཀྲུགས་ཀྱང་ཞེ་སྡང་གི་རྙོག་པ་མི་ལྡང་བས་ན་བཟོད་པ་དང ་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རྒྱ་མཚོ་དང་འདྲ་བའོ།། རྡོ་རྗེ་འདྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རྡོ་རྗེ་དོང་འདྲ་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་རྡོ་རྗེ་ཞེས་མི་ཚུགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔེའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ཡང་ལྡེ་ལོའི་མཚོན་གྱིས་མི་ཚུགས་པས་ན་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བའོ།། རེ་རབ་དང་འདྲ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་བསམ་གཏན་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ ་ཀྱི་སེམས་ནི་རི་རབ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ཕྱོགས་བཞིའི་རླུང་གང་གི་ཀྱང་མི་བསྐྱོད་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅི་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི ་ཡང་གཡེང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རླུང་གི་མི་བསྐྱོད་པས་ན་བསམ་གཏན་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་རི་རབ་དང་འདྲ་བའོ།། རྩེའི་རྒྱལ་པོ་འདྲ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི ་སེམས་ནི་རྩིའི་རྒྱལ་པོ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་རྩིའི་རྒྱལ་པོ་མཐོང་བ་དང་། བསྣམས་པ་དང་མྱངས་པ་དང་རེག་པས་ཀྱང་། བད་ཀན་དང་། མཁྲིས་པ་དང་རླུང་ལས་གྱུར་པའི་ནད་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པ ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་མཉན་པ་དང་། བསམས་པ་དང་། བསྒོམས་པའི་སྒོ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པས་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས ་ནི་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་དང་འདྲ་བའོ།། མཛུའ་ཆེན་བཞིན་དུ་གཞན་རིག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚད་མེད་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་མཛའ་བོ་ཆེན་པོ་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་མཛའ་བོ་ཆེན་པོ་དུས ་གསུམ་དུ་ཡང་གྲོགས་བྱེད་དེ། བདེ་བའི་ཚེ་ཡང་གྲོགས་བྱེད་དེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚྭ་ཡང་གྲོགས་བྱེད་དེ། བེདེ་བཱ་ཡོད་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆ་ཡང་གྲོགས་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མེད་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་ཡལ་བར་མ་འཛེར་ཏེ། བདེ་བའི་དུས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་མི་འོངར།། སྡུག་བསྔལ་གྱི་དུས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་མི་འདོར། བདེ་བ་དང་བསྡུག་བསྔལ་གཉིས་གའི་དུས་ནི ་ཡང་སེམས་ཅན་མི་འདོར་རོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྙིང་རྗེས་མི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དུས་ན་སེམས་མི་འདོར་ཏེ། སེམས་ཅན་བསྡུག་བསྔལ་ལས་འབྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། བྱམས་པས་ནི་བདེ་བའི་དུས་ན ་སེམས་ཅན་མི་འདོར་ཏེ་སེམས་ཅན་བདེ་བ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དགའ་བས་གང་བདེ་བའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་མི་འདོར་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་རྟག་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྗོན་པར་དགའ་བའི་ཕྱི་རོ།། བཏང་སྙོམས་ཀྱིས ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གཉི་གའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་མི་འདོར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་བདེ་བ་བྱུང་བ་རྣམས་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སེམས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དུས་ན་ཞེ་སྡང་དང་ལྡན་པར་མ་གྱུར་ཅིག ་ཅེས་སེམས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་འདྲ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་འདི་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལས་བཟའ་བ་དང་། ་བགོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་ཅི་དང་ཅི་བསམས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པ་དང་འདྲ་བར་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མིག་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣ་བ་དང་། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་། སྔོན་གྱི ་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འཆི་འཕོ་ཤེས་པས་ཀྱང་ལུས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྤྲུལ་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་གཟུགས་མཐོང་བར་བྱས་པ་དང་། སྒྲ་ཐོས་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། སྔོན་གྱི་དུས་ཤེས་པར ་བྱ་བ་དང་། ཕྱི་མའི་དུས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་ཇི་དང་ཅི་བསམས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲའོ།། ཉི་མ་འདྲ་བར་གཞན་རིག་བྱ་ཞེས་བྱ ་བོལ་གཞན་གྱི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བོ་ནི་དང་སྦྱར་ཏེ། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཉི་མ་དང་འདྲེ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉི་མས་ལོ་ཐོག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སྦྱིན་པ་དང་།། ་ངག་སྙན་པ་དང་། དོན་སྤྱོད་པ་དང་། དོན་མཐུན་པས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་བསྡུས་ནས་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སེར་སྣ་ཅན་རྣམས་ནི་སྦྱིན་པས་བསྡུས་ནས་དགེ་བ་ལ་བཀོད་ཞེ་སྡང་ཅན་རྣམས་ནི་ངག་སྙན་པས་བསྡུས་ནས ་དགེ་བ་ལ་བཀོད། གཏི་མུག་ཅན་རྣམས་ནི་དོན་སྤྱད་པས་བསྡུས་ནས་དགེ་བ་ལ་བཀོད། ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་ནི་དོན་མཐུན་པས་བསྡུས་ནས་དགེ་བ་ལ་བཀོད་པས་ན་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་དང་འདྲ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཉི་མ་དང ་འདྲ་བའོ།། དྲི་ཟའི་དབྱངས་དང་འདྲ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་དྲི་ཟ་དབྱངས་སྙན་པ་སྙན་ཅིང་འཇམ་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་ན་སེམས་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། དོན ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ངེས་པའི་ཆོ་ག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཡིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་དང་དོན་གང་འདོད་པ་དེ་དག་སོ་སོའི་སྐད་ཀྱི་ཆོས་བཤད ་ནས་དགའ་དང་སིམ་པར་འགྱུར་བས་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་དྲི་ཟའི་དབྱངས་དང་འདྲའོ།། རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུར་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་སོ་སོར་བརྟེན་པ ་བཞི་ལ་བྱ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟེན་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ནི་ཆུང་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཡང་བྱེད། ཆུང་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་ཡང་བྱེད། གུལ་ཏྲེ་བསྟེན་ལེགས་ན། ་ནི་སྲིད་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པོས་ཆུད་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ།། བསྟེན་ཉེས་ནི་ནི་སྲིད་དང་སྲོག་ལ་བཱ་བ་པས་རྒྱུ་བྱེང་ངོ་།། དེ་བཞིན་དུ་གང་ཟུག་དང་། ཡི་གེ་དང་། བིཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་དང་། རྣམ ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ན་ནི་ཆུད་ཟ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར། ཆོས་དང་དོན་དང་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ན་ནི་ཆུང་མི་ཟླ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བས་སོ།། བང་མཛོད་འདྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས ་དང་འདྲ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བང་མཛོད་དང་འདྲ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་བང་མཛོད་ཀྱི་ནང་ན་འབྲུ་དང་ནོར་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཡང་བསོད ་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེང་བ་ཡོད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བང་མཛོད་དང་འདྲ་བའོ།། ལམ་པོ་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས ་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ལམ་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་སྟེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ལམ་པོ་ཆེར་དུས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་འགྲོ་ལ་རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་དང་འབངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་འགྲོ་ལ། དེ་བཞིན ་དུ་འདས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་ལམ་འདི་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གཤེགས། ད་ལྟར་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་ལམ་འདི་ནས ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གཤེགས། མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་ལམ་འདི་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་སུ་གཤེགས་པར་འགྱུར་བས་ན་ལམ་པོ་ཆེ་དང ་འདྲའོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་སྐྱེས་པ་དག་དཔེ་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པོ་དེ་དང་འདྲུ་བར་དེ་བཞིན་དུ་འོག་ནོས་འབྱུང་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་དཔེ་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤུད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་འདྲ་བར་རྣམ་རིག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཞི་གནས་དང་ལྐོག་མཐོང་དང་ལྡན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཐེག་པ་དང་འདྲ་བྱེར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་རྟ་དང་གླང་པོ་དང་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པའི་ཐེག་པས་ཁུར་ཁལ ་རྣམས་ཁྱེར་ནས་གང་ལ་འགྲོ་བར་བྱ་བའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་འགྲོ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་ཀྱང་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང་གྱི་ཁུར་བདེ་བར་ཁྱེར་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས ་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་དང་འདྲའོ།། བཀོད་མ་འདྲ་བར་སེམས་སྐྱེས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཀོད་མ་ནི་ཆུད་མིག་གི་ཁྱད་པར་ལ་བྱ་སྟེ། གཟུངས་དང་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཆུ་མིག་ཁྱད་པར་ཅན་དང་འདྲའོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཆུ་མིག་ཁྱད་པར་སྔོན་བྱུང་བའི་ཆུ་དག་ཀྱང་ལྟེངས་ནས་འཛིན་ཅིང་སྔོན་མ་བྱུང་བའི་ཆུ་ཡང་རྒྱུན་མི་འཆད་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུངས་ཀྱི་ནི ་སྔོན་ཐོས་པའི་ཆོས་དང་དོན་མི་བརྗེད་པར་བྱེད་ལ། སྤོབས་པས་ནི་སྔོན་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་དང་དོན་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་བསྐུལ་པར་བཤད་ན་ཡང་སྤོབས་པ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་པས་བཀོད་མ་དང་འདྲའོ།། དགའ་བའི་སྒྲ་དང ་མཚུངས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་མདོ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་དགའ་བའི་སྒྲ་དང་ལྡན། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སེམས་ལ་ལ་ཞིག་ཉེ་དུ་དང་ནོར་རྫས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་མི་དགའ་ཞིང་གནས་པ་ལས། ་འགའ་ཞིག་གིས་ཉེ་དུ་དང་ནོར་རྫས་ལ་སོགས་པ་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གཏམ་སྙན་པ་སྨྲས་ན་སེམས་དགའ་བ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདུས་བྱས་ཐམས ་ཅང་མི་རྟག་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་དང་། ཞི་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཐོས་ནས་བདུད་རྩིས་ཚིམ་པར་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ ་སེམས་དགར་བ་སྐྱེ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་མདོ་བཞི་ནི་དགའ་བའི་སྒྲ་དང་མཚུངས་སོ།། ཀླུང་ཆེན་རྒྱུན་དང་འདྲ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་དང་འདྲ ་སྟེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཆུ་བོ་ཡང་འབད་རྩོལ་མེད་པས་རང་གི་ལྷུན་གྱིས་འབབ་པ་བཞིན་དུ་ས་བརྒྱད་པའི་དུས་ན་མོ་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་བས་བདག ་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་འབད་རྩོལ་མེད་པར་རང་གིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་ཆུ་བོའི་ཀླུང་དང་འདྲའོ།། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱིས ་སེམས་བསྐྱེད་པ། སྤྲིན་དང་འདྲ་བ་རབ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐབས་དང་ལྡན་པའི་སྲས་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་སྤྲིན་ཆེན་པོ་ལས་ས་གཞི་དང་ལོ་ཐོག་ལ་སོགས ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱོར་བ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཐབས་དང་ཤེས་རེ་བཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་ཀྱང་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ནས་འཆི་འཕོ་བ་བསྟན་པ་དང ་ལྷུམས་སུ་གཤེགསོ་པ་ན་ས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བསྟན་པའི་བར་དག་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འོངས་པ་དང་། མཐོ་རིས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་རྣམས་སྣ་ཚོགས ་འབྱུང་བས་སྤྲིན་དང་འདྲའོ།། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཕྱུག་ཅེས་བཤད་པ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དཔེ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དེ་ཡོན ་ཏན་གྱིས་ཕྱུག་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་བས་ན་དད་པ་དང་དགའ་བོའི་སེམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་སྟོབས་དང་མི ་འཇིགས་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བཏོགས་པའི་ཡོན་ལ་བྱའོ།། ཚིགས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་ས་བཅུ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱའོ།། རང་གི་རྒྱུན་གྱིས་འབབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དཔེར་ན་ཆུ་ཀླུང་འབད་རྩོལ་མེད་པར་རང་གི་རང་གིས་འབབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོད་པ་གཅིག་པའི་དུས་ན་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་འབད་རྩོལ་མེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་གང་གི་ཚེ་ན་རྟོགས་ཤེས་ན་དེ་ཕྱིར། མི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ན་བགྲོད་གཅིག་སྐྱེ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ས་བཱརྒྱད་ཐོབ་པའི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ ་ཏེ། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་རྙེད་པ་བགྲོད་པ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་དོན་དམ་པའི་ཕྱིར་ས་དེང་སོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། ་སྨོས་ཏེ། ས་བརྒྱད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་ལྷུན་གྱིས ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པར་འདྲ་སྟེ། ཐ་དད་པ་མེད་པས་ན་བགྲོད་པ་གཅིག་པའོ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་མ་སྐྱེས་པ་ལ་སྨད་པར་ཚོགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བྱ་བ་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ཡང་བཤད། ་དཔེའི་སྒོ་ནས་ཡོན་ཏན་ཆེ་བར་ཡང་བརྗོད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དམ་པ་དེ་མ་སྐྱེད་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་དང་བོ་ངན་པ་བཞི་མི་ཐོབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕ་རོལ་དོན་སེམས་དེ་ཐབས ་རྙེད།། དགོངས་ཆེན་དོན་མཆོག་དེ་ཉིད་མཐོང་།། ཆེར་འོས་སེམས་བསྐྱེད་སྤོངས་པོ་ཡི།། སྐྱེ་བོས་བདེ་སྤངས་ཞི་བར་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙོམས་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམསྣ་དབའ་དང་དེ་བཞིན ་གཤེགས་པས་བསྐྱེད་པར་འོས་པར་ཆེར་འོས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་གླང་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྤངས་ནས་ཡང་སྐྱེས་ན་དེ་དག་གིས་བདེ་བ་བཞི་སྤངས་ཤིང་། བདེ་བ་བཞི ་དང་བྲལ་ནས། ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་ནི་ཕ་རོལ་ལ་ཕན་པར་བྱ་བ་སྟེ། དེའང་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་པ་ལ་བཞག་པའོ།། དེ་ལ་སྤངས་པ་ལྔ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲུབ་པ་སྤངས་དྨ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའོ།། ཡེ་ཤེས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད ་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་ལ་སེམས་པ་ལས་བདེ་བ་མཆོག་སྐྱེ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་བདེ་བ་དེ་ཡང་མིའོ་ཐོ ་པོབོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཐབས་རྙེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ།། དེའི་སྒྲས་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་དང་སྦྱར་ཏེ་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་རྙེད་པ་ལས་བྱང་ཆུབོ་སེམས་དཔའ་བདེ་བ་མཆོག་སྐྱེ་སྟེ་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ཐབས་ནི་ཐབ ་དང་ཤེས་རབ་བོ།། གང་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྤངས་པ་དེས་བདེ་བ་ཡང་མི་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགོངས་ཆེན་དོན་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་མོ་མ་སྐྱེས་པ་དང་མོ་བྱུང་བ་དང་། ཕ་བསད་པ་དང་མ་བསད ་བཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ཅི་ལ་དགོངས་ནས་བཤད་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་པ་དེ་བ་མཆོག་སྐྱེ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་བདེ་བ་དེ་ཡང་མི་འཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་དེ་ཉིད་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཉིད་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བདེ་བ་སྐྱེ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྤངས་པས་ནི་བདེ་བ་དེ་ཡང་མི་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་བསྔགས་པས་ངན་འགྲོ་དང་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བས་མི་འཇིགས་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་དང་ལེགས་པ་བརྗོད་པ་དང་། ཡོན་ཏན་ལེགས་པ ་ཡོད་པས་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེས་ན་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བའི་འཇིགས་པོ་ཡང་མེད། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་དཀའ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྦྱོང་བས་སྐྱོ་བའི་འཇིགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད ་བཅོམ་མོ།། བློ་ལྡན་སོམས་མཆོག་སྐྱེས་མ་ཐོག་ཏུ་ཡང་།། མཐའ་ཡོས་ཉེས་པ་བྱེད་ལས་སེམས་རབ་བསྡམས།། བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཡང་རྟག་ཏུ་དགའོ།། དགེ་ལྡན་སྙིང་རྗེ་གཉིས་ནི་རྟག་པར་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། བློ་ལྡན ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དབའ་ལ་བྱ་སྟེ། བདག་མེད་པ་གཉིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་པས་སོ།། སེམས་མཆོག་ནི་དོན་ངས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་བྱ་སྟེ་ས་དང་པོར་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྐྱེས་ནས། ཆོས་ཀྱི ་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་ན་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པའི་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ལ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ ་ཉེས་པར་བྱེད་པ་ལས་སེམས་བསྡམས་ཏེ། དེ་ཕན་ཆད་མི་བྱེད་པའི་སྡོམ་པ་ཐོབ་པའོ།། དེ་ལྟར་སྡིག་པ་མི་བྱེད་པའི་སྡོམ་པ་ཐོབ་པས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བའི་འཇིགས་པ་མེད་དོ།། བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་བདེ་བ་མྱོང་བའི་ཚེ་ན་ཡང་ཡིད་བདེ་ལ། ངན་སོང་ལ་སོགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་གཏོང་བ་སྡུག་བསྔལ ་མྱོང་བའི་དུས་ན་ཡང་ཡིད་བདེ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་ཆོས་འཕེལ་བར་བྱས་པ་དང་། རྟག་ཏུ་སྙིང་རྗེ་ཉིད་འཕེལ་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གཉི་གའི་དུས་ན་བདེ་བའོ།། དེ་ལ་དགེ་བ་འཕེལ་བར ་ས་པས་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བ་མྱོང་བའི་དུས་ན་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་བདིའོ།། སྙིང་རྗེ་འཕེལུ་བཱར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ངནི་སོང་གིསུམ་དུ་གླང་བ་དང་ཚ་བ་དང་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་མྱོང་བ་ཡང ་བ་མེད་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དུས་ན་ཡང་བདེའོ།། མི་བྱ་བ་བསྡམ་པོར་ཚིགས་སུ་བཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་བཙོ་མི་བྱ་བ་སྟེ། གོང་དུ་དོན་དམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་མཐའ་ཡས་པའི་ཉེས་པ་བྱེད ་ལས་སེམས་བསྡུམས་སོ་ཞེས་མདོ་ཙམ་དུ་བསྙམ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་བསྡམས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཎྜཱིག་གིས་ཞིབ་ཏུ་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ནམ་ཞིག་ལུས་དང་སྲོག་ལ་མི་བལྟོ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ ་རྣམས་ནི་བདག་པས་ཆེས་སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་པོ་གཅེས་ཤིང་འཕངས་པར་འཛིན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ན་ལུས་ལ་ཡོང་མི་ལྟ་སྟེ་ལུས་གཏོང་བ་དང་སྲོག་ལ་ཡང་མི་ལྟ་སྟེ་སྲོག་ཀྱང་འདོར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་གཞོན་གྱི་དོན་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ངལ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་མི་དགེ་བ་ལས་ཟློག་ཅིང་དགེ་བ་ལ་གཞག་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ ་སོགས་པ་གཏོང་བའི་དུསུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཀྱང་སྐྱོ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟ་བུ་དག་གཞན་གྱིས་གནོད་བྱས་པས། ཉེས་པ་བྱོས་པའི་ལས་ལ་གཽ་ལ་འཇོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ལུས་དང་སྲོག ་ལ་ཡང་མི་ལྟ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་དེ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་བྱས་པས་དེའི་ལན་དུ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས ་པ་བྱེད་པ་དང་། བདག་གི་དེ་ནི་དང་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པོ་བྱེད་པ་ལ་གང་ཞིག་འཇུག་སྟེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་མི་ལྡོག་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ ་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲཝ་ལུ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ཡང་མི་ལྟ་བར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྐབས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལོས་བཟློག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོ་གས་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཚོགས་ཀྱིས་བརྟན་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སོ་བཟློག་མི་སྲིད་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སྨོས་སོ།། དེས་ནི་ཆོས་ཀུན་སྒྱུ་མ ་མ་ལྟ་བུར་བརྟགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱི་དང་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་སྡིག་རྒྱུ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ.རུ ་དོན་ཏོ།། སྐྱེ་བ་སྐྱེད་མས་ཆེལ་དུ་འགྲོ་བ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ངན་པ་ནས་བཟང་པོར་འགྲོ་བས་ན། སྔོན་པས་ལྷག་པར་དགའ་བ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས ་དང་ལྡན་པསོ་མི་ལོ་སོགས་པའི་གནས་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་མིའི་ལོངས་སྤྱོང་བཏང་ནས་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ལེན་པས་ན་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ངན་པ་བོར་ནས་བཟང་པོ་ལེན་པ་བཞིན་དུ་དགའ་བའི་མཆོག་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་འབྱོར་པའི་དུས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷའི་གནས་སུ་སྐྱེས་ན་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྷའི་བདག་པོར་འགྱུར་བ་དང་། མིའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པ་མིའི་བདག ་བོར་འགྱུར་བ་ནི་འབྱོར་པའི་དུས་ཤེས་བྱའོ།། རྒྱུད་པའི་དུས་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལོངས་སྤྱོད་བཏང་ནས་འཆི་བའི་དུས་ལ་བབ་པ་ནི་རྒུད་པའི་དུས་ཞེས་བྱའོ།། ཉོན་མོངས་སྡུག་བསྔལ་ངག་གིས་མི་འཇིགས་སོ་ཞེས་བྱ ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལྡོག་པ་ནི་ཡང་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་པར་དོགས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བོར་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའམ། ཡང་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒས་པ་ལ་སོགས་པའི ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདོར་གྲང་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཆོས་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་བས་ལྒ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་འབྱོར་པའི་དུས་ན་ཡང་འདོད་ཆགས ་ལ་སོགས་པས་ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པས་མི་འཇིགས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཚེ་གཅིག་ཏུ་འཚོ་ཞིང་སྐྱེ་བ་ལེན་པས་ན་སྐྱེད་མོས་ཚལ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འཕོ ་བའདྲ་པར་མཐོང་བས་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་པ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ག་ལ་ལྡོག་སྟེ་མི་ལྡོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྱེ་བ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ་རང་གི་ཡོན་ཏན་སེམས་ཅན་ཕན་པར་དགའོ།། བསམས་བཞིན་སྐྱེ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ།། རྐྱེན་དང་ཟས་དེང་ས་མཆོག་རྣམ་བཞི་སྟེ།། རྩེད་མོ་དགའ་བའི་སྙིང་རྗེ་མེད་ལ་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་དག ་སྐྱེས་ཚལ་དུ་འགྲོ་བས་ན་རྣམ་པ་བཞི་བྱེད་དེ། ལུས་བཀྲུས་ནས་རྒྱན་ལ་སོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། ས་གཞི་བདེ་བ་དག་ཏུ་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། གླུ་གར་ལ་སོགས་པ་རྩེད་མོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་བུ་སྐྱེད ་ཚུལ་དུ་ནི་སེམས་འཇུག་ཅིང་ལྡེག་མེང་ངོ་།། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་གི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་རྒྱུ་བས་ན་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱན་ལ ་སོགས་པ་རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་རྒྱན་ཡིན་ནོ།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་དགའ་བའི་སེམས་ནི་ཁ་ཟས་བཟང་པོ་ལྟ་བུའོ།། སེམས་ཅན་གྱིས་དོན་དུ་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་གནས་དེ་དང ་དེ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་བྱའོ་ཞེས་བསམས་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་གྱི་མཆོག་དང་འདྲ་བའོ།། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔས་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མཛད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི ་རྩེད་མོས་ཏེ་ཡོན་ཏན་དེ་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལས་ག་ལ་ལྡོག་སྟེ་མི་ལྡོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོན་ཏན་དེ་བཞི་ཡང་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྤངས་པ་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལ་མི ་སྲིད་དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིགས་པ་བཟློག་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉོན་མོངས་པས་འཇིགས་པ་ཡང་མེད་འཆི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་པ ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་ལ། སྡུག་བསྔལ་དེ་ཡང་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་ཕྱིར་བརྩོན་ལྡན་སྙིང་རྗེ་ཅན་དག་ནི།། དེ་དག་མནར་མེད་པའང་དགའ་འཛིན་ན།། གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་བ་ཡིས།། སྲིད་པ་དག་ན་དེ་འདྲ་ག་ལ་སྐྲག་ཅེས་བྱ་བ་ལ།། གཞན་གྱི ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་ཚེ་འདིར་མི་དགེ་བས་བཟློག་ཅིང་དགེ་བ་ལ་བཞག་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གཞག་པ་ནི་གཞན་གྱིར་ཕྱིར་ཞེས་བྱའོ།། དེའི ་ཆེད་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་གཞན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བྱ་དག་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན ་དོན་དུ་འགྱུར་ན་མནོར་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ན་གནས་ན་ཡང་དགའ་ཞིང་བདེ་བ་སྟེ། སྐྱེ་བ་མེད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཁོར་ན་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་བཏོང་བ་རྩམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གལ་སྐྲག་སྟེ་མི ་སྐྲག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ཡལ་བར་འདོར་དུ་མི་རུང་བར་ཚིགས་སུ་བཅད་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་ཀྱང་མི་ལྡོག་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་སྐྲག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང ་ལྡན་པ་དག་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མི་བྱེད་དེ་ཡལ་བར་འདོར་རོ་སྙམ་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་འདོར་དུ་མི་རུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། སློབ་དཔོན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་རྟག་ཏུ་བརྟེན་ཅེས་བྱ་བ་ལ། འཇིགས་རྟེན་ན་བདག་གི་དོན་དུ་བྱེ་བ་རྣམས་ལ་གཞན་གྱིས་མ་བསྐུལ་བར་མ་བྱས་ནི་ཡང་ངོ་ཚ་ཞིང་ཁྲེལ་བ་ཡིན་ན་གཞན་གྱིས་བདག་གི་དོན་དུ་བྱ་བ་ལ ་གཞན་གྱིས་བསྐྱལ་ཏེ་མ་བྱས་ན་ཧ་ཅང་ཁྲེལ་ཅེས་པའོ།། དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ལས་སློབ་དཔོན་དང་མཁན་པོ་འཛིངས་པ་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་ནི་གདོན་མི་བྱ་བར་གཞན་གྱིས་བསྐུལ་མི་དགོས་པར་བདག་དོན ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་དོན་གྱིས་ཅི་ཞིག་ཅེས་བསྐུལ་བའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སློབ་དཔོན་གྱིས་རྒྱུན་དུ་བརྟེན་ཏོ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བར ་བློ་སྐུལ་མི་འདེབས་སོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕ་རོལ་སྡུག་བསྔལ་བས་ནི་སེམས་གདུངས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སློབ་དཔོན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་བརྟེན་པར་མ་ཟད་ཀྱི། སེམས་ཅན་གཞོན ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་ན་ཤིན་དུ་བདག་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་ཅན་གདོད་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་འགྲུབ་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་མེད་ན་མི་འགྲུབ་པས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྗེས་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང ་ནཱ་གོང་དུ་རིགས་ལ་གནས་པས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་བསླབ་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ། ད་ཅི་ལ་དམིགས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་སློབ་པར་བྱེད་པའི་བསླབ་པའི་དམིགས ་བའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏོ།། བསླབ་པའི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང་། དེ་ཁོ་ནའི་དོན་དང་། མཐུ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་བོ།། དེ་ལྔ་ཡང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས།། ་པ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ནི་བདག་གི་དོན་ལ་དམིགས་པ་དང་། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་ཡིན་པ་དང་། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཙམ་གྱི ་ནང་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་བྱེད་ནུས་པས་མཐུ་ཆུང་བ་དང་། བདག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལེན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དེ་ལས་ཀུན་བཟློག་པ་སྟེ། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་དམིགས ་པ་དང་། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་ཡིན་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པ་དང་། བདག་དང་སེམས་ཅན་གཉིས་ཀ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང ་ཆུབ་ལེན་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་དང་། མཐུ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། བཞི་ལ་ནི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུར་དམིགས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི་འབྲས་བུའི་མཚོན ་ཉིད་ལྟ་བུར་དམིགས་པས། སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྗེས་ལ་བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་གོང་དུ་རིགས་ལ་གནས་པས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་སླབ་པར་བྱ་སྟེ། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ཡང་གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་།། ང་གིས་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་མོ་ཞེས་སྨོས་པ་ལ། གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་སྟོན་ཏེ། གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པ་ལྔ་པོ་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་ནུས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་མི་ནུས་པར་བསྟན་པའི ་ཕྱིར་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྗེས་ལྔ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། གནས་རྩོམ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ཆེ་བདག་ཉིད།། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱལ་བ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངསོ་ལ་སྟེ། དེ་གཉིས་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཞེས་སྟེ། དངོས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་བསླབ་པ་གསུམ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཡིན ་པར་འདོད་དེ། གང་ཞེ་ན། གནས་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་དང་། རྩོན་པ་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་དང་།། འབྲས་བུ་ཆེ་བོའི་བདག་ཉིད་དུ་འདོད་དོ།། དེ་ལ་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང ་ཆུབ་ཏུ་བསྒྲལ་བར་བྱའོ་ཞེས་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ལས་སྒྲུབ་པ་བྱུང་བས་ན། སྒྲུབ་པ་དེ་ག་ནས་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་དོ།། དེ་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་ནས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ཡན་ཆུ་དྲ། ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་དུས་ན་བདག་དྲང་གཞན ་གྱི་དོན་དག་བྱེད་པོ་རྩོམ་པ་ཆེ་བའི་བདོག་ཉིད་དུ་འདོང་ངོ་།། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འོད་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལེན་པས་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་གྱི་བྱ ་བར་གནས་པ་ལ། གཞན་གྱིས་བསྐུལ་བ་ཤིན་དུ་ངོ་ཡང་ཚ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡང་བསྟེན་གཞན་སྡུག་བསྔལ་བས་ཀྱང་བདག་སྡུག་བསྔལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡང་ཡིན་པ་དེ་སེམས ་ཅན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་གཞག་པོའི་སྐབས་སུ་བབ་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་རྣམས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྐུལ་ནས་དོན་བྱེད་པར་གྱུར་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་པར་ངོ་ཚ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ ་བའི་དོན་ཏོ།། ལེ་ལོ་ལ་ཡོངས་སུ་སྨད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བརྩོན་འགྲུས་བསྐུར་ཏེ་བྱ་དགོས་ཀྱི། ལེ་ལོ་བྱར་མཱི་རུང ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པི་རྩོམ་མོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་དག་གི་ཁུར་ཆེན་མགོས་ཁྱེར་ལ།། སེམས་ཅན་མཆོག་ནི་དབ་གྱིས་འགྲོ་མི་མཛེས།། བདག་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་མྱོང་བཅིང་བས ་བཅིངས།། བརྒྱ་འགྱུར་དུ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བྱ་བར་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཡང་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་ལ་ལ་མ་རིང་པོར་འགྲོ་བ་རྣམས་མ་བསྒྱུར་བར་དལ་གྱིས་སོང་ན་གནས་དེར་བྱིན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྒྲལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁུར་མགོས་ཁྱེར་ཏེ་གཅེས་པར་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་འགྲོ་དགོས་པ་དེ་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་དལ་གྱིས་འཇུག་པར་མི་རིགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལྟ་བུ་བདག་འབའ་ཞིག་གི་དོན་དུ་བྱེད་ལ། བདག་ཉིད་ཀྱིས་ལས་དང་ཉོན ་མོངས་པ་དང་ཆེ་བའི་བཙོང་བ་གཅོད་པར་རྩོམ་པ་ཡང་གཙུགས་ཤིང་ལཱ་མེ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་བསྒྱུར་ནས་ཚེ་གསུམ་མམྦ། བདུན་གྱིས་རང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་དང ་གཞན་གཉི་གའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་འཚེ་བའི་བཅིང་བས་བཅིངས་པ་དེ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལྡེ་ལོ་བྱ་བར་མི་རིགས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་པས་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་བླགས་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི ་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཅིང་བ་གསུམ་ནི་མངོན་པའི་ཆོས་མཛོད་ལ།། མཚམས་མེད་པའི་ལས་རྣམས་དང་།། ཉོན་མོངས་མི་བཟང་ངན་འགྲོ་དང་།། སྒྲ་མི་སྙན་དང་འདུ་ཤེས་མེད།། སྒྲིབ་པ་དག་ནི་གསུམ་དུ་འདོད།། ་དེ་ལ་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་ལས་ཀྱིས་བཅིངས་པའོ།། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ཆེན་པོ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བཅིང་བའོ།། ངན་སོང་གསུམ་དང་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་ལྷར་སྐྱེས་པ་ནི་ཚེའི་འཆང་བའོ།། བྱང ་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལྷག་པར་བྱ་བའི་སྐབས་རྫོགས་སོ།། ། སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་ཅིས་འབྲེལ་ཅེ་ན། གོང་དུ་སེམས་ཅན་དག་གི་ཁུར་ནི་མགོས་ཁྱེར་ལ།། སེམས་ཅན ་མཆོག་ནི་ངལ་གྱིས་འགྲོ་མི་མཛེས།། བདག་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་མང་བཅིང་བས་བཅིངས།། བརྒྱ་འགྱུར་དུ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བྱ་བར་རིགས། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་སྒྲུབ་པ་མེད་ན། སེམས་བསྐྱེད ་པ་ཙམ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མི་འཐོབ་སྟེ། དེ་བས་ན་སེམས་བསྐྱེད་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་སྒྲུབ་པ་བརྩམ་དགོས་སོ།། དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་ནི་གནས་ཆེན་པོ་སྟེ། ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འོག་ནོས་ཀྱང་བཤད་དོ།། དེ་ལྟ་བས་ན་བླ་ན་མེད་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་ཀྱང་བསྐྱེད། སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་ནས་བདག ་ཉིད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནི་ཐོག་མར་ཡང་དག། བར་དུ་ཡང་དགེ། ཐ་མར་ཡང་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གནས་ཆེན་པས་ཐོག་མར་དགེའོ།། རྩོན་པ་ཆེ་བས་བར་དུ་དགེའོ།། འབྲས་བུ་ཆེ་བས་ཐ ་མར་དགེའོ།། དེ་ལྟར་ཆེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དོང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་ན། རྟག་ཏུ་ལེན་པ་ཆེན་པོ་བཟོད་པ་ཆེ།། དོན་ཆེན་ཡང་དག་བསྒྲུབ་པའི་བྱ་བ་བྱེད་ཅེས་སྨོས། དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྒྲལ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པས་ན་ལེན་པ་ཆེའོ།། དེ་ནས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ཡན་ཆད་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་དུས་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མི་སྐྱོབས ་ན་བཟོད་པ་ཆེ་བའོ།། མཇུག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དེའི་ཚེ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སངས་རྒྱས་ནས་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྒྲུབ་པས་ན། དོན་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པ ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་བསྐྱེད་ནས་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པར་བྱའོ་ཞེས་གོང་དུ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་བདག་གི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱའོ།། ་དེ་ལ་བདག་གི་དོན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བདག་ལ་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་སྒྲུབ ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་ཡང་བདག་ཏུ་མཉམ་པའི་སེམས་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་ཀྱང་བདག་གི་སེམས་བསྐྱེད་པས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ན ་མཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བདག་གང་ཡིན་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་དེ་ཡིན།། གཞན་གང་ཡིན་པ་བདག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ཞེས་བདག་དང་སེམས་ཅན་གཞན་དུ་སེམས་མཉམ ་པ་རྙེད་པ་དང་། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་བདག་དང་གཞན་དུ་སེམས་མཉམ་ཉིད་རྙེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་བདག་པས་གཞན་མཆོག་སྡུག་བྱེད་པ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བདག་དང་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་བདག་པས་ཀྱང་ལྷག་པར་གཞན་ལ་སྡུག་པ་དང་གཅེས་པ་དང་ཕངས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བདག་པས ་གཞན་དོན་མཆོག་ཏུ་ཤེས། བདག་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཀྱང་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་བདག་དང་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས། སྙིང་རྗེས་བདོག་པས་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་གཅེས་པར ་འཛིན་ཏེ་གཞན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་མཆོག་ཏུ་སེམས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དེ་དག་ལ་འདི་ནི་བདག་གི་དོན། འདི་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཤེས་ཐ་དད་པར་དབྱེ་བ་ཅི་ཡང་མེད་ཀྱི་དོན་བྱས་གང་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་པ་དེ་ཉིད་བདག་གི་དོན་ཡང་དེ་ཡིན། ་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། གཞན་གྱི་དོན་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཚོགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདག་པས་གཞན་ལ་གཅེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ཇི་ལྟར་ན་བདག་པས་གཞན་ལ་གཅེས ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་གཞན་དོན་ཕྱིར།། བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་གདུང་བར་བྱེད་པ་ལྟར།། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་དག་དགྲ་དག་ལ། གདུང ་བར་བྱ་བའི་སྙིང་རྗེ་ཡོད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་གཞན་བདེ་བ་དང་། ལེགས་པ་ལ་བཞག་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་དང་། ་སྲིད་གཏོང་བ་དང་། མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་བཅད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རང་ཉིད་ལ་མི་བདེ་བ་དང་། གནོད་པ་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་འཇིག་རྟེན་ན་དགྲ་དང་གཤེད་པོ་ལ་སོགས་པ ་ལས་གནོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསད་པ་དང་བཅུད་པ་ལ་སོགས་པ་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གནོན་པར་བྱེད་དུ་བཅུག་ཀྱང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་གནོད་པ་དེ་ཙམ་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའི་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོང་དུ་སྒྲུབ་པའི་གནས་དང་། རྩོམ་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཡང་བཤད། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡང་བསྟན། བདག་པས ་གཞན་པའི་དོན་གཅེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་བསྟན་ནས་ང་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་གྱིས་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་སོ་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཆུང་འབྲིང་དམ་པའི་ཆོས་ཉིད་གནས་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་གསུམ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ནི་ཆུང་ངུའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་གནས་པའི ་རིགས་ཅན་རྣམས་ནི་འབྲིང་གི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་རྣམས་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལོགས་པར་བསྟན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་དང་། བཤད་པའི་ཆོས་འཕྲུལ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ལོ།། དེ་གང་ཟག་རིགས་ཅན་གསུམ་རྣམས་སོ་སོའི་སེམས་བརྟགས་ན།། ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང ་བཅསོ་ཞེའམ། ཞེ་སྡང་དང་བཅས་སོ་ཞེ་འམ། གཏི་མུག་དང་བཅས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཞེ་ནའོ།། དེ་ནས་དེའི་གཉེན་པོ་མི་གཙང་བ་དང་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པ་ནི་བཤད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསྟན་པ་ལ་དྲུད་པ་རྣམས་ལ་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་གཉིས་བཤད་པ་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་གཅིག་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། མགུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསྟན་པ་ལ་མ་དད་པའི་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས། ་པ་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་གཅིག་ལས་དུ་མར་སྤྲུལ་པའི་ཆོས་འཕྲུལ་བསྟན་པས་དད་པར་བྱས་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྣུན་པ་ལ་བཙུད་པ་ནི་མགུ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་རྣམྦྷ་གཉིས་སོ།། འཇུག་པ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་བཏང་ནས་ཁྲིམས་འཛིན་དུ་བཅུག་པ་ན་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་འདི་ནི་དོན་གསུམ་པའི།། དོན་ལ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་གསུམ་གྱི་རིགས་ཅན་སོ་སོའི་ཐེག་པའི་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ ་དུ་གྱུར་པའི་ཐེ་ཚོམ་སེལ་བའི་དོན་ལ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བཞི་པའོ།། དགེ་བར་ཡོངསུ་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཐེ་ཚོམ་བསམ་པ་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་དུ་བཅུག་པ་ནི་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་ལྔ་པའོ།། དེ་ལྟར་ལུང་བསྒོ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསམ་གཏན་གྱི་མན་ངག་མེད་པ་རྣམས་ལ་བསམ་གཏན་གྱི་མན་ངག་སྦྱིན་པའི་ལུང་བསྒོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་དྲུག་པའོ།། ། ་གནས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་མན་ངག་ཐོ་བོ་པ་རྣམས་ལ། སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་བྱས་པ་ནི་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བདུན་པའོ།། བློ་གྲོས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཤེས་རབ་བསྐྱེད ་ནས་ཐེག་པ་སོ་སོའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་བློ་གྲོས་བྱེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བརྒྱད་པའོ།། ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་ཐོབ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐར་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས ་དང་། མཐའ་དག་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་བྱས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་དགུ་པའོ།། དེ་བཞིན་དུ་རིགས་སུ་སྐྱེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ཡན་ཆད་དུ་ནི་ཐེག་པ ་གསུམ་གྱི་རིགས་ལ་གནས་པ་གང་ཟག་རྣམས་ལ་སྤྱིར་ཐུན་མོང་དུ་དོ་ནི་ཇི་ལྟར་བྱེད་པ་བསྟན་པས་ནེ་ང་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་འབའ་ཞིག་དོན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སའི་རིམ་པ་ནུས་ས་དང་པོ ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ནི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་བཅུ་ལས་ཀྱང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ན་ས་ངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ།། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བཅུ་པའོ།། ལུང་བསྟན་ཅེས་བྱ་བ་ལས་བརྒྱད་པའི་དུས་ན་ལུང ་བསྟན་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ས་བརྒྱད་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་འདི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལུང་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ་འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བཅུ་གཅིག་པའོ།། དབང་བསྐུར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལྀ་ས་བཅུ་པའི་དུས་ན་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བར་མཛད་དེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བཅུ ་གཉིས་པའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་མཁྱེན་བླ་མེད་གོ་འཕངས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཀུན་དུ་འོང་དུ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་བཞི་ཐོབ་པར་བྱས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཁྱེན་པ་བླ་ན་མེད་པའི་གོ། ་འཕངས་ལ་བཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་བྱེད་པ་བཅུ་གསུམ་པའོ།། གཞན་དོན་དེ་གསུམ་བཅུ་གསུམ་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ། ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ། ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་བསམ་པོ་ཆེ་ཆུང་དང་སྣོད་ཆེ་ཆུང་ལས་ཆོས་ཀྱང་དེ་དང་འཚམ་པར་སོ་སོའི་ཐེག་པ་འཆད་པ་ནི་ཅི་རིགས་དོན་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྱེ་བ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་རྣམས་དབང་པོ་རྟུལ་ཞིང་སྣོད་ཆུང་བ་ཡིན་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་ཉིད་བཤད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཆོས་མི་བཤང་བ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམ ་ནི་ཤེས་རབ་འབྲིང་ལ་སྣོད་འབྲིང་ཡིན་པས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བཤད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མི་བཤད་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཤེས་རབ་རྣོ་བ་སྣོད་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉིད་བཤད་ཀྱི། ཉན ་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་མི་བཤད་སྟེ། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས་ཀྱང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྣམས་ལ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཚེས་འཆད་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཕྲུལ ་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ།། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་འཆད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཤས་ཆེ་བ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་ཤས་ཆེ་བ་དང་། ་གཏི་མུགྲི་ཤས་ཆེ་བ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོས་འཕྲུལ་གྱིས་སེམས་བརྟགས་ནས་བཤད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་འདོད་ཆགས་ཅན་ལ་མི་གཙང་བ་བསྒོམ་པ་སྟོན། ཞེ་སྡང་ཅན་ལ་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་སྟོན། གཏི་མུག ་ཅན་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བསྒོམ་པ་སྟོན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཆང་བ་ཞེས་བྱའོ།། མི་འགྱིང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་འབར་བ་དང་འཕུར་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་མཐུ ་བར་བྱ་སྟེ། བསྟན་པ་ལ་དད་བསྐྱེད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་དོན་བྱས་སོ་ཞེས་ལུང་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགྱིང་བ་མེད་དེ། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མི་འགྱིང་བ་ནི་ལུས་མི་འཆོས་པའོ།། ངག་གི་སྒོ་ནས་མི་འགྱིང་བ་ནི ་ངོམས་སྦྱོང་མི་བྱེད་པའོ།། སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནསྟེ་མི་འགྱིང་བ་ནི་ང་རྒྱལ་དང་ཚེ་བར་མི་སེམས་པའོ།། ང་རྒྱལ་མེད་ཅིང་ཅེས་བྱ་བ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱས་ནས་སྐྱབས་སུ་བཏང་སྟེ། བསླབ་པ་ལ་འཛིན་དུ་བཅུག ་བཔ་རྣམས་ལ་ཡང་འདི་ནི་བདག་གི་སློབ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། མཁས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལོ་མཁས་པོས་སེམས་ཅན་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་ཤེས་པ ་སེལ་བ་དང་། ལོག་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལོག་པར་ཤེས་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པར་བྱེད་པས་ན་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བཟོད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ས་བཅུ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་བཅུ་ལ་དགོང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་གྲང་བ་དང་། ཚ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམ་སུ་ལེན་ཅིང་སྐྱོ་བ་མེད་པས་ན་བཟོད་པ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། དུལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལུས་བསྡམས་པ་དང་། དྲག་བསྡམས་པ་དང་ཡིད་བསྡམས་པས་དུལ ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བ་གོ་དེ་ལྟར་དུལ་ན་སེམས་ཅན་བཞིན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དུལ་བར་ནུས་སོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མདོ་ལས་ཀྱང་བདག་མ་གྲོལ་ན་སེམས་ཅན་གྲོལ་བར་མི་ནུས། བདག་མ་ཞི་ན་སེམས་ཅན་ཞི་བར ་མི་ནུས། བདག་མ་དུལ་ན་སེམས་ཅན་གཞན་དུལ་བར་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ཡན་ཆད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ས་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་དོན་ཇི་ལྟར་བྱེད ་བཔ་བསྟན་ཏོ།། ཤིན་ཏུ་རིང་སོང་ཞེས་བྱ་བས་ས་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་ཡང་ས་ལ་འཇོག་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་སྟོན་ཏོ།། ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་མན་ཆད་ས་བཅུ ་གཅིག་ལ་ཞུགས་པའི་དུས་ན་ནི་རིང་དུ་སོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ས་དེ་དག་ལ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་ས་དང་པོའི་དུས་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པའི་ས་བྱ་སྟེ། དེ་ཐོབ་དང་སེམས་ཅན་གཞན་དག་དང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའི་དོན་བྱེད་ནུས་སོ།། ས་བརྒྱད་པའི་དུས་ན་ནི་ལུང ་བསྟན་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམས་པར་མི་རྟོག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཐོབ་པས་བདག་དེ་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་དེ་ལ་འཇོག་པར་ནུས་སོ།། ས་བཅུའི་དུས་ན་ནི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདག ་དེ་ལ་གནས་ན་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་གནས་ཏེ་ཐོབ་པར་བྱ་བར་ནུས་སོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་ནི་ཡེ་ཤེས་བཞི་ལ་གནས་པ་སྟེ། བདག་གིས་དེ་ཐོབ་པར་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་དེ་ལ་དགོད་བར་བྱ་བར་ནུས་སོ།། མི་ཟད་པ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་ནི་མི་བཟང་བ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པ་བཞིས་མི་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པ་བཞི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་མི་ཟད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་སྐྱེད་པའི།། ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་ཟད་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་ཟད་པས་བསམ་པ་མི་ཟད་པ་དང་། བསམ་པོ་མི་ཟད་པས་བསམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྙིང་རྗེ་མི་ཟད་དང་། སྙིང་རྗེ་མི་ཟང་པར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱང་མི་ཟད་བྲི་སྟེ་དེ་བས ་ནོ་མི་ཟུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་མཆོག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་མཆོག་དམ ་པ་མ་ནོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འགྱི་ང་བ་མེད་པས་མགུ་བར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་དང་པོ་བསྐྱེད་དོ་མགུ་བར་བྱས་ན་ཡང་འགྱིང་བ་མིད་དེ། ང་རྒྱལ ་སྐྱེད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ང་རྒྱལ་མེད་པས་ནི་འཇུག་པ་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་དང་པང་སྐྱི་ནས་སྐྱབས་སུ་བཏང་སྟེ། བསྟན་པ་ལ་འཛུད་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་བྱས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས ་པོ་མེད་ལ། འདི་དག་ནི་བདག་གི་བསྟན་པ་ལ་བཅུག་སྟེ། བདག་གི་སློབ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་ང་རྒྱལ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཁས་པས་ནི་དོན་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རང ་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པས་ནི་བདག་གིས་ཀྱང་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་ལ། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་ཡང་མི་ཤེས་པ་དང་ལོག་པར་ཤེས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པར་བྱེད་པས་ན་དོན་ལ ་ངེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བཟོད་པས་ནི་དགེ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་དང་། ས་བཅུའི་དགེ་བ་ལ་དཀོད་ནས། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་གྲང་བ ་དང་། ཚ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་སྐྱོ་བ་ནི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དུལ་བས་ནི་ལུང་བསྒོ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་ཉིད་ལུས་དང་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྡོམོ་པ་ལ་གནས་པ་ནི ་སེམས་ཅན་མི་དགེ་བ་ལས་པ་ཟློ་ག་ཏི། དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་བཞག་པའི་ཕྱིར་ལུང་བསྒོ་བས་གདུལ་བར་ནུས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་མ་དུལ་བར་གཞན་མདུལ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཤིན་ཏུ་རིང་དུ་སོང་བས་ནི ་རིགས་སུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བཅུ་གཅིག་ཐོབ་པས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སྐྱེ་བ་སྒྲུབ་པ་དང་། ལུང་བསྟན་པ་སྒྲུབ་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྲུབ ་པར་ནུས་ཀྱི་རིང་དུ་སོང་བའི་ས་མ་ཐོབ་པར་ནི་མི་ནུས་ཞེས་པའི་ངན་ཏོ།། སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཚིགས་སུ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཁོམས་ཀྱི་ལྷ་དང་མི་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཙམ་སྒྲུབ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མིང ་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་དག་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་ཙམ་སྒྲུབ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བདག་གི་དོན་དུ་ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཙམ་སྒྲུབ་ཀྱི་དེ་དག་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་འཕགས ་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅུད་བརྩོམ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདོད་པའི་སྐྱེ་བའི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ལྔའི ་ཡོན་ཏན་ལ་སྤྱོད་པས་དེའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་ཚེ་འདིར་ཡང་བཅིང་བ་དང་གྲསད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་སེམས་ལ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་ཞིང་དེའི་རྒྱུས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཡང་ངན་སོང་གསུམ ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བསྡུ་ན་འཇིགས་པོ་ཆེན་པོ་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྱིང་པའི་བདེ་དགའི་མི་བརྟན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྲིད་པའི་སྒྲས་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་བྱ་སྟེ། གཟུགས་དང་གཟུགས ་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བདེ་བ་ལ་ཆགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བྱ་སྟེ། བདེ་བ་ནི་མི་བརྟན་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་རྟག་པ་ཡོད་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་སྡུག་བསྔལ ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ཡོད་པ་ནི་བདེ་བ་དང་འགྲོགསུ་མིང་ཀྱེ་ཤི་འཕོས་ནས་ངན་སོང་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཡོད་པས་མི་བརྟན་པའོ།། གནས་དེ་དག་ན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན། སྡུག་བསྔ ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱབ་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་དོ།། དེསྣ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པར་མ་མཐོང་བས་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སོ་སོ་རང་གིས་སྐྱེད་པ་རབ་ཞི་ཞིང་དག ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དག་ནི་སོ་སོ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ ་བྱ་བ་སྤོངས་ཏེ། ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟག་ཏུ་ཀུན་གྱི་སྐྱེད་པ་ཞི་བ་སྙིང་རྗེ་བདོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཤིན་རབ་དང་ཡང་ལྡན། སྙིང་རྗེ་དང་ཡང་ལྡན་པ ་ན་ཏེ། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་འཁོར་བའི་བར་མཐའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དོན་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་ཞི་བར་བྱས་ནས་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པས་ཉན་ཐོས་བཞིན་དུ་མྱ་ངན ་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཞུགས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཁོར་བ་ན་བཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགས་བཅད་འདིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྒྲུབ་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྒྲུབ ་པ་ལས་ཀྱང་འཕགས་པར་སྟོན་ཏེ། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སེལ་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་བསྒྲུབ་པས་ཀྱང་འཕགས་སོ།། སྙིང་རྗེ་ཡོད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས ་མ་གྲགས་པཔ་འཛག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྒྲུབ་པ་ལུས་སྣ་འཕགས་སོ།། ངན་ཆགས་སུ་བཅང་དབ་གྷཿག་གཔ་འཇིག་ཅན་གྱི་བསྒྲུབ་པ་བས་ཀྱང་སྒྲུབ་སེམས་དཔའི་བསྒྲུབ་བ་རྒྱས་བླང་ཞུགས་ཏེ་འཕགས་སོ་ནས་བསྟན་དྷའི་ཕྱིར ་སྐྱེ་བོ་རྒྱངས་པ་བདག་ཀྱི་བ་ངོན་བརྩོན།། རྟག་ཏུང་རྙེང་མི་འགྱུར་སྡུག་པ་ལྷ་འགྱུར།། ཞེས་བྱ་བྲལ་སོགས་ཚིགས་ས་བཅང་བ་ཞིཅིག་སྤྲོས་ཏེ། བྷྱོ་བི་རི་སྒྲས་ནི་ས་སེར་སྐྱེབ་ལ་བྱའོ།། མོངས་པ་ཤེས་རབ་ཐལ་ཏེ་གཏི་དྲུག་གིས་རྗེ ་འི་ཕྱིར་རོ།། སེ་སོ་རཱཥྞཱི་ག་ཏི་ག་གླིས་ཁེ་བས་པ་དག་བདག་བང་བ་དང་སྤྱོད་པར་ནས་དེའི་ཆེང་དུ་ཞིང་རྨོ་བྷ་དང་། ཚོད་བྱུབ་དང་།། དི་ཁྱིམ་རྡེགྶ་པ་དང་། རྔ་སྤྱད་ལ་ལཱ~ཾ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་། གྷུ་རྫྫ་ག་བྱུང་ཡང ་བདེ་བདོང་སྦྱིད་པ་མ་རྙེད་ཀྱི་ངའི་རྒྱུས་ཆེ་འདི་ཡང་བྱུང་བ་དང་། ཆིབ་དང་བཀྲིས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བརྟུལ་མྱང་ལ། ཆེ་པོས་གཞན་སྨྲ་ཡང་ངན་སོང་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྡུར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཏེའཾ་མང་ན་ག། གཉིས་ཀ་ན་བུམ་ན་དུས་པ་རྫ་ཧྨཱ་། ན་ནྡེ་མས་། ཤེས་ར་པ་རློན་གྲུས་ས་བྱ་། བྱས་ས་། མྀ་ན་ས ་པཞི་བྱར།། དོན་ཏུནས་བྱ་ཛི་མ་ཐར་བའིའི་།། རིམ་མྱོ་ངམ་པ་བརྩོན་ཞིང་བྱི་ནི་གཞན་ཡིན་པ་སྤོང་བ་པ་གནས་པར་བྱོར། འ་ག་ཅིང་པ་ཕྱིན་བདུན་ལ་ང་ས་ཀྱི་ཛིན་ཏོ། ་མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་གཞན་གྱི་ཆེད་དུ་བསྒྲུབས་ཀྱང་བདག་དང་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་བསྒྲུབས་ནས། མཇུག་ཏུ་བྱུང་གཉིད་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འངས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབ་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པར་ཡ་དམ་ཟད་ཀྱི། སྦྱོང ་ཡུལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པར་སྟོན་ཏོ། སྤྱོད་ཡུལ་ནི་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་ལམ་བཞི་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་བར་དུ་དབང་པོ་དྲུག་གིས་སོ་སོར་ཡུལ་མཐོང ་བ་དང་ཐོས་ལ་སོགསྡེ་པ་བྱས་པའི་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསྔོ་བཱར་བསྣུམ་པའི་ཚོགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམོ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཇི་ལྟར་རྒྱལ་སྐུས་སྦྱོང་པའི་ཚེ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དང ་གང་གི་ཚེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོནཽ་ཏོ།། རྒྱལ་སྲས་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་གྲོང་ལ་སོགས་པར་འཇུག་པའམ། སྤྱོད་ལམ་བཞིས་གནས་པ་ལ་བྱའོ།། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་འཇུག་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་དཔུང་པོ ་ནས་ཡིད་ཀྱི་དབོང་བོའི་བར་དུ་དྲུག་གོ།། དེའི་སྤྱད་ཡུལ་ནི་གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་དྲུག་གོ།། འཇུག་པ་ནི་མོག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བ་དང་། རྣ་བས་སྒྲ་བོས་པོ་ནས་ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་ཤེས་པའི་བར་དུའོ།། དེ་ལྟ ་ལྟར་རིགས་པའི་མཐུན་ཚིག་གིས་ཞེས་པ་ལ་དེ་ལྟར་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་དང་དེའི་ཚེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། མཐུན་པའི་ཚིག་ནི་བདག་གིས་ཅི་དང་ཅི་མཐོང་བ་དང་། ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསྔོ་བའི་ཚིག་འབྲེལ་ཏེ། ཅི་དང་ཅི་མཐོང་བ་དང་ཅི་ཐོས་པ་རྣམས་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསྔོ་བས་ན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་རྣམས ་ལ་མི་བཟོད་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚེ་ཕན་བཏགས་ནི་ཡང་སྦྱར་གནོད་པ་བྱེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བརྡེག་པ་དང་། བརྩོག་པ་ལ་སོགས ་པའི་གནོད་པ་བྱེད་པར་སེམས་པ་རྣམས་ལ་མི་བཟོད་པར་མི་རིགས་ཀྱི། དང་དུ་བླང་བ་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟག་ཏུ་རང་དབང་མེད་པའི་སྐྱོན་སེམས་ཀྱིས།། སྐྱེ་བོས་ཉེས་པ་བློ་ལྡན་མི ་སེམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་དང་སྙིང་རྗེར་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི། སེམས་ཅན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དདའ་ལ་གནོད་པར་བྱས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་དེ་དག་འདོད་ཆགོས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། ་གཏི་མུག་གི་དབང་དུ་སོང་སྟེ། རྟག་ཏུ་ཡང་རང་དབང་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བརྡེག་པ་དང་། བཅིང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པར་བྱེད་པར་སེམས་ཀྱི་དབང་ཡོད་བཞིན་དུ་ཉེས་པ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཏེ་དེ་ལྟར་ཐུགས ་སུ་ཆུད་པས་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉེས་པར་དགོངས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཉེས་པར་མི་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱུང་བའི་སྐྱེ་བོ་ཡིན་པས་སྙིང་རྗེ་འཕེལ་ཕྱིར ་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཐུགས་རྗེ་འཕེལ་ཏེ། དེ་བས་དཔེར་ན་གཡུལ་དག་ཏུ་བདྲག་དང་གཞན་གཉིས་ཀ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་འཐབ་མོ་ལ་འགྲོ་བ་དག། ཇོ་བོ་དང་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས ་མི་འོང་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དང་འདྲ་བར་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་གནོད་པ་བྱེད་པས་ཡང་། འདོད་ཆགས་དང་། གཏི་མུག་དང་ཞེ་སྡང་གི་དབང་དུ་གྱུར་པསྔ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཉེས་པ་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་དེ་དག་ལ ་ཐགས་རྗེའི་གནས་སུ་དགོངས་ཀྱི། གནོད་པའི་ལན་ཀླན་པར་ནི་མི་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ཡན་ཆད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏོ།། ། སྒྲུབ་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བཅད ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ད་ནི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གིས་སྒྲུབ་པའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ནས་ཀྱང་སྟོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པའི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་འཆང་དེ། ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཆེ་བ་དང་། མྱ་ངན ་ལས་འདས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་འཕེལ་བ་ཆེ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་གཏ་།། སྲོང་རྒྱུ་མཐའ་ངག་ཟིལ་ཡི་ནོན་འགྲོ་འ་དང་ཞེས་བྱ་བས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པས་ཆེ་བ་བསྟེན་ཏེ། སྲིད་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་ལོ་རྒྱས ་རྒྱུད་ཀྱི་སྲས་ནི་འགྲོ་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གནས་ཆེ་བ་དང་། རྩོམ་པ་ཆེ་བ་དང་། འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་སྒྲུབ་པ་དང་། གནས་པ་དང་།། ཁམས་གསུམ་དང་འགྲོ་བ་སེམས་ལྔའི་རྒྱུད་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན ་ནི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི། ཁམས་གསུམ་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པས་གོས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཁམས་གསུམ ་ན་གནས་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་ཐུགས་སུ་ཆུང་བས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉེས་པས་མི་གོས་པའི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་ཟིལ་གནོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒྲུབ་པ་འདི་ནི་ཞི་བའི་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས ་པའི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། སྒྲུབ་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་གནས་ཆེ་བ་དང་། རྩོམ་པ་ཆེ་བ་དང་། འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་སྒྲུབ་པ་ལ་བྱ་བར་བསྙེགས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་ངི་ལ་གནས་ན་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བས་ན་ཞི་བའི་མཆོག་ཏུ་འགྲོ ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་མང་པོ་འཕེལ་བྱེད་ཅིང་བྱ་བས་ཡོན་ཏན་འཕེལ་བའི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། སྒྲུབ་པོ་དེ་ལ་གནས་ན་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོས་པས་ཡོན་ཏན་མང་པོ་འཕེལ ་བར་བྱེད་པས་ཞེས་བྱའོ།། སྙིང་རྗེའི་བསམ་པས་སྐྱེ་བ་རྟག་ཏུ་སྡུད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཡོངས་མི་བཏང་བའི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དེ་ལ་གནས་ན་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཀྱིས ་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་ང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་སྐད་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས། རབ་འབྱོར་ནི་སྐྱེ་གཟུགས་དངོས་པོར་འགྱུར་ཞིང་ངོས་པོ་མང་པ་ཡང་མ་ཡིན་ན།། ་ཟློག་པ་ཆེན་པོ་འདིས་ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་དོན་ནི་འདི་སྐད་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འདི་དག་ཇི་ལྟར་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམ ་ཀྱིས་བརྗོད་ཅིང་དབང་པོས་གཟུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན་ནི་འདི་དག་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པར་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ལྟར་ན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འདིས་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱིས་པ་དང་མཁས་པ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཉི་གས་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང ་ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམ་རྟགས་བཞིན་དང་དངོས་པོ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་ཡོད་ན་ནི། ཐམས་ཅད་དེ་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། གང་གི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་སྡེ་འདི་དག་བྱིས་པས ་ཀུན་ཏུ་བརྟག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཞུགས་ན། ཡོན་ཏན་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཐེག་པ ་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེ་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དོན་ཏོ།། བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤང་བ་རྫོགས་སྔོ།། །། བམ་པོ་དང་པོའི་འབྲེལ་པ་རྫོགས་སོ།། །། བསྐུ ་པའི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། དེ་ཁོ་ནའི་སྐབས་བཤད་པ་ཅིར་འབྲེལ་ཅེས་ན། གོང་དུ་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་ལ་སྲིད་རྒྱུད་མཐའ་དག་ཟིལ་གནོན་འགྲོ་བ་དང་། བསྒྲུབ་པ་འདི་ནི་ཞི་བའི་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་ཞེས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག། ་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བཞི་འཐོབ་བོ་ཞེས་བཤད་དེ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་ཡང་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར་ན་གདོང་འཐོབ་ཀྱི། བསྒྲུབ་པ་ཡོད ་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་མ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མི་འཐོབ་བོ།། གོང་དུ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤང་ངོ་།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་དེས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཉོན་མོ་ངས་པསྔ་མ་བཅིངས་པར་བྱ་སྟེ། ་བདག་བཅིང་ནས་གཞན་གྲོལ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཐབས་ནི་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་སྟེ་དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ། ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པའི་ཐབས་དེས། དེ་ཁོ་ནའི ་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ལོ།། ཡང་ན་དང་པོ་ཉིད་དུ་གཙུག་ལག་གི་ལུས་སུ་བཞག་པ་ནི་རོགས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། ་ཞེས་སྐྱེངས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་གང་ཞེ་ན། དེའང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། གང་གིས་བསླབ་པར་བྱ་བའོ།། གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ ་རྣམ་པ་བདུན་ཏེ། བདག་གི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། དེ་ཁོ་ནའི་དོན་དང་། མཐུའི་དོན་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བར་ད་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་བཞེས ་སྨོས་པ་ལ། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའི་འོག་ཏུ་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་སྨོས་པས་ན་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་ལ་དེ་ཁོ་ན་འདོན་བཤད་བར་འབྲེལ་ཏོ།། དོན་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་དམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དེ ་བཞིན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས ་ཐམས་ཅད་དུ་གྱུར་པས་དམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ལ་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པས་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་མཚོན་ཉིད་བཤད ་བའི་ཕྱིར་ཡོང་མིན་མེད་མིན་དེ་བཞིན་གཞན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིསུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཕྱིས་འཆང་ངོ་།། དེ་ལ་གཉིས་དང་བྲལ་ཞིང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་ནི་དོན་དམ་པའི ་མཚན་ཉིད་དུ། ཡང་གཉིས་སུ་མྱོད་པ་རྣམ་ལྔས་དོན་དམ་བུའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་དོན་དུམ་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཡོད ་མིན་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དམ་པ་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་མིང་མིན་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་གཅིག་བསྟན་ཏོ།། དེ་བཞིན་གཞན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། དེ་བཞིན་མ་ཡིན་གཞན་མ་ཡིན་ཞེས ་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། གཅིག་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་མ་ཡིན་ལ། ཐ་དད་བ་མ་ཡིན་པས་གཞན་མེད་པའོ།། དེ་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དང་། ཀུན་བརྟགས་དང་གཞན་གྱི་དབང་དུ་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ལ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནི་བདེན་པ་ཡང་དག་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ཀུན་བརྟགས་དང་རང་བཞིན ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ནོ།། གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ་རྟེན་ཅིང་རྟེན་པར་འབྱུང་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་དུ་མ་གྱུར་ལ། ་རྟེན་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཡིན་པས་གཞན་དབང་དང་རང་བཞིན་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དབང་གཉིས་དང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་བ་ཡིན་པས་ན་གཞན་མ ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེས་ན་གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ལ་གཟུང་འཛིན་དུ་ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ལྔ་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བར་ཟད་ཀྱི་དེ་ལ་མ་གཏོགས་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ ་བའི་རང་བཞིན་ལོགས་ཤིག་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེའི་དཔེ་ནི་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་ལ་མི་རྟག་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ན་ནི་མི་རྟག་པ་བཞིན་དུ་འདུས་བྱས ་རྟག་ཏུ་ཞི་བས་མི་སྣང་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ།། གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་དོང་མི་རྟག་པ་ཐ་དང་པོར་གྱུར་ན་ནི་མི་རྟག་པ་ལྕོགས་ཤིག་ཏུ་འདུས་བྱས་ལ་མི་རྟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་པ་བཞིན་ཏེ། འདི་ནི། ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་གཉིས་པའོ།། མི་སྐྱེ་མི་འཇིགས་ཅི་སོ་བྱ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དེ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་མ་བསྐྱོད་པས་ན་མི་སྐྱེའོ།། མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ལ་འགྲག་པ་མེད་པས་ན་མི་འཇིག་པ་སྟེ་འདུ ་མ་བྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ་ཞེ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་གསུམ་པའོ།། འབྲི་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། འཕེལ་བ་མེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཁོར་བའི་དུས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དེ་ལ་འདྲི ་བ་ཡང་མེད། འཕེལ་བ་ཡང་མིང་དེ་ན་མཁའ་བཞིན་ནོ།། དཔེར་ན་ན་མཁའ་ལ་གནས་པའི་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་བྲི་བར་གྱུར་ཀྱང་ནམཁའ་ལ་བྲི་བ་མེད་པ་དང་ན་མཁའ་སྔོན་མེད་པའི་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ན་ཡང་ནམ་མཁའ་གསར་དུ་བྱུང་བ་མེད ་པ་དེ་བཞིན་འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམས་པའི་དུས་ན་འཁོར་བའི་ཆོས་ཉོན་མོངས་པ་བྲི་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྲི་བ་མེད་དེ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་འཕེལ་ན་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འཕེལ་བ་མེད་དེ་འདི་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན ་བཞི་པའོ།། རྣམ་པར་དག་མེད་ལ་རྣམ་པར་དག་འགྱུར་ཞེས་པ་ལ། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དོ།། དེ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་གསེར་དོང་ཆུའི་ཁམས་དང་ཤེལ་ལོ་སོགས་པ་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་སྟེ། ་ན་མཁའི་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལ་ཆུ་ལ་སོགས་པས་བཀྲུས་ཏེ་དག་པར་བྱར་མེད་པ་བཞིན་དུ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཡང་དྲི་མ་དག་པར་བྱར་མེད་པས་ན་རྣམ་པར་དག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རང་བཞིན་ལ་དྲི་མ་གསལ་དུ་མེད་ཀྱང་དཔེར་ན ་ན་མཁའ་ལ་གློ་བུར་གྱི་སྤྲིན་བསལ་བ་དང་། གསེར་ལ་གློ་བུར་གྱིས་རྡོ་བསལ་བ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དྲི་མ་གློ་བུར་ཡོད་པ་བསལ་བར་མི་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བསལ་ཞིང་དག་པར་བྱ་དགོས ་པར་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་ལྔ་པའོ།། དེ་ནི་དོན་མཚན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལྔ་པོ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་ཏུ་བློའི་ཕྱིན་ཅི ་ལོག་གག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བདག་གིར་ལྟ་བའི་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལ་བདག་གི་རེ་ལྟ་བར་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདག་དང་བདག་གི་མེད་པ་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ ་བས་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ།། ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྟེ་སྐྱོན་ཡིན་པས་སྤངས་དགོས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་དམ་པ་བཤང་པའི་སྐབས་སུ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག ་བཤད་པའི་སྐབས་མ་ཡིན་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྐབས་འདིར་བཤད་པ་ཅིར་འབྲེལ་ཞེ་ན། དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་སྟོང་པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྱའོ།། དེ་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ནི་གང་ཟག་ལ ་བདག་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་མཐུན་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཇི་ཙམ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡོད་པ་དེ་དེ་ཙམ་དུ་ཟང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་མ་རྟོགས་པས། གང་ཟག་བདག་མེད་པར་རྟོག་པར་འདོད་པས་བདག་ཏུ་འདོད་པ་སྤོངས་ཤིག་ཅེས ་ན་པ་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་དོན་པའི་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར། འདིར་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་བཤང་བར་འབྲེལ་ཏོ།། མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡང་སྤང་ན་ནི་བདག་ཡོད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་སེམས་པའི ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཉིད་རང་བདག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་གྲང་། ཡང་ན་འཇིག་ཆགས་ལ་ལྟ་བའི་གནས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་བདག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་གྲང་། ཡང་ན་དེ་གཉིས་ལ་མ་གཏོགས་པར་བདག་བྱ་བ་ཞིག་ལོགས ་ཤིག་ན་ཡོད་པར་བརྟག་པར་གྲང་ན། དེ་གསུམ་ཆར་ལྟར་མི་རིགས་པས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་དོ།། དེ་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཉིད་བདག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་མི་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ལྟ་བར་རང་ཉིད་བདག ་མཚན་མིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་སྒྲས་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་བྱ་སྟེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དེ་ཉིད་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་བརྟགས་པའི་བདག་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར ་ཞེ་ན། དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།། འདི་ལྟར་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་བརྟགས་པའི་བདག་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཏེ། དེ་གཉིས་མཚན་ཉིད་མི ་འདྲ་བས་ན་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཉིད་བདག་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།། ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་ཞེས་ན་མུ་སྟེགས་པས་ནི་བདག་དེ་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། རྟག་པ་དང་ཁྱབ་པ་དང་། ལསྣ་མི་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟགས ་སོ།། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། སེམས་ནི་འདུས་བྱས་དང་མི་རྟག་པ་དང་། མ་ཁྱབ་པ་དང་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་བྱེད་པ་ཡིན་པས་མཚན་ཉིད་མི་འདྲའོ།། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར ་བ་ཕུ་བོ་ལྔ་ཡང་བདག་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དྲན་པའི་གནས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ངན་པའི་སྒྲས་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལྔ་ལྟ་བ་ལྔ་སྟེགས་ཏེ། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་འཇིག་ཚེག་སཱ་སུ་ལྟ་བ་འང་རྟེན་དུ ་གྱུར་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱིས་བསྐྱེད་པས་ན་ངན་པའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ངན་པའི་གནས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་བདག་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མུ་སྟེགས་པས་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ཏེ། མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བས་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་ཉིད་བདག་མ་ཡིན་ནོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ་བདག་ན་འདུས་མ་བྱས་དང་། རྟག་པོ་དང་ཁྱབ་པ་དང་། ལས་མི་བྱེད་པར་འདོད་ལ། ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་འདུས་བྱས་དང་། མི་རྟག་པ་དང་། མ་ཁྱབ་པ་དང་། ལས་བྱེད་པ་ཡིན་པས་མཚན་ཉིད་མི་འདྲའོ།། དེ་ཉིད་མ་གཏོགྲོས་པར ་བདག་ལོགས་ན་ཡོད་པར་ཡང་མི་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཉིས་མིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཇིག་ཚོགས་ལཱ་ལྟ་བྱ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་མ་གཏོགས་པར་བདག་བྱ་བ་དེ་དེ་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་ཡང་མི་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ ་ན། མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའི་ཡུལ་དུ་ཡང་མ་གྱུར། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཆང་མའི་ཡུལ་དུ་ཡང་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།། འདི་ལྟར་དདྲིས་པོ་ཡོད་པའི་རྣམས་ནི་ཡང་ན་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཏེ་གཟུགས་ལ ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ།། ཡང་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་དབང་པོ་ལྟར་མི་སྣང་ཡང། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་མིག་གི་དྲབདྲོ་པོ་ཡོད་པར་བརྟགས ་ན་བདག་འདི་ནི་ཚང་མ་གཉི་གས་བརྟགས་ན་ཡང་ཡོད་པར་མ་མཐོང་བསེ་ན་ལོགས་ཤིག་ན་མེད་དོ།། གལ་ཏེ་བདག་མིང་ན་ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་བདག་ཅེས་རྟོག་སྙམ་པ་ལ་ངའི་ཕྱིར། འདིར་ནི་ནོར་ཙམ་སྐྱེས་ཞེས ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པའི་ཐག་པ་དེ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྦྲུལ་ལྟ་བུར་ནོར་བར་མཐོང་བ་དང་། རྨི་ལམ་ནུ་གཟུགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་ནོར་བར་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག ་བདག་ཅེས་རྟོག་པ་འདི་ཡང་བྱིན་ཅི་ལོག་དང་། འཁྲུལ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་ཟད་ཀྱི་དངོས་པར་ཡོད་པའི་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་དོན་ཏོ།། འདི་ལྟར་བདག་ཡོད་པ་ནི་བདག་ཏུ་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་པར་གྱུར་ལ། ཉོན ་ངས་པའི་བཅིངས་པ་བཅང་ནི་ཐར་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། བདག་མེད་ན་སུ་ཞིག་ཐར་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་ལ་དེའི་ཕྱིར། ཐར་པ་ནོར་ཙམ་ཟད་པའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་སྟེ་སྦྲུལ་གྱི་འཁྲུལ་བ་དང་བྲལ་ཏེ། ་ཐག་པར་ཤེས་པར་གྱུར་པཱ་ན་ལུས་བདེ་བ་དང་སེམས་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་བཞིན་དུ་བདག་མེད་པ་ལ་བདག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་ཟད་དེ། དེ་སྤངས་པ་ཉིད་ཐར་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་ཞེས་བྱ་བར་ཟད་ཀྱི་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་དང ་ནི་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། དེ་བས་ནི་ཙམ་གྱི་སྒྲས་བདག་ཡོད་པ་ཡིན་པ་འགོག་གོ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀུན་ཏུ་སྨད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་སེམས་ཅན་སྤྱོད་ཅིང་གནས་པ ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ལ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུས་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྟག་ཏུ་མྱོང་སྟེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་གནས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ་འཁྲུལ་པ་ལ་གནས ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མ་རྟོགས་ཞེ་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་གནས་པ་དང་། མ་རིགས་པས་ཁེབས་པསྡ་མ་རྟོགས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སྨད་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་རྩོམ ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཁྲུལ་ཙམ་གནས་ཞིང་རང་བཞིནོ་སྡུག་བསྔལ་བ།། སྐྱེ་བོས་རྟག་འཁྲུལ་ཅི་ཕྱིར་རྟོགས་མ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་པ་དག་བདག་ཡོད་དོ་ཞེས་བདག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་། ཆོས་ཡོང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡོད ་པ་ཡང་ནོར་བ་ཡིན་པས་ན་འཁྲུལ་པ་ཙམ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་རྒྱུས་སྐྱེ་བུ་དྲོང་རྒ་བ་ལ་སེགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་གནས་ལ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་ངོ་འདྲ་བའི་མཚན་ཉི་ཅིའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ཙཱ་ན། འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཚུལ་དུ་མུན་པ་ཆེན་པོས་ཁེབས་པར་མ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིག་པ་མེད ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དངོས་པོ་འདི་དག་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་བའི་ཡང་དགེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཟག་པ་མེད་བའི་རང་བཞིན་མེད་པས་ན། རིག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རེག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་དག ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རིག་པས་ཀྱང་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པས་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་མྱོང་བ་ཡོད་པས་རིག་པ་ཡོད་ཅེས་བྱའོ།། སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཅེས ་བྱ་བ་ལ་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་མྱོང་ཡང་གསུམ་ཆར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཚོར་བ་གསུམ་ཆར་ལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བས་ནི་རང ་བཞིན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མ་སྤངས། བདེ་བའི་ཚོར་བས་ནི་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་མ་སྤངས། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བས་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡིག་བསྔལ་མ་སྤངས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཚོར་བ་གསུམ་ཆར་སྡུག ་བསྔལ་བ་ཉིད་དོ།། སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མུ་སྟེགས་པ་དག་གིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་གིས་མྱོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གསུམི་ཡོད་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་ཞིང་དེ་མྱོང་བར ་བྱེད་པའི་བདག་མེད་པས་ན་སྡུག་བསྔལུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚེས་དངོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་བདག་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གྱུར་མ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་བ་ཙམ་དུ་ཡིད་པས་ཚོས ་དངོས་ཤེས་བྱ་སྟེ། འདི་ཡང་ཆད་ཀྱི་ཚིག་གིས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་པོསྟན་ཏོ།། དེ་དངོས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དོན་དམ་པར་ནི་ཆོས་དེ་ཡང་རང་བཞིན་དང་བདགྲ་མེད་དེ་སྟོང་པ་ཡིན་པས་དེ་དངོས་མིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཚིག་འདིས ་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་བསྟན་ཏོ།། དངོས་པོ་རྟེན་འབྱུང་མངོན་སུམ་འཇུག་པ་ལ།། འགྲོ་བ་ཇི་ལྟར་གཞན་དག་བྱེད་ལ་བརྟེན།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས་པོའི་སྒྲས་ནི་ཕྱིའི་དངོས་པོ་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། གཉི་ག་ལ་ཡང་རྟེན་ཅིང ་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་འཇིག་རྟེན་པ་ཀུན་གྱི་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་ངོ་།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཕྱིའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་ས་བོན་དང་ས་བཞི་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་འབྱུང་བར ་སྣང་ལ། ནང་གི་དངོས་པོ་ལྔ་ཡང་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་དང་། ཕ་མའི་ཁྲག་དང་། ཁུ་བ་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་སྣང་ན། ཆོས་འདི་དག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི། བདག་དང་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས ་པི་གཞན་ངག་གིས་བྱས་སོ་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་དང་དེ་ལྟར་ལྟོ་ཞིང་རྟོག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་མཐོང་བ།། དྲི་འདྲའི་མུན་ནག་རྣམ་པ་དེ་གང་ཞིག། ཅེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་མུན་པས་ནི་དངོས ་པོ་ཡོད་པ་མི་མཐོང་བར་བྱེད་དེ། ཡོད་པ་ནི་མི་མཐོང་གི་མེད་པ་ནི་མཐོང་བར་བྱེད་པར་མུན་པ་ནི་མི་སྲིད་དོ།། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་མ་རིག་པའི་མུན་པ་དེ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང ་བུའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་པོ་དེ་ནི་མི་མཐོང་བར་བྱེད་ལ་མུ་སྟེགས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་མཐོང་བར་བྱེད་པའི་དེའི་མུནཱ་ནག་དེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མུན་པ་དང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པ་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་པའི་མུན་པའི་ཞིག་སྐྱེས་སོ ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། བདག་མེད་པར་ཞིག་བ་དང་སྐྱོ་བར་རུང་བར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་གི་སྒྲ་འདི་མུ་སྟེགས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་བདག་དང་གང་ཟག་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཡང་འགྲོ་སྟེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན ་དདང་སྲོག་དང་གང་ཟག་དང་ཤེས་ཅན་དང་ཤེད་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། བདག་གི་སྒྲ་ཆོས་ལ་བྱ་བར་ཡང་མཐོང་སྟེ་རང་བཞིན་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ཞེས་བཤད་ན་བདག་དྲང་བཅས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ ་ལ་གོང་དུ་བདག་ནི་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཙམ་དུ་ཟད་ལ་དོན་དམ་པར་ཆོས་དེའང་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ་མུ་སྟེགས་པ་དང་ཉན་ཐོས་པ་དག་འདི་སྐད་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྒོལ་ལོ།། འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པའི་མུ་སྐྱེགས་པ་དག་ནི་ཕྱིན ་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པས་བདག་མེད་པ་ཡང་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་ཏོ།། ཆོས་འདི་དག་ཉན་ཐོས་པ་དག་ནི་ཆོས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་ཏོ།། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འདི་དག་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོས་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་བཞིན ་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་འཛིན་ཏོ།། དེ་གཉིས་ག་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་ཆོས་སུ་ལྟ་བ་ལ་གནས་ན་བདག་ཀྱང་ཡོད་པར་མཐོང་ཆོས་ཀྱང་ཡོང་པར་མཐོང་ངོ་།། དེ་བས་ན་མུ་སྟེགས་པ་དག་ནི ་བདག་ཏུ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པར་འདོད། ཉན་ཐོས་དག་ནི་ཆོས་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པར་འདོད་དེ། གལ་ཏེ་བདག་དང་ཆོས་མང་ན་ཇི་ལྟར་ཐར་པ་དང་གང་ཐར་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་བཅིངས་པ་དང་སུ་བཅིངས་པར་འགྱུར་ཏེ། ་དེ་བས་ན་བདག་དང་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒོལ་ལོ།། དེ་བས་བདག་དང་ཆོས་མེད་པར་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་དང་། འཁོར་བར་སྐྱེ་རུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེགས་སུ་བཅད་པ་བརྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཞི་དང་སྐྱེ་བ་དོན་མཆོག་ཚུལ་གྱིས་ནི།། དེ་གཉིས་ལ་ཡང་བྱེད་བྲག་ཅུང་ཟད་མེད། ཅེས་བྱ་བ་ལ་ནི་ཞི་བ་ནི་མ་རིག་པ་འགགས་པས་ན་རྒ་ཤི་འགྲག་པའི་བར་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བྱའོ།། ་སྐྱེ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་པས་ན་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤིའི་བར་གྱི་འཁོར་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། འཁོར་པོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀྱང་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་དུ་ན་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་མིཉམ ་མོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་འཁོར་བ་བྱིས་པས་བརྟགས་པའི་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལོས་འདས་པ་ཡང་བྱིས་པས་བརྟགས་པའི་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་སྟེ། དེ་ལྟར ་བདག་དང་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉི་ག་མཉམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ནི་འཁོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ན་འཁོར་བ་དང ་མྱ་ངན་ལས་འདས་བུ་གཉིས་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བར་བཞུག་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བཞག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་འཁོར་བ་ན་གནས། འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མྱ་ངན ་ལོས་འདས་པ་ཐོབ་ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འོན་ཀྱང་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་བྱེད་པ་དག། སྐྱེ་བ་ཟང་པས་ཞི་བ་ཐོབ་པར་བཤད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བོ་ནི་འཁོར་བ་ལ་བྱ་སྟེ། འཁོར་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པ་ལ ་སོགས་པར་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་ལ་བྱས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤངས་པ ་ལས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་མེད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ལམ་བསྒོམ་པའི་དགེ ་བ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བཟང་པར་བྱས་པ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཐོབ་པར་བཤད་དེ། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལོགས་ཤིག་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཚེགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ཐག་པ་ཚོང་ངུ་གཉི་གའི་ཐུན་མོང་གི་མྱ་དྲན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བསྟན་ཏོ།། འདི་མན་ཆད་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཐབས་བསྟན་ཏོ།། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྨད་པ་བྱས་ནུས་དེའི་གཉེན་པོ་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིའོ།། ནི་བྱ་བ་ལ་ངོན་དམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་འདི་མན ་ཆད་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་བསྟན་ནསོ།། ད་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་སྟོན་ཏེ། གོང་དུ་སེམས་ཅན་འཁྲུལ་པ་ལ་གནས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བས་ཉོན་མོངས་པར ་འགྱུར་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ནོན་པས་འཁྲུལ་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ཀྱང་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སྨད་ནས་ད་དེའི་གཉེན་པོར་ཐུན་མྱོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམས་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས། ས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་བ་བཞི་རྩོམ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། འདི་མན་ཆད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལྔ་ཞིག་འབྱུང་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིས་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལ་མོ་སྟོན་ཏོ།། ཚིགས་སུ་བཅང་བ་ལྔ་པོས་ནི ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་སྟོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དབའ་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི།། མཐའ་ཡས་ཕ་རོལ་ཆོག་སྟེ་རྣམས་བསགས་ནས་སུ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་གཅིག་གི ་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསགས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཆོས་ལ་ངེས་པ་ན་སེམས་འཐོབ་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལས་ཆོས་རྣམས་སྣང་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པ་སྟེ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་བསགས་ནས་མཐོང་བའི་ལམ་དང་། ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་སོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲས་ནི་སཾ་ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ལ་བྱའོ།། འདིས་ནི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསགས་པ་བསྟན་ཏེ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་རྒྱལ་མཚན་དང་གདུགས་ལ་སོགས་པ་བསྙེན་བཀུར ་བྱ་སླ་བ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དགྲ་ལུས་དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པ་བྱས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། ཡང་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག ་ཏོ་སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་བསྒྲུབ་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་བསྒོམས་པས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། བརྩོན་འགྲུས་ནི་གཉིས་ཀའི་ཚོགས་སོ།། ་ཡང་ནི་སྦྱིན་པ་ནས་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་བསྒྲུབས་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྐོས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ།། ཆོས་ལ་སེམས་པ་ཤིན ་ཏུ་ངེས་པོས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བསོད་ནི་མས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་པསགས་པ་དེ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ་དང་བདག་མང་བར་བསྒོམས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་གསུང ་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཚོགས་རྣམས་ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པར་བསམ་སྟེ། གཏན་ལ་ཕབ་ནས་མི་རྟག་པ་དང་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་གྱུར་པ་ན་ཆོས ་ལ་སེམས་པ་ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེནྡ་ནས་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པ་ཐོབ་པར་བསྟན་ཏེ། འདི་ཡན་ཆད་ཚིགས་ཅང་རྐང་པ་གསུམ་གྱིས་ཚོགས་ཀྱི ་ལམ་བཤད་དོ།། རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱིའི་དངོས་པོའི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དང་། སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསོད་ནམསྣ་དང་ཡེ་ཤེས ་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་ཐོབ་པ་དེས། དེའི་རྗེས་ལ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ལས་མ་གརྟོགས་པར་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་བ་མ ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་རྟོགས་པའི་རྒྱུན་ཅན་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ཡིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ལས་དོན་དུ་སྣང་བ་ར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡང་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས ་དྲོད་ཀྱི་དུས་སྣང་བ་ཐོབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་ན་རྟོགས་པ་སྟོན་ཏོ།། རྟོགས་པའི་ཙམ་དུ་དོན་རྣམས་ངེས་རིག་ནས།། དེས་སྣང་སེམས་ཙམ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱིས ་སྤྲོས་པའི་དོན་ནི། དོན་རྣམས་སེམས་ལས་སྣང་བ་མཐོང་བ་དང་།། དེ་ནས་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་པ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དོན་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ ་བྱ་སྟེ། གཟུང་བའི་ཆོས་རྣམས་སེམས་ལ་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་དོན་རྣམས་དེས་རིག་བྱས་ཏེ། ཚིགས་ངེས་དོན་རྣམས་ལ་སྣང་བར་མཐོང་བར་བསྟན་ཏོ།། འདི་ནི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱོགས ་སྤྱི་བོའི་དུས་དེ་སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ།། དེ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་གཟུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། གཟུང་བའི་ཆ་སྤངས་ནས་གཟུང་བ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཙམ་གྱི་ཆོས་ལ་གནས་པ ་ནོསེམས་ཙམ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་བརྡ་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་པ་བསྟན་ཏོ།། འདིས་ནི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱོགས་བཟོད་པའི་དུས་ཏེ་དེ་ཁོ་ནའི་ཕྱོགས་ཅིག་ལ་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ།། འདི་ཡན་ཆད ་སྦྱོར་བའི་ལམྦ་ཧཱསྟན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མངོན་སུམ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ནས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆུའི་འོག་ཏུ་ས་དང་པོ་མཐོང་བའི་ལོ་མ་སྐྱེས་ནས། མཐོང་བའི་ལམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏན།། དེ་ནས་གཉིས་ཀྱི་མཚན་དང་རྣམ་པར་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐོང་བའི་ལམ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དང་། དེ་ནས་གཟུང་བའི་སྒྲིབ་པའི་མཚན་ཉིད ་དང་ཡང་བྲལ་འཛིན་པའི་སྒྲིབ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ཡང་བྲལ་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་དབྱིངས་ལ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། ང་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པས་མཐོང་བའི ་ལམ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དང་ཐབས་སྟོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་སེམས་ལྔ་གཞན་མེད་པར་ནི་ཟློས་རིག་ནས།། དེ་ཕྱིར་སེམས་ཀྱང་མེད་པར་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལ་སོགས ་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་སོ།། འདི་ལྟར་བཟོད་པའི་དུས་ནི་སྒྲིབ་པ་སྤ་ངེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་ཚེ་གཟུང་བ་མེད་ན་འཛིན་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའདི ་དག་ནིནི་སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུང་ངོ་།། དེ་ལྟར་ཕྱིའི་ཡུལ་མེད་པས་འདི་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་ཏེ་གཟུང་བ་མེད་ན་འཛིན་པ་ཡོད་བར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། བློ་དང་ལྡན ་པས་གཉིས་པོ་མུང་རིགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བློ་དང་ལྡན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་ཚེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་གཟུང་འཛིན་གྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་དང་། དེ་མ ་ཐག་ཏུ་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེད་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུསྭཱ་ཏེ། དེ་མ་ཐག་པཱའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ།། དེ་མི་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་རྗེས་ལོ་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་ནས་མཐོང་བའི་མཐོང་ལམ་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་དང་མི་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་ཏེ། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་སྤངས་སོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བློ་དང་ལྡན་པའི་རྟག་པ་ཐམས་ཅང་ཏུ།། མཉམ་སོང་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་དག་གིས།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་པས་བསྒོམ་པའི་ལམ་སྟོན་ཏེ། བློ་དང་ལྡན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་པ ་དཔའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དུག་སྨན་ཆེན་པོ་ལྟར་སྒྲིབ་པའི་དུག་སེལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། རྟག་པར་ནི་ས་གཉིས་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆད་རྒྱུན་དུ་སྒྲིབ་པ་སྤྱོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཉམ་པར་སོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ལ་སྟོང་པར་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་སྟོང་པར་མཐོང ་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཟུང་བ་ལ་ཡང་མི་རྟོག། འཛིན་པ་ལྔ་ཡང་མི་རྟོག་པཱའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེའི་མཐུས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། དེ་གནས་ཉེས་པ་བསགས་པས་ཁྲོད་སྟུག་པོ།། དུག་སྨན་ཆེན་པོ་ལྟ་འུར་དུག ་སེལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་སྒྲ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱའོ།། གནས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བྱའོ།། ཉེས་པ་ནི་ཀུན་གཞི ་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་གཟུང་འཛིན་གྱི་བག་ཆགོས་ལ་བྱའོ།། བསགས་པ་ནི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་བག་ཆགས་སེམས་ལ་ཞེས་པར་བྱས་པའོ།། བག་ཆགས་དེ་ཡང་ཤེས་པར་བྱ་བ་དཀའ་ཞིང ་སྤང་བར་བྱ་བ་དཀའ་སྟེ་ཕྲ་བས་ན་ཁྲོད་སྐྱུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དུག་སྨན་ཆེན་པོ་ནི་སྨན་གང་ཐིགས་པ་འགའ་ཙམ་དུག་གི་བུམ་པར་ལྷུང་ན་དུག་ཐུམས་ཅད་སྨན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། བསྣམས་པ་ཙམཱ་གྱིས ་ཀྱང་དུག་སེལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་དུག་སྨན་ཆེན་པོ་བསྣམས་པ་དང་། མྱངས་པས་དུག་ཐམས་ཅན་མེད་པར་བྱེད་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྒོམ་པས་སྤྲིང་བར་བྱ་བའི་ཉོན ་མོངས་པ་ཕྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་དུག་དང་འདྲ་བར་བསཔ་ནས་གནས་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པསྣ་ཆོས་དེ་དག་གི་དོན་རབ ་ཏུ་སྣང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ལས་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི་སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པར་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཡིད་ཆེད་པའི་དོན་ཏེ། འདི་ནི་དྲོད་ཀྱི ་དུས་དང་སྦྱར་རོ།། གྲངས་མེད་པ་རབ་དབྱེ་བའི་དུས་ཀྱིས་དེའི་ཕ་རོལ་ཡོང་སུ་རྫོགས་པས་ན་མཐའ་ཡས་ཕ་རོལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཐའ་ཡས་པའི་སྒྲ་ནི་བསྐལ་པའི་གྲངས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་དུས་དང་སྦྱར་ཏེ། བསྐལ་པ་གྲངས ་མེད་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་བསྒྲུབས་པས་ན་མཐའ་ཡས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་རྗེས་ལ་ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་རྣམས་ཡིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཙམ་རིག་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས ་བ་དངོས་པོ་གཟུང་བའི་ཆ་རྣམས་སེམས་ལ་འབྱུང་བར་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིན་སྐྱེ་བོའི་དུས་སོ།། འདི་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ལ་སྲ་གཟུང་བའི་ཆ་སྤངས་ནས་འཛིན་པའི་ཆ་ཙམ་ལ་གནས་པ་སྟེ། འདི་ནི་བཟོད་པའི་དུས་སྷོ།། དེ་ཕན་ཆད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲོད་དང་རྩེ་མོ་དང་བཟོད་པ་སྐྱེས་པའི ་དུས་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གསུམ་པས་ནི་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་མངོན་སུམ་དུ་རིག་པ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་པས ་ནི་ཐབས་གང་དང་རྒྱུ་གང་གིས་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ཡང་འཇིག་ཏན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཞི་པས་ནི་བསྒོམ ་པའི་ལམྦ་ནཱ་གནས་ཡོངས་སུ་རྗེས་པའི་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགས་སུ་བཅུད་པ་བཞི་པས་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམྱ་སྟེ་ས་གཉིས་པ་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆད་བསྒོམ་པས་སྤངས ་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ཏེ། གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལཾ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟག་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་གཉིས་པ་ནས་ས་བཅུ་མན།། ་རྒྱུང་རྒྱུན་ཏུ་སྒྲི་པ་སྤོངས་ཞེས་བྱ་བའི་དོནཏྣོ།། གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་མཉམ་དུ ་སོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་དང་། གཟུང་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིང་དུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ཆགས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཁོར ་པ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བསགས་བསགས་པ་ཡང་སྤང་ཞིང་བསལ་དཀའ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་པར་མི ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དེའི་ཆེཚེ་བའི་བདག་ཉིད་བསྟན་པ་དང་། ཆེ་བའི་བདུག་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་ཡང་བསྣུན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུཾ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐུབ་པས ་གསུངས་པའི་ཆོས་ལེགས་རབ་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ། ཐུབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏེ། ལུས་དང་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས། སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་མི་མཛད་པར་ཐུབ་པོས་ཐུབ་པའོ།། ཐུབ་པ ་དེས་གསུངས་པ་ནི་ཐུབ་པ་དེས་བཤད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་ལེག་བཅུ་གཉིས་ཏེ་ཆོས་དེ་དག་ནི་ཐོག་མར་ཡང་དགེ་བར་དུ་ཡང་དགེ་ཐ་མར་ཡང་དགེ་ཚིག་བཟང་པོ་དོན་བཟང་པོ་ལེགས ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་གི་དོན་དམ་པ་ལ་བློ་གྲོས་བཞག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ.རཱ་སྦྱར་རོ།། རྩ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བློ་གྲོས་བཞག་ཅེས་བྱ་བ་ལྔ་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དབས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མདོ་སྟེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ནི་རྩ་བའི་སེམས་སྐྱེས་བྱའོ།། སེམས་དྲི་ལ་རྩ་བོའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། མདོ་སྡེ་རྒྱན་གྱི་གཙུག་ལག ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བར་མངོན་ཏེ། འདིའི་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་དང་། བཤད་པའི་སྐབས་ལས། དེ་བས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི། ཆོས་ཉིད་སྟོན་པ་དེ་ལ་ནི། དང་པོ་ཉིད་བརྟུལ་ཞུགས་པས།། མདོ་སོགས་མི་སེམས་བཞག ་བྱ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་སེམས་རྣམ་པ་དྲུག་བཤད་དེ། དྲུག་གང་ཞེ་ན། རྩ་བའི་སེམས་དང་། རྗེས་སུ་སྦྱོད་པའི་སེམས་དང་། རྣམས་པར་སྤྱོད་པའི་སེམས་དང་། རྗེས ་སུཾ་འཛིན་པོའི་སེམམྦྷ་དང་། ཀུན་དུ་སྤྱད་པའི་སེམཱས་དང་། རྗེས་སུ་སྨོན་པའི་སེམས་སོ་ཞེས་བེ་ཤད་དོ།། དེ་ལ་རྩ་བའི་སེམས་གང་ཞེ་ན། གང་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ལ་དམིགས~ཾ་པ་སྟེ། མདྨོ་དང་ལུང་དུ་བསྐྲུན ་བའི་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ། མདོ་སྡེ་འདིའི་ནི་མིང་ནི་ལ་དཀར་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མདོ་སྡེ་འདིའི་མང་ནི་ས་བཅུ་པ་ཞེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་མིང་ལ་དམིགས་པ་ནི་རྩ་བའི་སེམས་ཞེས ་བྱའོ།། ཡང་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་མིང་དང་། ཚིག་དང་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་སོ་སོར་མི་དམིགས་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅན་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བཟླུམ་པ་ན་ས་དྲ ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ལ་བྱ་སྟེ། རྩ་བའི་སེམས་དང་འབྲེལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དམིགས་ཤིང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བསྒོམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས ་ལ་སེམས་པར་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་བློས་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དྲན་རྒྱུད་རྟོག་པ་ཙམ་རིག་བརྟན་པདག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྩ་བའི་སེམས་དང་འབྲེལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དམིགས་པའི་དུས་ན། སེམས ་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་དང་པོ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལོ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པ་བྱུང་ཡང་དག་སེམས་ལས་བྱུང་བྱ་དང་སེམས་ཙམ་དུ་རིག་ནས་སེམས་ཙམ་མོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པ་དེའང་སྤངས་ཏེ། དེ ་ལ་ཡང་མི་མི་རྟོག་པ་ནི་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དུ་སེམས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་མཐར་འདི་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མྱུར་དུ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ཕ་རོལ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡོན་ཏན་དེ་ལྟ་བུ་ད ་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་མྱུར་དུ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་འགྲོ་སྟེ། མྱུར་དུ་བླ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཆིང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཁོ་ནའི ་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །། དེ་ཁོ་ནའི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། མཐུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པ་ཅིས་འབྲེལ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པ་ཉིས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། བདག་གི་དོན་དང ་གཞན་གྱི་དོན་ནོ།། དེ་ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ནི་བདག་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ནི་གཞན་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་བདག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་གྱུར་ན་སངས་རྒྱས ་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་འོག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཕྲུལ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་སྒྲུབ་པས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར ་འགྱུར་ཏེ། འཕྲུལ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཡང་སྐབས་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་མཐར་ཐུག་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་འགྲུབ་ཏེ། དེ་བས་ནི་དེ་ཁོ་ནའི་རྗེས་ལ་མཐུའི་སྐབས་བཤད ་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་བདག་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཐབས་ནི་ཁོ་ནའི་དོན་ཡིན་པར་བཤད། བདག་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་ཀྱང་དབང་པོ་མ་ཐོབ་པ་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་གདུག་ཅིང་དགུག་པར་མི ་ནུས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱོ་བ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་བར་ཐབས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁོ་ནའི་རྗེས་ལ་མཐུའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་གང་ལ་བསླབ་པར ་བྱ་བ་ལ་རྣམ་པ་བདུན་དུ་གཞག་པ་ལས་དེ་ཁོ་ནའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་མཐུ་སྨོས་པ་བཞིན་ཏེ་བཤད་དགོས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ནའི་འོག་ཏུ་མཐུའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། མཐུའི་སྐབས་འདི་ལ་དོན་རྣམ་པ ་དྲུག་ཅིག་འབྱུང་སྟེ། མཐུའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། མཐུའི་རྒྱུ་དང་། མཐུའི་འབྲས་བུ་དང་མཐུའི་ལས་དང་། མཐུའི་ལྡན་པ་དང་། མཐུའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ།། མཐུའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐུ ་ནི་འཕྲུལ་གྱི་མིག་ནས་ཟག་པ་ཟད་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལ་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་དང་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་ལས་བརྩམ་སྟེ། ཚོགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། སྐྱེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། འདིར་འཆི་འམ་སྨོས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། གང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་ངན་མེ་ཡོད་པར་གདོན་མི་ཟ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་འཆི་བ་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་ལ། འཆི་བ་ཡོད་ན་སྐྱེ་བ་གདེན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བས་དོན་གྱི་ཤུགས ་ཀྱིས་འཆི་བ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་པར་རིག་བྱའོ།། དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདི་ནས་ཤི་ནས་གནས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ནས་ཤི་ནས་གནས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སངས་རྒྱས་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས ་བར་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བ་དང་། འཆི་བ་ཤེས་ཏེ། འདི་ནི་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའོ།། ངག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཤི་འཕོས་ནས་ལྷ་དང་མི་དང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། བྱོལ་སོང་ལ་སོགས ་པའི་ལམ་རྒྱུད་ལྔ་དེ་དང་ངག་ཏུ་སྐྱེས་པའི་ཚིག་ཅི་དང་ཅི་སྨྲས་པ་ཤེས་ཤིང་ཐོས་ཏེ། འདི་ནི་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པའོ།། སེམས་ཤེས་བྱ་བ་ལ། སེ་ས་འདི་ནི་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ།། ་འདི་ནི་ཞེ་སྡང་དང་བཅས། འདི་ནི་ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཤེས་པ་ནི་སེམས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སེཾས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མངོན་པར་ཤེས་པའོ།། དགེ་དང་མི་དགེ ་བསྐྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་དགེ་བ་ཅི་བྱས་པ་དང་། མི་དགེ་བ་ཅི་བྱས་པ་ཤེས་ཏེ། སེམས་ཅན་འདས་ཚེ་རབས་སྔ་མ་འདིའི་ཚེ་ན་ནི་སྦྱིན་པ་བྱས་པས་སྦྱིན་པའི་བག་ཆགས ་དང་ལྡན། ཚེ་རབས་སྔ་མ་འདིའི་ཚེ་ན་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བག་ཆགས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆེ་རབས་སྔ་མ་ལ་ཅི་དང་ཅི་བྱས་པའི་བག་ཆགས་ཤེས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་འདིས ་ཚེ་སྔ་མ་འདིའི་ཚེ་ན་སྲོག་བཅད་པ་བྱས་པས་སྲོག་བཅད་པའི་བག་ཆགས་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚེ་ལྡམ་ལ་མི་དགེ་བ་ཅི་དང་ཅི་བྱས་པའི་བག་ཆགས་ཤེས་པ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སྔོན་གྱི ་གནས་མངོན་པར་ཤེས་པོའོ།། དེའི་གནས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་གནས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་གནས་པའི་འཇིག། རྟེན་གྱི་ཁམོས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན ་གཤེགས་པ་ལྔ་མཆོད་པའི་ཕྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བར་བྱ་བ་ཤེས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འགྲོ་བར་བྱ་བ་ཤེས་པ་ཞེས ་ནི་དེའི་གནས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་མངོན་པར་ཤེས་པའོ།། འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྱུང་བ་ནི་ཐམས་གང་གིས་བདག་དང་སེམས་ཅན་གཞན་འཁོར་བི་ལས་ཐར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ཤེས་པ་ནི་འབྱུང་བ་ཤེས ་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཟག་པ་ཟད་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མངོན་སུམ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཀྱང་། སྐྱུ་རུ་ར་ལག་མཐིལ་དུ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་གསལ་བར་མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཀུན་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་དུ་ཡང་འཇུག་ལ་དུས་གསུམ་ཀུན་དུ་ཡང་འབྱུང་བས་ན་ཀུན་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། རབ་ཏུ་ཕར་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་ཤེས ་རེ་རེ་ཞི་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་རྣམ་པ་དུ་མར་བྱ་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྟན་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ནི་ཐོགས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསྟན་པ་ཐོབ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ།། མཐུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་དེ་དག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལ་བྱའོ།། ཐོགས་པ་མེད་པ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་དུ་འཇུག་པ་དང་། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འབྱུང་བས་ཐོགས་པ་མེད་པས་ཏེ། འདིས་ནི་ཉན་ཐོས ་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་དྲང་སྲོང་གི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་འཕགས་པ་སྟོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འཇུག་པ་དང་། དུས་ཐམས ་ཅད་དུ་མི་འབྱུང་བས་ཐོགས་པ་དང་ཅེས་པའོ།། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅན་དུ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱའི ་དོན་ཏོ།། དོན་དྲུག་པོ་དེ་དག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་གཅིག་ལ་ཡང་དུ་མར་སྤེལ་བར་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་མངོན་པར་ཤེས་པས་བསྡུས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུ་ཞེས་སྟེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དུ་རྟོགས་པ་ཉིད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའི་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཐུ་རི་མཚན་ཉིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་དོན་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུའི ་རང་བཞིན་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུའི་དོན་ལ་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་དང་དབྱེ་བ་བཤད་ནས། ང་རྒྱུ་གང་གིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་པར་འགྱུར ་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་སྟེ། རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་གང་ཞེ་ན། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་གནས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བཞག ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ།། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཤིན་ཏུ་དག་ཐོབ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་ག་ཏན་བཞི་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང་། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང་། བསམ་གཏན ་བཞི་པའོ།། ཤིན་ཏུ་དག་པ་ནི་སྲེད་པ་ཤས་ཆེར་བསྒོམས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་ཤས་ཆེར་བསྒོམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་ཤས་ཆེར་བརྣམས་པ་མེད་པའོ།། ཡང་ན་ཐོད་རྒལ་དང་། ལུགས་སུ་བསྒོམས་པ་དང་། ལུགས་སུ་མི་བསྒོམ་པ་ཐོབ ་པབྱ་ནི་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཉེས་པ་བརྒྱད་སྤངས་པ་ནི་དག་པ་སྟེ། ཉེས་པ་བརྒྱད་པོ་གང་ཞེ་ན། དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། འབྱུང་བ་དང་། རྟོགས་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་དང་། མི་བདེ་བའོ།། ། ་ཐོབ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་དག་པ་དེ་ལ་གནས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནཱི། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་གནས་པའི་ཚེ་གཟུང་འཛིན་ལ་མི་རྟོག ་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ་དེས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་ཟིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་བཞག་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཚེ་ཅི་ཞིག་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅེ་ན། རྒྱུ་གང་དང་གང་གིས་མངོན་པར་ཤེས ་པ་གང་དང་གང་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མདོ་སྟེ་ལས་བཤད་དེ་རྣམ་པར་བཞག་པ་དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་ཡང་མདོ་སྡེ་ལས་འཕྲུལ་གྱི་མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པས ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་སྣང་བས་ཁྱབ་པར་མོས་ཤིང་ཡིད་ལ་གྱིས་ཤིག། དེ་གསུངས་པ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ལུས་ཡང་བར་མོས་ཤིང་ཡིད་ལ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། མ་ཐུ་གྲུབ་པའི ་དོམྦུ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་བས་འཕགས་པས་ན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསམ་གཏན ་བཞི་པ་ལ་ནི་གནས། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ནི་ལྡན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བཱན་གྲ་པའི་ཆོས་ཡིད་ལ་བྱས་ན་མཐུ་རྣམ་པ་དྲུག་ཐོབ་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འབྲས་བུའི་དྲིན་ལས་བརྩམས ་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་འབྲས་བུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུ་ག་གི་འབྲས་བུ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དཔེ་མེད་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི ་སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་འདྲེན་པར་བྱེད་པའོ།། གང་གིས་འཕགས་དང་འཕྲུལ་དང་ཚངས་པ་ཡི།། དཔེ་མེད་རྒྱ་ཆེན་སྤྱད་པ་ཤིན་ཏུ་གནས། ཞེས་བྱ་བས ་དཔེ་མེད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་པས་གནས་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་གནས་པའི་གནས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་བུ་སྨོན་པ་མེད་པས་གནས་པའི་བདེན་པ་བཞིར་གནས་པ་འམ་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན ་པས་གནས་པའོ།། འཕྲུལ་གྱི་གནས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་གནས་པ་འམ། གླེ་ཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་ལ་གནས་པའོ།། ཚངས་པའི་གནས་པ་ནི་བྱམས་པདག ་སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། གཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པའོ།། དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་འཕགས་པ་དག་ཕལ་ཚྭར་གནས་སོ།། བདེན་པ་བཞི་ལས་ཀྱང་འགོག ་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་འཕགས་པ་དག་ཕལ་ཆེར་གནས་སོ།། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཀྱང་འཕགས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་གནས་པ་དག་ཕལ་ཆེར་གནས་སོ།། ཚད ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་འཕགས་པ་དག་ཕལ་ཆེར་གས་སོ།། ཕྱོགས་སུ་དེ་སོང་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་དག། ཡང་དག་མཆོད་ཅིང་རྣམ་དགྲ་འགུགས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས ་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་ཏུ་སོང་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་དེ། འདིས་ནི་སངས་རྒྱས་མཆོད་པའི་འབྲས་བུ་བསྟན་ཏོ།། ། ་གཞན་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་ཏུ་སོང་ནས་འཕུར་བ་དང་འབར་བྱ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་འགུགས་ཏེ། དགེ་བ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ་འདིས་ནི་སེམས་ཅན་འདྲེན ་བའི་འབྲས་བུ་བསྟན་ཏོ།། ལས་རྣམ་པ་དྲུག་གི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་བསྟན་ནས་ད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དུག ་གྲི་ལས་འཆད་དེ། ལས་ཀྱང་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། མཐོང་བའི་ལས་དང་། སྟོན་པའི་ལས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས ་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་དང་། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གཉིས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་མཐོང་བའི་ལས་སོ།། དབང་བཅུ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཕུར་བ་དང་། འབར་བ་ལ་སོགས་པ ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་འཇིག་པ་དང་། ཆགས་པ་སྟོན་པ་ནི་སྟོན་པའི་སྣོམ་སེ་ལས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལས་དེ་གཉིས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས ་ཅན་བཅས་པ་སྐྱེ་དང་འཇིག་པ་ཡི།། འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀུན་སྒྱུ་མ་འདྲ་བར་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་སེམས་ཅན་དུ་བཅས་པ ་སྐྱེས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཆགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐལ་པའི་ས་སྦྱོང་བཱ་ན། སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་ངོ་།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་བ་དང་། རྨི་ལམ་ལ་སོགས ་པ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ཞིང་མེད་ཀྱང་སྐྱེ་བར་ཡང་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་གཉི་ག་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་སྟེ། མིང་ཀྱང་སྐྱེ་བར་སྣང་འཇིག་པར་ཡང་སྣང་བས་སྒྱུ་མ་དང་འདྲའོ།། ་ཞེས་མཐོང་ངོ་།། འདི་ནི་མཐོང་བའི་ལོས་ཏེ་ལས་རྣམ་པ་གཅིག་གོ། དབང་ལྡན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཅས་པ་ཡང་།། ཇི་བཞིན་འདོད་པར་དེ་དག་ཡང་དག་སྟོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་ནི་དབང་དང་ལྡན་པས་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གང་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གང་བསྟན་ན་འདུལ་ཞིང་དགའ་བར་འགྱུར་བ་སེམས་ཅན་གང་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་དེ་སྟོན་ཏེ་འབར་བ་སྟོན་པས་འདུལ་བའི ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འབར་བར་སྟོན།། འཕུར་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཕུར་བ་ལ་སོགས་པའོ།། འདི་ནི་སྟོན་པའི་ལས་ཏེ་ལས་གཉིས་པའོ།། འོད་ཟེརཱི་གྱི་ལས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅང ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཕྱོགས་བཅུར་འ་ཟེར་སྟོན་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་ཧཾ། དེ་ཡང་དོན་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་འོད་ཟེར་གཏོང་ངོ་།། གང་ཞེ་ན། ངན་སོང ་དུ་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་མཐོ་རིས་སུ་དགོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འོད་ཟེར་གཏོང་བ་དང་། བདུད་ཀྱི་གནས་དང་བདུད་རྣམས་བསྐྱོད་ཅིང་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འོད་ཟེར་གཏོང་ངོ་།། འོད་ཟེར་བཏང་བས་མི་བཟང ་སྡུག་བསྔལ་དང་། ངན་སོང་བ་རྣམས་མཐོ་རིས་འགྲོ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་། དབང་བཅུ་དང་ལྡན་པས་ཕྱོགས་བཅུར་འོད་ཟེར་བཏང་བས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གནས་ན ་བཅི་ཞིང་གཏུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་།། ཡི་དགས་ཀྱི་གནས་ན་བཀྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། བྱོལ་སོང་གི་གནས་ན་གཅིག་གིས་གཅིག་གསོང་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་འོད ་ཟེར་དེས་རེག་པ་དང་དང་སྐྱེས་ཤིང་འཕྲལ་དུ་ཡང་སྔག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ན་སྣ་ལྷོ་དང་མིའི་གནས་བདེ་འགྲོར་སྐྱེ་བར་བྱེད་དེ། འདྲ་ནི་ལས་གསུམ་པའོ།། བདུད་གནས་གཞལ་མེད་ཁང ་མཐོ་མཛེས་པ་དག། བདུད་བཅས་རབ་ཏུ་བསྐྱོད་ཅིང་སྐྲག་པར་བྱེད་ཅེས་བྱེ་བ་ལ། བདུད་ཀྱི་གནས་ནི་བདུད་དེ་ངག་འགོད་པའི་ཁང་ཁྱིམ་སྟེ། མཐོ་བ་ནི་བརྩེགས་མ་དང་རིམ་པ་དུམ་འདུག་པའོ།། མཛེས་པ་ནི ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པའོ།། བདུད་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདུད་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྟེ། འོ་ང་ཟེར་བཏང་སྟེ་བདུད་ཀྱི་གནས་རྣམས་ནི་བསྐྱོད། བདུད་ཀྱི་གནས་གཡོས་པས་བདུད་རྣམས་སྐྲག་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་ལས་བཞི ་པའོ།། རྣམ་པར་རོལ་བའི་ལས་དང་སྤྲུལ་པའི་ལས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚོགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་རོལ་བ་ནི་ན་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐེག་པ་ཆེན ་བོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའོ།། སྤྲུལ་པའི་ལས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ།། བཟོའི་གནས་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ཅན་འདུལ་བ་དང་། སྐྱེ་བུ་སྤྲུལ་ནས་སེམས ་ཅན་འདུལ་བ་དང་། དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ནས་འཆི་བ་བསྟེན་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དག་སྤྲུལ་པ་བསྟན་ནས། སྤྲུལ་པའི་མཆོག་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་བྱེད་པའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ ་མེད་པ་རྣམས་རོལ་ཅིང་།། མཆོག་རྣམས་འདུས་པའི་འོག་ཏུ་ཡང་དག་སྐྱོན་ཙཱས་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་ཚོགས་པ་ནི་ཚོགས་རྣམས་འདུས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤིག ་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཙོ་བོ་ཚོགས་པའི་དབུས་སུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་སྟོན་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་རྣམ་པར་རོལ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་འཕ ་པ་འཇམ་དཔལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་དང་། སུས་ཀྱང་ཏིང་འཛིན་དེ་ལས་བསླང་བར་མ་ནུས་པ་དང་། བུ་མོ་ལེགས ་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་བསླང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།། འདི་ནི་རྣམ་པར་རོལ་པའི་ལས་ཏེ་ལས་རྣམ་པ་ལྔའོ།། ལས་དང་སྐྱེ་བ་དང་ནི་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པས་ཀྱང་ཐམས་ཅན་དུས་སུ་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་དོ། ་ཞེས་བྱ་བས་སྤྲུལ་པའི་ལས་བསྟན་ཏེ། ལསུ་སྤྲུལ་པས་ཀྱང་དུས་ཐམས་ཅད་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད། སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་པས་ཀྱང་དུས་ཐམས་ཅད་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད། མཆོག་གི་སྤྲུལ་པས་ཀྱང་དུས་ཐམས་ཅད ་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ལས་དྲུག་དང་། དེ་ལ་རྫ་མཁན་དང་། པི་ཝང་མཁན་ལ་སོགས་པའི་བཟོའི་གནས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པར་སྤྲུལ་པ་ནི་ལས་སྤྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལྷ་དང་ཀླུ་དང ་གནོད་སྦྱིན་ནས་བྱོལ་སོང་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སྐྱེས་ནས། དེ་དག་གི་ལུས་འདྲ་བར་བསྟན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་པ་ཞེས་བྱའོ།། འོག་མིན་གྱི་ཕོ་བྲང་ན་ས་མྱ་ངན་ལོས་འདས་པའི་བར་དག་སྟེ་བསྟན་པ་ནི་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པ ་ཞེས་བྱའོ།། ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེསུ་བྱ་བ་ལས། མངོན་པར་ཤེས་པའི་ལས་དྲུག་བསྟན་ནས། ད་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ ་བཔ་གཉིས་དག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་བ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཞིང་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ།། ཞིང་རྣམས་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི ་ཕྱིར།། ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དབང་བས་དག་པ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་འདི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དག་པར་བྱེད་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་གང་གིས་དགུ་པར་བྱེད་པ་དང་། གང་དག་པར་བྱེད་པ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བཅུ་ཐོབ་པ་སྟེ། དབང་བཅུ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབོང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་ཤེལ་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་བསྟན་ན་དགའ་བའི་ཁོ་དོག་ཏུ་སྟོན་པ་དང་། གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་བསྟན་ན་དགའ་བའི་རྣམས ་ལ་གསེར་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་ཏུ་སྟོན། དེ་དག་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་སྟོན་ནུས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། སངས་རྒྱས་མཚན་དགྲ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་མཚན།། ཡང་དག་བསྒྲགས་པས་ཁམས་གཞན་འགྱེད་ཅེས་བྱ་བས།། ་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་དག་པར་བྱེད་པ་སྟོན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ངེས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གྱི་མཚན་མི་གྲག་ཅིང་མེད་པའི ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ངོར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་མཚན་གྲགས་པར་བྱ་སྟེ། དད་པ་བསྐྱེད་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཡོད་པའི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་དེར་སྐྱེ་བ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། ལྡན་པའི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་པོ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ལས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་པར་བྱེད་པར་པོསྟན་ནས། ང་ནི་མངོན་པར་ཤེས་དྲུག ་ཡོད་པ་དེ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་བསྟན་པ་བསྟན་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་ནུས་པར་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། རབ་ཏུ་བསྔགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཚིག་གཟུང་བར་འོས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་ནོ། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་སྨིན་བྱེད་ནུས་པར་འགྱུར་བ་ནི། ཇི་ལྟར་འདབ་མ་རྒྱས་པའི་བྱ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་སྦྱིན་པར་བྱེད་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་བྱ་རྙེད་པ་ག་ཤིག་རྟོགས་ཤིང་རྒྱུ་ས་པ ་ནམཁའ་ལ་འགྲོ་བ་ན་ཆེན་པོ་འབད་པ་མྱེད་པར་དགའ་མགུར་འགྲོ་ཞིང་ནམ་འཕང་གཅོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་ལྡན་ན་གཅིག་ཏུ་འབདྨ་པ་མེད་པར་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་སེམས་ཅན་བསྡུས་ནས་མི་དགེ་བ་ལས ་བཟློག་པས་དགེ་བ་ལ་བཞག་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ལས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་བསྔགས་པ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བས་རབ་ཏུ་བསྔགས་པ་དེང་ལྡན་པ་བསྟན་ཏེ། ་ན་ངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ན་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འདྲི་ཞིང་ཞུ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འདྲི་བས་ཇི་སྐད་དུ་མངོ་སྟེ་དེག་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་མདོ་ཞུ་བ་ཞུས་པ་དང་དྲི་བ་དྲིས་པ་ཡིག ་ལེག་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསྔགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ལ་ཆེ་གོ་རུང་བར་འོས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བས། ཚིག་གཟུང་བ་དང་འོས་དང་ལྡན་པ་བསྟན་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང ་ལྡན་ན་གཞན་གྱི་སེམས་དང་མཐུན་པར་ཚིག་སྨྲ་བ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་རྣམས་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚིག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས ་མི་གཅོག་ཅིང་ཇི་སྐད་བསྒོ་བ་བཞིན་དུ་ཉན་དུ་བཏུབ་པར་འགྱུར་རོ། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཇུག་པའི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྡན་པའི་དོན་བསྟན་ནས་མངོན་པར་ཤེས་དྲུག་དང་ལྡན་པའི ་སེམས་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མཐུ་རྣམ་པ་དྲུག་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་ངོན་ལ་ཇི་སྐད་འཇུག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མངོན་ཤེས་དྲུག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་ཤེས ་པ་དྲུག་ནི་འཕྲུལ་གྱི་མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནས་ཟག་པ་ཟད་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་བཱར་དུ་དྲུག་གོ། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ། རིག་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིག་པ་གསུམ་ནི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རིག ་བ་དང་། འཆི་འཕོ་རིག་པ་དང་། ཟག་པ་ཟང་བ་རིག་པ་སྟེ། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རིག་པས་ནི་སྔོན་གྱི་དུས་ལ་མཁས་སོ།། འཆི་འཕོའི་རིགས་པས་ནི་ཕྱི་མའི་དུས་ལ་མཁས་སོ།། ཟག་བཟང་པའི་རིགས་པས ་ནི་ང་ལྟར་གྱི་དུས་ལ་མཁས་ཏེ། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ནི་གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་པོའོ།། ནང་གཟུགས ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་ལ་ཕྱིའི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་གཉིས་པའོ།། བཟང་པོའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལུས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ནས་གནས་ཏེ་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་པའོ།། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས ་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཅུང་ཟད་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་དང་།། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་བརྒྱད་།། འདི་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། དེ་བཞིན ་ཟོལ་གནོན་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཟིལ་གྱིསོ་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་བརྒྱ་དྲོ་དེ་གང་ཞེ་ན། ནང་གཟུགས་ཀྱི་འདི་ཤེས་ལ། ཕྱིའི་གཟུགས་རྣམས་ལ། ཆུང་བ་དང་། ཁ་དོག་བཟང་པོ་དང་། ཁ་དོག་ངན་པོ་དང་། གྱ་ནོམ ་པུར་མཐོང་སྟེ། གཟུགས་དེ་དག་ཀྱང་ཟིལ་གྱིས་མུནནྡོ་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཟིལ་གྱི་སྔ་མནན་ནས་མཐོང་སྟེ། འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཚད་དང་པོའོ།། དེ་བཞིན་དུ་ནང་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ལ། ་ཕྱིའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་ཆེན་པོར་མཐོང་སྟེ། འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེང་གཉིས་པའོ།། ནང་གཟུགས་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་ལ་ཕྱིའོ་གཟུགས་རྣམས་ལ་ལྟ་སྟེ། ཆུང་ངུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན ་པའི་སྐྱེ་མཆེད་གསུམ་པའོ།། ནང་གཟུགས་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་ལ་ཕྱིའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་ལྟ་སྟེ། ཆེན་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་པའོ།། དེའི་སྟེང་དུ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ ་@དང་དཀར་དམར་པོ་དང་དཀར་པོ་མནནུ་ཏེ་བརྒྱད་དེ་འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་བཞིའོ།། ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མཆེ་བཅུ་ནི་ས་དང་། ཆུ་དང་མེ་དང་། ཆུང་སྟེ་འབྱུང ་བཆེན་པོ་བཞི་དང་། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། དཀར་པོ་སྟེ་ཁ་དོགེ་བཞི་དང་། ནུནཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྣམ་ཤོས་མཐའ་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀྱིས་བསྣུན་ཏེ་བཅུའོ།། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ ་ལྔའོ།། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ་མེད་པོ་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་པ་པའི་མཐུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡིང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང ་ན་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་དྲུག་གོ།། བརྟན་པ་ཐོབ་པའི་མཐུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤང་བ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས ་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཐུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་རྣམ་པར་དུ་བྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དྲུག་གིས་མཐུ་བཤད་ནས། དེའི་ཆེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐུ ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་ཕྱེ་བའི་སྒོ་ནས་མཐུ་རྣམ་པ་དྲུག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུ་ནི་དྲུག་ཡོན་ནོ་ཞེས་བཤད་ནས།། ང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ཡོན་ཏན་ཆེ་བ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ ་སྟེ། ཆེ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། གང་ཞེ་ན། དབང་གི་ཆེ་བ་དང་། དགའ་བའི་ཆེ་བ་དང་། སྲིང་པ་ན་མི་འཇིག་པའི་ཆེ་བའོ།། དེ་ནི་དབང་གི་མཆོག་རྣམས་ཐོབ་པའི་འོ།། འགྲོ་བ་དབང་མེད་རང་དབང་བཀོད་རྟག་ཏུ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་གི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཐུ་རྣམ་པ་དྲུག་ཐོབ་པའམ་དབང་རྣམ་པ་བཏུ་ཐོབ་པ་འམ་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དབང ་ཐོབ་པས་ན་དབང་གི་མཆོག་ཐོབ་པའི་བློ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བློ་ནི་ཤེས་རབ་ལ་བྱའོ།། སེམས་ཅན་རྣམས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་སོང་ནས་ཚེ་འདིར་ཡང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་གར་དྲངས་པར་འཇུག་པས་ན ་རང་དབང་མེད་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཡང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པོས་གང་དུ་འཕངས་པར་མི་འདོད་བཞིན་དུ་འགྲོ་དགོས་པས་ན་རང་དབང་མེད་པ་སྟེ། རང་དབང་མེད་པ་སེམས་ཅན་དེ་དག་རྫུ་འཕྲུལ་བསྟན་ཏེ། ་དང་པ་བསྐྱེད་ནས་དགེ་བ་ལ་དགོད་པས་ནཱ་རིང་དབང་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་བྱ་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་དགའི་ཞེས་བྱ་བས་དགར ་བའི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། བདག་གི་དོན་དུ་མི་སེམས་པར་དུས་ཐམསོ་ཅད་དུ་ཡང་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་ལ་མོས་ཤིང་དེ་འབའ་ཞིག། སེམས་པས་ན་གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བར་རྣམ ་པར་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སེང་གེ་བཞིན་དུ་རབ་བས་ཏན་སྲིད་ན་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བས་སྲིད་པ་ན་མི་འཇིགས་པའི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་སེང་གེ་ནགས་དང་ནགས་ཀྱི་འདང་ན་ཕུག་དང་རི་ལ་སོགས ་པ་ན་ནགས་ཤིང་རྒྱུ་བའི་ཚེ།། རི་དགས་གང་གིས་ཀྱང་མི་འཇིགས་པར་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཁམས་གསུམ་ལ་གནས་བྱའི་ཚེ་ཡང་བདུད་དང་མུ ་སྟེགས་ལི་སོགས་པ་གང་གིས་ཀྱང་མི་འཇིགས་ཤིང་། འདོད་ཆགས་དྲང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་གོས་སུ་ངོགས་པའི་འཇིགས་པ་ཡང་མེད་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ།། །། མཐུའི ་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། ། མཐུའི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་ཐེག་པ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱ་ཆེའི་ཕྱིར་དང་ཟབ་པའི ་ཡོངས་སུ་སྨིན་དང་རྣམ་མི་རྟོག། འདི་ལ་གཉིས་ནི་བསྟན་པའི་ཕྱིར།། དེ་ནི་ཐ་ན་མེད་པའི་ཐ་བསྟེ། ཞེས་བཤད་དེ། མཐུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཤད་པ་མཐོང་བས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ ་པའི་སྒོ་ནས་མཐུ་མཐོང་བ་དང་། དེ་ལ་ཚོགས་པ་སྐྱེས་ནས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་མཐུ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་བོ་ཤད་ཟིན་ཏོ།། ཟབ་པ་བཤད་པས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པའི་སྒྲ ་ནས་བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པས་ནི་མཐུའི་རྗེས་ལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པཔོའི་ཐབས་ཡིན་པར་བཤད་།། འཁོར་བ་ན་གནོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྐྱོ་བ་མེད་པར་དུས་རིང་པོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི ་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་སྨྲ་ན། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་རྒྱ་ཆེར་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དོགེ་བའི་ཆོས་རྒྱ་ཆེར་འཕེལ་བར་བྱང་བའི་ཐབས་ཡོངསུ་སྨིན་པར ་བྱེད་པའི་སྐབས་བཤད་དོ།། དེའི་ཕྱིར་མཐུའི་འོག་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་སྲང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་རྣམ་པ་བདུན་བཤད་པ་ལས་མཐུའི་རྗེས་ལྔ་བདག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བཱ་སྨོས་པས་ན་དེ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཕྱིར། མཐུའི་རྗེས་ལ་ཡོང་སུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་བསྡུ་བའི་ཚོགས་སུ ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོངསུ་སྨིན་པ་རྣམ་གཉིས་ལ་བདགྲ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་འཚོང་དེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་ན་ནམ་ཤིང་ཏོག་བཟའ་བར་རུང་བའི་དུས་ན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁ་ཟས་བཟའ་བར ་རུང་བའི་དུས་ན་ཡོང་སུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ནམ་དགའ་བ་དང་དད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་དུ་ཤེས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོངས་སུ་སྨིན ་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཡང་དང་པོའི་ཚོགས་བཅང་གཅིག་གིས་ནི་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དོན་མདོར་བསྟན་པའོ།། ཕྱོགས་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅད་ལྷག་མས་ནི་གོང་མའི་དོན་ཉིད་ཞིབ་ཏུ་འཆད ་པས་ན་ཚིགས་བཅད་དང་པོ་ནི་བསྡུས་པའི་ཚེགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དགའ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བསྟན་པ་དེ་འབའ་ཞིག་ལ་དགའ་ཞིང ་དེ་ལ་འདོད་པ་ཡོད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་དྲང་པོ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་འདོད་པ་མེད་མ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གང་ཟག་དགི ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་འདི་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལྟམ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་དད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་བུའི་སེམས་ཡོད་ན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད ་ངོ་།། རབ་ཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནམ་རང་བཞིན་གྱི་འདོད་ཆག་སོ་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་ཤས་ཆུང་བར་གྱུར་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་ནུས་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པ་ནི་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་མཐུ ་ཡོད་ན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་རིག་པར་བྱའོ།། སྙིང་བརྩེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཇི་ལྟར་གསལ་བར་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་སྙིང ་རྗེ་བརྩེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྙིང་རྗེ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་ན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། བཟོད་པ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ ་སྦྱིན་པར་བྱ་བའི་ཚེ། མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བ་དང་། གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ཡང་ཉམས་སུ་ལེན་ནུས་ནུ་ནི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཟོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱའོ།། ཡིང་སྣོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམས་བཤད་པའི་དུས་ན་ཡང་། དང་པོ་ཉན་པའི་དུས་ན་ཡང་དོན་དང་ཚིག་འཛིན་ནུས་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་ཚིག་རྣམས་ནི་མི་བརྗེད་པར་ཚིག ་འཛིན་ནུས། དོན་རྣམས་ནི་མ་ནོར་བར་རྟོག་ནུས་པ་ནི་ཡེང་སྔོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱའོ།། མཐུ་ཡོད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསོད་ནམས་དང ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཤས་ཆེར་བསགས་པས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གྱིས་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་ཅིང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་མཐུ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་འདྲེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བའི་མཚན ་ཉིད་ངོ་།། མི་འཕྱོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པའི་དུས་ན་བདུད་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དྲདཔའི་སྤྱོད་པ་འདོར་དུ་གཙུག་ཀྱང་སྤྱོང་པོ་མི་གཏོང་བ་དང་། མུ་སྟེགས་པས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཤད་དེ་ལྟ་བ་གཞན་དུ་བསྒྱུར་བརྩམས་ཀྱང་ལྟ་བ་མི་འགྱུར་བ་ནི་མི་འཕྲོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་ན་ཡོངས་སུ ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།། ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནམ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་པ་དེ་ན་སྤོང་བའི་ཡན་ལོག་ལྔ་དང་ལྡན་ཏེ། སྤོང་བའི་ཡན་ལག་ལྔ་ནི་དད་པ་དང་། གཡོ་མེད་པ་དང་། སྒྱུ་མེད་པ་དང་།། ་ནད་མེད་པ་དང་། གནས་མཐུ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེ་ལྔའི་དོན་ཞིབ་ཏུ་ནི་འོག་ནས་འཆང་ངོ་།། རབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཆོས་དགུ་པོ་ཀུན་ཀྱང་ཤས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་རྒྱལ་སྲས་ཡོངས་སྨིན ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཆོས་དགུ་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་དགུ་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་ཆོས་རྣམ་པ་དགུ་ཞིག་གླེངས་པ་ལས་དགའ་བའི་སེམས་ཇི་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་ན། དགའ་བར་སྨིན་པར ་པར་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏེ།། དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་། དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་དང་། དགའ ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་ལསོ་དང་གསུམ་མོ།། གྲོགས་མཆོག་ལ་སོགས་གསུམ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོགས་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བྱ་སྟེ། དགེ་བོའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། ་མཉན་ནས་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་གྲོགས་མཆོག་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།། བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པའི་ཆོས་ཉན ་པ་དང་སེམས་པ་དང་བསྒོམ་པ་ལ་བར་འགའ་འཇུག་པར་འགའ་མི་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱི། རྐུན་མི་འཆང་པར་འཇུག་བྱས་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དམ་པའི་མཐར་ཕྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། བསམ་གྱིས་མི ་ཁྱབ་པའི་གནས་བཞི་ལ་ཐེ་ཚོམ་དྲང་སོམ་ཉི་མེད་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་བཞི་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ལསྣ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། སྨན ་དང་སྔགས་ཀྱི་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་བ་དང་། དམ་པའི་མཐར་ཕྱིན ་པ་དང་གཉིས་ཀྱིས་དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་ཏོ།། མཆོག་གི་ཆོས་ཀྱང་སྡུད་ཅེས་བྱ་བ་། མཆོག་གི་ཆོས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཏེ། སྡུད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི ་ཆོས་འཛག་རྟེན་པ་རིང་དུ་གནས་ཤིང་མ་ནུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྲུང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྲུང་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ཇི་ཙམ་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འཆང་བའི་གང་ཟག་དང་། ཉན་པའི་གང་གཟག་ཡོང་པ་དེ་ཙམ ་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་ཆེ་བོའི་ཆོས་མ་ནུབ་པ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འཆང་པ་ཡིན་པ་དྲང་། ཉན་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་འཚེ་བ་དང་། གནོད་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་བྱེད་ཅིང་ཡོ་བྱད་རྣམ་པ་སྣ ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོང་པར་བྱེད་པའོ།། འདིས་ནི་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། དམ་ཆོས་ཆེར་གཟུང་ཕྱིར་ནི་སྙིང་རྗེ་ཅན། ཡང་དགེ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་བསྟེན ་པ་དེ་ཡང་། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་གཟུང་ཞིང་འཇིག་རྟེན་དུ་གྷུ་ནུས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགའ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་འཇུག་སྟེ། གོང་དུ་བཤད་པ་དེ་དག ་ནི་དགའ་བར་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དའི་མོས་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པོའོ་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་གཟུངསུ་གཟུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་པར ་རེག་པར་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དགའ་བ་ཡོངསུ་སྦྱིནུ་པ་ཡང་དག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་འཇིག་རྟེན་དུ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པའི་དོན་དུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། ངང་པ་ཡོངསུ་སྦྱིན་པ་ལས ་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དད་པའི་ཚེ་ཇི་ཙམ་ཞིག་སེམས་ལ་སྐྱེས་ན་དད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་བཅང་བ་རྩོམ་སྟེ། དེ་ཡང་དོན་དུ་ན། དད་པའི་རྒྱུ་ཡང་བསགས། དང ་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཕུན་སུམ་ཚོགོས།། དད་པའི་ལས་དང་ཡང་ལྡན་ན། དང་པོ་ཡོང་སུ་སྨིནྡ་ཏོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཧོ།། ཡོན་ཏན་ཤས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོན ་ཏན་ཤེས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅི་ན། ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲྀ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི ་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ།། དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་ལས་དད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་ན་འདི་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།། ཡིད་ཀྱང་མི་ཕྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོར ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུང་ནས་དེ་ཕན་ཆང་སངས་རྒྱས་ལ་སེམས་མི་ཕྱེད་པ་དང་། ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ་སེམས་མི་ཕྱེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་དད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རང་བཞིན ་ཡིན་ནོ།། ཏིང་འཛིན་མྱུར་ཐོབ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་གྱུར་ནུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་འཛིན་དང་ནམ་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན ་ལ་སོགས་པའི་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་དུ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འབྲས་བུ་མྱོང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། འབྲས་བུ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ལ་བྱ་སྟེ།། ་དང་པཱ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཀྱང་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་དང་འབྲས་བུ་མྱོང་བ་གཉིས་ནི་ལས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ནི་སྟོན་ལ་མོས ་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་སངས་རྒྱས་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མོས་ཤིང་དད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ ་ངདང་ལྗོན་པའི་ངང་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡོངསུ་སྨོན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཞི་བ་ནི་ཉོནརྀ་མོངས་པ་སྦྱངས་ཏེ། ཉོན་མོ ་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་སྤངས་ན། རབ་ཏུ་ཞི་བ་སྨིན་པར་འགྱུར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་སྟེ། དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས ་སྟོན་ཏོ།། ཤིན་ཏུ་བསྡམས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤིན་ཏུ་བསྡམས་པ་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཟིན་པས། མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང་པོ་རྣམས་ཡུལ་ལ་མི་འཇུག་པར ་དཀག་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་བསྡམས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དང་པོ་སྦོམ་པ་ལེན་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཟས་ལ་ཚོང་རིག་པ་དང་། སྲོང་དང་ཐོ་རངས་ལ་མི་ཉལ་བ་དང་། དབང་པོ་བསྡམས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི ་ལམ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་དང་། མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་སྟེ། ལམ་འདི་དག་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་རྟོག ་པ་སྤངས་ཞེསོ་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འོང་ང་ཆགས་ལ་རྟོག་པ་དང་། ཞེ་སྡང་ལཱི་རྟོག་པ་དང་། སད་པ་རྟོག་པ་དང་། མེད་པར་རྟོག་པ ་དྲདང་། རྟག་པར་རྟོག་པ་དང་། མི་རྟག་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྟོག་པ་དེ་དག་སྤངས་པ་ནི་རབ་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་ནོ།། བར་ཆང་མེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཆགས ་ཀྱི་གཉེན་པོ་མི་གཙང་བ་བསྒོམ་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གཉེན་པོ་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་དང་། གཏི་མུག་གི་གཉེན་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བསྒོམ་པ་ལ་བར་ཆད་མེད་།། རྒྱུན་ཏུ་བསྒོམ་པར་བྱེད་པ ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཡོངསུ་སྨིན་ལམ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། དགེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དྲུག་ལ་སྤྱོད་དེ་བསྒོམ་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་དགའ་བ་སྟེ། ་འདི་ནི་ཡོང་སུ་སྨིན་བུའི་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། རྒྱུ་ལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། ཡང་དག་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚཆེན་ཉིང་འདོད་ཅེས་བྱེ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ ་བབར་རྟོག་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ་ནི་བྱང་ཆུ་སེམས་དཔེའི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར ་འདོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྙིང་རྗེ་ཡོངསུ་སྦྱིན་པའོ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཚེག་སུ་བཅད་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་ན་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པ ་ནི་སྙིང་རྗེ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་བརྩེ་བ་ཇི་ཙམ་ཞིག་སྐྱེ་སི་ན་སྙིང་རྗེ་ཡོང་སུ་སྨིན་པ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱི་རུ་ཚེ་གསུ་བཙོད་པ་རྩོམ་མོ་ནས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་སྙིང་རྗེའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་། ལསཽ་གསུམ་དང ་ལྡན་ན་སྙིང་རྗེ་ཡོངསུ་སྤེན་པ་སྟོན་ཏོ།། སྙིང་རྗེ་རང་བཞིན་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་བཞིན་གྱི་སྒོ་ནི་རིགས་ལ་བྱ་སྟེ། སྙིང་རྗེའི་རིགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས། རིགས་དང ་ཁམས་དང་ས་བོན་དང་རང་བཞིན་དག་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་དོ།། གཞན་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་གཞན་དགྲ་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་འདོད་པ་མི ་རྙེ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས་དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆུང་ངུའི་སེམས་ཀྱང་ཡང་དག་རབ་ཏུ ་སྤོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆུང་ངུའི་སེམས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་བཏང་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འཇུག་པ་སྟེ། སེམས་དེ་སྤངས་ནས་སེམས་ཅན་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཁོར ་བར་འགྲོ་སེམས་པ་ནི་ཆུང་ངུའི་སེམས་སྦྱོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྙིང་རྗེའི་རང་བཞིན་དྲང་། གཞན་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་ན་སྙིང་རྗེ་པ་དང་། ཆུང་ངུའི་སེམས་སྤང་བ་དང་གསུམ་ནི་སྙིང་བརྗེ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།། ་ཁྱད་པར་འགྲོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལཾ། གོང་དུ་སྨོས་པའི་རྒྱུ་ག་སུམ་གྱིས་ཎྱ་བྱས་ནས་སྙིང་རྗེ་ཡང་ཇི་ཚུར་འགྲོ་སྟེ། སྐུ་དྲང་པོའི་དུས་པས་ས་གཉིས་པའི་དུས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བ་ལས། སྣ་དགུ་པའི་སྙིང་རྗེ་བས་ས་བཅུ་པའི ་སྟོང་རྗེ་ཆེ་འགྱུར་པ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འོདོ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་ནོ།། འགྲོ་བའི་མཆོག་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་དང ་པོའི་དུས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བར་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ། སེམས་ཅན་ཀུན་ལས་འཕགས་པའི་ལུས་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ཐོ་བ་ནི་འགྲོ་བའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ལས། ་བསྟན་ཏོ།། བཟོད་པ་ཡོང་སུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་དུས་གྲང་བ་དང་ཚོ་བ་ལ་སོགས་པའི ་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཉམསུ་ལེན་པ་ནི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཅི་ཙམ་ཞིག་ཉམ་སུ་ལོན་པར་ནུས་ན་བཟོད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་བཟོད ་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།། རང་བཞིན་བཙུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྟན་པ་དང་། བཟོད་པ་དང་། མི་བརྗེད་པ་དང་།། ཞེས་སྡང་མེད་པ་ལ ་སོགས་པ་ནི་བཟོད་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས།། རང་བཞིན་ཡང་འདིའི་སྐབསུ་རིགས་ལ་བྱ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་བཟོད་པའི་རིགས་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་ཕྱིར་བཟོད་པའི་རིགས་ཡོད་པས་ན། བཟོད་པ ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཆང་བའི་མདོ་སྡེ་མ་ཐོས་ཀྱང་གཞན་གྱིས་གནོད་པར་བྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཉམས་ལེན་ཅིང་ཞེ་སྡང་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སོ་སོར་བརྟགས་པ་བསྒོམ་པ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། སོ་སོར་བཏགས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ལ་བྱ་སྟེ། བཟོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་མདོ་སྡེ་དག་ཐོས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅན་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ ་བ་དང་། གནོད་པ་བྱས་པ་དག་ལ་བཟོད་ཅིང་ཉམ་སུ་ལེན་ཏོ།། སོ་སྔོར་བརྟགས་པ་བསྒོམ་པའི་དོན་དག་ནི་དེ་ལྟ་བུའོ།། ཡང་ན་གཞན་དག་གིས་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་དང་། བདགུ་གིས་གྲང་བ་དང་ཚ ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་འདི་ངག་ཀྱང་ཚེ་སྔ་མ་ལ་བདག་གིས་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ཚེ་འདིར་བདག་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་བདག་གིས་གནོད་པ་བྱས་ན་ནི་ཚེ ་རབ་སྔ་གཞན་དུ་ཡང་སྡུག་བསྣོལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བས་གནོད་པ་ཅི་ཙམ་བྱུང་ཡང་བཟོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རང་བཞིན་བརྟན་པ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས ་པ་གཉིས་ནི་བཟོད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།། སྡུག་བསྔལ་གྲང་ལ་སོགས་པ་རྟག་མོ་མཇེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི ་ཕྱིར། གྲང་བ་དང་ཆེ་བ་དང་། སྦྲང་བུ་དང་ཤི་སྦྲང་དང་། བཀྲེས་པ་དང་སྒོམ་པ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ཡང་། ཉམ་སུ་ལེན་ཅིང་སེམས་མི་ལྡོག་པ་ནི་མི་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།། འདི་ནི་བཟོད་པའི་རང ་བཞིན་ནོ།། ཁྱད་པར་འགྲོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བཅུ་གོང་ནས་གོང་དུ་བཟོད་པ་ཡངས་ཤིང་ཤས་རྗེ་ཆེ་ཇེ་ཚར་གྱུར་པ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་བཟོད་པའི་ལས་རྣམ་པ་གཅིག ་གོ། ངག་ལ་མངོན་པར་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་ལ་དགའ་སྟེ།། འདི་ནི་བཟོད་པའི་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། བཟོད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་འདོད་ཅེས ་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུར་བཟོད་པའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་བཟོད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡིད་རྣོ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚོགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་པོ་ཡིད་རྣོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཡིད་རྣོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་མིང་སྟེ། ཡིད་རྣོ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཤེས་རབ་ཅེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་མདོ་དེ་དག་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས ་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཤེས་རབ་ཅན་ཡིད་རྣོ་བ་མཁས་པའོ་ཞེས་གསུངསོ།། དོན་དུ་ན་དེ་ཁོ་ན་ཁོང་དུ་མ་ཆུང་པ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ལ་ཞུག ་པའི་གང་ཟག་མོས་པ་སྐྱོང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ལ་ཡིད་རྣོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡིད་རྣོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་ཡིད་རྣོ་བ་ཡོངསསུ་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་སྨིན་དག་ཅིང་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཚེ་རབས་སྒྱུ་མ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོསྩོགས་པའི་དགེ་བ་བྱས་པས་གྲཝར་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ ་མས་ཅད་ཚང་བ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་རབ་རྣོ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་ཕུང་པོ་ལ་ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།། འདིས་ནི་ཡིད་རྣོ་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ།། ཐོས་པ་ལ་སོགས་མི་བརྗེད ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ལ་ཡིད་རྣོ་བ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དྲན་པ་དང་ལྡན་པོའི་ཕྱིར་དམོ་ཆོས་ཐོས་པ་དང་། བེམས་པ་དང་། བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། སྔོན་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ལས ་ཅི་བྱས་པ་དང་ངག་གི་སྒོ་ནས་ཚིག་ཅི་སྨྲས་པ་རྣམས་དྲན་ཞིང་མི་བརྗེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིནི་ལེགས་སྨྲས་ཉེས་སྨྲས་རབ་ཏུ་ཆུད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་ལེགས་པ ་སྨྲས་པ་དང་། ཉེས་པར་སྨྲས་པ་ངོས་ཟིན་ཅིང་རྟོགས་ཏེ། འདིས་ཚིག་འདི་སྨྲས་པ་ནི་མ་ནོར་ཏེ་ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས། འདིས་ནི་ཚིག་འདི་སྨྲས་པ་ནི་ནོར་ཏེ་ཉེས་པར་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས ་ཏོ། མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་མི་བརྗེད་པ་དང་། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་དང་། ཉེ་བར་སྨྲས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་ཡིད་རྣོ་བའི་རང་བཞིན་ནོ།། དྲན་པ་ཡི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་མི་བརྗེད་པར་ནི་དྲན ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བློ་ཆེན་སྐྱེ་བ་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱས་པ་མི་བརྗེད་པ་དང་། ལེགས་ཉེས་ཀྱང་ངོས་ཟིན་ཏེ་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པའི་ཤེས་རབ་དེས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདྲས་པའི་ཡེ ་ཤེས་སྐྱེད་པ་བྱས་བློ་ཆེན་སྐྱོ་བ་རུང་ཞེས་བྱ་བས་སྟེ། འདི་ནི་ལས་སོ།། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་གཉིསུ་མེད་པའི ་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱའོ།། སྟོབས་དང་ལྡན་པ་བསྐྱེད་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྟོབས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཐུ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཅིག་སྟེ། བུ་སོང་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསག ་ནས་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤངས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ནི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ།། དེའང་སྟོབས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་སྟོབས་ཡོང་སུ་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིགསུཾ ་བཅུད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཁམས་གཉིས་རྒྱས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དགེ་བོ་གཉིས་ནི་བསོད་ནམས་ཚོགས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དགེ་བའོ།། ཁམས་ཀྱི་སྦས ་ནི་ཚོ་གས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ས་བོན་ལ་བྱ་སྟེ། བསོད་ནས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ས་བོན་རྟོས་པར་བྱེད། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ས་བོན་རྟས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་འདིས་ནི་གྷོགྶཿ་ཡོངས་སྦྱིན་པའི་རྒྱུ་ཥྚསྟན་ཏོ།། འདུལ་བྷཱུ་སྠེ་བ་ཪྵ་ཏཱན་རང་བའི་མཆོག་ཅེས་བྱཱ་སྭཱཛྭ་ལ། ཛྙཱན་ཙེ་སྱཱ་བྱཱ་བ་ནི་ལྟས་ལ་བྷྱསྟེ། བསོད་ནམས་དངུས་ཤེས་ཀྱུ་ཚོགས་པསགས་པས་གྷ་དྷཱན། ་སྦྱངས་ནཱས་སྟོང་པ་ཉིད་ཁང་དུ་ཆུང་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟྭ~ཾ། དེ་ལྟ་བུ་ནུས་པའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ནུ། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རྟེན་རུང་བའི་མཆོག་ཅེས་བྱ་སྟེ། འངས ་སྒྲིབསྣ་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་ཏོ།། མཆོག་གི་སྒྲས་ནི་ལུས་དེ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་སོགས་པ་ལས་འཕགས་པར་བསྟན་ཏོ།། བཱ་སམས་པ་གྲུབ་ཅིང་ཅེས་བྱ་བ་ལ་བསོད་ནི་མས་དང་མ ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་དག་ཉིད་ཅི་བསམས་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཡང་ཡོངསུ་ཁེངས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ནི་སྟོབས་ཀྱི་ལས་རྣམ་པ་གཅིག་གོ། ་འགྲོ་བའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསོད་ནམས་དང་མི་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཝཱནྟི་པཱངྒེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལལྡན་ལ་སོ་ཤེས་པར་འགགས་པཱ་བསད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ནི་སེམས་ཅན ་ཀུན་པས་ལུས་མཛེས་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་འཕགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཛིན་སྟོབས་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་ལེས་གཉིས་པའོ།། སྟོབས་རྙེད་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོབས་ཀྱི་གྱུ ་རང་བཞིན་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་སྟོབས་ཡོངསུ་སྨིན་པ་རྙེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མི་འཕྲོགས་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི།། ་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་མཐུ་དང་ལྡན་པས་བདུད་ལ་སོགས་པས་ནི་སྤྱོད་པ་བསྒྱུར་བར་མི་ནུས་པ་ལ་མུ་སྟོགས་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་ལྟ་བ་བསྒྱུར་བ་མི་ནུས་པོ་བསྟན་པོའི་ཕྱིར་ཚེགསུ་བཅད་པ ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་མི་འཕྲོགས་པའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་ལས་གསུམ་དང་ལྗོནྡ་ན་མི་འཕྲོགས་པ་ཡོངསུ་སྦྱིན་པ་ཡིན་པར་སྟོན་ནོ།། ཆོས་བཟང་རིགས་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་ཆོས་བཟང་པོ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་རིགས་པ་རྣམ་པ་བཞིས་དཔྱད་ཅིང་བསམས་པ་ལས། ཆོས་ཀྱི་དོན་གཏན་ལ་ཕབ་ཅིང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་སེམས་རྙེད་པ་ནི་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱོད ་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མི་འཕྲོགས་པའི་རྒྱུའོ།། དེ་ལ་རིགས་པ་བཞི་ནི་ལྟོས་པའི་རིགས་པ་དང་། བྱ་བ་བྱེད་པའི་རིགས་པ་དང་། གཏན་ཚིགས་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པའོ།། དེ་ལ་རྒྱུ་ལས་བརྟེན ་ནས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ལ་ལྟོས་པའི་རིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་གཟུགས་དང་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་ལྟོས་པའི་རིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་མཐུ་ལས་མིག་གི་རྣམ ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ལས་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་རིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཏན་ཚིགས་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་ནི་གསུམ་ཏེ། འབྲས་བུའི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་དང་། མི་དམིགས ་བླའི་རྒྱུའོ།། དེ་ལ་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ནཱི་གཱང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་དེ་ན་མེད་ཡིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུན་ཤིང་ཞེས་བྱ་བས་ཤིང་ཤཱ་པ་དང་བང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཀུནྡ་ལ་ཁྱབ་པས་ན་འཛིནི་ཤིང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི ་སྦྱི་ན་ན། ཤིང་ཤཱ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། མི་དམིགས་པའི་རྒྱུནི་སྐུ་ཕྱུགས་འདི་ན་དམྱིགས་སུ་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བུམ་པ་སྣང་བྱས་ནི་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས ་པོ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རང་། མ་བྱུང་ཡང་རུང་། མ་རིག། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་འདི་ནི་ཡེ་ནས་གནས་ངའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། རྟག་ཏུ་བདུད་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་མེད་ཅེས ་བྱ་བ་ལ། ནམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་ཚེ་འདུད་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགསུ་སྤྲུལ་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་འདོར་དུ་བཅུག་ཀྱང་འདོད་དུ་མི་བསྐྱོབ་པ་དང་། ་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚེགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ལྟ་བ་སུན་ཕྱུང་ནས་གཞན་དུ་ཕྱུང་བར་བརྩམས་ཀྱང་ལྟེ་བ་འདོར་དུ་མི་བཏུབ་པ་ནི། རྟག་ཏུ་བདུད་ཀྱིས་བར་ཆད་བྱེད་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འང ་ནི་མི་འཕྲོགས་པ་ཡོངསུ་སྦྱིན་པའི་རང་བཞིན་ནོ།། ཁྱད་པཪྻ་རྙེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་པས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་སྙེམས་དེ་ས་རིམ་པར་གནས་པ་ལ་ཡང་ཞི་ཤས་ཇེ་ཆེ་རྗེ་ཆེར་གྱུར་པ་ནི་ཁྱུད ་བཔར་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡང་དཔེར་ན་སྭ་དང་བའི་རིགས་པས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་སེམས་། ཨཽ་པ་བྱུང་པ་ཨཽཧཾ། འདི་ནི་མཱི་འཕྲོགས་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལས་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། གཞན་གྱི ་ཕྱོགས་སུན་འབྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ནི་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་ལག་དང་ལྡན་པ་ལ་བྱ་སྟེ། རིགས་པས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་ནི་སུན ་འབྱིན་པར་ནུསཽ་བདག་གཽ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཞུང་ཉིད་ནི་གཟུགས་པར་ནུས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ནི་མི་འཕྲོགས་པའི་ལས་ཡོང་སུ་སྨིན་པའི་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་པའོ།། མི་འཕྲོགས་ཡོངསུ་སྨིན་པའི ་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་འཕྲོགས་པའི་རྒྱུ་དང་། རང་གཞིན་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་མི་འཕྲོགས་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྤོང་བའི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་ཡོངསུ ་སྨིན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། སྤོང་བ་ནི་ས་དང་པོའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ནས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྤངས་པ་ལ་སྤོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་གྲོགསུ་གྱུར་པའི་ཆོས་རྣམ་པ ་ལྔ་ནི་སྤོང་བའི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལྔ་པོ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དད་པ་དང་། གཡོ་མེད་པ་དང་། སྒྱུ་མེད་པ་དང་། ལུས་ལ་ན་དུ་མེད་པ་དང་། ཤེས་རབ་བོ།། དེ་ཡང་སྤོང་བའི་ཡན་ལ་ལག་གི་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན ་དང་། ལས་གསུམ་དང་ལྡན་ན་སྤོབ་པའི་ཡན་ལག་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བ་ཅང་བ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་བ་རྩོགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དགེ་བའི་སྒྲས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི ་ཚོགས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚེགས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་གཉིས་པཙམ་ས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་སྤོང་བའི་ཡོན་ལག་གི་རྒྱུའོ།། ཡན་ལག་ལྔ་ལས་འཛི་ནི་དང་པ་དང་སྦྱ་རོ།། གནས་ཀྱང་བརྩོན་པར་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དགེ་བའི་སྒྲས་ནི་ལུས་ལ་བྱ་སྟེ། ཉན་པ་དང་སེམས་པ་དང་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བ་བྱེད་པ་ན་ལུས་ལ་གནོད་པ་དང་། མི་བདེ་བ་མེད་ཅིང་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུན་དུ་ཅོམ་པར་ནུས་པའི་ལུས་ལ་ནི་གནས་ཀྱང་བརྩོན་པར ་རུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སྤོང་བའི་ཡག་ལག་གི་རང་བཞིན་ནོ།། ཡན་ལག་ལྷ་ལ་སོ་འདི་ནི་ལུས་ལ་ན་མེད་པ་སྦྱ་རོ།། དྲ་བེན་ལ་དགའ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུ་འཛི་ཐམས་ཅང་སྤངས་ནས་ཤིང་དྲུང་བྲག་ཕུག ་ལ་སོགས་པའི་གནས་དབེན་པ་དག་ན་གནས་པར་དགའ་བ་ནི་དབེན་པ་མཆོག་ལ་དགའ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སྤོང་བའི་ཡན་ལག་གི་ལས་རྣམ་པ་གཅིག་སྷོ། གཡོ་མེང་པ་དང་རྒྱུ་མེད་པ་དང་སྦྱ་རོ།། དགེ་ལོ་མངོན་པར ་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དགེ་བའི་སྒྲ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་དང་། བསྒོམ་པ་ལ་དགའ་བ་ནི་དགེ་བ་ལ་མངོན་པར་དགའོ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ནི་སྲེང་བའི་ཡན ་ལག་གི་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཤེས་རབ་དང་སྦྱར་རོ།། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལྡན་པ་ཡི།། ཡང་དག་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤོངས ་ཡན་ལག་རྣམ་པ་ལྔ་རྣམ་པ་རྒྱུ་དང་། རང་བཞིན་དང་། ལཱས་དང་ལྡན་ན་སྤོང་བའི་ཡན་ལག་ཡོང་སུ་སྨིན་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་དོ།། བདིག་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྣམ་པོ་དགུའི་ཚོ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་པ་ནས་སྤོང་བའི་ཡན་ལག་གི་བར་དུ་ཆོས་དགུ་དང་ལྡན་ན་བི་ག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དགུ་པོས་བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངསུ་སྨིན་པར ་འགྱུར་བའི་ཆོས་དགུ་པོ་ཉིད་ཡོན་ཏན་དང་། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆེ་བ་ཡང་རྣམས་པ་གཉིས་སོ།། གང་ཞེ་ན། གཞན་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་བྱ་བའི་རྟེན ་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ལུས་འཕེལ་བར་འགྱུར་བའོ།། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམ་པ་དགུ་སྨིན་པའི་གཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།། དངོས་པོ་རྣམ་པ་དགུ་ནི་དང་པ་ན་སྤོང་བའི ་ཡན་ལགུ་གི་བར་དུ་དགུ་སྟེ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཆོས་རྣམ་པ་དགུའི་གཞིའམྦ་རྟེན་ཧམ་གནས་ལྟ་བུ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕ་རོལ་ཡོངསུ་སྨིན་བྱེད་རུང་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བས ་གཞན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པར་བསྟན་ཏོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཆོས་རྣམ་པ་དགུའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པར་ནུས་ཤིང་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་མཐུ ་ཡོད་ལ་སེམས་ཅན་ཡོང་སྤྱི་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་གན་སུ་ཡང་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་བ་རྟག་ཏུ་རིབ་ཏུ་འཕེལ~ཾ་བཱིའི་དངོས་ཞེས་བྱ་བས་རྟག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་ལུས་འཕེལ་བ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས ་དགུའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པས་ན་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པར་ནུས་པོར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ཆོས་རྣམས་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ་བདག་གི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བ་བསྐྱེད་པའི ་གཞི་དང་། རྟེན་དུ་ཡང་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟོག་ཏུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་མཆོག་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཆོས་རྣམ་པ་དགུ་དང་ཡང་ལྡན། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན ་པར་བྱེད་པར་མཐུ་ཡང་ཡོད།། རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱང་འཕེལ་བ་ནས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཚེ་འདི་ཟང་ཟིང་གིསོ་ཕན་བརྟགས་ནས་དགེ་བ་ལ་བཀོད་དེ་ཕན་པར་བྱེད་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་འདི ་འགྲོ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདུས་པ་བཀོད་དེ་བདེ་བར་བྱས་པས་ནཱ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་མཆོག་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕ་མཱ་དདུ་ཉེ་དུ་གཉེན་བཤེས་པ་སྣ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་ལྷག་པར་མཛད ་པྲས་ན་གཉེན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕ་མས་ནི་འདིར་བང་ཟིན་གོས་ཕྲིན་ཚོགས་ཙམ་གྱིས་ཕྲིན་འདོགས་པར་ནུས་ཀྱི། ཚེ་རའི་ས་གཞན་དུ་མཐོ་རིས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འཇོག་པར ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སེསེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨོན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུག་ཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་ལ་རྣམ་པ་བདུན་དུ་གཞག་པ་ལས་འདི་ཡན་ཆད ་བཁང་གི་ཡོངསུ་སྨིན་པས་བརྩམས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པ་ལྔ་བཤད་ནས། དུ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེཙམོས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཚིགསུ་བཅང་བ ་པཅུ་གཅིག་གིས་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་བདག་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་ལ་སེམས་ཅན་ཡོང་སུ་སྨིནྡོ་པར་བྱེད་པར་བསྟན་པ་ལ་འབྲེལ་བར་ལྟེ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་བདག་མ་སྨིན་བདག་མ་གྲོལ་བདག་ཐར་པར་མ ་གྱུར་ངའི་སེམས་ཅན་གྲོལ་བ་དང་ཐར་བར་བྱ་བ་རི་མོ་རུང་སྟེ། དེ་བས་ན་བདག་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་གཅིག་གི་བསྡུས ་བའི་དོན་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཡོངསུ་སྨིནྡ་པའི་རང་བཞིན་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། བསམ་པ་དང་། སྦྱོར་བའོ།། ཇི་ལྟར་སྒྲ་རྣམས་དང་ནི་ཁ་ཟས་དག། གཟག་ཅིང་སྤྱད་དུ་རུང་བར་སྨིན་འདོད་ལྟར། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་ནི་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་སྟོན་ཏོ།། འདི་ནི་འབྲས་དང་ཕོལ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྨ་རྣམས་ནམ་དབུག་པའི་དུས་ལ་བབ་ཅིང་རྣག་འཛག་པ་དེའི་དུས་ན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཡིན་པ་དང་། ནམ་ཁ་ཟས ་ལ་སོགས་པ་སྤྱད་དུ་རུང་སྟེ། བཟར་རུང་བར་གྱུར་པ་ན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དཔེའོ།། དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གནས་ལ་ཕྱོགས་གཉིས་ཞི་བ་དང་། དེ་བཞིན་སྤྱད་ཅིང་སྨིན་པར་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སྨོས་ཏེ། ་གནས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བྱའོ།། ཕྱོགས་གཉིས་ནི་འདོད་ཆ་གོ་སཽ་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགསོ།། དཔེར་ན་རྨ་ནང་ན་རྣག་འཇོག་པའི་དུས་ན་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ ་ནམ་བདག་ཕུང་པོ་ལ་འདོད་ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་པ་ཞི་བར་བྱ་ནུས་ཤིང་སྤོང་ནུས་པའི་ལུས་ཐོབ་པ་དང་དཔེར་ན་ཁ་ཟས་བཟར་རུང་བར་གྱུར་ན་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནམ་བདག་གི་ལུས་ལ་ཡོད་པའི ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་རྣམས་རྒྱུན་ཏུ་སྤྱད་ཅིང་བསྒོམ་པར་ནུས་པའི་ལུས་ཐོབ་ན་གང་ཟག་དེ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟོན་ཏེ། དེ་རྣམ་པ ་བརྒྱད་ཀྱིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྲལ་བར་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་རྣམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱས་ཞེ་སྡང་དང་བྲལ ་བར་བྱས་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དང་བྲལ་བར་བྱས་པ་ནི་བྲལ་བར་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། ཡོངསུ་སྨིན་བྱེད་ཅེས་གསུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཐབས་ཀྱིས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ཀུན་སྨིན་པར ་བྱས་པ་ནི་ཡོངསུ་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། དེ་བཞིན་རབ་ཏུ་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བྱས་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པའི་གྲོགས་དག་གིས་ཀྱང་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དག་ཏུ་སྨིན་པར་བྱིང་བ ་ཡོང་མོད་ཀྱི་སླར་ལྡོག་པར་འགྱུར་བས་ན་རབ་ཏུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཙོས་མི་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་དཀོད་དེ་སྨིནྡ་པར་བྱས་པ་རྣམས་ལ་སླ་རོ་ལྡོག་པ ་མེད་པས་ན་རབ་ཏུ་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། ཇེ་སྣ་སྨིན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གདུལ་བ་དང་མཐུན་པར་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་སྨིན་པར་བྱས་པ་ནི་རྗེ་སྨིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ཅན་ལི་མི་གཙང་བ་བསྒོམ་པ་འཆད་པ་དང་། ཞེ ་སྡང་ཅན་ལ་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་དང་། གཏི་མུགས་ཅན་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བསྒོམ་པ་འཆང་བའོ།། ལེགས་པར་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། མཐོ་དམན་དང་བྱམས་སྡང་མེད་པར་སྙོམས་པར་སེམས ་ཅན་ཀུན་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་ཡང་བསྒྲིམས་ཏེ་ནན་གྱིས་བསྟི་སྟང་དང་གུས་པ་དང་བཅས་པར་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནི་ལེགས་པར་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། ལྷག་པར་སྨིན་ཅེས ་བྱ་བ་ལ། བདག་ཉིད་ཀྱིས་ས་དང་པོ་ཐོབ་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། གཞན་དགྲ་ཀྱང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པར་བྱས་པ་ནི་ལྷག་བྱར་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། རྟག་སྨིན ་བྱེད་དང་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གང་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་མིང་གིས་ཚོགས་དང་།། ཚིག་གི་ཚོགས་དང་། ཡི་གེའི་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལྡོག་ལ་བར་བཤད ་པོ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མིང་གི་ཚོགས་དང་། ཚིགོས་གི་ཚོགས་དང་། ཡི་ག་གེའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་དེ་དག་གི་དོན་རྟག་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཆད་པ་ནི་རྟག་ཏུ་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། ་ཡང་ན་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟག་པར་ཡང་དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཆད་ཀྱི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ནམས་ཀྱང་མི་འཆང ་པས་ན་རྟག་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། ལུས་ཅན་སྟོང་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཅན་ནི་སེམས་ཅན་ལ་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་ལ་གནས་ནས་གོང་མ་སྤྱི་བོ་ཐོབ་པར་བྱས་པས་ནས ་དགུ་ལ་གནས་ན་སྣ་བཅུ་ཐོབ་པར་བྱས་པ་ནི་སྟེང་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ན་ཉན་ཐོས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དག་སྨིན་པར་བྱས་ན་ནི་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར། ས་དང་པོའི ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨིན་པར་བྱས་ན་ནི་འཆང་རྒྱ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་དག་ལ་སྟེང་སྨིན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། ཚོགསུ་བཅད་པ་གསུམ་པ་དང་བཞིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནི་ཆགསུ་བཅད་པ་གསུམ་པ་དང ་བཞི་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ་རྣམས་དགོངས་པ་གང་དང་བསམས་པ་གང་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དགོངས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་ཕ་མ་གཉེན་བཤེས་ཀྱི་བསམ་པ་ལས་བྱེ ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་བདག་ལ་བྱམས་པའི་བསམས་པས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པ་དེས་སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྒྱལ་སྲས་ཕན་པར་བསམས་པ་ཡིས།། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་གནས ་ཞེས་བྱེ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་ཚེ་འདི་ལ་ཕན་པ་ལ་བཞག་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་དང་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་བདེ་བ་ལ་དགོང་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས ་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་དགོངས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚེ་འདི་ལ་ཡོ་བྱད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕོངས་པ་མེད་པར་བྱས་ནས། མི་དགེ་བ་ལས་བཟློག་ཅིང་དགེ་བ་ལ་བཀོད་དེ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། ་རརླབས་གཞན་དུ་ལྷ་དང་མིའི་འཐོ་རིས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀྲོང་དེ་སྨིན་པར་བྱས་པ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་ཕ་མ་ལ་སོགས་པ་བུ་ཚལ་དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་པ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། དེ ་བཞིན་ཕ་དང་མ་དང་གཉེན་བཤེས་རྣམས་བུ་དང་གཉེན་པ་རྣམས་ལ་མི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་ག་དགོངས་པ་ལྟ་བུ་ཕ ་མ་བུ་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་འབྱུང་བ་དང་། གཉེན་བཤེས་དག་གཉེན་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕ་མ་དང་གཉེན་བཤེས་དག ་ཇི་ལྟ་བུ་ཚེ་དང་གཉེན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསྡམས་ཀྱང་ཚེ་འདིར་ཟང་ཟིང་ཙམྲ་ཞིག་ལ་བཞག་པར་ནུས་སུ་ཟད་ཀྱི་དགེ་བ་ལ་འཇོག་པར་མི་ནུས་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ ་མཐོ་རིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འཇོག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་ཕ་མ་དང་གཉེན་བཤེས་ཀྱི་བསམ་པ་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པར་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སྙིང་བརྩེ་བ་དེ་དང་ཕན་འགོད ་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་བྱམས་པར་འདོད་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་སེམས་ཅན་ལ་ཚེ་འདིར་ཟང་ཟིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕན་བཏགས་ནས ་དགེ་བ་ལ་འགོད་པས་བདེ་བ་ལ་བཀོད་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་མཐོ་རིས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱས་པས་ཕན་པ་ལ་བཀོད་དེ་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པར་དགོངས་པའི་དགོངས།། ་པ་མངའ་བ་ལྟར། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་རང་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་ཅད་ཙམ་མི་འབྱུང་ངོ། ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། དེ་བཞིན་འཇིག་རྟོན་པ་བདག་བྱམས་མིན་ན། ཤིན་ཏུ་མཛའ་བའི་འགྲོ་བ་གཞན་ཅི་སྨོས་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དགོངས་པ་མངའ་བ་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་བདག་ལ་ཕན་པར་བྱ་བ་ན་ཇི་བྱས་ན་ཕན་པར་འགྱུར་ཞེས་རྣམ་པ་དུ་མར་བསམས ་ཀྱང་ཕན་བྱ་སམ་པ་དེ་ལྟ་རེ་བུ་མི་འབྱུང་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ལ་ཕན་པར་བྱ་བར་བསམ་སུ་ཟིན་ཀྱང་ཕན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་བདེ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། བདག་ལ ་བདེ་བ་བྱའོ་ཞེས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པ་དང་། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚེ་འདིར་བཅིང་བ་དང་གསང་བ་ལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བས་ཕན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བཀོད་ངོ་།། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་སེམས ་ཅན་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ངན་ལ་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་པས་བདེ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་བཀོད་ངོ་།། ཡང་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཚེ་འདི་དང་ཕྱི་མར་བདེ་བར་བྱའོ་ཞེས་ཚེ་འདིར་ཐལ་བའི་ནང ་ན་ཉལ་བ་དང་། ཁྱིམ་དང་བ་ལང་གི་དཀའ་ཐུབ་དང་བྲལ་ཁ་ནས་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པས་ཚེ་འདིར་ཕན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བཀོད་དོ།། དེའི་རྒྱུས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་ན་བདེ་བ་མ་ཡིན།། ་པ་ལ་བཀོད་དེ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་བདག་ལ་བྱམས་པའི་བསམ་པ་པས་ལྷག་པར་སྟོན་ཏོ།། འཇིག་རྟེན་པ་དག་ལ་བདག་ཕན་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གཞན་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི ་བྱ་བར་དགོངས་པའི་བསམ་པ་ལྟ་བུ་མི་འབྱུང་ན། འཇིག་རྟེན་ན་གྲོགས་དག་གིས་གྲོགས་ལ་ཕན་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་བསམ་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགོངས་པ་ལྟ་ག་ལ་ཞིག། འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགས ་བཅད་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། སྦྱོར་བ་གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སྒྲུབ་པ་སྟོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་གཅིག་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པ་ལས ་འདི་ཡུན་ཆད་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཞི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ།། ད་ནི་ཕྱི་ནས་ཚིག་སུ་བཅད་བླ་བདུན་ཞིག་ལུས་ཏེ། བདུན་ལས་ཀྱང་ཚིག་སུ་བློ་ཅད་པ་དྲུག་གིས་ནི་སྦྱོར་བ་དང་ཕྲིན་ལས་གང་གིས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བསྟན ་ཐ་མའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་བདུན་པས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པོར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་སྦྱོར་བ་གང་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་མཛད་ཅེ་ན། སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་ཕ ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབ་པའི་སྦྱོར་བས་སེམས་ཅན་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྦྱིན་པ་ཅི་འདྲ་བས་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་བརྩམས་ནས་ཚིག་སུ་བཅད་པ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལས་ཀྱང་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བཤང་དེ། དེ་ཡང་སྦྱིན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་བཏང་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྨིན་པ་བྱེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་སྨྱོན་པ་ཅི་འདྲ་བས་སེམས་ཅན་ཡོངསསུ་སྨོན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། སྦྱིན་པ་རྣམས་པོ་གསུམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ།། སྦྱིན་པ་གསུམ་ནི་བདག་གི་ལུས ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅན་སྦྱིན་པ་དང་། མི་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྦྱིན་པ་དང་། མི་ངོམས་པའི་སྦྱིན་པའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དག། བཞིན་ལ་མཽ་སྦྱིན་པ་ནི་གང་ཡང་མེད་ཅེས་བྱ་བས་བདག ་གི་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བདག་གི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་མི་སྦྱིན་ཞིང་ཕངས་ཏེ་ཕྱིན་བཞག་པ་གང་ཡང་མེད་དེ། སློང་བ་རྣམས་ལ་མག ་དང་མིག་དང་རྐང་ལག་དང་ཁྲག་དང་ཤ་དང་ཚིག་ལ་སོགས་པ་མི་གཏོང་བ་གང་ཡང་མེད་དོ།། ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཡང་མི་གཏང་ཞིང་གཅེས་ཏེ་ཕྱེ་ན་བཞག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ།། གསེར་དང་། དངུལ་དང་། འདྲ ་དང་། བང་བ་དང་། བུ་དང་། ཆུང་མ་དང་། བྲན་དང་། ཕྱུགས་ལ་སོག་སྡུ་པ་ཀུན་གཏོ་བཱར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མཚུངསྨྲ་པཱུར་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བྱས་མི་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྦྱིན་པ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི ་མཐོན་པོ་ལ་སྦྱིན་གྱི་དམའ་བ་ལ་མཱི་སྦྱིན་པ་དང་། མཛའ་བ་ལ་སྦྱིན་གྱི་མི་མཛའ་བ་ལ་མི་སྦྱིན་པའམ། མཁས་པ་ལ་སྦྱིན་གྱི་མི་མཁས་པ་ལ་མི་སྦྱིན་ཞེས་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། འདྲ་བ་ཁོ་ནར་སེམས་ཅན་ལ་གཏོང་ཞིང་སྦྱིན་པར་བྱེད ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡོན་ཏན་ངོམས་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བས་མི་ངོམས་པའི་སྦྱིན་པ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་ནི། ལོའམ་བསྐལ་པ་བསྐལ་པ་འདི་སྙེད་ཅིག་ཏུ་བྱས་པས་ཆོག་ཅེས་བྱ་བ་མེད་ཀྱི། སྐད་ཅིག་མ་རེ ་རེར་ཡང་བྲེང་མ་ཆད་པར་འཁོར་བའི་མཐའ་བར་དུ་བྱིན?་ཡང་ཆོག་པ་མེད་པས་ན་ཡོན་ཏན་ངོམས་པ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱིན་པ་དེ་གསུམ་གྱིས་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཕན་འདོགས ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་གཞན་སྨིན་བྱེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན་བྱེད་ཅེ་སྣ། ཚེ་འདི་རུ་ཕན་བཱ་ཏགས་ཏེ། ཕྲན་པོ་ལ་བཀོད་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཕན་བཏགས་ཏེ་བདྲི་བ་ལ་བཀོད་པས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཚེ་འདོར་ཕན་བཏགས་པ་ནི་ཟང་ཟིང་རྣམ་པ་རྣ་སྣ་ཚོགས་བྱིན་ནས་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ཕོངས་པའི་གནོད་པ་མེད་པར་བྱ་སྟེ། ལོངས་སྤྱོང་དང་ལྡན་པར་བྱས་པའོ།། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཕན་བཏགས་པ་ནི ་འདིར་དགེ་བྱེད་དུ་བཅུག་པས་ཚྭ་རབས་གཞན་དུ་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་འགྲོ་དང་། མྱ་ངན་ལས་པ་ཐོབ་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་སེམས་ཅནྡ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས ་བརྩམས་ཏེ། ཚིགསུ་བཅད་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཅི་འདྲི་བས་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཇི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམས་པ་ལྔས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་ལྔ་ནི། རྟག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྷག་པར་རྟོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམ་སོ།། རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བས་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ཏེ། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་དག་ནི ་སྡོམ་པ་མནོས་ནས་ཇི་སྲིད་འཚེའི་བར་དུ་ཡོད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སྡོམ་པ་མནོས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་གི་བར་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོད་པས་ན་རྟག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམ ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་དང་པོ་སྡོམ་པ་མནོས་ནས་པར་འགག་བསྲུང་བར་འགའ་མི་བསུང་བ་མ་ཡིན་གྱི། ནམ་འཚོའི་བར་དུ་བསྲུང་བས་ན་རྟག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བས་རང་བཞིན ་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བ་ལ་སྡོམ་དུ་གོམས་པ་བྱས་པས་ཕྱིས་འབ་པ་དང་རྩོལ་བ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་རང་གི་དུང་གིས་གནས་པས་ན་རང་བཞིན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་སྡོམ་པ་མནོས་ཏེ་ཚེ་འདི་མ་བྲལ་ནུ་ཚེ་རབས་གང་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། ཡོན་ཏན་མ་ཐོས་པར་ཡང་དྲང་གིས་ཁ་ནི་མ་ཐོ་བའི ་ཆོས་རྣམས་མི་བྱེད་པར་འཛེམ་པ་ཡོད་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་བྱེད་པ་ལ་དགའ་བ་ཡོད་པ་ནི་རང་བཞིན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། ལྷག་པར་འཚེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བས་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ཏེ། ་འཚེ་བ་མེད་པ་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུ་མི་སྤྱོད་པ་སྟེ། མི་དགེ་བ་བཅུ་རྨི་ལམ་ན་ཡང་སྤྱོད་པར་མི་འབྱུང་བ་ནི་ལྷག་པར་འཚེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངསུ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང ་ས་བཅུའི་ས་གཉིསུ་ཕྱིན་པའི་དུས་ནོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་བ་བཅུ་ཡོངསུ་རྫོགས་པ་ལྷག་པར་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་དགེ་བཅུ་རྨི་ལམ་ན་ཡང་སྤྱོད་པ་མི་འབྱུང་བས་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་དགའ་ཞེས་བྱ་བས་ལྷག་པར་རྟོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་ནས་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང ་འཕགས་པ་དགྱེང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་སྟེ། དང་གིས་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤངས་པ་དང་། དགེ་བ་བཅུ་ལ་གནས་པར་དགའ་བ་ནི་བདག་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བས་རྟག་ཏུ ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ཏེ། ངག་གི་སྒོ་ནས་སྨྲ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་སྨྲ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་གླེ་གན་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི ་ཆོས་དག་སེམས་པ་ནི་བག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་ནི་ལྟུང་བ་དང་ཉེས་བྱས་དག་གིས་འཁྲུལ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།། ངག་གི་སྒོ་ནས་སྨྲ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་མི་སྨྲ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བར་བྱ་བོ་མ་ཡིན་པའི ་གནས་དག་ཏུ་མི་འགྲོ་བ་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པོའི་ཆོ་ས་དག་སེམས་པ་ནི་ཕྱག་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བག་ཡོད་པ་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་གནས་ནས་སྤྱོད་ལ་མོ་ཐམས་ཅད་དུ ་ཡང་ལྟུང་བ་དང་ཉེས་བྱས་ངག་གིས་འཁྲུལ་པ་མི་འབྱུང་བསོ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་འཁྲུལ་པ་འབྱུང་སྟེ། གསུམ་གྲང་ཞེ་ན། ལེ་ལོ་དང་། བག་མེད་པ་དང་། ་བརྗེད་ངེས་པའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅན་དུ་ཡང་། ནན་ཏན་བཅས་པར་གནས་པས་ལེ་ལོ་དང་། བག་མེད་པ་དང་བརྗེད་ངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྟུང་བ་དང་ཉེས་བྱས་ལ་སོགས་པ ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་འདི་ལ་འགོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་ལ་གནས ་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཞེ་གཞན་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་བཀོད་དེ་དེ་དང་ལྡན་པར་བྱས་པ་ས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ།། ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡང་ཟད་ཀྱི་གཞན་དེ.ང་ཡོད ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཕན་གཉིས་འདོགས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕན་གཉིས་འདོགས་པ་ནི་ཚེ་འདིར་ཕན་འདོགས་པ་དྲང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཕན་འདོགས་པའོ།། དེ་ལ་ཚེ ་འདིར་ཕན་འདོགསོ་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བཀོད་པ་ནི། དགེ་བ་བྱེད་ཅིང་མི་དགེ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བྱས་པ་ལས་གྱུར་པའི་བཅིང་བ་དང་། བསད་པ་ལ་སྔོགས་པ་མི་འབྱུང་བསླ་ཚེ་འདིར ་ཕ་ན་བཏགསོ།། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཕན་བཏགས་པ་ཡང་རྣམ་གཉིས་ཏེ། ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བྱས་པ་དང་། ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བྱས་པའོ།། དེ་ལ་ཕ་རོལ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་ཚེ་རབས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུ་མར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཕན་པ་རྣམ ་པ་གཉིས་འདོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱི་རུ། རྣམ་སྨིན་རྒྱུ་མཐུན་ལེགས་པར་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚེ་འདིར་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པས་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ལྷ་དང་མཱིའི་བདེ་འགྲོ ་ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུའོ།། ལྷ་ད་མིའི་གན་སུ་སྐྱེ་བ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བ་ལ་དགོའ་བར་གྱུར་པ་ནི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུའོ།། རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་དེ་ལ་ལྕེ་དང་མིའི་བདེ་འགྲོ ་ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུའོ།། དེ་ན་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པ་ལ་དགའ་བ་ནི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་གཉིས་ནི་གཅིག་གིས ་གཅིག་བསྐྱེད་དེ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཚེ་རབསྡུ་གཞན་དུ་ཕན་བྱ་ཏགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ལྷག་པར་འཚེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་དགེ་བ་བཅུ ་མི་བྱེད་པ་ནི་འཚེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མི་དགེ་བ་བཅུ་མི་སྤྱོད་པ་ནི་ལྷག་པ་རོ་འཚེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཚེ་བ་མེད ་པ་རྫོགས་པ་ནི་ལྷག་པར་མི་འཆི་བའི་དོན་འཆང་དེ། མི་དགེ་བ་བཅུ་རྨི་ལ་མོ་ན་ཡང་མི་བྱེད་པར་རྫོགས་ན་ལྷག་པར་མི་འཚེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ན་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམ་སུ་འགྱུར ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དགེ་བ་བཅུའི་ལུས་རྨི་ལམྦ་ན་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡོངསུ་རྫོགས་ནས་མི་དགེ་བ་བཅུ་རྨི་ལམ་ན་ཡང་བྱེད་པར་མི་རྨི་ན་ཡོངསུ ་རྫོགས་པ་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྨི་ལམ་ན་ཡང་མི་དགེ་བ་བཅུ་མི་བྱེད་པ་ནི་ས་བཅུ་ལས་ས་གཉིས་ཀྱི་ཚེ་ན་མི་འབྱུང་སྟེ། དེ་བས་ན་ས་བཅུ་པའི་ས་གཉིས་ལས་ཀྱང་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི ་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་གཉིས་པ་འདི་ལ་གནས་པ་རྣམས་ནི་དབྱིག་པ་སྤངས་མཚོན་ཚེ་སྤངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ།། བདག་ཉིད་དེ་ལ་དགའ་བས་ལྷག་པར་རྟོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ན་བདེན་པ་མཐོང་བས་མི་དག་པ་མི་བྱེད་པ་དང་དགེ་བ་བྱེད་པ་ལ་རང་གི་དང་གྲོས་དགའ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བག་ཡོངས ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངག་གི་སྒོ་ནས་སྨྲ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་མི་སྨྲ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡོན་པ་དག་ཏུ་མི་འགྲོ་བ་དང་། སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་མི ་བསམ་པ་ནི་བག་ཡོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བག་ཡོད་པ་རྣམས་ལས་རྟོག་ཏུ་ལྟུང་བ་དང་། ཉེས་བྱས་མི་འབྱུང་བས་དེ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། བཟོང་པ་ཇི་ལྟ་བུས་སེམས ་ཅན་ཡོང་སྒྱུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དནྡི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨྱིན་པར་བྱེད་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ཡང་བཟོད་པ་འདི ་འདྲ་བས་སེམས་ཅན་འདི་ལྟར་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཟོད་པ་ཅི་འདྲ་བས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་གནོད ་བ་བྱེད་པ་ཕན་བྱེད་ཐོ།། ཉེས་པ་བྱིས་པ་དྲག་པོ་རབ་ཏུ་བཟོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་སྲོག་དང་སྲིད་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།། ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དྲག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གནོད་པ་ལ་ཀྲནྡ་ཀར་སྙམ་མི་དགོས་ཏྭ་གནོད་པར་བྱས་པ་འདི་དག་ལ་བཟོད་པར་བྱས་ན་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།། ་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པ་གྱུར་ན། ཐུ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པས་འདི་ནི་དྲུགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་སྨྲ་བ་ནི་ཕ་རོ་ལྀ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཕན་བྱེད་བློ་ཞེས་བྱའོ།། སྲོག ་དང་སྲིད་ལ་འབབ་པའི་ཉེས་པ་བྱས་ན་ཡང་ཞེ་སྡང་མི་ལྡང་ཞིང་ཉམ་སུ་མི་ལེན་ལ། སླར་གནོད་པའི་ལན་མི་ལྗོན་པ་ནི་ཉེས་པར་བྱེད་པ་དྲག་པོ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི ་ཕྱིར། ཐབས་ཤེས་གནོད་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པ་ཡི།། གནོད་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་དགེ་ལ་བཀོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ། འདི་ནི་ཕན་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཚིག ་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཉིད་ཐབས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཕན་འདོགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཚེ་འདི་རཱི་ཕན་འདོགས་བྱ་དང་ཚེ་རོབས་གཞན་དུ་ཕན་འདོག་སྔ་པའོ།། ཚེ་འདིར་ཕན་འདོགས་པ་ནི་ཉེས ་བ་དྲག་པོ་བྱས་པ་རྣམས་ཡང་གནོད་པ་དྲག་པོ་དག་བཟོད་དེ། སླར་གནོད་པའི་ལན་མ་གླན་པས་ན་ཚེ་འདིར་ཕེནུ་འདོགསོ།། ཚེ་རླབས་གཞན་དུ་ཕན་འདོགས་པའི་ཐབས་ཤེས་པའི་སེམས་ཀྱིས་གནོད་པར་བྱེད ་བཱ་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕྲན་འདོགསོ་ཞེས་སྨྲས་པས་གཞན་དག་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་གིས་གནོད་པ་བྱས་ན་ཡང་སླར་ཕན་འདོགས་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་སྦྱར་ན་སེམས་ཅན། ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ཞིག་སྟེ་སྙམ་ནས་དེ་ལ་དདུ་པོ་སྐྱེ་ཞིང་དེའི་དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཚེ་འདིར་དགེ་བ་བྱེད་པ་ལ་བཀོད་དེ་ཚེ་རབ་སྡུ་གཞན་དུ་མཐོ་རློས་དང་མྱ་ངན་ལུས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱས་པ་ནི་ཚེ་གཞན་དུ་ཕན ་འདོགས་པའོ།། བརྩོན་འགྲུས་ཇི་ལྟ་བུས་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ད་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་སེམས་ཅན་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་སྟོན་ཏེ། ་དེ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་ཇི་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་འདི་འདྲ་བར་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྩོན་འགྲུས་ཇི་ལྟར་བུས་སེམས་ཅན ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དོན། དེ་ཡང་ནན་ཏན་མཆོག་ལ་གནས་ན་སུ།། རྒྱལ་སྲས་སེམས་ཅན་མང་པོ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བར་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་སྦྱར་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། མི་ཞུམ་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། མ་འཁྲུག་པའི་བཙོན་འགྲུས ་དང་། ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དེ་དག་ཀྱང་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་གཏོང་བར་མི་བྱེད་པ་ནི་ནན་ཏན་མཆོག་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བརྩོན་འགྲུས་དེ་ལྟ་བུ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་མཐའ ་ཡས་པ་རྣམས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཱ་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་དགེ་བའི་སེམས་གཅིག་ཕྱིར་ཡང་ནི།། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་སྟོང་དུ་སྐྱོ་མི་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། དགེ་བ་བསྐྱེད་པར་ནུས་པའི་སྐབས་གཟིགས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཁམས་ཐམས་ཅད ་ཡང་གཤེགས་ཤིང་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པར་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ཅིང་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱོ་བ་མི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས ་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཚེ་འདིར་ཕན་གཏགས་པ་དང་ཚེ་འདིར་གཞན་དུ་ཕན་གཏགས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཚེ་འདིར་དགེ་བའི་སེམས་གཅིག་ལ་བཀོད་པ ་ནི་ཚེ་འདིར་ཕན་བཏགས་པའོ།། དེའི་རྒྱུས་ན་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་མཐོ་རིས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱས་པ་ནི་ཚེ་གཞན་དུ་ཕན་བཏགས་པའོ།། བསམ་གཏན་ཇི་ལྟ་བུས་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལས་བརྩམས། ་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ད་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟོན་ཏེ། བསམ་ག་ཏན་ཅི་འདྲ་བས་སེམས་ཅནྡ་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པའི་ཚོགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསམ་གཏཱན་ཇི་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་བླ་ནརྀ་མེད་པའི་དབང་བསྐུར་ནས། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡིང་ནི་སེམས་ལ་བྱོ་སྟེ། སེམས་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་ལ ་མི་བྱའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བྱའོ།། དབང་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཏིང་འཛིན་གྱིས་སེམས་མི་གཡེང་བར་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འཛེག་པར་བྱེད་པས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་བྱས་པ་ལ་ཡིད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་དབང་བསྐུར་ནས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒྲུབས་ནས་ཏིང་ངེ ་འཛིན་གྱི་མཐུས་འཁྲུལ་གྱི་མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། གཞན་གྱི་མཆོད་འདོད་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ན་སུ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབས། ་པ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་བསྒྲུབས་པ་དག་ཀྱང་སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་མཆོད་པ་དང་། བསྐུར་སྟིའི་ཕྱིར་བསྒྲུབས་པ་ནི་པ་ཡིན་གྱི་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱིས་མཆོད་པ་དང་བཀུར་སྟི་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ལ་ཆགས་པ་སྤངས ་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་མཆོག་གི་བསྟན་ལ་འདུག་པའི་བྱེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་འབར་བ་དང་འཕུར་བ ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་ནས། སེམས་ཅན་གཞན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་དགའ་བ་དང་། མགུ་བ་དང་། དང་བསྐྱེད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི་གཞན་ཡང་བྱེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ་དེ་དག་དགེ་བ་ཡང་དག་འཕེལ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་དད་པ་སྐྱེད་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ཀྱི་དད་པ་ཡང་སྐྱེད་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་དུ་ཡང་གཙུག་པས་དགེ་བ་ཡང་འཕེལ་བར་བྱེང་བ་ཡིན།། ། ་ཤྱེས་རབ་ཇི་ལྟ་བུས་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྨོན་ཏེ། དེ་ཡང་ཤེས་རབ་ཇི་ལྟ་བུས་སེམས་ཇི་ལྟར ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆེགསུ་བཅད་པ་རྩོས་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཤེས་རབ་ཇི་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེང་ཙོ་ན། དེའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དགོངས་པའི་ཚུལ་ལ་དེ་ངེས་པས ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ངེས་པ་དང་དགོངས་ཚུལ་ལ་ངེས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། དེ་ལྔ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། ཆོས་ལི་བདག་མེད་པ་གཉིས་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་དིའི་ཤི་སྔ་རབ་ཀྱིས་ཆོས་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱས་ཤིང་གཏན་ལ་ཕབ་པར་བྱས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་གཞན་ལ་དགོངས་པ་དང་དུས་གཞན་ལ་དགོངས་པ་ལ་སོགས་པ ་དགོངས་པ་བཞི་དང་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་བཞི་ལ་ནི་དགོངས་པའི་ཚུལ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་དེ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱས་པ་ནི་དགོངས་པའི་ཚུལ་ལ་ངེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་འདིས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི ་ཚོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་གནས་པར་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐེ་ཚོམ་ཤིན་ཏུ་སེལ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་ཐེ་ཚོམ་མེད ་པར་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་ཁོ་ནའི་ཚུལ་དང་། དགོངས་པའི་ཚུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་བསལ་ནས་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ལ་དགོད་པར་བྱེད་ཀྱི། དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་དུ་སེམས ་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ།། འདིས་ནི་སེམས་གཞན་དག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་དཀོད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཚིག་དེ་དག་གི་མཇུག་བཅུ་པའི་ཕྱིར། དེ་ཕྱིར་རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་དེ་གུས་པས། བདག་དང་ཕ་རོལ་དགེ ་བའི་ཡོན་ཏན་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དང་། དགོངས་པའི་ཚུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱས་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་གུས་པ་དང་དད་པ་དང་རི་མ་གྲོ་བསྐྱེད ་དོ།། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་བདག་གི་དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་ཡང་འཕེལ་བར་བྱས་ཕ་རོལ་གྱི་དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་ཨཱང་འཕེལ་བར་བྱས་སོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་དང་དགོངས་པའི་ཚུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མོད ་པས་ན་བདག་དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་འཕེལ་བར་བྱས་སོ།། དེ་ཉིད་དང་དགོངས་པའི་ཚུལ་ལ། སེམས་ཅན་གཞན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཐེ་ཚོམ་བསལ་བྱས་ཕ་རོལ་ཀྱང་དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་ལ་ལ་འཕེལ་བར་བྱས་སོ།། ་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྐབསུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ནས། ང་ངོན་དེ་ཉིད་མཇུག ་བསྡུ་ཞིང་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱས་པའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་གང་དུ་འདུལ་ཞིང་སྦྱིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར ་བདེ་འགྲོར་འགྲོ་བ་དགེ་གསུམ་མམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟོར་ན་གོང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཟག་རིགས་མེད་པ་རྣམས ་ནི་དགེ་བ་བཅུ་སྐྱོད་དུ་བཅུག་ཅིང་ལྷ་དང་མེའི་བདེ་འགྲོའི་གན་སུ་བཀོད་ཅིང་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཟག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅནྡི་ན་མ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ནམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས ་ཅན་དག་ནི་དགེ་བ་ལཱི་བཀོད་པར་བྱེད་དེ་དགེ་བ་གསུམ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་བཀོད་ཅིང་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ནི་རང་སངས་རྒྱས ་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་བཀོད་ཅིང་ཡོངསསུ་སྨོན་པར་བྱེད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སུ་དག་ཡོངསུ་སྨིན་པོར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་མ་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས ་ཏེ། རིགས་མེད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོང་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་གང་གོས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ་དེའི་ཕྱིར། སྙིང་རྗེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་ཐུགསུ་བརྩེ་བའི་རྒྱུས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སུས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡོངསུ་སྨིན་པོར་བྱེད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་ཏེ། བྱིང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པ་དུ་དང་ཇི་ལྟ་བུས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ་དུདྲོའི་ཕྱིར། ཆུང་དང་མཆོག་དང་འབྲིང་གི་རྣམ་པོ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལེ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི། གཟུང་འཛིན་མ་སྤངས་པ་དང་བསོང་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི ་ཚེཚོགས་ཤས་ཆུང་བས་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཆུང་བ་ཞེས་བྱ་བས། གཞིན་མོས་པ་སྐྱོང་པོའི་སར་བཀོང་ནས་གཟུང་འཛིན་མ་སྤངས་པ་དང་བསྲོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆུང་ངུ་ལ་བཞག་པས་ཆུང་ངུའི་རྣམ་པས།། ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ས་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པ་དང་བཅུ་པ་ལ་གནས་པའི་དུས་ན་བག་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་བྱ་རྙེད་ནས་བསྐྱོད་ནམས ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ལ་གནས་ལ་གཞན་ཡང་ས་དེ་གསུམ་ལ་བཀོད་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཐོབ་པར་བྱས་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚེགས་ཆེན་པོ་ལ་བཞག ་བྱས་མཆོག་གི་རྣམ་པས་ཡོངསུ་སྨྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ནམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དང་པོ་ནས་བདུན་པ་མན་ཆད་ལ་གནས་པའི་དུས་ན་བདག་ཉིད་ཀྱང་འབད་རྩོལ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་མི ་ཏོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་གནས་ལཱ། སེམས་ཅན་གཞན་དག་ཀྱང་ས་དེ་དག་ལ་བཀོད་ན་འབྱུང་རྩོ་ལྔ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བསོད་ནམས ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་བཀོད་པ་འབྲིང་གི་རྣམ་པས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ཡོད་དང་མཉམ་པར ་འཇུག་པས་འདུལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ན་མཁའི་མཐའ་སྲིད་དུ་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་དེ་སྐྱིང་དུ་ཡོད་དོ།། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཇི་སློང་དུ་ཡོད་པ་དོ།། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་དེ་སྲིད་དུ ་ཡོང་ངོ་།། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ན་འཇིག་ཏ་ན་ཡོད་དང་མཉམ་པར་འཇུག་པས་འདུལ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོངསུ་སྨིན་པའི་སྐབས་ཀྱི་བཤད་པ་རྫོགསོ།། ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྐབས་བཤད་པ་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལའང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས ་སྦྱིན་པར་བྱས། བདག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལའང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱས་བུ་ངས་ན་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་སྐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྐབས་བཤང་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དོང་དེ་ཁོ་ནའི་དོནུ་དང་། མཐུ་དང་ཡོངསུ་སྦྱིན་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སྟེ། དངོས་པོ་ལྔ་ནི་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པའི་དམིགས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་སྨོན་ལམ་འདའོ་སོ།། བྱང་བཆུ་བ་མས་། པོ་གས་། དེ་བས་ནི་ངའི་རྗེས ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་སྐབས་བཤད་།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་དེས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་མ་གོས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་མགས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། ་དེ་བས་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པའི་ཐབས་དེ་ཁོ་ནའི་སྐབས་བཤང་ངོ་།། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཀྱང་མ་གྲོས་ཀྱང་མཐུ་མེད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་ཏི། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་གདུལ་བར་བྱ་བའི་དོན་ལ་མི ་སྐྱོ་བའི་ཐབས་མཐུའི་སྐབས་བཤད་དོ།། དེ་ལྟར་དེ་ཁོ་ནའི་དང་། མཐུ་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངསུ་སྨིན་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངསསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་དེ་ཁོ་མཐོང་དུ་རྒྱུད་ན་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དགའ་བྱུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དགུ་ཤས་ཆེར་མྱུར་དུ་འགྲུབ་ཅིང་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཁྱོད་དུ་མཆུང་ན་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་བྷཱ་ལས་བདུག་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངསསུ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ།། མཐུ་དང་ལྡན་ན་སྐྱོ་བ་དང་གནོད་པ་མེད་པར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་ནུས་ཏེ། མཐུ་མེད་པས་ནི་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བས་ན་མི་སྐྱོ་བའི་ཐབས་ནི་མཐུ་དང་ལྡན་པའི་ཐབས་ཀྱིས ་བཤད་དོ།། དེ་ལྟར་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཡོང་སུ་སྨིན་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་ཤ་ཐང་དང་མི་བདེ་བ་མེད་པར་ཚོགས་ཡོང་སུ་རྫོགས་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་རྗེས་ལ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི ་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ལ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང་། དེ་ཁོ་ནའི་དོན་དང་། མཐུ་དང་། ཡོངསུ་སྨིན་པ་བཞི་ནི་རྒྱུ་ལྟ་བུར་དམིགསོ།། བླུ་ནུ་མེད་པའི ་བྱང་ཆུབ་ནི་འབྲས་བུར་དམིག་སོ།། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ། གསུམ་པ་ནི་བཤད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མཱཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོར་ཀུན་དུ ་ཏོརྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ལྔ་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་དེའི་དོན་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་མདོ་ཙམ ་དུ་བསྟན་པ་དེ་ཚིགསུ་བཅད་བ་གསུམ་པས་བཟླས་ཏེ་ཞིབ་ཏུ་འཆད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཡང་དག་པར་འཐོབ་པ་དང་། རང ་བཞིན་དང་དཔེའོ།། ཡང་དག་པར་ཐོབ་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་བརྒྱ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་པ་དང་། དགེ་བའི་ཚོགས་ཇི་སྙེད་པ་དང་། དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཇི་ཙམ་སྤངས་པས་སངས་རྒྱས ་ཐོབ་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པར་ཞེས་བྱའོ།། དཔག་མེད་དཀའ་སྤྱོད་བརྒྱ་རྣམས་དང་ཞེས་བྱས་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་བརྒྱ་ཕྲག་ཇི་སྙེད་བསྟན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་དང་བུ་སྨད་བཏང་བ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི ་ཁམས་མེ་མ་མུར་གྱིས་གང་བར་ཡང་འབྲོག་ཅིང་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པོ་བརྒྱ་ཕྲག་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་ཀྱང་སྤྱད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྒྱ་སྨོས་པས་ནི་མཚོན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་གྲངས་སྟོང་ཕྲག་ལ ་སོགས་པ་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་བསྡུའོ།། དཔག་མེད་དགེ་བ་བསགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བས། དགེ་བའི་ཚོགས་ཇི་སྙེད་པ་བསྟན་ཏེ། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་དགེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡང ་བསགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དུས་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བས། དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་བསྟན་ཏེ། དུས་ཀྱང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔག་མེད་སྒྲིབ་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར ་ཞེས་བྱ་བས། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཇི་ཙམ་སྤངས་པ་བསྟན་ཏེ། འཁོར་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་མ་སྤངས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཡང་སྤངས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡང་སྤངས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ཡན་ཆད ་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པ་བསྟན་ཏོ།། རང་བཞིན་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།། སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བས་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་པ་བསྟན་ཏེ། སངས ་རྒྱས་ཀྱི་དུས་ན་ས་བཅུར་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་ཀྱང་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས། སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་ཅེས་བྱའོ།། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བས། ཡེ་ཤེས ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅེས་བྱ་བར་སྦྱརརོ།། དེ་ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པར་དེ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀུན་མ་ལུས་པརོ་མཁྱེན་པཱ་ས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་རང་བཞིན་བསྟན་ཏྲོ།། རིན་ཆེན་སྣོད་ནི་ཕྱེ་བ་ལྟར། སངས་རྒྱས་པར་ནི་ཤིན་ཏུ ་བསྟན་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེའི་སྒྲོ་མ་ཁ་ཕྱེ་ན་ཁ་དོག་དང་དབྱེབ་སུ་ལྡན་པའི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤངས་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པའི་དུས ་ན་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་མ་འདྲེས་བྱ་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རིན་པོ་ཚ་སྣ་ཚོགས་དགྲ་དེའི་ཚེ་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔག་མེད་དཀའ་སྤྱོད་བརྒྱ་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱས ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ངལ་བརྒྱས་རྨད་འབྱུང་དཀའ་སྤྱོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འབད་པ་དང་། བསྒྲུབ་པ་དང་རྩོལ་བ་དྲག་པོ་གྲངས་མེད་པས་མགོ་དང་རྐང་ལག་དང་། བུ་སྨད་ལ་སོགས་པ་པོཏང་བར་སྦྱད་པ་ནི་ངལ་བརྒྱས་རྨད ་འབྱུང་བའི་དཀའ་བར་སྤྱད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་དཀའ་སྦྱང་བ་འཇིག་རྟེན་དང་། ཉན་ཐོས་དང་སངས་རྒྱས་ལ་མེད་པས་ན་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡང་མདོ་དག་ལས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ངས་མིག་ཡོངས ་བཏང་བ་བསྔགས་ན་ནི་རི་རབ་པས་ཀྱང་མཐོ་ལ། ཁྲག་ཡོངསུ་བཏུང་བས་བསགས་ན་ནི་ཕྱོགས་བཞིའི་རྒྱ་མཚོ་བས་ཀྱང་མང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔག་མེད་དགེ་བ་བསགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་རྒྱས་པར ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དགེ་བསགས་ཀུན་ཞེས་སྨོས་ཏོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ས་བཅུ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ཀུན་ཀྱང་བསགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དུས་དང་ནི་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དུས་རང་བསྐལ་པ་མཆོག་འགྲོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དུས་རང་གི་སྒྲས་ནི་བསྐལ་པ་ཆུང་ངུ་དང་། བར་གྱི་བསྐལ་པ་ཙམ་དུ་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་གྱི་བསྐལ་པ་ཆེན་པོར་བསྒྲུབ་པར་སྟོན་ཏོ།། ་མཆོག་གི་སྒྲས་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་བསྒྲུབ་པར་སྟོན་ཏོ།། དཔག་མེད་སྒྲིབ་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་ཟད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བསགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས ་བྱ་རི་སྒྲིབ་པ་ཀུན་སྤངས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སར་གཏོགས་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་བཅོམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་ས་དང་པོ་ནས་ས་བཅུ་ཡན ་ཆེང་ན་ཡོད་པའི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོ་དང་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པ་ཐམས་ཅན་མཁྱེན་པ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནམ་སངས་རྒྱས་པའི་དུས ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཐུགསུ་མུད་པས་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱའོ།། རིན་ཆེན་སྣོད་ཉིད་ཕྱེ་བ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དོ་ན་མཐུ་ཆེན་རིན་ཆེན་སྣོད་ཕྱེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རིན་པ ་ཚེ་གང་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་བསམས་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ནི་མཐུ་ཆེན་པོའི་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཐུ་ཆེན་པོའི་རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་ཀྱི་ཁ་ཕྱེ་ན་ཆེ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་སྣ་ཚོགས་སྣང་ཞིང་བདག་དང་གཞན ་གྱི་བསམ་པ་ཡོངསསུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པར་སྤངས་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་བསམ་པ་ཡོང་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་སྟོབས་དང་། མི ་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྣང་ཞིང་བདག་དང་གཞན་གྱི་བསམ་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་དེའི་གཉིསུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་མཐུ་དང ་བཅས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། གསུམ་པ་ནི་བཤད་པར་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ནི་གཉིསུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ནི་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྤངས་པས་གཉིསུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ལྔ་གཉིསུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་པ་ན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་གཉིསུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་ཅི་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའོ།། ཅི་ཞིག་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཡོངསུ་གྲུབ་པ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མཐུ་ནི་གཉིས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་བྱ་སྟེ། ཚེགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་གཉིསུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཐུ་མདོ་ཙམ་བསྟན། ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ་པས་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི ་དོན་བཟླས་ནས་རྒྱ་ཆེར་འཆང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐམས་ཅད་ཆོས་ནི་སངས་རྒྱས་ཏེ་ཞེ་བྱེ་བ་འོ།། སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་འགག ་པ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་གཉིས་དང་། སྐྱེ་འགག་མེད་པར་མ་ཁྱབ་པ་མེད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་རང ་བཞིན་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་མེད་པས་གཉིས་དང་། སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འདྲ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་འཕགས་རྡོ་རྗེ་བཅོད་པའི་མདོ ་ལས་ཀྱང་། གང་ཞིག་ང་ལ་གཟུགསུ་ལྟ།། གང་ཞིག་ང་ལ་སྒྲ་རོ་རྟོག། ལོག་པར་ཞུགས་པས་སོང་བས་ཏེ།། སྐྱེ་བོ་ངེས་ནི་ང་མི་མཐོང་།། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་སངས་རྒྱས་ལྟ།། འདྲེན་པ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ།། ཆོས ་ཉིད་ཤེས་པར་མི་རུང་སྟེ།། དེ་དག་རྣམ་པར་རིག་མི་འགྱུར་ཞེས་གསུང་སོ།། འཕགས་པྲ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་སྐྱོན་གྱི་མདོ་ལས་ཀྱང་། མི་སྐྱེ་ཆོས་ནི་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེག་སྣ། ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱང་བདེ་བར་གཤེག ་དང་འདྲ་ཞེས་གསུང་སོ།། སྨྲས་པ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅང་སངས་རྒྱས་ཡིན་ན་སངས་ཀྱི་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས། སངས་རྒྱས་བཞིན་དུ་ཆོས་གཞན་ཡང་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རམ་སྙམ་པ་ལ། ཆོས་ནི་གང ་ཡང་ཡིད་མ་ཡིན་ཞེས་སྨོ་ས་ཏེ། བྱིས་པ་སོ་སོར་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུས་པ་དང་འཛིན་པ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིས་ཀྱི་ཆོས་ནི་གང་ཡང་ཡོང་བ ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཀར་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ནི་དང་པོ་ཉིད་ཀྱང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྒྲུབས་པ་ལས་གྲུབ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི ་དུས་ན་ཡང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པས་ན་དཀར་པོའི་ཆོས་ཀྱི་བཞིན་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་དེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་དག ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དམ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དེས་ཀྱང་དེ་ནི་བསྟན་མ་ཡིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཏོང་བ་པོ་དང་། ལེན་པ་དང་། རྫས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དམིགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན། ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེས་སངས་རྒྱས་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་གཉིསུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་།། རིན་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས།། དེ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་གནོས་ནས་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་སྣ ་ཚོགས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། སངས་རྒྱས་དེ་ལས་ཀྱང་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་དཔག་ཏུ་མང་མེད་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འབྱུང་སྟེ། ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་གཞི་བྱེད་པས་ན་སངས་རྒྱས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་རྒྱུ་ཡི་ཕྱིར།། དེ་ནི་སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྤྲིན་ལས་ཆར་འབབ་ཅིང ་ཆུཆར་འབབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ནས་དང་འབྲས་ལ་སོགས་པའི་ལོ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་སྨིན་ཅིང་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། སངས་རྒྱས་དེ་ལུས་ཀྱང་ཆོས་བཤད་པའི་ཆར་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཕྲབ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད ་ཞིང་འདྲ་བ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་སངས་རྒྱས་བྱེད་པས་ན། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ནི་སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་མཐུ་ཆེ་བསྟན་ཏོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་དང ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སངས་རྒྱས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་ཡོད་པའི་གང་ཟག་དང་ཆོས་བདག་མེད་པ་དང་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་བདག་མེད་པ་གཉིས་དང་། སྐྱེ ་འགག་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་མི་འདྲ་བ་མེད་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ནི་སངས་རྒྱསོ་ཏཾ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དང་། དཀར་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།། སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀུན་ཚོགས་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།། བདག་མེད་པ་གཉིས་དང་། སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་ཆོས་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ནང་དུ་མ་འདུས ་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མེད་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀུན་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་དང་པོ་ཡང་ས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྒྲུབས་པ་ལས་གྲུབ ་པ། སངས་རྒྱསུ་གྲུབ་པ་ན་ཡང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅན་ཚོགས་པོར་ཡོད་པསྟན་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀུན་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་ཆོས་ནི་གང་ཡང་ཡོང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེས་ཀྱང་དེ་ནི་བསྟན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་ཆོས་ཀུན་བྲལ་བ་སྟེ། ཞེས་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས ་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མེད་པས་ན་ཆོས་ཀུན་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་གཟུང་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་དེའི་དུས་ན་མེད་པས་ན་ཆོས་ཀུན་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། རིན་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས། ་དེ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་བཞིན་ཞེས་བྱའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རིན་ཆེན་ཆོས་རབ་ཚེ་ཡངས་འབྱུང་ཕྱིར་རིན་ཚོན་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་གནས་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོག ་འཐུང་བ་བཞིན་དུ། སངས་རྒྱས་དེ་ལས་ཀྱང་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་འབྱུང་བ་དང་། ཡེངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་སོ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་སངས་རྒྱས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་རྒྱའི་ཕྱིར། དེ་ནི་སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་འདོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འབྱུང་པོ ་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་ཆེར་འཕེལ་རྒྱུ་ཕྱིར་སྤྲིན་དྲང་འདྲ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྱིན་ལས་ཆར་ཕབ་ནས་ལོ་ཏོག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འཔེལོ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེས ་བྲས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཕབ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུང་ཞིང་དང་འདྲ་བ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་རྒྱ་ཆེར་འདི་ལ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱེད་པས་ན་སངས་རྒྱས་ནི་སྤྲིན་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཆར་འབེབས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་དགུ་དྲག་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཆེན་ལེགས་བཤད་མི་ཟད་རབ་ཏུ་འབེབས་ཞེས་སྨོས་སོ།། དེ་ལོ་ཆར་ཆེན་ལེགས་བཤད་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཕྱིས་འབྱུང་ལ ་སྐྱེ་དགུ་དྲག་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཞེས་བྱ་བའི་ཚེ་གོ་སྔཪྻ་བྱུང་མོད་ཀྱི། ཚིག་འདི་ལྟར་སྦྱར་ཏེ་ཆོས་ཆེན་པོ་ལེགས་པར་བཤད་པ་མི་ཟད་པ་སྐྱེ་དགུ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་འབེབས་བྱས་ན་སྦྱིན་དང་འདྲའོ་ཞེས་སྦྱར་རོ།། ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་བྱའོ།། ཆོས་དེ་ལ་ཡང་ཐོག་མར་ཡང་དགེ། བར་དུ་ཡང་དགེ། ཐ་མར་ཡང་དགེ། དོན་བཟང་ཚིག་བཟང་བས་ན་ལེགསོ་བར་བཤད ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་དེ་ལན་ཅིག་རྟོགས་ན་འཁོར་བར་མཐའི་བར་དུ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་བས་ན་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། འབེབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བཤད་ཅེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱུས་པ་དེ་ཉིད་སྐྱབས་བླ་ན་མེད་པ་ལ་ཚེགསུ་བཅད་པ་ལྔའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་སྐྱབས་བླ་ན་མེང་བའི་ཁྱང་པར་བཤད་པའི་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ལན་དུ་འཇིག ་རྟེན་པ་དག་རི་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱབས་ཚོལ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྐྱབས་ཚོལ་བ་པས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་ལྟ་བུ་དང་། སྤྲིན་ལྟ་བུའི་མཐུ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱསུ་གྲུབ་ནི་སྐྱབ་སུ་སོང་བ་ཐམས ་ཅད་ཀྱི་སྐྱབས་པས་སྐྱབས་བླ་ན་མེད་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཐུའི་རྗེས་ལ་སྐྱབས་རྒ་ན་མོད་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། བརྒལ་བ་སྔར་སྐྱབས་ཀྱེ་སྐབས་བཤད་པ་དང་འདིར་སྐྱབས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་གཉིས ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ནས། ལན་གཉིསུ་བཟླས་ཏེ་བཤད་ཅེན། སྔར་ནི་གང་ཟག་གི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཐེག་ཆེན་མཆོག་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སེང་བ། དེ་ཉིད་སྐྱབས་སོང་བའི་མཆོག་ཏུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས ་སྨོས་ལ། འདིར་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དག་རྒྱལ་པོ་དང་རྐུན་པོ་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་ནས་རི་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱབསུ་སོང་འགྲོ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་པ་དག་འཁོར་བའི་སྐྱེན་ན་འཚ་ལོ་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་ནས་བདག་བསྒྲུབ ་བའི་ཕྱིར། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་གང་ཟག་དེ་དག་པས་གང་ཟག་གང་སངས་རྒྱས་གླང་ལས་སྐྱབསུ་སོང་བའི་སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱས་ནས་བདག་ཉིད་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐྱབ་སུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དཀོན ་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྔ་སྐྱབས་གཞན་པས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་གཞན་གཉི་ག་གནོད་པ་ཐམས་ཅན་ལས་སྐྱབས་པའི་ཕྱིར་སྐྱབ་སུ་སོང་བས་སོ།། དེའི་སྐབསུ་ནི་གང ་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྐྱབས་འགྲོ་བའི་སྐབས་བཤད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། སྐྱབསུ་འགྲོ་བའི་ཁྱད་པར་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བྱས་པ་སྟེ། སུ་བླ་ནི་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་པ་དེ་ཉིད་བདག་དང ་གཞན་གྱི་སྐྱབསུ་གྱུར་པས་སྐྱབས་ཐ་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟོན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་ནི་དེ་ཡོད་དོ།། སངས་རྒྱས་པ་ནི་སྐྱབས་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད ་ཐུགསུ་ཆུད་དེ། སངས་རྒྱ་སྲོ་པ་ཉིས་སྐྱབས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅི་ལ་སྐྱོབ་ཅེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་ཚེ་གསུམ་ལས་སྐྱོབ་པས་སངས་རྒྱས་པ་ཉིས་སྐྱབས་ཞེས་བྱའོ།། རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་ཚོགས་ཀུན་དང་ཞེས ་བྱ་བ་ལི། ཉོན་མོངས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱོབ་པར་འགྱུར་ཏོ། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་ཀུན་སེམས་ལ་མྱི་བྱུང ་ཞིང་ཉོན་མོངས་པས་མི་གོས་པར་འགྱུར་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉེས་སྤྱོད་དག་ནི་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བས། ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱོབ་པར ་བསྟན་ཏེ། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང་། མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང་། མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་མ་མཛད་པས་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས ་ཉོནི་མོངས་པ་ལས་སྐྱོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒ་དང་ཤི་བ་དག་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བས་ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱོབ་པར་སྟོན་ཏེ། འདིར་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མ་སྨོས་སུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་། མ་སྐྱེས ་པར་རྒ་བ་དང་འཆི་བ་མི་སྲིད་པས་སྐྱེ་བ་ཡང་དོན་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བོ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་མྱི་འབྱུང་བས་ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས ་པ་ལས་ཀྱང་བསྐྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་འདི་ནི་བདག་གི་སྐྱབསུ་བདག་གྱུར་པར་སྟོན་ཏེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་སྐྱ་བས་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ།། ད་ནི་སངས་རྒྱས་ན་སེམས ་གཞན་ལ་ཡང་སྐྱ་གནས་པོ་ལྔ་ཀྱང་ཐ་རྒྱམ་ཅན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། འཚེ་བ་དག་ནི་འཚེ་བ་ཐམས་ཅད་དོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་སོ།། དེ་ལ་འཚེ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱོབ་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེག་པཱ ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱིས་ལོང་བས་ནི་མིག་རྙེད། འོན་པས་ནི་སྒྲ་ཐོས། སྨྱོན་པས་ནི་དྲན་པ་རྙེད། ནད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ལོ་ཉེས་ནི་ཞི་བར་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ཏེ། འདི་ནི་གཞན་གྱི་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། དྲན་སོང་དང ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ངན་སོང་ལས་སྐྱོབ་པ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་བཏང་བས། སེམས་ཅན་དམྱལ་བཱ་ལྔ་སོགས་པ་ངན་སོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་རེ་གནས་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱས་ཏེ། ་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བ་བྱས་པ་དང་། ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་འོད་དེས་རིག་ནས་ངན་སོང་དུ་མེ་སྐྱེ་བར་བྱས་ཏེ། འདི་ནི་གཞན་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། ཐབས་མིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་བས་མ་ཡིན་པ་ལས་སྐྱོབ་པ་བསྟན་ཏེ།། ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐལ་ལ་ཉལ་བས་ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཚོལ་བ་དང་། ཚྭ་ར་མ་ནི་ཉལ་བས་ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཚོལ་བ་དང་བྲག་ཁ་ནུས་མཆོངས་པས་ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཚོལ་བ་དག་ནི་དེ་ལས ་ཐར་པ་དྲུང་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་བས་ན་ཐབས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐབས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཞུགས་པའི་མུ་སྟེགས་པ་དེ་དག་ལ་མངནྡ་པ་དོར་དུ་གཙུག་ནས། མཐོ་རིས་ཀྱི་ལམ་དང་། དག་བླ་བཅུ་དང ་ཐར་པའི་ལམ་འཕགས་པའི་ལས་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལ་འགོད་དེ་འདི་ན་གཞན་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། འཛེག་ཚོགས་ནི་ཞེས་བྱ་བས་འཇིག་ཚོགས་ལ་སྒྲིབ་པ་སྟོན་ཏེ། བདག་དང་བདག་གི་མེད་པའི་ཕུང ་ལྔ་ལ་བདག་དང་། བདག་གིར་ལྟ་བ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའོ།། འཇིགས་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཉལ་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ ་བསྟན་ན་ས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་པ་ནི་འཇིག་ཚེགས་ལས་སྐྱོབས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་གཞན་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་པའོ།། ཐེག་ཆུང་ལས་ཞེས་བྱ་བས་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ལས་སྐྱོབ་པ་བསྟན་ཏེ། ་མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཞུགས་པ་འམ། འཇུག་ཏུ་འདོད་པ་རྣམས་དེ་ལས་བཟློག་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཐེག་པ་ལ་སྐྱོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་གནས་གཞན་སྐྱོབ་པ་རྣམ་པ ་ལྔའོ།། དེའི་ཕྱིར་སྐྱབས་ནི་དམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ཡང་སྐྱ་བས་རྣམ་པ་ལྔ་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱསུ་གྲུབ་པས་ནི་སྐྱབས་དམ་པ་སྐྱབས་ཐ་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་ནི་ཚེ་གོ་སུ་བཅད་པ ་གསུམ་པས་སྐྱབས་དེ་ཉིད་དཔེ་མེད་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པོའི་ཕྱིར་སྐྱབས་པས་ཀྱང་སྐྱབས་བླ་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གོང་དུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་དྲང་པོ་དང་གཉིས་པར་བསྟན། ་པའི་དོན་གཉིས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་སྐྱ་བས་ནི་དཔེ་མེད་མཆོག་ཡིན་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་སོ།། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་པ་ཉིད་བདག་དང་གཞན་གྱི ་སྐྱབས་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐྱབས་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐྱབས་དང་སྐབས་འདི་གཉིས་སུ་འདྲའོ་ཞེས་དེ་དང་བསྟུན་ཅིང་འདྲ་བར་གཞལ་དུ་རུང་བ་འཇིག་རྟེན་གང་ན་ཡང་མེད་པས་ན་དཔེ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་འཇིག་རྟེན་པ་དག་རེ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་དང་། ཉན་ཐོས་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་པས། སྐྱབས་འདི་དམ་པ་ཡིན་པས་ན་མཆོག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ན་སྐྱབས་བླ་ནཱ་མེད་པའོ།། ཇི་ལྟར་ན་མཽད ་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་འཆི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་སྐྱེ་འཆི་ཀུན་ལས་སྲུང་བར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་ན། སངས་རྒྱས་ཕུན་ཆད་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་ནབ་ལ་སོགས་པ་མོ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་ཚེའི་ཀུན ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སཾ་སྐྱོབས་པར་བསྟན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྲུང་བར་བྱེད་དོ།། ངན་སོང་ཀུན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལས་ཀྱི་ཀུན་ན་སོ་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྲུང ་བར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཕན་ཆད་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང་མི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་སོགས་པའི་ལས་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏོ། འདིས་ནི་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱོབ་པ་བསྟན་ཏོ།། ཚིགས་དེ ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ན་བདག་གི་སྐྱབསུ་བདག་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།། ང་སངས་རྒྱས་ན་གཞན་གྱི་སྐྱབསུ་གྱུར་པ་ཡང་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྣ་ཚོགས་འཇིགས་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ་སངས་རྒྱས་ན་འཇིགས་པ་སྣ་ཚོགས་ལས་ཀྱང་སྲུང་བར་བྱེད། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས། ལོང་བས་མིག་རྙེད་པ་དང་། འོན་པས་རྣ་བས་སྒྲ་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ་འཇིག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སངས་རྒྱས་ན་འཇིག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལས་སྲུང་བོར་བྱེད་དོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་བདག་དང་བདག་གིར་ཆགས་པ་རྣམས་ལ་ཉལ་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ ་ཆོས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་བསྟན་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ལ་སྲུང་བར་བྱེད་དོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་རྣམ་པ་གཉིས ་ཞུགས་པ་དང་། འཇུག་པར་འདོད་པ་རྣམས་དེ་ལས་བཟློག་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་བཀོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་མང་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་མང་པོ་ལས་སྲུང་བར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ་དེ་བཞིན་གཤེགས་བསུ་འོང་བཀྱེ་བའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱ་སྟེ། མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་དམྱ་ལྔ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་རྣམས་ལ་འོད་ཀྱིས་རིག་པས་དེར་སྐྱེ་བར ་མི་འགྱུར་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཐབས་མེད་སོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ན་ཐབས་མེད་པར་སོང་བ་རྣམས་སྲུང་བར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཐབས་མེད་པ་ནི་མུ་སྟེགས་པ་ཐལ་བ་དང་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཉལ་བའི ་སྒོ་ནས་ཐར་པ་དང་། མཐོ་རིས་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཐར་པའི་ལམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་། མཐོ་རིས་ཀྱི་ལམ་དགེ་བ་བཅུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཚིགས་བཅད་བཞི་པས་ནི་རྒྱུ་ག ་གི་ནེ་སངས་རྒྱས་གྲུབ་པ་དེ་སྐྱབས་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་སྟོན་ཏེ། སྐྱབས་ཐ་ན་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། གང་ཞེ་ན། བདག་གི་དོན་མཐར་ཐུགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དོན་མཐར་ཐུགས་པའོ།། དེ་ལྟར ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་མཐོར་ཞུགས་པས་ན་རྒྱུ་དེས་སྐྱབས་ཐུན་མེད་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་བདག་གི་དོན་མཐར་ཐུག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ལུས ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ནམ་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཐོབ་སྟེ། དེ་བས་ན་བདག་གི་དོན་མཐར་ཕྱིན་ཏོ།། གཞན་གྱི་དོན་མཐར་ཐུགས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཆོས་ལ་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་རིག་པ་དང་། སྙིང ་རྗེ་མཐར་ཕྱིན་པའོ།། དམ་པའི་ཆོས་ལ་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་རིག་ཅེས་བྱ་བས་ཆོས་ལོ་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་རིག་པ་བསྟན་ཏེ། དམ་པའི་ཆོས་ལ་ལེགས་པར་བཤད་པ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས ་ལ་སེམས་ཅན་འགོད་ཅིང་འདུལ་བར་བྱ་བའི་ཐབས་ཐུགསུ་ཆུད་དེ། འདོད་ཆགས་ཅན་ལ་ནི་མི་གཙང་བ་བསྟན་པས་འདུལ། ཞེ་སྡང་ཅན་ལ་ནི་བྱམས་པ་བསྟན་པས་འདུལ། གཏི་མུག་ཅན ་ལ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བསྟན་པས་འདུལ་བ་ཐུགསུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།། འདིས་ནི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པར་བསྟན་ཏོ།། འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་སྙིང་བརྩེ་ཕ་རོལ་སོང་ཞེས་བྱ་བས། སྙིང་རྗེ་མཐར་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏེ་ཁསམ ་གསུམ་པའི་སེམས་ཅན་དུ་ས་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་སྐྱེ་བ་རྣམ་པ་བཞི་ནས་སྐྱེ་བ་རྣམས་ནི་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་སྙིང་རྗེ་མཐར་ཕྱིན་ཅིང་ཡོངསུ་རྫོགས་པར་གྱུར ་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཕ་རོལ་སོང་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་སྙིང་རྗེའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་ཐོབ་པ་ལ་སྙིང་བརྩེ་ཕ་རོལ། སོང་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་བའི་མཐུས་མཐར་ཐུག་པའི ་གནས་སངས་རྒྱ་སུ་གྲུབ་པ་སྙིང་བརྩེས་ཕ་རོལ་སོང་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཐབས་དང་ལྡན་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དང་ནི་བདག་གཞན་གཉི་ག་སྐྱོབ་པར་ནུས་པས་ཐབས ་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ནི་སྐྱབས་བླ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ངེ་འདིར་སྐྱབས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་པར་གྱུརརོན་བདག་གི་དོན་ཡང་མཐར ་ཐུག་གཞན་གྱི་དོན་ཡང་མཐར་ཐུག་པས་ན་སངས་རྒྱས་པ་ནི་འཇིག་རྟེནྡ་ལས་འདས་པའི་སྐྱབས་གཞན་པས་ཀྱང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་བླ་ན་མེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་ལྔ་པས་ནི་དུས་ཇི ་སྲིད་ཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱབས་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཅིག་གི་སྐྱབས་བྱེད་པ་དང་། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱབས་བྱེད་པ་སྟེ་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་ཏོ།། དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱབས་བྱེད་པ་བསྟན ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་བར་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་ཡང་དེར་ཐུག་གོ།། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་ཡང་དེར ་ཐུག་གོ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་གར་ཐུག་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སྔ་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱབས་མཛད་པའི་མཐའ་ཡང་དེར་ཐུག་གོ།། དོན་དུན་ན་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པ ་དྲི་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་།། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཐུག་པོ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་དོ།། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས ་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་བསྐྱབ་པའི་མཐའ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་དོ།། འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་སྐྱབས་མཛད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཇི་སྙེད་ཅིག་གི་སྐྱབས་མཛད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འགྲོ་ཀུན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རིགས་ཡོད་པ་དང་རིགས་མེད་པ་དང་། རིགས་མ་ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐྱབས་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་སྐྱབས་ནི་ཆེན་པོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་འཁོར་བའི་མཐིའོ་བྲར་དུ་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐྱབས་བྱེད་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་སྐྱོབ་པ་ནི་འཇིག་རྟེནྡ་པའི་སྐྱ་བོས་དང་། ཉན་ཐོས་ལ ་སོགས་པའི་སྐྱབས་པས་ཀྱང་སྐྱབས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བྲི་དང་། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱོབ་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་འབྱོར་པ་ཐམས་ཅན་ནི། བཟློག་པ་དང་ནི་འཕེལ་བར ་བཱར་རིག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་རྐྱེ་རྒ་ནི་འཆི་ལ་སོགས་པོའི་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པར་བྱ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་དངེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འབྱོར་པ་ཐམས་ཅན་འཕེལ་བར་བྱ་བའི ་ཕྱིར་སྐྱབས་མཛོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གནས་ཡོངསུ་གྱུར་པའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་དྲུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱབས་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་དོན་བསྟན་ནས། ད་ནི་གནས་ཡོངསུ་གྱུར་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་དྲུག་རྩོམ ་མཽ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བྱ་སྟེ། ཕུང་པོ་དེ་དག་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་བའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར ་དག་པར་གྱུར་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེསུ་གྱུར་པ་ལ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་དེ་ཕུང་པོ་བཞི་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལས་མིག་གི ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་དག་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ།། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེསུ་འགྱུར་རོ།། ཡང་ན་གཟུགས་དང་ཚོལ་བ་དང་འདུ ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་པ་ངག་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ལ་ཡོད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དག་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་དག་པར་འགྱུར་རོ།། རྣམ་པར་ཤེས་བརྒྱད་ལས་ཀུན་གཞི་དག་ན་མི་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེསུ་འགྱུརརོ།། ཉོན་མོངས་པའི ་ང་དག་ན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེསུ་འགྱུར་རོ།། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་པ་དག་ན་སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེསུ་འགྱུར་རོ།། མིག་ནས་ལུས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དག་ན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེསུ་འགྱུར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་བཞི ་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལྔ་ཐོབ་པ་ལ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལྔ་ཞེས་བྱའོ།། གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་དྲུག་གིས་བསྟན་པ་ལས་ཚིགསུ་བཅད་པ་དང་པོའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་མི་མཐུན ་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་བོན་དང་བྲལ་བ་དང་། གཉེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སོ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། མདོར་ན་ངོན་དེ་བསྟན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་ས་བོན་དུས་རིང་རྟག་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ ་དང་། གང་ལ་བྱུང་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་གཉིསུ་སྦྱར་ཏེ། ས་བོན་ནི་བག་ཆགས་ལྔ་བྱའོ།། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའི་སྐྱ་བོན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་སོ།། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའོ། ་ས་བོན་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགསོ།། དུ་རིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ཆགས་ངོ་དག་ཀྱང་འཁོར་བ་ཟློག་མ་མིང་པོའི་དུས་ནས་བཱ་སགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྟག་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བག་ཆགས་དེ་དག་ཀྱང་སྔོན་སོ་སོ ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་ལན་འགའ་ཡང་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་མ་སྤོངས་མ་བཅོམ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་བོན་དང་བྲལ་བ་བསྟན་ཏོ།། བཀྲ་ཆགས་དྲོ་དག་གཉེན་པོ་གང་གིས་སྤངས་ཤེས་ན། དེའི ་ཕྱིར། སྤོང་བ་རྒྱ་ཆེ་རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་བྱུང་གྱུར་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྤོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་ཏོ།། དེ་དག་ཇི་ལྟར་སྤོང་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་ཏེ། རྒྱ་ཆེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་པོ་ནས་ས་བནྡྷ་པ་མན་ཆད་ཀྱི་འཇིག ་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ལོ་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེས་སྤོང་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པོ་ཀུན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཡི་ཤློ་སྣ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དགུ་དགུ་ཡོད ་པས་སྤོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ལ་བྱང་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་དེ་དག་གིས་གཉེན་པོ་བྱས་ནས་གང་གི་སེམས་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་བྱང་བར་གྱུར་ན་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་གཉེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་བསྟན་ཏོ།། གནས་གྱུར་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤངས་པས་ཡེ་ཤེས་བཞི་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར ་དག་པ་ལྔ་ཐོབ་པ་ནི་གནས་གྱུར་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་དཀར་པོའི་ཆོས་མཆོག་ཡོན་ཏན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཆོས་ལྔ་ཐོབ་པ་དང་། སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་དང་། མ ་འདྲེས་པ་ལྔ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུན་ཚོགས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་བས་ན་དཀར་པོའི་ཆོས་མཆོག་གི་ཡོན་ཏན་ལྡན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པེ་ལ་ཡོན་ཏན་དེ་མེད་པས་ནུ་མཆོག་ཅེས་བྱའོ།། གོང ་དུ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤྱོང་བར་བྱེད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་གྱིས་སྤོང་ངོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྔ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་གཉིས་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པར་མི་ཏོག་ཡེ་ཤེས་ལམ་ངག་དེ ་ཐོབ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་པ་དང་། དེའི་ཕྱི་ནས་ཐོབ་པ་ཤེས་བྱ་མཐའ་ས་ཡུལ་ས་གྱུར་པའི་ག་ཡཾ་ཀླྀཔྣོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་བྱས་ལམ་དེ་གཉིས་ཀྱིས ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་མ་ལུས་པར་སྤངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ན་མཁའི་ངོས་བཞིན་དུ་སྟོང་པར་མཐོང་ངོ་།། དེའི་ཕྱི་ནས ་ཐོབ་པ་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་བསྡུས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུར་མཐོང ་ངོ།། ད་ནི་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ལས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ནི་དེ་དག་ལས་ཀྱང་འཕགས་ཤིང་ཁྱད་ཞུགས་པར ་སྟོན་ཏེ་དེ་བ་སྣ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ནི་དེར་ཞུགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་སུ་བཅད་པྲ་གཅིག་སྨོས་སོ།། དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐུགསུ་ཆུད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས ་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེར་ཞུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་གཞོན་དུ་གྱུར་པའི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་དེ་རྙེདྲོ་ཐུགསུ་ཆུད་ནས་ཞེས་བྱ་བློའི་དོན་ཏོ།། རི་དབང་མཐོ་སྟེངས་བཞུགས་བཞིན་འགྲོ་ལ་གཟིགས་ཞེས ་བྱ་བ་ནི་རིའི་དབང་པོ་ནི་རེ་རབ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་ལ་ཞིག་རི་རབ་ཀྱི་སྟེང་ན་གནས་ནས་ཕྱོགས་བཅུར་བལྟས་ན་ཉེ་བ་ཡང་མཐོང་ངོ་།། རིང་བ་ཡང་མཐོང་། བཟང་བ་ཡང་མཐོང་ངན་པ་ཡང་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས ་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལས་འཕགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གནས་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མཐོན་པོ་དེ་བརྙེས་ནས། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད ་ལ་གཟིགས་སོ་ཞེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཞི་བར་མངོན་དགའི་འགྲོ་ལའང་ཐུགས་རྗེ་ན། སྲིང་ལ་མངོན་དགའི་འགྲོ་ལ་ཅི་ཞིག་སྨོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ད་ལྟར་ཐུགས་རྗེས་ཀུན་ལྔ་གཟིགས་ནས་ཉན་ཐོས་སྙི ་རྗེ་ཆེན་བློ་མེད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྤངས་ཏེ་བདུག་འབའ་ཞིག་གི་དོན་དུ་ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཞུགས་དེ་དག་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཉེ་བར་གཉེན་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མ་བྱས་པ་དང ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་ཐོབ་པོ་ཞེས་དེ་དག་ལོ་ཡང་ཐུགས་རྗེ་དགོངསྔ་ནས་སེམས་ཅན་ཕལ་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆོས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་བདག་གི་དོན་ཙམ ་ཨང་བྱེང་མ་ནུས་པ་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་མང་པོས་རྟག་ཏུ་གཟིར་ཅིང་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐུགས་བརྩེ་བར་གྱུར་པར་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོངས་ཏེ། ཐུགས་རྗེས་འབྱུང ་ཞེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོན་ཏོ།། ཁྱད་བར་རིང་བའི་འཇིག་རྟེན་ངན་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁྱུད་པར་རིང་བའི་འཇིག་རྟེན་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རླུང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་ཡོན་ཏན་ཁྱད་ཞུགས་པར་འཕགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། འཇིག་རྟེན་ངན་པ་ནི་སོ་སོར་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཏེ། འཁོར་བ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ནི་ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ་པས ་གནུས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་འཇུག་དང་རབ་འཇུག་མི་འཇུག་གནས་མི་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་སུ ་བཅང་པ་གཅིག་སྨོས་སོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ནི། རྟག་ཏུ་འདི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་འབའ་ཞིག་མཛད་དེ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འཇུག་པས་ན་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། གནས་གཞན ་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་ཏེ། མཆོག་ཏུ་འཇུག་པས་ནཱ་རབ་ཏུ་འཇུག་ཅེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་པས་ཀྱང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ལྔ་ཉན་ཐོས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམས ་ཀྱི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བས་ཀྱང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།། གནས་མི་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ལོ་གནས་ནི་གན་སྣ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་མི་འཇུག་པས་ན་གནས ་མི་འཇུག་ཅེས་བྱའོ།། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གྲཝ་སུམ་ནི་ཡུལ་ཉེ་བར་གྱུར་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། བག་ལ་ཉལ་མ་སྤངས་པའོ།། ལྡོག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གནས ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་འཇུག་སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་འཇུག་སྟེ། བདག་སྤྱོད་པ་ལ་ལོག་པ་ན་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཀུན་འཇིག་ཅེས་བྱ་བོ་ལ་དུས་ཀུན ་དུ་འཇུག་པས་ན་ཀུན་འཇུག་སྟེ། ལྷན་ཅིག་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཐོབ་ནས་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཡང་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཀུན་ལ་འཇུག ་པས་ན་ཀུནྡ་འཇུག་ཅེས་བྱའོ།། གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དང་པོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སྟོན་པུ་ལ་འཇུག། འཇུག་ཏུ་མྱ་ངན་ལུས་འདས་པ་སྟོན་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། རྣམ་པ་གཉིས་སྟོན་པ་ལྔ་འཇུག ་པསུ་ན་གཉིས་འཇུག་ཅེས་བྱའོ།། མི་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དོན་དུ་གཉིས་སུ་མི་འཇུག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། གཉིསུ་མི་འཇུག་པ་ནི་འཁོར་བར་ཡང་མི་འཇུག། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་མི་འཇུག ་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་ཤེསོ་རབ་དང་ལྡན་པས་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཐའ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་མི་འཇུག་གོ། སྙིང་རྗེས་འདུས་མ་བྱས་སྤངས་པས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདུས་པར་ཡང་མི་འཇུག་གོ། ་མཉམོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དྲུང་སངས་རྒྱ་སུ་ཐ་དང་པོ་མེད་པས་ན་མཉམ་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱེ་བྲག་ཅེས ་བྱ་བ་ལ། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་པ་སྤངས་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལས་འཕགས་པས་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཇུག་པ་ཞེས ་བྱའོ།། ཀུན་འགྲོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཟག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཀུན་འགྲོ་འཇུག་ཅེས་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་ཀྱི་ཡོངས་གྱུར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤ ་པའི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་དང་ལྗོན་པའི་ཕྱིར་རྒྱ་ཆེར་འཇུག་པས་ན་ཀུན་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཟག་པ་མེད ་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པས་ལྡན་པས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའམ། ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་ཐམས་ཅན་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་བས་ན་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག ་པའི་ཕྱིར་རྒྱ་ཆེར་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་བཞི་པས་ནི་སྔ་མའི་ཕྱེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་སོང་བའི་དོན་མདོར་བསྟན། ཕྱི་མའི་ཕྱེད་ཀྱིས་ནི་དོན་དེ་ཉིད་བཟླས་ཏེ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི ་སྒོ་ན་སོ་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་ནམ་ཁོར་དང་མཐུན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་སོང་སྟེ་ཁྱབ་པར་སྟོན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་ན་མཁའ་རྟག་ཏུ་ཀུན་སོང་འདོད།། དེ་བཞིན་དེ་ཡང་རྟག་ཏུ་ཀུན་སོང་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོག ་པ་སྨོས་སོ།། དཔེར་ན་ན་མཁའ་འདི་དུས་གསུམ་དུའང་ཐུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཟག་པ་མེད་པ་མང་ངེའང་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱང་ལ་ཡོངོ་བ་དང་ཁྱབ ་བྱར་འདོད་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིར་ནི་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པའི་དོན་མདོར་བསྟན་པའོ།། ཇི་ལྟར་ན་མཁའ་རྟག་ཏུ་ཀུན་སོང་འདོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་ནམ་མཁའ་གཟུགས་ཡུལ་ཀུན་ཏུ་སྟོང་ཞེས་བྱ་བ ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ན་མཁའ་འདི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིང་པོ་དང་། ཐུང་ངུ་དང་། དཀར་པོ་དང་། དམར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཀྱིས་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀྱང་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དེ་ཡང ་རྟག་ཏུ་ཀུནྡ་སོང་འདོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་དེ་ཉིད་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཚོགས་ཀུན་སོང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས ་ཅད་ཀྱིས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཁྱབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བྲི་ཡོང་སུ་རྫོགས་པ་ལས་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཀུན་སོང་བ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིནོ་ལ། ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ན་བང་གཱ་དོང་སེམས་ཅན་དུ་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་དང་། ་བདག་གང་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་ཡང་དེ་ཡིན་ལ།། སེམས་ཅན་གང་ཡིན་པ་བདག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུང་ངོ་།། མཉམ་པ་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་བ་དེས་བཅུ་རིམ་གྱིས་སྒོམས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་སེམས ་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་བདག་ཉིད་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་དུ་སོང་ཞེས་བྱའོ།། ཉེ་བར་འགྲོ་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཛུད ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྒལ་བ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་རྟག་ཏུ་ཡོད་ལ་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཡང་ཁྱབ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མི་རྟོགས་ཤིང་སངས་རྒྱས་མྱ་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། ་ལན་དུ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ལྟ་བ་རྩོམ་སྟེ། ཚེགསུ་བཅད་པའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་ཡང་སྣོད་དུ་མ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་མི་མཐོང་བར་དཔེ་དང་བཅས་པར ་སྟོན་ཏེ། དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཆུ་ཡི་སྣོང་ཆག་ན། ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་མི་སྣོངད་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ནཱ་ཆུ་མེད་པོའི་སྣོད་དུ་ཡང་ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྟན་མི་འབྱུང་ལ་སྣོད་ཆག་པའི་ནང་དུ་ཡང?་ཟླ ་བའི་གཟུགས་བརྒྱུན་མི་འབྱུང་སྟེ་ན་འདི་ནི་དཔེའོ།། དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་སེམས་ཅན་ངན་པ་ལ། སངས་རྒྱས་གཟུགས་ནི་མི་སྡང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཅན་གང་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་རྒྱུའི་སྟོང ་དང་འདྲ་བ་ལ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཆུས་མ་བཀོང་བ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགོས་པའི་ཉོན་མོངས་དེའི་ཚིགསོ་དང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་པའི་ལས་བྱས་པས་སེམས་ཀྱི་ཧཱུཾ་ལྡིང ་འདྲ་བ་སྣོད་ཆགས་པ་ལྟ་བུར་སེམས་ཉམས་པར་བྱས་ལ། སྣོད་ཆགས་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་ངན་པས་བདག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ཀྱང་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་དྲུག་པའི ་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བར་འགྱུར་བའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་འདི་བསགས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གདུལ་བའི་གདུལ་བྱ་ཡོད་ནི། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བས་ནུ་དེ་དག་གིས་མཐོང ་བར་འགྱུར་ལཱ། སངས་རྒྱས་གདུལ་བའི་སྐལ་པ་ཅན་རྣམས་བཏུལ་ནས་དཀའ་བ་མེད་པར་གྱུར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ.རོ་དེ་དག་གིས་མི་མཐོང་བ་དྲ་པ་དང་བཅས་པས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆགསུ་བོཅད་པ་རྩོམ་སྟེ། དབྱེ ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་མི་ནི་གཞན་དུ་འབར། གཞན་དུ་ཡང?་ནྡི་ཞི་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མེ་དང་ཤིང་ཡོད་པའི་གནས་ལ་སྙིགས་ཏོ་དཔེར་ན་མི་འདི་དག་གང་ན་མི་དང་ཤིང ་ཡོད་པའི་གནས་ན་ནི་འབར་གྱི། གནས་གང་ན་མིང་དང་ཤིང་མེད་པར་ནི་མི་འབར་བས་གཞན་དུ་ཡང་ཞི་བར་འགྱུར་ཞེས་ཏེ་འདི་ནི་དཔེའོ།། དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་དང་ནཱི་མེ་སྣང་བར། སངས་རྒྱས་ལ་ཡད་དེ ་བཞིནི་ཤེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་མི་ཤིང་ཡོད་པའི་གནས་ནི་འབར། ཤིང་མེང་པའི་གནས་ནི་མེ་འབར་བ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གང་གི་སེམས ་ཀྱི་རྒྱད་ལ་ས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཤིང་སྤུངས་པ་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་ཡིན་པས་གནས་དེར་སངས་རྒྱས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པར ་སྟོན་པས་སེམས་ཅན་གྱི་མི་ཐོང་ཏྲའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སྐལ་པ་ཅན་རྣམས་ནི་བཏུལ་ནོས་སངས་རྒྱས་མཐོང་བའི་སྐལ་བ་མེད་ན་སངས་རྒྱས་ཡོངསུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ ་བསྣ་ན་དེ་དག་གིས་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་བྱ་བ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ལ་ཚི་གསུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་ནས། ་ད་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བཞི་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ངག་བདག་གི་དོན་གྱི་ལས་བྱེད་པ་ཡང་འདི་ལྟར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་རྩོལ་བ་དང་འབད་པ་མེད ་པཔཱ་ས་ན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངསུ་ཞུགས་པས་ན། བྱ་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆུད་པས་ན་རྒྱུན་མི་འཚོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས ་པའི་ཕྲིན་ལས་ནི་དེ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་པ་སྟེ། དགོངས་པ་དང་བརྩལ་བ་དང་འབད་པ་མེད་པར་འབྱུང་བས་ན་ལྷུན་གྱི་གྲུབ་པོའོ།། བདག་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཁོར་བའི་མཐའ་དང་སེམས་ཀྱི་མཐའི་བར ་དུ་མཛད་པས་རྒྱུན་མི་འཆང་པའོ།། དེ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་རྔ་མ་བརྡུངས་པའི་སྒྲ་དང་། ནོར་བུའི་མཐུ་དང་མཐུན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མཛད ་པས་དེ་དཔེ་སྟོན་ཏེ། རྔའི་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཧྲཱི་ལྟར་རྔ་དག་མ་བརྡུངས་པར། སྒྲ་ནི་ཀུན་གུ་འབྱུང་བ་ལྟར། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་སམྦྷས་ཅན་གྱི་བསོད་ནམས་ལས་བྱུང་བའི་རྔ་དང་ཤིང་བུ་དང་ལག ་པས་མ་བརྡུངས་པར་ཡང་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པའོ།། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ།། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ།། ཞི་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོའི་གནས་ན་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་བསོད་ནམས་ལེས་བྱུང་བའི་ཛ་ནི་དེ་ནམ་བརྒྱ་བྱིན་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་འཇུག་པ་ན་སུས་ཀྱང་མ་བརྡུངས ་པར་འདོད་པ་ལྔ་ལ་དགའ་བར་འགྱུ་རོ་བ་དང་། རྗེ་སུ་མཐུན་པོའི་སྒྲ་འབྱུང་ངོ་།། ནམ་བརྒྱ་བྱིན་འདོད་པ་ལྷའི་ཡོན་ཏན་ལ་ལྡོག་པར་གྱུར་པ་ན་སུས་ཀྱང་མ་བརྡུངས་པར་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལས་ཕྱིརརུ་ལྡོག་པར ་འདོད་པ་དང་རྗེ་སུ་མཐུན་པའི་སྒྲ་འབྱུང་སྟེ། དཔེ་དང་འདྲ་བར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་རྒྱལ་བ་གཔའ་མེད་པར།། བཤད་པ་དག་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ་དཔེ་དང་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་ཞུགས་ཤིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཆོ་སྣ་བཤད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མཛད་པ་ཡང་ཆོས་བཤད་པར་བྱའོ་སྙམ ་དགོངས་མི་མངའ་ཞིང་འབད་པ་དང་བརྩལ་བ་སྲེད་པར་ཡང་ལྡན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཆོས་བཤད་པ་འབྱུང་ངོ་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་ནོར་བུའི་དཔེ་བ་སྟོན་པའི ་ཕྱིར།། ཇི་ལྟར་ནོར་བུ་འབད་མེད་པར། རང་གི་འོད་སྟོན་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་ནོར་བུ་རྣམས་ལས་འོང་བྱུང་བས་ན་ནོར་བུ་འདྲི་ལྟར་བདག་གིས་འོད་འབྱུང་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམ ་པོ་དང་། འབྲང་རྩོལ་མེད་པར་ཡང་འོད་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དྲོན་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་གཟའ་མེད་པར།། མཛད་པ་དག་ནི་རྣམ་པར་སྟོན་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏོ།། དེ་དང་འདྲ་བར ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་སྤུ་དང་། གྲོ་སུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་སྔོན་པོ་ན་བདག་གིས་སྤྲུལ་པ་འདི་ལྟ་བུ་དག་བྱའོ་སྙམ་དགོངས་པ་དང་། འབད་རྩོལ་མེད་པཪྵ་ལྗིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད ་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དག་འབྱུང་བ་སྟེནི་ཏེ། འདིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱི་བ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བསྟན་ཏོ།། ཚི་ག་སུཾ་བཅད་པ་གསུམ་པ་དང་བརྡེ་པས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་རྒྱུན་མི་ཆི་དེ ་པར་ནམ་པའི་དཔེ་སྣརོན་ཏེ། དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟ་བུ་ར་ནི་ན་མཁའ་ལ། འཇིག་རྟེན་བྱེད་པ་མི་འཆད་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱེད་པ་ནི་འགྲོ་བ་དང་འདུག་པ་དང་ཉལ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། ་དཔེར་ན་ན་མཁའི་དབྱིངས་དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་འཇིག་རྟེན་འགྲོ་བར་སྣང་། ཁ་ཅིག་ཏུ་འཇིག་གནས་པར་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆང་བར་འབྱུང་པོ་ནས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་དེ་བསྟན ་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་ཟག་མེད་དབྱིངས་ན་ཡང་།། རྒྱལ་པོའི་བྱེ་བྲག་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་དང་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་བ་རྣམས་ཟག་པ་མེང་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ ་གནས་ན་སེམས་ཅན་དོན་དུ་སྐུ་དང་གསུང་ཐུགས་སྤྲུལ་པའི་ཕྲིན་ལས་རྒྱུན་མི་འཆང་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། ནུ་མཁྱེའ་ལ་ནི་བྱ་བ་དག་རྟག་ཏུ་འབྲི་ཞིང་མངོན་པར་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར ་ནན་མཁའི་དབྱིངས་འདི་ལ་སེམས་ཅན་མ་ཡནྡྲ་པིའི་བྱ་བ་རྟག་ཏུ་འབྲི་བ་དང་། རྟག་ཏུ་མངོན་པར་འབྱུང་སྟེ། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་མེས་ཆོག་ཅིང་མེད་པར་གྱུར་པ་དང་། ་ནང་གི་དངོས་པོ་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་འཆི་བ་རོ་ཡང་སྡང་བས་ན་འདྲི་བར་འཐུང་ངོ་།། ན་མཐོའི་ཕྱོགས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཕྱེའི་དངོས་པོ་ནགས་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བ་དང་། ནང་གི་དངོས་པོ་སེམས་ཅན་ངས ་ཀྱང་སྐྱེ་བས་ན་མངོན་པར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་ཟག་མེད་དབྱིངས་ན་ཡང་།། སངས་རྒྱས་ཕྲིན་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འབྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཟག་པ་མེད ་པའི་དབྱིངས་ན་བཞུགས་པ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐྱེ་འགྱུར་བ་ཡང་སྣང་།། འབྲི་བར་འགྱུར་བར་ཡང་སྣང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ནམ་སེམས་ཅན་སྐལ་བ་ཡོད་པའི་དུས་ན་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པས་ན་སྐྱེ་བར་སྣང་ངོ་།། སྤྲུལ་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་ནི་འབྲི་བར་ཡང་སྣང་ངོ་།། འདིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པར་མི་སྣང་བར་འཆང་བ་བསྟན་ཏོ།། ཟག་པ་མེང ་པའི་དབྱིངས་ཟབ་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་དྲུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྱི་གྲུབ་པ་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པ་བསྟན་ནས། ང་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཟབ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ ་དྲུག་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་པ་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཟབ་པ་དང་། གནས་ཟབ་པ་དང་། ལས་ཟབ་པ་པའོ།། མཚན་ཉིད་ཟབ་པ་ལ་ཡང་ནུ་མོ་པ་གཉིས་སྟེ། རྣམ་པར ་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། བདག་གི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ།། སྔ་མ་ཕྱི་མར་ཁྱད་མེད་ཀྱང་། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དྲི་མེད། ་དག་པ་མ་ཡིན་མ་དག་མིན།། སངས་རྒྱུ་ས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་འདོད་ཅེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏེ། སྔོན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ལས་ཕྱིས་ལམ་བསྒོམ་སྟེ་དྲི་མ་མེད་པར་གྱུར་པ་ནཱི ་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྔ་མ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་སོ།། ཕྱི་མཱ་ནི་དངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་ལ་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚེ་སྟེ་སུ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་འདོད་དེ། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སོ་སོ་སོའི ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནི་ཡང་སྟོང་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན། ཕྱི་མ་སྟེ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་ཡང་སྟོང་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པཱས་དག་པའི་རང ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མདོ་དེ་ལ་སྦྱང་དུ་མེད་པས་ན་དག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།། འོན་ཀྱང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ནཱ་ལམ་བསྒོམས་པའི་མཐུས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཟོ་བྱར་གྱིནི ་མྱུ་མེད་པོར་གྱུར་ཏེ། ཕྱིས་དག་པར་འགྱུར་བས་ནུ་མྦྷ་དག་པ་ཡང་མ་ཡིནྡ་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་པས་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་བདག་གི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟོན་ཏོ། ་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་གི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཏོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བདག་མེད་པ་ཡི་མཆོག་ཐོབ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་སྨོས་ཏེ། བདག་མེད་པའི་མཆོག་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི ་དབྱིངས་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་མཆོག་གི་བདག་ཉིད་དང་། རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པས་ན་བདག་གི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་རྣམ་པར་བཞག་གོ།། དེ་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ནི་སྐབས ་ཁ་ཅིག་ཏུ་མུ་སྟེགས་པས་ཡོངསུ་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་བྱ་བར་འདྲེན་ཏེ། འདི་ལྟར་བདག་དང་སེམས་ཅན་དང་སྲེག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། བདག་ཅེས་པའི་སྒྲ་འདི་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ ་ཡང་བྱ་བར་འདོན་ཏེ། མ་ནི་དྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དྲོ་བོའི་རང་བཞིན་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། ས་སྲ་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བཤད་ན། སྲ་བའི་རང་བཞིན་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདྲིས་སྐབས་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ ་རང་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་དྲང་སྟེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་སྡུ་བདག་གི་མཆོག་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་བདག་མེད་པའི་མཆོག་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནམུ་གང་ཟག་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྟོང་པ་དང་། ཆོས་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྟོང་པ་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་ལོས་དག་པར་གྱུར་ཏེ། སྟོང་པ་དག་པར་དེ་ཐོབ་ན་བདག་མེད་པའི་མཆོག་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་དོན་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་དག་པའི་བདག་ཐོབ་པས། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བདག་ཏུ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཟག་པོ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་ནས། སངས་རྒྱས ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་མེད་པའི་མཆོག་ཐོབ་པར་གྱུར་པས། དེའི་ཚེ་ན་སངས་རྒྱུ་སྐུ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་བདག་ཏུ་གྱུར་པས་ན་ཟག་པ་མེད་པའི ་དབྱིངས་ལ་བདག་གི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པཱ་རྣམ་པ་ར་བཞག་སྟེ། འདིས་ནི་བ་གོ་གི་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། བདགེ་གི་མེད་པའི་མཆོག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བུ་ལ་གང་ཟག་བདག་མེད ་པ་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ནི་བདག་མེད་པའི་ཆོས་མཆོག་ཅེས་བྱའོ།། དེའང་ནམ་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མཱ་ལས་དག་པར་གྱུར་ནུ་བདག་མེད་པའི་མཆོག་ཏུ་བཞག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་ངོངོ། ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བདག་གྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་གི་མཆོག་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་བདག་གི་སྒྲ་ནི་འདིའི་སྐབསུ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་བདག་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས ་བདག་གི་མཆོག་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་རྣམ་པར་དག་པས་བདག་མེད་པའི་བདག་གི་མཆོག་དག་པ།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས ་ན་བདག་མེད་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་གྱུར་པས་ན་བདག་མེད་བདག་གི་མཆོག་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་འབྱུང་བར ་འགྱུར་རམ། སངས་རྒྱས་ཤི་ནཱ་ས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་དྲི་བ་ལ་ལུང་བསྟན་པའི་དུ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དངོས་མིན་དངོས་པོ་མེད་མིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགསུ། ་བཅད་པ་གསུམ་པ་སྨོས་སོ།། དེ་ལ་ཟག་པོ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་དངོས་པོ་མེད་པོ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ལ། ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ནི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་གང་ཟག་གི་དངོས་པོ་ཡང་མེད། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་ངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའོ།། ཡོངསུ་གྲུབ ་པའི་རང་བཞེན་ནི་ཡོད་པ་མཱ་ཡིན་ལ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། གང་ཟག་གི་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པས་ན་ངོའི་ཚེ་ན་ཡོད་པར་མྱི་གཞུག་གོ། དངོས་པོ་མེད་པོ་ཡུང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི ་མཚན་ཉིད་དེའི་ཚེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དྲིའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་དེ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་དེ་བཞིན་འདྲི།། ལུང་དུ་མི་བསྟན་ཚུལ་དུ་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས། སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོམ། ་སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་འདྲི་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུང་དུ་མི་བསྟན་པའི་ཚུལ་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། ཇི ་ལྟ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཤི་ནཱས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བླ་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་བདེ་གྲཝ་དང་། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོངསུ་གྲུབ ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། འདིས་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ།། ཇི་ལྟར་མིག་ལ་རབ་རིག་དང་། ལྕགས་ལ་ཚ་བཞི་བ་ལྟར།། སངས་རྒྱས་སེམས་དང་ཤེས་རབ་ལ། ་ཡོད་དང་མེད་པ་མི་བརྗོད་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། དཔེར་ན་མིག་ལ་རབ་རི་བ་ཞི་བ་དེ་ཡོད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད། མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་ཅེ་ནུ། རབ་རིབ་ཞི་བཱ་དང་མེད་པ་དང ་འགགས་པར་གྱུར་ལ་དེ་རབ་རིབ་ཀྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་རིམས་ནཱད་ཀྱི་ཚ་བ་དང་བྲལ་ན། ནམ་བྲལ་བའི་དུས་ན་རྐང་ལག་ན་བར་བྱེད་པའི་ཚ་བ་དེའི་དུས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མེད་པ ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་མིག་དག་པ་ཡོད་པས་མིག་གི་ལོས་གཟུགས་ལ་བལྟ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་གྱུར་ན་ནི་རབ་རིབ་བཞིན་དུ་མིག ་ཀྱང་མེད་པར་གྱུར་པས་མིག་གི་བྱ་བ་གཟུགས་ལ་བལྟ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ཡང་རིམས་ནང་བྱ་བ་དང་འདྲ་སྟེ། རིམས་ནས་བྱ་བ་བ་ནི་རིམས་ཀྱི་ཚ་བ་མེད་ཀྱང་ཆ་བ་དྲང ་བྲལ་བའི་ལུས་བདེ་བ་ཕྱིན་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ།། དེ་བཞིན་དུ་ལྕགས་ལ་ཚུ་བ་ཞི་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཞེས་ཀྱི་མཽ་བརྗོད། མེད་པ་ཞིས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཞེས་མི་བརྗོད་ཅེ་ནཱ~ཾ། ལྕགས་བསིལ་བར་གྱུར་པ་ན་ཚ་བའི ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིམས་ཀྱི་ཆེ་བ་མེད་པ་བཞིན་ནོ།། མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། ལྕགས་ཀྱི་བསིལ་བ་ཕྱི་ན་ཡོད་པ་གང་གི་ཕྱིར་ལྕགས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གླལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད ་དུ་མེད་པར་གྱུར་ན་ནི་ལྕགས་ཀྱང་མེང་པར་གྱུར་པས་ལྕགས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡང་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་རིམས་མེད་ཀྱང་རིམས་དང་བྲལ་བའི་ལུས་བདེ་བ་ཕྱིན་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ།། དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས ་ལྕགས་དང་འདྲ་བ་ལ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེ་ཚ་བ་དང་འདྲ་བ་ཞི་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མིག་དང་འདྲ་བ་ལ་མ་རིགས་པ་རབ་རིབ་དང་འདྲ་བཞི་པ་ནི་ཡོད་པ་ཞེས་ཀྱུ་མི་བརྗོད། མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗིད་།། ཅིའི་ཕྱིར་ཡོང ་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་ཅེ་ན། ནམ་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་དུས་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཚ་བ་དང་། མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། སེམས་བར་གྲོལ ་བཱ་དང་། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཕྱིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ན་ནི་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་ཅེས་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མ་རིག་པ་དང་བྲལ་ན་ནི ་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་མེད་པས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཆགས་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་སེམས ་རྣམ་པར་གྲོལ་བྱ། མ་རིག་པ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཤྲེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། ངོ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་བདེ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོ་ནི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཐོང་བ་དང་བསྒོམས་པས་སྤོང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ།། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་དྲག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་རྣམ ་པར་གྲོལ་བའོ།། འདིས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་འདི་ཡན་ཆད་ཟབ་པ་བྲིསྟན་བསྟན་ཏོ།། མཚན་ཉིད་ཟབ་པ་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་བ་བཞིས་བསྟན་ཏེ། འདི་ཡན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་གསུ་བཅད་པ ་གསུམ་གྱིས་ནི་དེ་བཞིན་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་མིག་ལ་རབ་རིབ་དང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚོགས་བཅད་གཅིག་གིས་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་ལམ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བསྟན་ཏེ། སེམས་གནས་གཞན། ་གཞན་དུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་བཞུགས་པའི་ཚེ། སྐུ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱའམ། ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དྲ་མང ་དབྱིངས།། གཅིག་མིན་རྣམས་མང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་སོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་བཞུགས་པའི་དུསོ་ལ་སྐུ་གཅིག་པ་ཞེས་ཀྱང་མོ་བྱ། སྐུ་རྣམ་པ་མང་བ ་སྐྱེ་ཐ་དད་པ་དུ་མ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ནུ་མཁའ་ལྟ་བུར་ལུས་མེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གི་ལ་ལུས་མེད་པ་དང་། བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ལུས་ཐ་ད་པ ་བཞག་པར་མི་ནུས་ཀྱི།། གང་ལ་ལུས་ཡོད་པ་དང་། བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ནི་ལྟོས་བྱིན་གྱིས་ལུས་འདྲེན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ལུས་ཐ་དད་པར་ངོ་ཞག་པར་ནུས་སོ།། དཔེར་ན་ན་མཁའ་ལུས་མེད་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པས་ན་མཁའ ་ལ་ཐ་དད་བར་བཞག་པར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བཞུགས་པའི་དུས་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ལུས་པ་མེད་པ་དང་། བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པས་ན་ཐ་དད་པ་དུ་མར་བཞུག་སྟེ། ཐམས་ཅད ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཇི་ལྟར་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སྔོན་གྱི་ལུས་རྗེསུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བཞུགས་པའི་ཚེ་ན་སྐུ་རྣམ་པ་དུ་མ ་ང་། རྫུ་པསྒྲུང་པར་སྨྲནས་སྨྲ་ལ། ཨཱ་སྨྲས་པའི་སྣང་བ་ཤཱ་ཅི་སུ་བྱན་ས་སྭཱ་སྒྱུ་དུ་དྲུ་ས་ས། ན། ་པབན་ཏེ། གཅིག་པ་སྐྱེས་ཡིམྦྷ་ཉིད་དུ་གནས་པའི་བྷཻར་རོ།། ལས་རབ་པ་ནི་གས་ལ་སོགས་པ་ཚན་པ་རྒྱ་ནས་ཀྱི་ལ་ས་དང་། མྱུ་ན་ཡོ་ས་སྦྱིན་དུ ་ལས་ས་ན་པའི་ལས་དང་། སྡེ་ལླེ་ག་ས་ཎྜ་ལསྣ་དང་། ཡེ་ཤེས་མས་དང་། རྣམ་པར་མི་ཆོག་པའི་ལས་དང་། སྐུ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཡེ་ཤོས་ཀྱི་ལ་ས ་xxx ་ས་དང་ཤེས་བྷ་ར་བྷུབ~ཾ་པ་སང་སྦྱིན། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ནི་ན་པོ་ཆེ་འཐུང་གནས་དང་འདྲ་། དྷཱིཿབྱཱ་ནཱ། དར་ན་རིན་པོ་དྷཱའི་འབྱུང་གནས་ནས། ཙྪིནྡ་བཱ་མཱན་མེ་སྭཱ་རྙོག་ས་འིང ་xxx ་བསྟན་ཏོ།། འགྲོ་བའི་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་གི། སྤྲིན་ཆེན་དང་ཡང་འདྲ་བར་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྤྲིན་ཆེན་པོ་ལས་ཆར་དང་ནས་འབྲུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནི་སྤྲིན་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། བསོད ་ནམས་ཡེ་ཤེ་ས་རབ་རྫོགས་པས། ཟླ་བ་ཉཉེ་བ་འདྲ་བྱར་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཟླ་བ་ཉེ་བའི་དུས་ན། ཟླ་བ་ཤེས་རྫོགས་པས། ང་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྫོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་སངས ་ས་པའི་དུས་ན་ཡང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མ་རྫོགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། བསོང་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རྫོགས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པས་ཟླ་བ་ཉ་བ་དང་འདྲ་སྟེ། འདིས་ནི་མཐར ་འགྲོ་བའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ཡེ་ཤེས་སྣུན་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཉི་མ་ཆེན་པོ་འདྲ་བར་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལ་ཉི་མ་ལ་ནི་ཆེ་ཆུང་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་གླིང་བཞི་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།། དེ་ལ་ཉི་མཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ནི་ཡོད་པར ་མི་སྲིད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྒྲོ་བརྟགས་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་བྱས་ཏེ། གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིགས་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བར་བྱེད་པ་ལ་ཉི་མ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉི་མཆེན་པོས་སྟོང་གསུམ ་སུནས་སྲུང་ང་ནྡུ་དུནན་ཏུ་ཟུགས་བྷྱ་ནས་ཤཱ་དྲུ་བྱུང་རྒྱུ་ནང་ཥྚ་ས་རྒྱུ་སམསརྦྦམྦྷ་ཥྚྲཱི་དྷཱུ་ལ་སྤྱང་བཅུ་དང་བས་ན་ཉ་མ་ཚན་བྷ་དང་། ་འདྲ་སྟེ། འདིས་ནི་ཆོས་བསྟུན་པོའི་ལས་བཤད་།། འི་དཀྱིལ་ལཁོར་འོང་ར་སྨི་ན་བྱུ་ལ། ཉི་མ་རཱ་མིས་བྱུང་པོའི་འོད་རྫོམ་པ་ཧྲཱི་མཱ་རི་ཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འདི་ཀྱི་ན་སི~ཾ་བྷྱཿ།། འོད་ཟེར་ནམ་བྱ་ས ་བྷྱོ་སྟེ། འདྲེས་བྱ་གཱཎྜཱི་གྷཱུ་དྷུ་ག་པཱ་དང་། བྷ་བ་གཙུག་ཏུ་ལ་བ་ན་ན་ཛིན་ཏོ། ས་པ་རྙེད་མེད་དུ་སྤྲིན་དུནས་བྱ་བས་འདུས་པ་གཅིག་ཏུ་ལ་གྷཱ་བྷ་བྱཱ་སྠཱ་ནཱི།། འདྲེས་པ་གྷཙྪག་ཅེས་བྱ་བའི་ཛིན་ཏོ།། ་xxx ་xxx ་xxx ་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། འོད་ཟེར་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལས་གཞན་མི་བྱུང་བྷྱཱཾ། སྐེམས་པ་དང་སྦྱིན་པར་བྱེད་པའི་ལས་བྱེད་པར་ཟད་པས་ན་ཐ་བ་གཅིག་གོ།། དེ་བཞིན་ཕྱུག་པ་མེད ་དབྱིངས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་དང་འདྲ་བར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་སཱ་ནི་ཟག་པ་པྤའི་དབྱིངས་ན་བཞུགསཽ་པའི་ཚེ་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འདྲེས་པ་གཅིག་ཏུ་འཇུག་རྐ་གཤེས་ཤ་ཀཱཿ་ད་།། ། སངས་རྒྱས ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་འདྲིས་ཞེས་བྱ་བས་འདྲེས་པ་གཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་སྟོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞི་ནི་གཤེགས་པའི་ཕྲིན་ལས་ཚད་མེད་པ་མཛད་ན་ཡང་ནམ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གིས་སེམས་ཅན་གཅིག་ཡོངསུ་སྨིན་པོ ་མཛད་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རང་བཞིན་གཅིག་པས་ན་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་འདྲེས་པ་གཅིག་པའི་དོན ་ཏོ།། བྱ་བ་དག་ལ་བྱེད་གཅིག་ཅིང་ཞེས་བྱ་བས་བྱེད་པ་གཅིག་པའི་དོན་བསྟན་ཏེ། བྱེད་པ་གཅིག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གིས་སྤྲུལ་པ་མཛད་ཅིང་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་འདས་དང་འདྲ། ་བར་སྐེམས་པར་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་སྨིན་པར་མཛད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཕྲིན་ལས་དེ་ཁོར་མཛད་པར་ཟད་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་གཞན་མི་མཛད་པས་ན་བྱེ་བ་གཅིག་གོ།། ཡེ་ཤེས་སྔ ་བ་བྱེད་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གཅིག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣང་བྱ་བ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འོད་ཟེར་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་གཅིག་གིས་ཁྱབ་པའི་གནས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ ་ཅིང་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཅིང་སྣང་བ་དང་། སྤྲུལ་པའི་ལུས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས ་བ་གཞན་གྱི་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་སྣང་ཞིང་ཁྱབ་པར་བྱེད་ལ། སྤྲུལ་བས་སེམས་ཅནྡ་སྨིན་པར་བྱེད་ལ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་སྤྲུལ་པ་པ་སོགས་པའི་བྱ་བའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གཅིག་བྱུང་ན། འོད་ཟེར་ཐམས་ཅད་པ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནི་ས་བྱ་བ་ལ། དབེན་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གཅིག་བྱུང་བའི་དུས་ནི་འོད་ཟེར་གཞན་མ་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། སྔར་ཕྱིན་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི ་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་།། ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་དང་འདྲ་བ་རེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བྱ་བ ་ལ་འཇུག་པ་ན་ཤེས་བྱ་ཁ་ཅིག་ནི་མཁྱེན་ཁ་ཅིག་ནི་མི་མཁྱེན་ཅེའམ། ཁ་ཅིག་ནི་སྔར་མཁྱེན་ཁ་ཅིག་ནི་ཕྱིས་མཁྱེན་བྱ་བ་མེད་པར་དུས་གཅིག་ཏུ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་བྱ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མ ་@ལུས་པ་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ནི་འཇུག་པ་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལྔ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་འདིས་སྣང་བར ་བྱ་བའི་གནས་སེམས་ཅན་དང་གླིང་དཀཱ་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་ཅིང་། གནས་འདི་དག་ཏུ་ནི་བདག་གིས་སྣང་བར་བྱ་བ་འདི་དག་ཏུ་ནི་མི་བྱ་ཞེས་མི་རྟོག་པ་དང་། འོད་དེར་འདི་དག་ནི་བདག་གི་འོད་ཟེར་ཡིན་ཏེ། འོད་འདིས ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་མི་རྟོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་། འཇུག་པ་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཐུགསུ་ཆུད་ནས་ཉོན་མོངས ་བབཱ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་མྱེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་བཞིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བཱི་དག་ལ་འཇུག་པ་ན་ང་དང་བདག་ཏུ་རྟོག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གཅིག་བཏང་བས། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་སྣང་བྱེད་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་སྟོང་དང་ལྡན་པར་འདོད་དེ། དེ་ལས་ཀྱང་འོད་གཅིག་གིས་འཇིག་རྟེན ་གྱི་ཁམས་དང་གླིང་ཐམས་ཅད་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ།། སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཅིག་ཅར་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དེ་དང་ཉེ་བའི་གཟུགས ་རྣམ་པ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་དུས་ཅིག་ཏུ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཅིག་ཅར་འཇུག་སྟེ། ཐོགསྲ་བ་མེད་པར་དུས་གཅིག་ཐམས་ཅད་ཐུགསུ ་ཆུད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལ། སྤྲིན་ལ་སོགས་པས་བསྒྲིབས་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་བཀྱེ་ཡང་། སྦྱིན ་དང་ཁང་ཁྱིམ་དང་སྐྱབས་ལ་སོགས་པས་བསྒྲིབས་ན་འོད་ཟེར་མི་སྣང་ཏེ། ཉི་མའི་འོད་ཀྱིས་བསྒྲིབས་མི་སྣང་བར་བྱས་པ་ནི་མི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ལ།། སྒྲིབ་པ་སེམས་ཅན་ཉེས་ལྡན ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་དང་འདྲ་བར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཟེར་ཀུན་ཏུ་བཏང་ཡང་སེམས་ཅན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པ་མི་མཐོང་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྣོད་དུ་མི ་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པ་རྟོགས་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པས་ན་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ཡེ་ཤེས་མི་འཇུག་པའི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་མདུན་པའི་དབང་གིས་ན།། གིསཱ་ལ་ཚོན་བཀྲ་རི་མོ་བཞིན ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་གོས་དཀར་པོའི་མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་གཅིག་ཀྱང་མདུད་པ་བོར་ནས་ཚོན་དུ་བཅོས་ན་གང་དུ་མདུད་པ་མ་བོར་བ་ནི་ཚོན་གྱིས་ཞེ་ན་ལ། གང་དུ་མདུད་པ་བོར་བར་རི་མོ་བཀྲ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། དེ་བཞིན་འཕྲེལ་པའི་དབང་གིས་ནཱ། གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་རི་མོ་བཀྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་དང་འདྲ་བའི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་མོད་ཀྱི། སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་ན་སྨོན་ལམ ་བཏབ་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་རི་མོ་བཀྲ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་བཞི་མངའ་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ངེས་ཀྱང་ཤེས་བྱ ་ཐམས་ཅད་ཐུགསུ་ཆུད་པ་དང་། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་སྤྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མཚུངས་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་ལས་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས ་པ་སྤང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འདྲ་མོད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མ་སྤངས་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་མ་མ་བསྔགས ་པས་ཡེ་ཤེས་བཞི་དང་སྤྲུལ་པ་རྣམ་པ་ཚོགས་འགྱེང་པོར་མི་ནུས་པར་ན་རྣམ་པར་འགྲོལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནི་ཐོབ་པ་རྒྱ་ཆེ་བར་བཤད་ནས། དོན་དེ་ཉིད་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དྲི་མེད་དབྱིངས ་ཀྱང་ཟབ་པ་ནི།། མཚན་དང་གནས་དང་ལས་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཤད་པ།། ཚོན་གྱི་ན་མཁར་རི་མོ་འདྲི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།། དྲི་མ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངསོ།། ཟག་པ་མེད་པའི ་དབྱིངས་དེ་ནི་གཟུང་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལྔས་འདས་པས་ན་མཁའ་ལྟར་ཟབ་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཟབ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། གུང་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་ཟབ་པ་དང་། གནས་ཟབ་པ་དང་། ལས་ཟབ་པའོ།། དེ་གསུམ ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤང་པ་ནི་ཚོན་གྱིས་ན་མཁའ་ལ་རི་མོ་འདྲི་བ་དང་འདྲ་སྟེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཆེན་གྱི་ན་མཁའ་ལ་རི་མོ་འདྲི་བར་བྱེད་ན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ།། འོན་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་མཁས་པ་དེས་ཚེན ་གྱིས་ན་མཁའ་ལ་རི་མོ་འདྲི་བར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་དུ་བྱའོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། ཚིགས་ཏུ་བརྗོད་པ་མི ་ནུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་ཟབ་པ་དང་། གནས་ཟབ་པ་དང་། ལས་ཟབ་པའི་སྒོ་ནས་ཚིགསུ་བཅད་པ་ནི་ཀུན་དུ་དཀའ་བར་སྤྱོད་པ་སྟེ། ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྤྲོས་མེད་པའི ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིང་སྟེ་དེ་སེམས་ཅན་ལ་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅང་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅུད་གཅིག ་སྨོས་སོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་དངོས་པོ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པོ།། དེ་ལས་ཀྱང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཡོད་པའི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། ་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པའི་གང་ཟག་དང་ཆོ་སྔ་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིསུ་ཐ་དད་པ་མེད་པས་ན་བྱེད་བྲག་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་དག་གྱུར་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཀུན ་ལཱ་ཡོད་མོད་ཀྱི། ནམ་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གློ་བུར་དང་བྲལ་ཏེ། དག་པར་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་ཕྱིར། དེའི་སྟོང་པ་ལུས་ཅན་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་དེ ་བཞིན་ཉིད་སེམས་ཅན་ལ་ཡོད་པས་ན་དེའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་འབྱོར་པ་རྣམ་པ་དབྱེ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཟག་པ་མེད་པའི ་དབྱིངས་ཟབ་པ་བཤད་ནས། དྲ་ཚིགསུ་བཅད་བཅུ་གཅིག་གིས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་དེ་འབྱོར་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྐྱིད་པ་དྲང་ལྗོངྒ་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགསྲྀ་པ་དང་ལྡན་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉན་ཐོསཱ་རྣམས་ཀྱི་འབྱོར་པ ་ནི།། འཇིག་རྟེན་པའི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགསུ་ཅད་པ་གཉིས་ཀྱི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་མཐུའི་མཆོག་གི་ཁྱད་པར་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འབྱོར་པའི་ཁྱེད་བསྟན་པོ་ཡིན ་ཏེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། དྲང་སྲོང་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱོར་པ ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་པའི་འབྱོར་བ་བས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྱོར་པ་ཁྱད་ཞུགས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ།། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡིས་ནི།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ནི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རང་སངས་རྒྱས ་ཀྱི་སའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྱོར་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏེ། དེ་བས་འཕགས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འབྱོར་པ ་ཡི།། དེ་ཡི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐད་ནི་རང་སྤངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱ ་འི་ཆ། སྟོང་གི་ཆ། བྱེ་བའི་ཆར་ཡང་མི་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བཱ་ནས། གྲངས་དང་འདྲ་བ་གྲང་བ་དང་།། དཔེ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འབྱོར་བ་ཡི།། དེ་ཨི་ཆར་ཡང་ཉེར ་མི་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་རྣམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའི་འབྱོར་པོ་དང་། ཡོན་ཏན་བརྒྱའི་ཆ་དང་། སྟོང་དང་། དབྱེ་བའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ས་བཅུའི་ས་བཅུ་པ་ལས་ཀྱང་། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ ་དྲང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་འདི་ཡང་དེ་ལྟར་ཚད་མེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་ཡུལ་འཇུག་པ་ཅི་འདྲ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། ་དཔེར་ན་མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་འཇིག་རྟེན་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྡེའུ་རྒྱ་ཤུག་གི་ཚེ་གུ་ཙམ་གཉིས་སམ་གསུམ་བླངས་ཏེ། འདི་སྐད་དུ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་དག་ན་སའི་ཁམས་ཇི་སྙེད་ཅིག། ་ཡོད། རྡེའུ་འདི་ལས་ཇི་ཙམ་ཞིག་གིས་ལྷག་པར་འཕགས་ཤིང་ལྷག་པར་ཚད་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་ཞིག་ཡོད་ན། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཚད་མེད་པ་མངའ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལྔ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འཇལ་བ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་འདི་དང་འདྲ་བར་བདག་གི་དཔགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ།། ཚིགསུ་བཅང་བ་གསུམ་པའི ་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་རྣམ་པར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཟབ་པའི་ཁྱད་པར་ཉིས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབྱོར་པ་ཚད་མེད་པ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཁྱབ་པར་གྱིས་ནི་ཚད་མེད་པ་ཞེས ་བྱ་སྟེ། ཚིག་གི་སྒོ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེས་པའི་འབྱོར་པ་ལ་གྲངས་ཀྱིས་འདི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་ཅེས་བཅད་པར་མི་ནུས་པས་ན་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཟབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན ་གཤེགས་པའི་འབྱོར་པ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱ་སཱ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྤངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འབྱོར་པ་ནི།། བསམ་ཡས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན ་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་ལོངས་སྤྱོང་ནི་བསམོ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་འདོད་པ་དང་། དཔག་ཏུ་མེད་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འབྱོར་པ་ཟབ་པས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ལས ་འདས་པས་ན་བསམ་གྱི་སུ་མི་ཁྱབ་པའོ།། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཐམས་པ་མཐའ་ཡས་ཏེ་གྲངས་ཀྱིས་འདི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་དོ་ཞེས་ཚིག་གིས་བཅད་པར་མི་ནུས་པས་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ།། ཇི་ལྟར་ཚད་མེད་པ་དང་། ཇི་ལྟར་ན་བསམ་གྱིས ་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གང་གིས་གང་དུ་ཇི་ལྟ་དང་། ཇི་ཙམ་གང་དུ་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་ཟག་གི་དོན་དུ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱང་ཚད་མེད་ཅིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ་གང་ཟག་གཅིག་གཉིས་ཀྱིས་དོན་དུ་ཞུགས ་བླ་མ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པའི་དོན་དུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། གང་དུ་འཇུག་པ་ཡངས་བསམ་ཡས་ཤིང་དཔག་ཏུ་མེད་དེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམསྔ་གཉིསུ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འཇིག་རྟེན ་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཇི་ལྟར་ཞུགས་པ་ཡང་བསམ་ཡས་ཤིང་དཔག་ཏུ་མེད། རྣམ་པ་ཐབས་སམ་རྒྱུ་གཅིག་གཉིས་ཀྱིས་འབྱེར་པ་སྒྲུབས་པ་མ་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་དང་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པས ་སྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཅི་ཙམ་དུ་འཇུག་པ་ཡང་བསམ་ཡས་ཤིང་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། སེམས་ཅན་ལྔ་ལ་ལྔ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་མང་པོ་བྱས་པའི་ཕན་མང་པོ་བཏབས་པ་ཡང་གྲངས་མེད་ལ། སེམས་ཅན་ལ་ལ ་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་ཉུང་ངུས་ཕན་བཏགས་པའི་ཉུང་ངུས་ཕན་བཏགས་པ་ཡང་གྲངས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་བསམ་ཡས་ཤིང་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་བར་འཇུག་ཅིང་སྒྲུབ་པར ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འབྱོར་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ།། འབྱོར་ངའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་གཅིག་གིས་འབྱུང་བ་ལས། ཚིགས་བ་ཅང ་བ་གསུམ་གྱིས་དོན་བཤད་ནས་ཕྱི་ནས་ཚིག་སུ་བཅུད་པ་ལྷག་མ་བརྒྱད་ཀྱིས་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་གུནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབྱོར་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མང་པོ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ།། ཆོས ་འདིའི་གནས་གྱུར་ན་འབྱོར་པ་འདི་ཐོབ་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དབང་པོ་ལྔ་རྣམས་གཞན་གྱུར་ན།། འབྱོར་པའི་མཆོག་ཀྱང་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་པོ་དྲུག་ལས་ཡོད་ཀྱི་དབང་པོ ་བཞག་སྟེ། མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང་པོ་ལྔ་གཞན་དུ་གྱུར་ཏེ་དག་པར་གྱུར་ན་འབྱོར་པའི་མཆོག་དམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཀུན་གྱི་དོན་ཀུན་འཇུག་པ་དང་ཞེས ་བྱཔ་ཡ། ཀུན་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང་པོ་ལྔ་ལ་བྱའོ།། དོན་ཀུན་ནི་གཟུགས་ནས་རེག་བྱའི་བར་ཡུལ་ལྔ་ལ་བྱ་སྟེ། སྔོན་དབང་པོ་མ་དག་པའི་དུས་ན་ནི་མིག་གི་དབང་པོས་ཀྱང་གཟུགས་འབའ་ཞིག ་ཡ་འཇུག་པར་ནུས་ཀྱི། སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལྷག་མ་ལ་འཇུག་པུར་མི་ནུས་པས་ལས་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ནཱ་མྦྷི་གཱི་གྷི་དབང་པོ་འབའ་ཞིག་གིས་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་ནུས་པ་ནས། སྒྲ་ལ་ཉན་པ་དང་། རེ་ཡ་བྱ་ཤེས་པར་ནུས་པའི ་ཧཱ་དུ་དབང་པོ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀུན་ཀྱང་བྱེད་པར་ནུས་ཏེ། འདི་ནི་འབྱོར་པ་མཆོག་ཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ། བཻརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་ཡོན་ཏན་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་པོ་གཅིག་ཅིང་ཡང་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས ་གཉིས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། དབང་པོ་གཅིག་ཅིང་ཡོན་ཏན་དེ་སྙེད་དང་ལྡན་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ།། འཕགས་པ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་པོ་དང་། དམོ་པའི་ཆོས་པུཎྜ་རི་ཀ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྟེ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན ་དུལྟའོ།། འདི་འབྱོར་པ་མཆོག་ཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པའོ།། བརྒལ་བ་གལ་ཏེ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་ཡུལ་མེད་དེ། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་ཡིན་ན་དབང་པོ་ལྔ་ཇི་ལྟར་གནས་གཞན་དུ་འགྱུར་ལན་དུ་རང་གི་ས་བོན་གང་དག་ལ། ་རྣམ་རིག་སྣང་བ་གང་འབྱུང་བ།། སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པ་གཉིས་སོ་ཞེས། དེ་དང་དེ་དག་ཐུབ་པ་གསུངས་ཞེས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་སྟེ། དེའི་དོན་ནི་ཀུན་གནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་བག་ཆགས་དང་། ས་བོན་ཡོད་པ་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དུག་འབྱུང་བ་ལ་ནི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དུ་བཤད། རྣམ་པར ་ས་པ་དེ་དག་ལས་ཀྱང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཀྱང་གཟུགསུ་སྣང་བ་འབྱུང་བ་ལས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཆོས་སུ་སྣང་བ་འབྱུང་བ་ནི་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་བཤད་དེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ཡང ་ཕྱི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་དབྱེ་བ་ཡོད་དོ།། གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་མམ་མོ་ཞེས་ལ་སོགས་པ་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་བསལ ་ནས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ན་གང་སྔོན་གྱི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་སོ་སོའི་ནང་གི་མངོན་པར་ཆགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤངས་ན། གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་འབྱོར་པ་མཆོག་རྣམ་པ་གཉིས ་ཐོབ་པར་གྱུར་པས་ན་ཡུལ་མེད་པར་ཡང་གནས་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་རུང་སྟེ་འོགལ་བ་མེད་དོ།། ཡིད་ཀྱང་གཞན་དུ་གྱུརརཱ་ན་ནི། འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་རྣམུ་པར ་ཤེས་པ་དྲུག་འདས་པ་ཐག་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། ཐིག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་ན་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་དེ་ལ་མི་བྱའི། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་དེ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དག་པར་ལྡན་ཞིང་འབྱུང་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་པའི་རྟེན་མིག་གི་དབང་པོ་ཡིན་པ ་ལྟ་བུའོ།། དེ་ལ་ཇི་སྲིད་དུ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་གནས་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཚེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། བྱདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་། བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་དང་། བདག་ཏུ་གཏི་མུག་པ་ལྔ་སྔོག་སྲ་བ་ཉེ་བའི་ཉོན ་མོངས་པ་བཞི་དང་ལྡན་ཞིང་ཀུན་གཟློ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་དང་བདག་གི་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གྲི་རྣམ་པར་འཇུག་གོ། ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་ཞུགས་པས་དེ་ལྔ་རྟེན་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས ་པ་ལ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཇུག་སྟེ། གཟུགས་ལོ་སོགས་པའི་ཡུལ་མེད་པར་ཡང་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཚོགས་པར་བྱེད་དོ།། ནཱ་མ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་དེ་བདག་དང་བདག་གི་རྭ་ལྟ་བ ་སྤངས་ནས་གནས་གཞན་དུ་གྱུ་རཱ་ཏེ། མཉམ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེ་སུ་གྱུར་ན་འབྱོར་པ་དམ་པ་མཆོག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་གང་ལ་འབྱོར་ཐོབ་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འབྱོར་པའི་རྗེསུ་ཡེ་ཤེས་ནི།། རྣམ་པར་མི་རྟོག ་དྲི་མ་མེད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། འབྱོར་པའི་སྒྲས་ནི་དབང་པོ་ལྔ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ནས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་ནུས་པ་དང་གཅིག་ཡང་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། རྗེ་སུ་འཇུག་པ་ནི་འབྱོར་པ་དེ ་དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་པའམ། འབྱོར་པ་དེ་དང་མཐུན་པར་གནས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། འབྱོར་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དྲི་མ་མེད་པའོ།། དེ་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར ་ཤེས་པར་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེསུ་འགྱུར་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ།། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་ན་དྲི་མ་མེད་པའོ།། ཉོན ་མོང་སྔ་བའི་ཡིད་མ་དག་པའི་དུས་ན་ཡང་ཀུན་བཞི་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་དམིགས་པ་དག་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེསུ་གྱུར་པ་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཉོན་མོངས ་པའི་ཡིད་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དམིགས་པའི་འབྱོར་པའི་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དབང་པོ་གཅིག་ཀྱང་ཀུན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ ་དང་། ཡོན་ཏན་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་མ་ཐོབ་པའི་འབྱོར་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ཞིང་འགྲོགས་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དྲི་མ་མེད་པར་གྱུར་ཏེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡི་ཤེསུ་གྱུར་པ་ཉིད་འབྱོར་པའི་མཆོག་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གྱུར་པ་ན་བདག་དང་བདག་གི་རྟོག་པ་མང་བས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་། བདག་ཏུ་གཏི་མུག་ལ་སོགས་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བཞི་དང་བྲལ་བས་ན་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་དང་ལྷན་ཅིག ་ཏུ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་གཅིག་ཅིང་ཡང་ཡུལ་ཀུན་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཡོན་ཏན་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་འབྱོར་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། དེའི་རྒྱབ་ནས ་ཐོབ་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལོ་དམིགས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་བཅས་པས་རྟག་པར་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་བཅས་འཛིན་པ ་གཞན་གྱུར་པས།། འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་གྱི་སྒྲ་ནི་གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ཡུལ་དྲུག་ལ་བྱའོ།། འཛིན་པའི་སྒྲས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི ་ཚོགས་ལ་བྱ་སྟེ། ཡུལ་དྲུག་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དག་སྟེ། གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན། འབྱོར་པ་དམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཞིང་ཡང་འདོད་བཞིན་དག་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཤིན་ཏུ་སྟོན ་བ་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱིའི་ཡུལ་རྣམས་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པའི་དུས་ན་ནི་དམ་གྲོག་དང་། ཚོར་མ་དང་། ག་སེག་མ་དང་། གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་མ་དག་བཱ་སྤྱོང་ལ། ནམ་དག་པར་འགྱུར་བའི་དུ་སཱ་ན་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བཻ་ཊུམ? ་དང་། ཤེལ་དང་གསོར་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་གིས་གཞི་ལྟ་བུར་དག་པས་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དོན་དག་ནི་འབྱོར་པ་དེ་འཐོབ་བོ།། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་ཚིགས་མ་དག་པའི་དུས་ན་ནི་མིག་གི་རྣམ་པ་ཤེས་པས་ཀྱང་གཟུག ་ལ་དམིགས་ཤིང་གཟུགས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་པ་ཙམ་ལས་མི་ནུས་ཏེ། སོ་སོའི་ཡུལ་ཉི་ཚེ་ལ་འཇུག་པ་ཙམ་ལས་ལྷག་པར་མི་ནུས་པ་ལས་ནམ་དག་སྟེ་གནས་གྱུར་པ་རྣམ་ཤེས་པ་ལྔས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ན ་བདུད་རྩིའི་རྫིང་དང་། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་ཏེ། འཛིན་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལས་ནི་འབྱོར་པའི་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།། རྣམ་རྟོག་གཞན་དུ་གྱུར་ན་ནི།། འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྒྲས་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་དག་པའི་དུས་ན་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་རྟོག་པ་དེ་དག་སྟེ་གནས་གྱུར་ན་འབྱོར་པ་དམ་པ་རྣམ་པ ་གཉིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡེ་ཤེས་དང་ནི་ལས་ཀུན་ཀྱང་།། རྟག་ཏུ་ཐོགས་པ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྱོར་པ་གཉིས་ནི་ཡེ་ཤེས་རྟག་ཏུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་། ལས་ཀུན་ལ་རྟག་ཏུ་ཐོགས་པ་མེད་པའོ།། དྲི་ལ་ཡེ ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེ་དག་གིས་དངོས་པོ་ཁ་ཅིག་ཤེས་ཁ་ཅིག་མི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ་དངོས་པོ་ཀུན་ཤེས་པ་དང་། ཨ་ཁྲིག་ཏུ་ཤེས་ཥ་ཅིག་ཏུ་མི་ཤེས་པམ་ཡིན་གྱི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཤེས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྟག་ཏུ་ཐོགས་པ་མེད་ཅེས་བྱའོ།། ལས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་སྤྲུལ་པའི་ཕྲིན་ལས་མཛད་པ་ལ་བྱ་སྟེ། འོག་མིན་གྱི་ཕོ་བྲང་ནས་འཆི་འཕོ ་བ་དང་། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་སོགས་པ་སྐུལ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཛད་པས་ན་ལས་ཀུན་ལ་རྟག་ཏུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟེན་ཀྱང་གཞན་དུ་འགྱུར་ན་ནི་འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། རྟེན་གྱི་སྐུས་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེའི་དམིགས་པའི་བྱ་བའི་ཡུལ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ས་གཞི་ཆེན་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། ཀུན་བཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་བགོ་ཆགས་ཀྱི་གནསུ་གྱུར་པ་དང་། ་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དང་། གནས་ལྟ་བུར་ཡང་ཀུན་གཞི་ཉིད་ལྟར་སྣང་བསྲ་ནི་ཀུན་གཞི་ལ་རྟེ་ནུ་ཞེས་བྱའོ།། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ས་གཞི་ཆེན་པོ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གན་སུ་གྱུར་པ་དང་། རྩ་ཤིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པས་ན་རྟེན་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་གཞིའི་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཅི་བར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། སུམ་ནུ་བའི་རབ་དབྱེ་བ་ལས། གང་ཕྱིར་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལས། རྣམ་སྨིན་ས་བོན་ཐབས་ཅད་ལི།། ལེན་པོ ་དགྲ་དང་དེ་ཡི་གནས།། རྣམ་པར་རིག་པ་མཱི་རིག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དམིགས་པའི་ཡུལ་དང་བཅས་ཏེ། གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་འབྱོར་པའི་དམ་པ་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུརརོ་ཞེས ་བའི་དོན་ཏོ།། འབྱོར་པ་གང་ཐོབ་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མི་གཡོ་གནས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཀུན་གཞི་དམིགས་པ་དང་བཅས་ཏེ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་བཞུགས་པའི་ཚེ། མ་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འབྱོར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། མི་གནས་པ་ནི་འཁོར་བ་ནུ་ཡང་མི་གནས། མྱ་ངན་ལ་སྔ་འདས་པ་ལ་ཡང་མི་གནས་པའོ།། འཁྲིག་པ ་གཞན་དུ་གྱུར་ན་ནི། འབྱོར་པ་དམ་པའཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཁྲིག་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་ཕྱོགས་ཅིག་སྟེ། བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པའི་དབང་པོ་གཉིས་ཕན་ཚུན་སྦྱོར་བ་ལས་འཁྲིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཁྲིག་པ་དེ་གནས་གཞན ་དུ་གྱུར་ཏེ། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ན་འབྱོར་པ་དམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་བདེ་བར་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང ་ཟལྡན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་སྐལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ནི་འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། བུད་མེད་ཉོན་མོངས་མེད་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་འམ། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད ་པའི་འདོད་ཆགས་བྲལ་ན་འགྲོ་བ་བཟང་མོ་དག་མཐོང་དུ་ཟན་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་སྟེ། འདོད་ཆགས་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ནི་འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། ན་མཁར་འདུ་ཤེས་རྣམ་གྱུར་ན།། འབྱོར་པ ་དམ་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ན་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་ན། གང་དུ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་དེ་དག་ནི་གཟུགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་ན་མཁའི་འདུ་ཤེས་བྱ་སྟེ། འདུ་ཤེས་དེ་སྤངས་ནས ་འབྱོར་པ་དམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསམ་པའི་དོན་ནི་འགྲུབ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་ནི་ནམ་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་ཅི་བསམས་པ་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ནམ ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་འབྱོརརུ་པ་དམ་པ་ཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། འགྲོ་དང་གཟུགས་ནི་གཅིག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འགྲོ་བ་ཐོག་མེད་པ་འཐོབ་སྟེ། རྩིག་པ་དྲང་རི་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། འདི་ནི་འབྱོར ་པ་དམྦ་པ་འཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། གཟུགས་འཇིག་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ན་མཁར་བྱ་བར་བསམས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ན་མཁའི་ངོས་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་འབྱོར་པ་དམ་འཐོབ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། གོང་དུ་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་འབྱོར་པ་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་གཞན་གྱུར་དཔག་མེད་དེ།། འབྱོར་པ་དཔག་ཏུ་མེད་བར་འདོད་།། བསམ་ཡས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་པ་ཚེ་གསུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་ལྟར་རོ།། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་ལྷུར་བཤད་ན། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་གྲངསུ་ཡོད་པ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ ་ལ་དུ་ཡོད་པ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་དུ་ཡོད་པ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་དུ་ཡང་བའི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཚུལ ་གྱིས་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་ན། གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། གནས་གནས་དུ་གྱུར་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ནི་མདྨ་སྱཱ་དུ་དང་དེ་དྲུག་གི་ནང་ནས་ཇི་སྐད་དུ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་ལྟ་བར་གྱུ། ་དེ་ལྟར་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་ན་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལས་འབྱུང་བའི་འབྱོར་པ་དང་། ཡོན་ཏན་ཡང་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཡོད་པར་འདོད་དོ།། ཇི་ལྟར་འབྱོར་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྱོར་པཾ་ལས་བྱུང ་བའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཕྲིན་ལས་བསྲུབ་པ་ཡང་མཐའ་ཡས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འདོད་དེ།། འབྱོར་པ་རེ་རེ་ཞིང་ཡ་སྤྲུལ་པ་དང་ཕྱིན་ལས་མཐའ་ཡས་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། འབྱོར་པ་དང་། ་ཕྲིན་ལས་དེ་དག་གང་གླིས་དུས་ནས་གང་དང་གྲང་ན་གནས་འཐོབ་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་དྲི་མེད་གནས་ནའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲི་མ་མེད་པའི་གནས་ཟག་པ་མེད་པའི་གནས་ན་བཞུགས་པའི་ཚེ་ཐོབ་ཅིང ་དེའི་ཚེ་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་པའི་དེའི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་རྒྱུ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་བདུན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྱོར་པའི་རྗེས་ལ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་རྒྱུའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་འབྱོར་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཐོབ་སྟེ། དེ་རང་གི་དོན་གྱི་མཐོར་ཐུགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མི་རྟོག་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་མཛད་དེ།། དེའི་ཕྱིར ་འབྱོར་པའི་རྗེས་ལ་ཡོངསུ་སྨིན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ལ་གོང་དུ་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་བཤད། འདིར་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་བཤད་དེ། ལནྡ་གཉིསུ་བཤད ་ན་དེ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། སྔར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པའི་ཚེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་བསྟན་ཏོ།། ད་ནི་མཐར་ཐུགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྙེས་ནས་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྨིན ་པར་བྱེད་པ་དེ་སྟོན་ཏེ། ཁྱད་པར་ནི་དེ་ཡོད་དེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་པོར་གྱུར་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་གནས་དང་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིགསུ་བཅད་པ་བདུན་གྱིས་སྟོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ ་དང་པོ་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཅི་འདྲ་བའི་རྒྱུར་སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་པ་སྟོན་ཏོ།། དགེ་བ་འཕེལ་བའོ་འཇིག་རྟེན་རྣམ་དག་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དང་པོ་བྱིངང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱོད་པ་དང་། བསླབ་པ་ནནོས་པ་དང་། ་སྲོང་དང་ཐེ་རངས་ལ་མི་ཉལ་བཱ་དང་། ཟབ་ལྔ་ཚོད་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དང་ས་བཅུ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་ཞུགས་པ་ནི་དགེ་བ་འཕེལ་བའི་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས ་བསྡུས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་དག་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དགེ་བ་མ་བསགས་དགེ་བ་འཕེལ་བའི་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་སྐྱིད་པ་ནས། ས་བཅུ ་ངག་ཏུ་མ་ཞུགས་པ་ནི་དགེ་བ་མ་བསགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་ས་བཅུ་དག་ཏུ་ཞུགས་པར་གྱུར་ནི་དགེ་བ་འཕེལ་བའི་མཆོག་ཏུ་འགྲོ་བྱ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཕྱོགས་ཕྱོགས་རྒྱལ ་བ་ཡིས་རབ་བཤད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་ནི་གོང་དུ་བཤད་དོ།། དགེ་བ་འཕེལ་བ་རྣམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བཞག་པ་དང་། དགེ་བ་མ་བསགས་པ་རྣམས་དགེ་བ་འཕེལ་བ་ལ་བཀོད་པ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག ་ཏུ་དེ་ལྟར་བྱས་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཕྱོགས་ཕྱོགས་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་ཡོངསུ་སྨིན་པ་དང་གྲོལ་བར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སུས་དེ་ལྟར་མཛད་ཅེ་ན། རྒྱལ་བས་ཏེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཛད་དོ།། ་རྒྱུ་གང་གྲོས་མཛད་ཅེ་ན་རབ་ཏུ་བཤད་པ་སྟེ། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་བཤད་པའི་ཐིབས་ཀྱིས་མཛད་དོ།། དེ་ལྟར་བཤད་པས་ན། མ་སྨིན་སྨིན་པ་རྟག་འགྱུར་བ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་བཤུད་པ་སྟེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་སྨིན་པ ་རྣམས་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མཆོག་ཏུ་འཕེལ་བ་ལ་བཀོ་པས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ།། དགེ་བའི་རྩ་བ་སྨིན་པ་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དཀོད་པས་རྣམ་པར་དག་པ་མཆོག་ཐོབ་པར་བྱས་སོ།། ཡོངསུ་སྨིན་པར་མཛད་པ་དེ ་ཡང་སྐབས་འགའ་ཙམ། ལན་འགའ་ཙམ་མཛད་པ་ནིཡིན་གྱི་རྒྱུན་མ་ཚང་བར་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་མཛད་པས་རྟག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་རྒྱུན་ཏུ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་མཛད་ནི་འཁོར་བའི་སེམས ་ཅན་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རམ་སྙམ་པ་ལ།། དེའི་ཕྱིར། མ་ལུས་འདིར་མ་ཡིན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་སྨིན་པར་མཛད་ཀྱང་འཁོར་བའི་གནས་འདི་ནས་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པར་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས ་ཅན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནསུ་ཡང་འཕེལ་བ་དང་ལྕུག་མེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་སྒྱུ་འགག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པའི་བསྡུསོ་པའི་དོན་ནི་སེམས ་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལ། ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཡིན་པ་དང་། ངོ་མཚར་ཆེ་བ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་རྙེད་དཀའི་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བཱི་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལ་བྱ་སྟེ། གོང་དུ་བཤང་པ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་དེ ་རྙེད་པར་དཀའ་བྱ་ཡིན་ནོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔག་མེད་དཀའ་སྤྱོད་པརྒྱུ་རྣམས་དང་།། དཔག་མེད་དག་པ་སྔགས་པ་དང་།། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དུས་དང་ནི།། དཔག་མེད་སྒྲིབ་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར།། སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་པ།། རྣམ་པ་ཐམས ་ཅང་མཁྱེན་པ་ཐོབ་ཅེས་བཤད་པ་ལྟར་ན། བྱང་ཆུབ་དེ་རྙེང་པོར་དཀོའ་བ་ཡིན་ནོ།། རྙེད་པར་དཀའ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་དེ་བརྟན་པས་རྟག་ཏུ་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཐོབ་ན་བློདག་གི་དོན་ཀྱང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར ་གཞན་གྱི་དོན་ཀྱང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མཛད་དོ།། ཡོན་ཏན་མཆོག་ལྡན་མེད་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བས། བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་དེ་ཐོབ་ན་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་འདྲེས་པ ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཉན་ཐོས་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་མེད་པ་རྣམས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བས་ན་ཡོན་ཏན་མཆོག་ལྡན་རྨང་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡོན་ཏན་དེ་དག་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པར ་མི་སྲིད་པས་ན་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་རྟག་བརྟན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དེ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་པའི་བྱང་ཆུབ་པས་འཕགས་པས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་དེ་འཁོར་བའི ་མཐའི་བར་དུ་ཡང་བས་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ནམས་ཀྱང་ཉམས་ཤིང་འགྱུར་བ་མེད་པས་ན་བརྟན་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྐྱབས་མེད་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་ཞེས་བྱ་བས་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པོ་བསྟན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་སྡུག ་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ན་སྐྱབས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་འཁོར་དེ་དག་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གན་སུ་འཇོག་པར ་བྱེད་པས་ན་སྐྱབས་མེད་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་ཞེས་བྱའོ།། ཕྱོགས་ཕྱོགསུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འགའ་འམ་ཕྱོགས་འགའ་ཐོབ་པ་མ་ཡིནྡ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས ་ཅིད་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྟན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་དེའང་སུ་འཐོབ་ཅེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དུས་ཀུན་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉི་མོ་རེ་རེ་ལའང་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་རྟག་ཏུ་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལའང་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་འཇིག་རྟེནྡ་ན་ངོ་མཚར་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་བའི་བྱང་ཆུབ་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་བཅུའི ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་ཉི་མ་རེ་རེ་དང་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ལེན་ཅིང་ཐོག་པར་བྱེད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ངོ་མཚར་མཆོག་ཏུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚུལ་སྤྱོད་པས་རྨད་འབྱུང་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པ་གཉིསུ ་ན་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་འབྲས་སཱ་ལུ་བཏབ་པ་ལ། འབྲས་བུ་ཡང་སཱ་ལུ་འབྱུང་བ་ངོ་མཚར་མ་བ་བཞིན་དུ་ཚུལ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་དང་མཐུན་པའི་ལམ་ལ་བྱ་སྟེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ ་པའི་ལམ་ས་དང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སྤྱད་ནས་དེའི་འབྲས་བུ་ཐ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་ངོ་མཚར་ཆེན་པོར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ ་པའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་དུ་སོ་གཅིག་སྐྱོ་མང་པོ་ནས་ཡོངསསུ་སྨིན་པའི་ཐོབས་ཀྱི་རྒྱུ་དུ་མ་ཡོད་པར་སྟོན་ཏོ།། དེ་ཡང་མདོར་ན་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་དང་། གང་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མདོར་ན་དེ་གཉིས་སྟོན་ཏོ།། ལ་ལར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྒོ་མང་བརྒྱ་དག་ནས་ཀྱང་སྟོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མང་པོ་ལུས་བརྩམས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཞིང་འཆད་པར་ཡང་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལ་ལར་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ་གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི ་དུས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་ལར་ནི་དགའ་ལྡན་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཛམྦུའི་གླིང་དུ་ཡུམ་གྱི་ལྷུམསུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མེ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་ལར་ནི་མི ་སྣང་བ་སྟོནྡ་ཏཱཾ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐུ་ལས་ནི་འཕོ་བ་སྟེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལྀ་ལར་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བོ་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བོ་སྤྱོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེས་པའི་རབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཛད་པ་ལྔ་བྱ་སྟེ། ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ནའི་ཇོག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་སྐྱེས་པ་རླབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཛད་ནས།། ལུ་སོ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་སེམསོ་ཅན་གཞན་ལ་བཏང་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་སྤྱད་ནས།། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་རྡུལ་ཙམ་ལ་བག་བྱ་བ་དང་། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱད་ནས། ཀླུ་ལིང་ཀའི་རྒྱལ་པོས་དྲང་སྲོང་བརྗོད་པ་སྨྲས་པ་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་སྤྱད་ན་ཡང་ཉམ་སུ་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའོདོན་ཏོ།། ་ལོ་ལར་བྱང་ཆུབ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ།། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁོམས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱིའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་ནས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལྟ་བུར་ཡང་སྟོན་ཏོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལ་ལར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁ་ཅིག་ཏ་མ་ངན་ལས་འདས་པར་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སྨིན་པར་མཛད་ཡང་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལན་ཅིག་མ་ཡིན ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་བུར་ཁམས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ལན་ཅིག་ཅིག་ཅར་མཛད་ནས་རྒྱུན་གཅོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་མཛད་ཅེས་བྱ་འདོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ ་སྨན་པར་མཛད་པ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེའི་གནས་ནས་མཱི་གཡོ་ཐམས་ཅད་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་གནས་ཞེས་བྱ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཟག་པ་མང་བལ་བ་སྟེ། ཐབས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་མཛད་དེ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལས་མི་གཡོ ་མི་འགུལ་མེ་ཉམས་ལ་གཡོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་དེ་དག་ཐམས་ཅིང་ཀྱང་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚོགསུ་བཅད་བ་བཞི་པའོ་བསྡུས་པའི་དོན་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་སྦྱོར་ཞིང་མཛད་པའི་རྒྱུ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཏོག ་པ་དང་མངོན་པ་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དེ་སྟོན་ཏེ། དྲི་བས་ནང་ཡིས་སྨིན་པར་བྱས་ཤྲ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚེགས་བཅད་གཅིག་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་འདི་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྙེད་པ་དང་། སངས་རྒྱ་སུ་གྱུར་པ་འདི་དག ་སྔོན་ངས་སྨིན་པར་བྱོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མི་དགོངས་མི་རྟོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལུས་ཅན་འདི་ནི་སྨིན་བྱ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ད་ལྟར་སྨིན་པར་བྱར་དུས་ལ་མ་བབ་པས་ཕྱིས་ལ་དགོད་ཅིང་འཚང་རྒྱ་བར ་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མི་རྟོག་མི་དགྲོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་ལྟར་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མི་དགོངས་སྟེ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ནུ་ས་ལ་ལ་ཡང་བཀོད་འཚང་རྒྱ་བའི་བྱ་བའི་དུས་ན་ཡང ་བཞག་གོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མི་དགོངས་མ་རྟོག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་མི་མངའ་བསྟོན་ཏེ། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟོག་པ་མི་མངའ་བར་མི་ཟད་ཀྱི་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་མཛད་པ་ན་བཙལ་བ་དང་། འབད ་པ་ཡང་མེད་དེ། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕྱོགས་ཕྱོགས་ཀུན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྨིན་པའི་མཛད་པ་ཡང་ཕྱོགས་འགའ་འམ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འགར་མཛད་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི ་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒོ་གསུམ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྨིན་པར་མཛད་པ་ཡང་ཐབས་འགའམ། ཐེག་པ་འགའུ་མཛད་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྒོ་གསུམ་སྟེ་ཐེག་པ་གསུམ་ཆར་བསྟན་པའི་སྒོ ་ནས་སྦྱིན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐྱེ་བོའི་ཆགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨིན་པར་མཛད་པ་ཡང་སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་སྨིན་པར་མཛད་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅན་སྨིན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨིན་པར་མཛད་པའི་ང་ལོ་འམ་བསྐལ་བ་འགའ་མཛད་པ་མ་ཡིན་གྱི་རྟག་ཏུ་སྟེ་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་གསུམ ་གྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་རྣམས་བཤད་ཅིང་བསྟན་པས་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་འཕེལ་བ་དང་། བརྟས་པ་དང་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་འབའི་དོན་ཏོ།། ཚོག་སུ་བཅད་པ་ལྟའོ།། ་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཉི་མའི་དཔེ་བསྟན་པ་དེ་བསྟན། ཇི་ལྟར་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་རྒྱ་ཆེར་ཡོངས་བཏང་བས། ཕྱོགས་ཕྱོགས་ཀུན་ལ་ལོ་ཏོག་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ་ཉི་མོ་དེ་ལས་འོད་ཟེར་གཅིག་གཉིས་འབྱུང་བར་མ་ཟད་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པར་འབྱུང་བས་ན་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ཙམ་སྣང་བར་བྱས་པའི་གནས་ཛམྦུའི་གླིང་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་པས་ན་ཡངས་པ་ཞེས ་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་བཏང་ལ་ལོ་ཏོག་སྨིན་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པ་དང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་ཀྱང་། འོད་ཟེར་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཏང་ནས་ཕྱོག་ས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་ནས་འབྲས་ལ་སོགས་པ་ལོ་ཏོ་གོ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཏེ། ་འདིས་ནི་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དཔེ་བསྟུན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་རཱ་བ་ཞི་ཆོས་ཚུ་ལྔ་འོད་བཏང་བས།། ཕྱོ་གྲོས་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འོད་ཟེར ་འདྲ་བར་བྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་ཞེས་བྱའོ།། རབ་ཞི་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་འབྱུང་དང་སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ཚུལ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ་ཐོབ་པར་བྱེད་རྒྱུ་དང་ཐུབས་ལ་བ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་དང་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་བཤད་པའོ།། འོད་གཏོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་བཤད་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཆོས་བཤད་པས་ནཱི་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་སེམས་ཅན ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚོགསུ་བཅད་པ་དྲུག་པའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་མི་ཟད་པ་སྟོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་མར་མེ་གཅིག་ལ་མེར་མེའི་ཚོགས་མང་འབྱུང་། གྲངས་མེད ་དདཔག་ཏུ་མེད་ཀྱང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་མར་མེ་གཅིག་ལ་མར་མེ་གྲངས་མེད་དཔགཏ་ལ་པ་རྣམས་བསྲེགས་ཏེ། སོ་སོར་ལུས་ཀྱང་དང་པོའི་མར་མེ་གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཟད་པ་དང་འགྲིབ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་སྨིན་པ་གཅིག་ལས་སེམས་ཅན་ཚོགས་མང་པོ།། གྲངས་མེད་དཔག་མེད་འབྱུང་ཡང་ཟད་མེ་གྱུ་ན་ལ། དེ་དང་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅནྡ་གཅིག་སྨིན་པར་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་པར་བྱས་པ ་དང་། སངས་རྒྱས་པ་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་མང་པོ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་འཚང་རྒྱུ་བར་བྱས་ཏེ་སྤེན་པར་བྱས་ཀྱང་ཡོང་སུ་སྨོན་པར་བྱེད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཆོས་བཤད་པ་ལ་ཟད་པ་དང ་འགྲིབ་པར་མི་འགྱུརརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་འདིའང་འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་མདོ་ལོས་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཁྱིམ་བདག་ཇི་ལྟར་བདག་ཅག་བདུད་ཀྱི་གནས་ནས་གནས་པར་གྱི། སྨྲས་པ་སྲིང་མོ་ངག་མི ་ཟད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཡོད་དོ།། དེ་ལ་ནན་ཏན་གྱིས་ཤིག། དེའང་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་སྲིང་མོ་དག་སྒྲོན་མ་གཅིག་ལས་སྒྲོན་མ་བརྒྱ་སྟོང་འབར་བར་བྱས་ཀྱང་སྒྲོན་མ་དེ་འབྲི་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྲིང་མོ་དག ་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཅིག་གིས་སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟེང་མང་པོ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངོའོ་སེམས་ཀྱི་དྲན་པ་མི་འབྲི་ཡོངསུ་མི་འབྲི་སྟེ་ཕྱིར་ཞིང་སྐྱེ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། ཚོག་སུ་བཅད་པ་བདུན་པའི ་སྡུས་པའི་དོན་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནུས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་དབྱིངསུ་འཇུག་པ་ན་ཡོང་སུ་སྨིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དབྱིངས་མ་ངོམས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིང་སུ་སྨིན་པ་དཔག ་ཏུ་མེད་པ་ལུས་ཀྱང་ལྷག་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཕྱིར་འཕེལ་བ་མེད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དཔེ་སྟོན་ཏོ།། རྒྱ་མོཚོ་ཆེན་པོ་ཆུ་ཡིས་ངོམས་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཚོན་པོར་ཕྱོགས་བཅུའི་ཆུ་བྲན་དང་ཆུ་བོ་མང་པི་དེར་འདུས་ཀྱང ་སྟེད་གཅིག་བབ་པས་ད་ཆོ་ག་གོ་བྱེ་བ་མེད་ཀྱི་ཆུ་བོ་མང་པོ་དེར་འཇུག་པའི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་ངོམས་མཾ་པ་མེད་དྲོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དོན་ཏོ།། ཆུ་ཆེན་མང་པོ་རབ་ཏུ་འབབ་པསཾ་འཕེལ་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱ་མཚོར་ཕྱེག ་བཅུའི་ཆུ་བོ་དང་ཆུ་བྲན་མང་པོ་དེར་འདུས་ཏེ་རྟོག་ཏུ་འབབ་ཀྱང་། རྒྱ་མཚོ་ལ་ལུད་པ་དང་ལྷག་པ་མེད་པས་འཕེལ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་དབྱིངས་ཀྱང་རྣམ་དག་རྟག་འབབ་པས།། ངོམས་ཤིང་འ ་བར་མི་འགྱུར་ངོ་མཚར་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དང་འདྲ་བར་ཞེས་བྱ་བསོ།། སངས་རྒྱས་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། རྣམ་དག ་རྟག་འབབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་མེད་པའི་དབྱིངསུ་འཇུག་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ ་བ་འདི་སྙེད་ཅིག་ཞུགས་ཀྱིས་ད་ཆོ་གོ་ཞེས་འགོག་པ་མེད་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐམས་ཅད་དེར་འཇུག་པོའི་སྐབས་མེད་པས་ངོམས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོངསུ་སྨིན་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཞིག་དེར་ཞུགས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་སྐྱེས ་པ་དང་ལུས་པར་གྱུར་པ་མེད་པས་ན་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། དེ་ནི་ངོ་མཚརུ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བཞིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱི ་རྗེས་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་ཏེ། སྔར་བྱང་ཆུབ་བཤད་པའི་སྐབསུ་ངལ་བརྒྱས་རྨད་འབྱུང་དཀའ་སྤྱང་དགེ་བསགས་ཀུནྡ།། དུས ་རིང་བསྐལ་པ་མཆོག་འགྲོ་སྒྲིབ་ཀུན་ཟད། སར་གཏོགས་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་བཅོམ་སངས་རྒྱས་ཏེ།། དེ་ནི་མཐུ་ཆེན་རིན་ཆེན་སྣོད་ཆེན་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྤྱི་ཙམ་དུ་བཤད་ནས་སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ན་ཡོངསུ་སྨིན་པར ་བྱེད་དོ་ཞེས་དེ་ཙམ་དུ་ཟང་ངོ་།། ད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། འབྲས་བུ་དང་ལས་དང་ལྡན་པ་དང་འཇུག་པར་ཕྱེ་ནས་ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐབས་བཤད་དོ།། ཡང་ན་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་བཤད་པའི་སྐབས ་ཡིན་ཏེ། སྔར་གོང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསླབ་པར་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་བརྩམས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་དོན་རྣམ་པ་བདུན་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པ་ལས་མདོ་སྡེ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་བྱང་ཆུབ་རྣམ་པ་དུ་མ ་ཤ་དེ། དེ་ལས་ཀྱང་སྔར་ནི་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་གི་རྒྱལ་པོ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་པུཎད་རི་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ནང་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་བ་བྱུང་བ་དེ་བསྟན་ལ་ཕབ་ཏེ་བཤད་དོ།། ད་ནི་དེ་མ་ཡིན་པའི་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་གི་ནང ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་བ་གཏན་ལ་དབབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐབས་བཤད་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཆོས་ལྔས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ལྔ་གང ་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པུ་དང་། མེ་ལོངས་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ།། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་འབྱུང་བའི་ཆོས ་ལྔའི་དབང་དུ་བྱོས་ནས། ཆོས་ལྔ་པོ་དེའི་འདིར་མདོ་ཙམ་དུ་གཏན་ལ་འབེབས་ཏེ། ཆོས་ལྔ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྒྱ་ཆེར་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ཉིད་ཀྱི་ནང་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བལྟ ་བར་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ས་དང་པོར་སྨོས་པས། འདིར་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྐབས་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཞི་དང་པོར་འཆང་དེ། ཡེ་ཤེས་བཞི་རྣམས་རིམ་བཞིན་དུ་ཕྱིས་འཆད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི། ་དྲོན་འཆང་ངོ་།། ཐམསོ་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་སམ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་འམ། ཟག་པ་མེད་པ་སྟེ། ཆོས་དེ་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྱའོ།། སངས་རྒྱས ་ཀྱི་སྐུའི་སྟོང་པ་ཉིད་དུས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་བཞིན་དེའི་མཚན་ཉིད་དང་རང་བཞིན་ཅི་འདྲ་ཞེ་ནི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་དུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲི་གོ་པ ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བསྟན་ཏོ།། དངོས་པོ་ཤེས་པ་དེ་ལ་དམིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས་པོ་ཤེས་པ་ནི་དེའི་རྒྱབ་ནས་ཐོབ་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན ་པའི་ཡེ་ཤ་ལ་བྱ་སྟེ། དངོས་པོའི་སྒྲས་ཀུན་གླན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་བྱའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་དྲིའི་རྒྱུ་བཱན ་བདག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱེད་གྱི་ཡེ་ཤེས་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དེའི་རྐྱེ་ནས་ཐོབ་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དངོས་པོ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་འདིར་འདིས་ནི་གམ ་ངན་ལེན་གྱི་རྟེན་ཀུན་པ་ནི་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པར་བསྟན་ཏོ།། དེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བསྒྲགས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དམིག་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ལམ་གྱི་གནས ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བསྟན་ཏོ།། མི་ཟད་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེའི་རྒྱབ་ནས་ཐོབ་པ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དམིགས་ནས་དབང་མི་ཟད་པ་ཐོབ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བདག་པ ་འཇིག་རྟེནྡ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དབང་མི་ཟད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རྣམ་པ ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྒྱུ་གཅིག་ཏུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར། འདིས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་ཏོ།། ཀུན་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་ནས།། བསྒོམས་པ་ཡང་དག་འབྱུང་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གིས་རྒྱུའི་དོན་དང་འབྲས་བུའི་དོན་ཏེ། ཀུན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོན་པའི་ནང་གྲི་རྣམ་གྲངས་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་མཉན ་པ་དང་། སེམས་པ་དང་བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པ་སྦྱོར་བའི་ས་ན་བསྒོམས་པ་ལས་མཐོང་བའི་ལམ་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅོད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་རྣམ་པར་མི ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ས་དང་པོའི་དུས་ན་ཐོབ་པོ།། དེ་ནས་ས་གཉིས་ནསཱ་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཡང་དག་པ་འབྱུང་སྟེ། སངས ་ཀྱི་སར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པོ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་རྒྱུའི་དོན་བསྟན་ཏོ།། རྣམ་པ་ཀུན་དུ་སེམས་ཅན་དོན།། གཉིས་བསྐྱེད་མི་ཟང་འབྲས་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པ་ཀུན་དུ་ནི་དུས་ཐམས་ཅུརྱ་དུ་འམ། ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཉིས་བསྐྱེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ལྡན་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། བད་བསྐྱེད་པ་དེ། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་མཐོ་རིས་དང ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་པ་ནི་ཕན་པའོ།། ཚོ་འདིར་ཟང་ཟིང་གིས་ཕན་བཏགས་ན་དགེ་བ་བྱེད་བཅུག་པ་ནི་ཕན་པ་སྟེ། འདི་སྣ་ནི་འབྲོས་བུའི་དོན་བསྟན་ཏོ།། མི་ཟད་བྱར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་བླང་བྱ་དང་བླདེ ་བོ་རྒྱུན་མི་གཅོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལུས་དང་དགྲ་དང་སེམས་སྦྲུལ་དྷའི།། སྣོར་བཱིར་ཐབས་ཀྱི་ལོས་ཅན་ནཱཾ་ཞེས་བྱུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅིད་གཅིག་གིསྣ་ལས་ཀྱི་དོན་དང་ལྗོན་པའི་དོན་བསྐྲུན་ཏེ། ཝཱས་སྣརེལ་པའི་སྦྱོར་བའི ་བས་ཀྱི་ལས་ཅན་དོག། སེམས་ཅན་སྤྲུལ་པའི་སྦྱོར་བའི་ཐབས་ཀྱི་ལས་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། དེ་ལ་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང་ལྷ་དང་ཀླུ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་སུ་བསྟེན་པ་ནི་ལུས་སྦྲེལ་པོའི་སྦྱོར་བའི་ཐབས་ཀྱི་ལས ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱིས་ན་མཁའ་དང་རྩིག་པ་དང་། ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་འཆང་བའི་སྒྲ་འབྱུང་བ་ནི་དག་སྤྲུལ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ལས་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་བླུན་པོ་རྣམས ་ཀྱང་ཟབ་མོ་རྟོགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་བཤང་ནས་ཆོས་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པར་བྱས་དང་། འཕགས་པ་ཤཱ་རིའི་སྲས་པོ་དང་། རབ་འབྱོར་ལ་སོགས་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ ་འཆང་དུ་བཅུག་པ་ནི་སེམས་སྤྲུལ་པའི་སྦྱོར་བའི་ཐབས་ཀྱི་ལས་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྦྱོར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལལུས་ལ་བྱའོ།། སྤྲུལ་པ་ནི་ལས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ལས་ནི་ལས་ངོ་ཉིད་ཐབས་ཡིན་ཏེ། ་ཐབས་དེ་ལྟ་བུ་དག་མཛད་པ་ཐུ་གསུ་ཆུད་པས་ན་ལས་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ལོས་ཀྱི་དོན་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྀ་ལུས་སྤྲུལ་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བདག་དང་འབྲེལ་བ་དོང་། གཞན་དང་འབྲེལ་བའོ།། དེ་ལ་བདག་དང ་འབྲེལ་བ་ནི་བདག་ཉིས་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་པའོ།། གཞན་དང་འབྲེལ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་དང་རྩི་ཤིང་ལྔ་སོགས་པ་ཡང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི ་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུར་སྟོན་པའོ།། ངོག་སྤྲུལ་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བདག་དང་འབྲེལ་བ་དང་གཞན་དང་འབྲེལ་བའོ།། དེ་ལ་བདག་དང་འབྲེལ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་གསུང་ཡན་ལག་དེ་བྱངས་དྲུག་བཅུ་རྩ་གཉིས་དང ་ལྡན་པར་སྤྲུལ་ནས་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པའོ།། གཞན་དང་འབྲེལ་བ་ནི་རྩིག་པ་དང་ཤིང་དང་ན་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་འཆང་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བའོ།། སེམས་སྦྲུལ་ཡང་རྣམ་པ་ག ་ཏེ། བདག་དང་འབྲེལ་བ་དང་། གཞན་དང་འབྲེལ་བའོ།། བདག་དང་འབྲེལ་བྱ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཟབ་པོ་དྲག་ཐུགསུ་ཆུད་པའོ།། གཞན་དང་འབྲེལ་བ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་བླུན་པོ་རྣམས ་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ཟབ་མོ་རྟོགས་པར་བྱས་པ་དང་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་དག་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ཟབ་མོ་འཆད་ཏུ་གཙུག་པའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་གཉིས་པོ་དཔག་མེད་པ་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས ་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་དང་ལྡན་པ་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་ལྡན་པ་དང་། གཉིས་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡནྡ་ཏེ། དེས་ནི་ལྡན་པའི་དོན་བསྟན་པའོ།། དྲི་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ན་མཁའ ་མཛོད་ཀྲི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའོ།། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ནི་མི་ཟད་པའི་ཟ་མ་ཏོག་གི་གཟུངས་དང་། སྒོ་མཐར་ཡས་པའི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། གཉིས་པ་དཱ་པ་གི་ཏུ་མེད ་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ།། རང་བཞིན་ཆོས་དང་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོང་།། སྤྲུལ་པ་དག་གི་ཐ་དད་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་ཆོས ་ཀྱི་སྐུ་འབབ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་དང་ཆོས་ལ་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དྲུང་ཐ་དུད་པ་མི་མཐུན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱི ་སྐུ་ནི་ཆོས་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ།། ཆོས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུའོ།། སྤྲུལ་པའི་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ། འདིས་ནི་འཇུག་པའི་དོན་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་གོང་དུ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་རྣམས ་ཀྱང་མཇུག་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་། ཆོས་དབྱིངས་རྣམ་པ་ར་དག་པ་བཤད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། གོང་དུ་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་། ལོས་དང་ལྡན་པ་དང་། འཇུག་པ་བཤད་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པོ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྒྲ་རྣམ་པར་དགེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་བདུན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གོང་དུ་སྐུ་གསུམ་ཐ་དྲུང་དུ་འཇུག་པ་མདོ་ཙམ་དུ་བསྟན་ནས། ང་ཚིག་སུ་བཅད་པ ་བདུན་གྱིས་སྐུ་གསུམ་ཐཱ་དད་དུ་འཇུག་པ་རྒྱ་ཆེརྭ་ཞིབ་ཏུ་འཆང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་བཞིན་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་བཞིན་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བྱ་སྟེ། ནཱམ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་བྱ་ལ་ཡོད་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི ་དྲི་མམ་སྤངས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེསུ་གྱུར་ཏ་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ།། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་བསྟན་ཏེ། ནམ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིང་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ནས ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གྱུར་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ནས་སོ་སོར་ཀུན་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གྱུར་ཏེ། སར་རྟོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྟོང ་ཆེན་པོ་མཛད་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ།། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་གཞན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་སྒྲས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་འབྲ་བ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་ཡོད་དོ།། ནམ་མིག་གི ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པས་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་དུ་འདྨོ་བསྟན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལྔས་འདས་པོའི་བར་དག་བསྟན་པའི་སྒོ་ནུས་ཛེནྡུའི་གླེང་གི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་སྐུ་གཅིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐོག་མ་གཉིས་པའི་གནས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་ཐོག་མ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རྡོ་གོས་ལོངས་སྤྱོད་པོའི་སྐུ་དང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་གནས་ནས་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དྲི་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲིའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ་ཀ་ལས་ཀྱང་དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་དག་ཐོས ་པའི་བག་ཆགས་ཡོངསུ་སྨིན་པས་མ་ལུས་པར་བསྒོམས་པ་རྒྱུ་གྱུར་པའི་རྟག་ཏུ་སེམས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཏིང་འཛིན་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་། བསོང་ནམས་དང ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ཤེས་བྱ་བང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་དབེན་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ།། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།། འཕགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ།། རྫོགས་ལྗོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་ཆེར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རྫོགས་པ་ཁམས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ངུ། མང་པོ་ཡོངསུ་སྡུང་ཐ་དད་དོ།། ཞིང་དང་མིང་དུ་བསྡུ་རྣམས་དང་། ཆོས ་ལོ་རྫོག་ས་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་པས་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ན་མང་པོ་ཡོངསུ་སྡུད་པ་ཐམས་ཅད་དང་། ཞིང་ཐ་དད་པ་དང་། སྐུ་ཐ་དད་པ་དག་ཆོས་ལ ་རྫོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཐ་དད་པ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་མོང་པོ་ཡོངསུ་སྡུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་སྡུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་འཁོར་མང་པོ་ཡང་ཐ་དད་དོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་འའོ ་ཁ་ཅིག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྐོར་ལ། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་བ་གཞན་གྱི་བསྐོར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཞིང་ཐ་དད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞེང་གི་ས་གཞི་ཁ་ཅིག་ཤེལ་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་གནས་ཁ་ཅིག་གསེར་དང་བཻ་ཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་ངོག་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།། མིང ་ཐ་དད་པ་ནི་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་བའི་སྐུ་ཁ་ཅིག་གི་མཚན་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཅེས་བྱ་ཁ་ཅིག་སྣང་བ་མངའ་ཡས་ཞེས་བྱ། ཁ་ཅིག་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མཚན་པ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྐུ་ཐུ་དད་། ་བ་ནི་ཁ་ཅིག་སྐུ་མདོག་གསེར་དུ་སྣང་བ་དང་། ཁ་ཅིག་ཤེལ་དང་། ཁྭ་ཅིག་དངུལ་དུ་སྣང་བ་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་སྐུ་ཚང་ཆེ་ཁ་ཅིག་གི་སྐུ་ཚང་ཆུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ལ་རྫོགས་པར་ལོངས་སྐྱེད་པ་ཐ་དད་པཱ་ནི་ཁ་ཅིག་གི་རྫོ་གོས་ལོངས་སྤྱོད ་པའི་འཁོར་ན་སྡེ་བཅུའི་ཐེག་པ་ཆེན་པ་ཆེན་པོ་འཆང་། ཁ་ཅིག་ནི་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་འཆང་།། ཁ་ཅིག་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཆང་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མཉམ་ཞིང་ཕྲ་བ་དེ་དང་འབྲེལ། ་རང་བཞིན་སྐུར་ནི་འདོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐམས་ཅད་མཉམ་པར་འདོང་དེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཐ་དད་པ་ནི་མོ་མཐུན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཕྲ་བར་འདོད་དེ། ཉན་ཐོས་དང ་རང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རྫོགསཱ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང་འབྲེལ་པར་འདོད་དེ། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཇི་ལྟར་རྒྱུར་འགྱུར། ་ཅེ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་བྱུང་ནས་སར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབོ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པོའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི ་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡང་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པ་དྲུག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་བའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས ་ལས་འབྱུང་བས་ཀྱིས་སྐུ་དང་འབྲེལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ།། འོང་དེ་བཞིན་ལོངས་སྤྱོད་སྟོན་པའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བསམས་པ་བཞིན་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་ས་བཞི ་ཞེས་དང་། གསེར་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཅེར་དགར་ནང་གི་ལོངས་སྤྱོང་ཐེག་པ་ཚོན་པོའི་ཆོས་ཟབ་མོ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་པ་འབྱོར་པ་དང་བཅས་པའི་སྐུ་འབྱུང་བའི་རྒྱན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ནོ།། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པོའི་སྐུ་འབྲེལ་ཏོ།། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རྒྱ་ཚོར་བཤད་པའི་ཕྱིར། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་རིག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ནས་འཕོ་འཕོ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འབའ ་ཞིག་ལ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་བར་མ་ཟད་ཀྱི། བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང་། ཡིད་གས་དང་བྱོལ་སོང་ལྔ་སོགས་པའི་ལུསུ་སྤྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནཱི་དཔག་ཏུ་མེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ་བྱོལ་སོང་ལ་སོགས་པར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང་སྤྲུལ་པའི་དང་སྐུ་དང་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཉིས་ལ་དོན་གཉིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས། རྣམ་པ ་ཨན་དུ་རབ་ཏུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཉིས་ནི་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང་སྤྲུལ་པའི་སུ་གཉི་ས་ལ་བྱཱ་སྟེ། སྐུ་དེ་གཉིས་ལ་དོན་གཉིས་ཤེས་བྱ་འམ་སྐུ་འམ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་གཉིས་མཛད་དོ་ནས་བྱ ་བྱའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ངན་གཉིས་ནི་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལྭ་ནི་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་ཏཽ།། ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུས་ནི་སར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་སོ་སྐོར་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ།། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་ནཱི་གཞན་གྱི ་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཏུ་གནས་ཏེ། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་སོགས་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་པོའི་སྒོ་ནས་གཞན་གྱི་དོན་འབའ་ཞིག་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྒྲོལ་པའི་སྐུ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན ་སུམ་ཚོགས་པ་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་གནས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དཟོ་ང་སྐྱེ་དང་བྱང་ཆུབ་ཆེ། རྟག་ཏུ་མྱ་ངན་འདས་སྟོན་པས། སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་འདི་ནི།། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཐབས་ཆེན་པོ།། ཞེས་སྨོས་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་འདིས ་རྟག་ཏུ་བཟོ་སྟོན་པ་དང་། སྐྱེ་བ་སྟོན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་སྟོན་པོ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འོངས་པ་སྟོན་པའོ་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ས་ན། སྤྲུལ ་བའི་སྐུ་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལ་བྱའོ་སྟོན་པ་ནི་ཤིང་མཁན་དང་རྫ་མཁན་དང་པི་ཝང་མཁན་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པའོ།། སྐྱེ་བ་སྨྱོན་པ་ནི་དགུའུ་ལྡན ་ནས་ཤི་འཕོས་ཤིང་མངལ་དུ་གཤེགས་པ་དང་། རྒྱལ་རིགས་དང་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བ་སྟོན་པའོ།། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་སྟོན་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ནིང་བདུདེ་འཇོམས་པར་སྟོན་པའོ།། ་མྱ་ངན་ལས་འདྲས་པ་སྟོན་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟོན་པས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་ཕུང་པོའི་འདོར་བ་ལྟ་བུར་སྟོན་པའོ།། སངས་རྒྱས་སྐུ་སངས་རྒྱས་སྐུ་ཡང་བསྡུ་བ་ནི།། སྐུ་གསུམྦྷ་དུ་ཡང་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན ་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་སྐུ་གསུམ་དུ་འདུས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་བསྡུ། རྫོགས ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཡང་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུར་བསྡུ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་སྤྲུལ་བའི་སྐུར་བསྡུ་བར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་དང་གཞན་དོན་གནས་བྱས ་པ།། སྐུ་གསུམོ་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྐུ་གསུམ་དུ་བསྟན་པ་ངོས་ཀྱང་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟེན་ཏེ། གསུམ་པོ་ནི་བདག་གི་དོན་དང་བཅས་པ་བསྟན་པ་དང་གཞན་གྱི་དོན་དང་བཅས་པ་བསྟན་པ ་དང་གནས་དང་བཅས་པ་བསྟན་པ་ནི་རྟོགས་ལོངས་སྤྱོད་དེའི་སྐུ་སྟེ་སྐུ་དེས་སྒྲིབ་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་གཉི་སུ་མེད་པ་དེ་རང་གིས་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ།། གཞན་གྱི་དོན་དང་བཅས་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ ་སྟེ། དེས་ཛྲམྦུའི་གླིང་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེའི་གནས་དང་བཅས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་རྟེན་དང་གནས ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། མདོ་སྡེ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཉམ་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་རྟག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གནས་དང་བསྣམ ་བ་རྣམས་ན་ངོ་ནི། ལས་ཀྱང་དེ་དག་མཚུངས་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅང་གཅིག་སྨོས་ཏེ། མཉམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཚུངས་ཏེ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི ་མཉམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། མཉམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་གནས་མཉམ་ནི་གནས་མཉམ་པ་དང་། བསམ་པ་མཉམ་པ་དང་། ལས་མཉམ་པའོ།། དེ་ལ་གནས་མཉམ་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྟེ་སྟེ། སྐུ་གཉིས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པོའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཐ་དད་པ་མི་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། བསམ་པ་མཉམ་པ་ནི་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོང་བའི་སྐུ་སྟེ། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་ཐམས་ཅད་ལ་བསམ་པ་ཆེ་ཆུང་དང་བཟང་ངན་མེད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ལ་ཕན་པ ་དང་བདེ་བར་བྱ་བ་དགོངས་པ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ།། ལས་གཅིག་པ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་ནས་སྤྲུལ་པའི་ཕྲིན་ལས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་མཛད་པར་འདྲ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གིས་སྤྲུལ ་བ་སྤྲུལ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་སྤྲུལ་པ་དེ་སྤྲུལ་པ་ཡིན་པར་ཕྲིན་ལས་ཐུན་མོང་བས་ན་ལས་གཅིག་གོ།། རྟག་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་དང་ནི་རྒྱུན་མི་འཆང་།། རྒྱུན་གྱིས་དེ་དག་རྟག་པའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྟག་པ་རྣམ་པ ་གསུམ་གྱིས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པཱ་ཐམས་ཅན་གྱི་སྐུ་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྟག་པ་གསུམ་ནི་རང་བཞིན་རྟགས་པ་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པ་རྟག་པཾ་དང་། རྒྱུན་རྟག་པའོ།། དེ་ལ་རང་བཞིན་རྟག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེ ་འགག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྟག་པ་ནི་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་བའི་སྒྲ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སར་ཞུགས་པའི་ནང་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱུན་མི་འཆང་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྒྱུན ་གྱིས་རྟག་པ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་ལར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པསྟན་ནས་མི་སྣང་བར་བྱས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང་། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་འཁོར་བའི ་མཐའི་བར་དུ་ཡང་ཡང་རྒྱུན་མི་གཅོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐུ་གསུམ་གྱི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ་སྐབས་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡང་ཆོས་ལྔས་བསྡུས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མཉམ་པ་ཉིས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོར ་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་བཤད་པའི་ཟླ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་རང་བཞིན་དང་། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འཇུག་གོ་ཞེས་སྐུ་གསུམ ་གྱི་ར་བ་ཏུ་དབྱེ་བཱ་བཤ་དོ།། ད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཡེ་ཤེས་བཞིའི་རང་བཞིན་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དྲོན་ཏཽ།། ཡེ་ཤེས་བཞི་ལས་ཀྱང་མ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལྟར་བྱུང་བྲིས ་ན་དེ་སྦྱང་བའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་མི་གཡོ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་དེ་ལ་གནས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གཡོ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་རྟག་ཏུ་གནས་ཤིང་འཁྲོའ་བའི་མཐའི་བར ་དུ་ཡང་འབྱུང་འཇུག་མེད་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཇུག་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་འབྱུང་འཇུག་ཡོད་པས་ན་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཡོ་བའི་ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས ་ཤིང་བརྟེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལོས་ཀྱང་འདི་ལྟ་སྟེ། བསོང་ནམས་འདོད་པའི་སྐྱེ་བུ་ལ་ལས་ཇི་ཙམ་འགྲོ་བ་དང་འོང་ཞིང་ལྷག་པ་རྣམས་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ཉེས་པ་སོ་སོར ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་ཉིས་པ་གཞིག་པ་དང་། ཡོན་ཏན་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོར་གནས་བཟང་པོར་མི་གཡོ་བར་གཞག་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མེ་ལྡོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ ་འཁོར་ཀྱང་གྲངས་མེད་ང་གག་ཏུ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་དོར་བ་དང་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་གན་སུ་རྒྱུན་མི་འཆང་པའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བར་གཞག་གོ་ཞེས ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། ཡེ་ཤེས་གསུམ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མཉམ་པ་ཉིད་དང་སོ་སོར་རྟོག། བྱ་བ་གྲུབ་པོ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོ། ་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ།། མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ད་ཡི་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། མེ་ལོངས་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་རྟོག་པ་དང་། ང་དང་བདག་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། བརྩལ་འབད་པ་མེད་པས ་ངའི་མེང་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཱས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམ་པ་མང་པོ་སྐྱེ་ཡང་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལལྔ་དེ་དག་མེད་དེ། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར ་དེ་ལ་ཆེད་དུ་འཇུག་པ་མེད་ཅིང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམ་པ་མང་པོ་སྣང་སྟེ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག ་གཟུགས་བརྙན་མེད་དེ། མེ་ལྡོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བརྒྱན་དེ་ལ་ཆེད་དུ་འཇུག་པ་མེད་ཅིང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་དོ་ཞེས་གསུང་སོ།། ཡོངསུ་མ་ཆད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ནི་ཡུལ ་དང་ཕྱོགསུ་མ་ཆང་པ་སྟེ། ཡུལ་དང་ཕྱོགས་ཁ་ཅིག་ཏུ་འཇུག་གི་ཁ་ཅིག་ཏུ་མ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་དང་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་ཅིང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། རྟག་ཏུ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་མ་ཆད་བྱར་བསྟན་ཏེ་དུས་ཁ་ཅིག ་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མཛེ་ལས་ཀྱང་། འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ངོས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཕྱིས་པ་ནི་མདུན་དང་ལོགས་དང་། རྒྱ་བ་ཐམས ་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་བརྙན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་སུ་ཆད་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤིན་ཏུ་ཕྱིས་ན་ཐམ་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་བརྙན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་འགྱུར་ཞེས་གསུངས ་པ་ལྟ་བུའོ།། ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་མ་རྨོངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མེད་པས་མེད་ལོང་དག་པའི་ངོས་སུ་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་སྣང་པོ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་བྱའི་རྣམ ་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་སྣང་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཐུག་སུ་ཆུད་པས་ན་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་མ་རྨོངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤིན་ཏུ་བྱིས་པ་དང་ས་ཤིང ་གསལ་བ་དྲི་མ་མེད་པ་ཀུན་ནས་ལྷམ་མེད་ལྷག་ལྷང་ངེར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཞེས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྦྱངས་ཤིང་ཤིན ་ཏུ་ཕྱིས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གནས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངསུ་བཟུང་བས་དངས་ཤིང་གསལ་ཏེ། ཀུན་ནས་ལྷ་མེ་ལྷ་གེ་ལྷང་དེར་སྣང་ངོ་ཞེས་གསུང་སོ།། དེ་དག་ལ་ཡང་རྟག་མངོན་མེད་ཅེས ་བྱ་བོ་ལ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུགས་ལ་དམིགས་པ་ན་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དང་། དམིགས་པ་ལ་སོ་སོར་གཅོད་ཀྱང་ཐ་སྙད་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེར་ཤེས་བྱའི་གཟུགས ་བརྟན་རྣམས་སྣང་ཡང་འདི་ནི་སྔོན་པོ་འདི་ནི་སེར་པོ་ཞེས་རྣམ་པ་དང་དམིགས་པ་མི་གཅོད་ཅིང་རྟོག་པ་མེད་པས་དེ་དག་ལ་རྟག་མངོན་མེད་ཅེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ནི་རྟག་མངོན་མེད་བྱ་བ་ལ། ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་མཉམ་པར་དམིགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་རྣམ་པ ་གཟུགས་བརྟན་རྣམ་པ་དུ་མར་རྣམ་པ་མང་པོ་དེ་དག་དང་ཉེ་བར་འཕྲད་ཅིང་དེའི་མཚན་མའི་ཕྱིར་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པུ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་། ཡེ་ཤེས་གཟུས ་བརྙན་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམ་པ་མང་པོ་དེ་དག་ཉེ་བར་མི་འབྲང་ཅིང་མི་བརྗོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུང་སོ།། ཡེ་ཤེས་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས།། ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས ་ཆེན་པོ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཡེ་ཤེས་མང་པོ་འབྱུང་བ་ལྟར་མེ་ལྗོངས་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཀྱང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། བྱ་ཐཱ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་འབྱུང ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གཞན་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས། རྣམ་པ ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངསོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའ་མདོ་ལས་འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་བསྡད་པས་གཟུགས་བརྙན་མང་པོ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ། ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་རུས་ཀྱི་རྐྱེན་བསྡུད་པས་སེམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས།། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སངས་རྒྱས་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མེ་ལོ ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སངས་རྒྱས་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་འབྱུང་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་། གཟུང་འཛིན་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་གཉིསུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདེ་བ་རང་གིས་མྱོང་བའི་ཕྱིར ་རོ།། ཡེ་ཤེས་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་བྱ་བ་ཞེ་ན། དཔེར་ན་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང་ཁྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བས་ན་མོ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ།། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་མཉམ ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྨོས་ཏེ། ས་དང་པོའི་དུས་ན་བདག་གང་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་དེ་ཡིན། གཞན་གང་ཡིན་པ་བདག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་ཅན་དང་བདག་གཉིསུ་མཉམ་པ་ཉིད་དང ་ས་དང་པོའི་དུས་ན་རྟོག་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒོམ་པ་དག་ཕྱིར་འདོད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོར་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་གཉིས་ནས་ས་བཅུའི་བར་དུ་བསྒོམ་པ་དང་། ས་བཅུ་མན་ཆད་ནས་བདག་ཏུ་རྟོག་པའི་བག་ཆགས ་ཕྲ་མོ་ཡང་སྤངས་ནས་དག་པར་གྱུར་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེསུ་གྱུར་པ་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མི་གནས་ཞི་བར་ཞུགས་པ་ནི།། མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་སུ ་ཡང་འདོད་ཅེས་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེར་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཞུགས་ནས། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་ཅིང་རོ་གཅིག་པར་དམིགས་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་འདོད ་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་དང་ཞི་བར་བྱ་བླ་རོ་གཅིག་པ་བྱ་བ་མཉམ་པ་ཉིད་ཡོངསུ་རྫོགས་པ་དང་ཞེས་གསུངས་སོ།། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྡན་པའི་དོན་བསྟན། ་པའི་ཕྱིར། བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་།། ཐམས་ཅད་དུས་སུ་ལྡན་པར་རིག་ཅེས་སྨོས་ཏེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ད་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཚད་མེད་པ་བཞི་ལྡེས་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་རིག་པར ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ལ་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོའོ།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྡུད་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ།། དེ་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བྱམས་པ་དང ་སྙིང་རྗེར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བར་བསྟན་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཟླ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅན་ཞི་བ་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས ་གསུངསོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལས་ཀྱང་། སྐྱོབས་ཀྱི་རྣམ་པ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་མཉམ་པ་ཉིད་ཡོང་སུ་རྫོགས་པ་དང་། གཏང་སྙོམས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མཉམ་པ་ཉིད་ཡོངསུ་རྫོགས་པ་དང་ཞེས་གསུངསོ།། སེམས ་ན་རྣམས་ཀྱི་མོས་བཞིན་དུ།། སངས་རྒྱས་གཟུགས་ནི་ཤིན་ཏུ་སྟོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ན་སེམས་ཅན་སོ་སོའི་མོས་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། བསམ་པ་བཞིན་དུ་སྐུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།། ཁ་ཅིག ་ལ་སྐུའི་ཁ་དོག་སྔོན་པོར་སྟོན། ཁ་ཅིག་ལ་སེར་པོར་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པའོ།། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གསང་བ་བསྟན་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་ལ་ལ་ལས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཁ་དོག་སྔོན་པོར། ལ་ལ་ལས ་ནི་སེ་ར་པོར་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་གསུང་སོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལྔས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་མོས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སྟོན་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེསུ་རྫོགས་པ་དང་ཞེས ་གསུངསུ།། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། རྟག་ཏུ་ཤེས་བྱར་མི་ཐོགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སེར ་པོ་དང་། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཅོད་ཅིང་རྟོག་པ་དེ་གནས་གྱུར་ན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་ཤིང་ཐུགསུ་ཆུད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་སོ་སོར་རྟོག ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལྔས་ཀྱང་། དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁོར་ཡུག་དང་ཁུར་ཡུག་ཆེན་པོ་ས་ཀུན་ཏུ་བསྐོར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་རྣམ་པོ་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་རྨོངས་པས་ཀུན་ཏུ་བསྐོར་ཞེས་གསུངསོ།། དེ་ཡང་ཆོས་ཁ་ཅིག་གི་རང་ང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མ་ཡིན ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན། རྟག་ཏུ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་ཐོགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་ལན་ཅག ་ཏུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཆགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པར་བྱུང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར ་རོ་ཞེས་གསུང་སོ།། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བར་བསྟན་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཉི་མུ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས ་གསུང་སོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་རྣམས་ཀྱི།། གཏེ་རོ་ལྟ་བུའི་ནི་དེ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་དཔའ་བར་འགྲོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འབྱུང་བ་དང་། མི་ཟད་པའི ་ཟ་མ་རྟོག་ལ་སོགས་པ་གཟུངས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འབྱུང་བ་ན་དེ་བདག་གི་གཏེར་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཅེས་བྱི་ས། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཡང་ཤིན་ཏུ་ཡང་དག་པར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི ་ཁམས་སེམས་ཅན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་། སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་སྟོན་པ་དང་། སངས་རྒྱས ་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དུ་འགྱུརརོ་ཞེས་གསུང་སོ།། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམསུ་ཡང་། འབྱོར་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྟོན་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སར་ཞུགས་པའི་འཁོར་དཀྱིལ ་འཁོར་དུ་ཕྱིའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འབྱོར་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ས་གཞི་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དང་། ལྔ་ལྡི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་སེམས་ཅན ་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་ཡོངསུ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ས་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་དུ་སྟོན་ཅིང་ཆོས་རིན ་པོ་ཆེ་རྫོགས་པར་ལྗོངས་སྤྱོད་པར་འགྱུ་རོ་ཞེས་གསུང་སོ།། ཐེ་ཚོམ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོང་བར ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆེས་ཆེནི་ཆར་ནི་ཤིན་ཏུ་འབེབས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྔར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱང་སྟོན་པར་མཛད ་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་རི་རབ་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་རི་སྣང་བས་ཉེ་བར་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐུ་དང་ལྡན་པ་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་རབ་ཏུ་སྣང་ངོ་ཞེས་གསུང་སོ།། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤས ་ནི། ཐམས་ཅད་ཁམ་སུ་སྤྲུལ་པ་དང་།། སྣ་ཚོགས་དཔག་མེད་བསམ་ཡས་པས།། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ། སྐུ་སྤྲུལ་པ་དང་། ་ཐུགས་སྤྲུལ་པ་དང་། གསུངས་སྤྲུལ་པས་འཕགས་པ་དང་། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀུན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྤྲུལ་པ་དེ་ཡང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། བསམ་གྱི་སོ་མི་ཁྱབ་པའི ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའོ།། དྲི་ལ་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་དྲི་ཟ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐུར་སྤྲུལ་པས་ན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའོ།། དེ་ཡང་གྲངས་ཀྱི་གཅིག་གཉིས་སམ་བརྒྱ་སྟོང་ཞེས ་གྲངས་གཅད་པར་ནི་མོ་ནུས་པ་ཞིག་སྤྲུལ་པར་མཛད་པས་ན། དཔག་ཏུ་མེད་པ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའོ།། སྤྲུལ་པ་མང་པོ་སྤྲུལ་པ་དེ་དག་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ལས་འདས་པ་སྙེད་ཅིག་སྤྲུལ་པར་མཛད་པས་ན། བསམ ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སེམས་ཅན་སྒྲུབ་པའོ།། དེ་ལ་སྣ་ཚོགས་དང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གསུམ་གྱི་དོན་རིམ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་དང་། གྲངས་དང་ཞིང་གིས་རྟག་ཏུ་སྟེ། སངས་རྒྱས ་སྤྲུལ་པ་བསམ་མི་ཁྱབ།། དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཀུན་རིག་བྱ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྤྱིར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ནི་རྟག་པའང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྣམ་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅེ་ན། བྱ་བ ་གྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། གྲངས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། ཞིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་ལྷ་དང་ནཱི་འགའི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་པར་མ་ཟད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གྱི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི ་དོན་མཛད་པར་ན་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། འདིས་ནི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དོན་བསྟན་ཏོ།། སྤྲུལ་པོ་པ་ཡང་གཅིག་གཉིས་གཅིག་སྤྲུལ་པར་མ་ཟད་ཀྱི་ཚོགས་གི་སྒོ་ནས་གྲངས་མི་ཆོད་པ་ཞིག་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ཅན ་གྱི་དྲོན་མཛད་པས་ན་གྲངས་བསྒོམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ།། འདྲེས་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དོན་སྟོན་ཏོ།། དེའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་གཉིསུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཞིང་འབྱམས་ཡོས་པར་འཇུག་པས ་ན་ཞིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འདིས་ནི་མཐའ་ཡས་པའི་དོན་བསྟན་ཏོ།། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྨོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སེམས ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ནང་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུང་སོ།། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་བཞིའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། དེའང་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཛིན་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དང་པོ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་དགེ་བའི ་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ནས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། མཉན་ནས་ཚིག་དང་དོན་གསུང་བ་དང་། གསུང་བ་རྣམས་བསམ་གྱི་ཞིང་བསྒོམས་ཏེ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤངས་ནས་ཀུན་གཞི་གནས་གྱུར་པ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི ་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱང་མཉམ་པ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་ཀྱིས་བདག་གི་དོན་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་ཅིང་བྱ་བ་བཞིན་དུ ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་སེམས་པ་ལས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་ཆོས་ཀྱང་རབ་བསྟན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་ཆོས་དང་དོན་རྣམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གཞན་ལ་བསྟན་པ་ལས། སོ་སོར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ད་ང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱ་བ་དག་ནི་སྒྲུབ་པ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ཞིང་རྨོ་བ་དང་ཚོང་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གྲོགས་བྱས་ན་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་གཅིག་མ་ཡིན་པ་དང་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཚེ་གསུ་བཅད་པ་དེ་ལ་ཁ་ཅིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་གཅིག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན ་དག་ཏུ་སངས་རྒྱས་གཞན་མོ་འབྱུང་མི་སྐྱེ་ཞེས་ཟེར་རོ།། ལ་ལ་ངག་ནི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་སངས་རྒྱས་གཅིག་ཅིག་ཏུ་ཟད་དེ་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན ་ལས་མཛད་དོ་ཞེས་སྤྲོའོ།། ཁ་ཅིག་ནི་སངས་རྒྱས་མང་དུ་ཡོང་དེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གནས་པའི་ཚེ་ཡང་ང་དང་བདག་ཏུ་རྟོག་པ་སྤངས་པ་དང་ཤེས་བྱ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མང་དུ་ཡོད་དེ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ལ་སངས ་རྒྱས་གཅིག་ཏུ་ཡང་མ་ཟད་དུ་མར་ཡང་མེད་པོར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐ་དད་རིགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ནི་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་པར་མི་རུང་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སང་སྭ་རྒྱ་སྭ་ཀྱི་རིགས་ཐ་དད་པའི ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ངོ་ལ་དཔེར་ན་ས་བོན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ལས་ས་བོན་འབྲུ་གཅིག་གིས་མྱུ་བུ་སྐྱེད་ཀྱི། གཞན ་གྱིས་མི་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རིབས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནས་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཅན་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ་པ་དག་ཅིག་ཡོད་པ་ལས་གཅིག་ཅིག་འཆང་རྒྱའི་གཞན་ཅིའི་ཕྱིར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ་འཚང་རྒྱ་བར་མི་འབྱུང་བས་སྨྲ་བར་མི་རིགསོ།། དོན་མེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་གནས་གཅིག་ཏུ་ཁ་ཟས་གཡོས་པ་འདྲངས་པ་དང་ཕན་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་གཡོས་པ་དང་ཡང་དྲངས་པ་དང་ཕན་པར་འགྱུར་པ་དང ་@འདྲ་བར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སྨྲས་བསགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། ཅུང་མི་ཟད་བ་ལས་གལ་ཏེ་གཅིག་ཅིག་འཚང་རྒྱའི་གཞན་འཚང་མི་རྒྱུན་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག ་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་རྣམས་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་སངས་རྒྱས་གཅིག་ཏུ་ཟད་པར་མི་རུང་ངོ་།། རྫོགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས ་པ་རྣམས་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་གཞག་གོ་ཞེས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་འཚེད་རྒྱུ་བ་ལ་འཇོག་པར་ཟོད་ན་གལ་ཏེ་གཅིག་ཅིགས ་འཆུང་རྒྱའི་གཞན་འཆང་མི་རྒྱུན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དུས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་སུ་ཡང་སོངས་རྒྱ་སུ་མ་བཀོད་པས་དེ་བཞིན་གོ་ཤིགས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་རྫོགས་པར་སྨྲ་གྱུར་ཏེ། ངོ་ལྟ་བུ་ཡངྒ་མ་རིགས་པས་ནཱ་སངས་རྒྱས ་ཏུ་མི་རཏྣ་སྟེ། དེ་བས་ཚིག་འདྲ་ཡིན་ཆད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་གཅིག་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་ན་གཞན་སངས་མ་རྒྱུའོ་ཞེས་བཤང་བ་དེ་མ་རིགས་པར་བསྟོན་ཏོ།། ཐོག་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ ་ལངང་པ་ནིས་སངས་རྒྱས་གཅིག་ཅིག་ཐ་དང་། སངས་རྒྱས་དུམ་མེང་ངོ་ནས་ཐིག་མའི་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡང་མེད་དེ། འྀའི་ཕྱིར་ནེ་ནི། བསང་རྣམས་དང་ཡོ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མ་བསགས་པར་ནི་འཆང་རྒྱ་བར་ནི་མི་རིག་སོ་ལ་ཕམ ་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་དེའི་ལུང་འབོག་པའི་སངས་རྒྱས་གཞན་མེད་དུ་མི་རུང་བས་སངས་རྒྱས་དེའི་ལུང་འབོག་པའི་སངས་རྒྱས་གཞན་ཡང་དགོས་ལ། དེ་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་དེའི་ལུང་འབོག་པའི་སངས་རྒྱས་གཞན ་དག་ཀྱང་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྒྱུང་ནས་སངས་རྒྱས་གཅིག་ཏུ་མི་རུང་བས་འདིས་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སངས་རྒྱས་གཅིག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་བཀག་གོ། སངས་རྒྱས་གཅིག་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ནི། ་གཅིག་མན་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐ་དད་མེད་དྲི་མེང་གནས་ལ་མངོ་བོ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ལ། དྲི་མེད་གནས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཞུགས་པའི ་ན་དུས་ན། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་མི་མཐུན་དུ་མར་མེད་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་མང་པོར་ཡོད་པ་ཡང་མི་འདོད་དེ་འདིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མང་དུ་ཡོང་བར་སྨྲ་བ་བཀག་གོ།། སངས་རྒྱསུ་འགྱུར་བའི་ཐབས་ཀྱི་ཚིགསུ་བཅད་བ ་བཞིའོ་ཞེས་བྱ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་བཞི་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེ་སྡ་བྱ་སྟེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་པ་སྭ་མྱི་གཏུན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་ནི་སངས་རྒྱ་སུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན ་བ་ལྔ་དག་པར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེ་གསུ་བཅད་པ་བཞི་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་རྣམས་མང་པོ་དེ་ཉིད་ནི།། ཡོད་པ་ཡི་ནི་དམ་པའོ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོའི་དུས་ན་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུང་ངོ་།། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཀུན་བརྟགས་པ་དང་པོར་མེད་པར་གྱུར་དེ་ཉིད་ཡོད་པའི་མཆོག་ཅེས་གདགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ ་ན། གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་པོའི་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་དམིགས་པ། དམིགས་པ་ཡི་ནི་མཆོག་ཏུ་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྲ་དུང་པོའི་དུས་ན་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དང་བདག་དང་བདག་རྟོག་པ་དང་།། ་ཆོས་སུ་རྟོག་པ་མི་དམིགས་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཉིད་དང་དམིགས་པའི་མཆོག་ཅེས་བྱ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་དེའི་ཚེ་དམིགས་ཏེ། མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།། བསྒོམ་པ་དག་ནི་མི་མཐོང་སྟེ། ་སྒོམ་ཡི་ནི་མཆོག་ཏུ་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ས་གཉིས་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བདག་གི་རྟོག་པ་སྤངས་ཏེ། སྒོམ་པར་བྱེད་པ་དང་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་གཉིས་མི་མཐོང་བར་སྒོམ་པ་གཉིས་བསྒོམ་པའི་མཆོག ་རྒྱུ་འདོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམིགསུ་མ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། སྟེད་པ་དག་ནི་མ་མཐོང་ན།། རྙེད་པ་ཡང་ནི་མཆོག་ཏུ་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་བའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང། ་སྟབས་དང། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྙེད་པར་མ་མཐོང་བ་ཉིད་རྙེང་པའི་མཆོག་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀུན་གྱི་མཆོག་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྙེད་པའི་མཆོག་གོ།། དེ་ལྟར་དམིགསུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྒོམས ་ནན་འཚང་རྒྱ་བའི་ཐབསུ་འགྱུར་བར་བསྟན་ནས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་འཚང་རྒྱ་བ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལྕི་བ་དང་ནི་རིང་བ་དང་། མཚན་མ་ངག་གི་བརྩོན་འགྲུས་མཐོང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ང་རྒྱལ་ཅན།། བྱང ་ཆུབ་ལས་ནི་རིང་ཞེས་བྱ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ལ་ལ་དག་འདི་སྙམ་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་ཞིང་དེ་ཡང་བསྒྱུ་བ་པ་དཀའ་བར་མཐོང་བས་ལྕི་བར་ཡང་མཐོང་ལ་ཁ་སྐལ ་བགྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱི་བར་བསྒྲུབ་དགོད་པས་རིང་པོར་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་མཐོང་བས་མཚན་མ་མཐོང་བ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པས་འཐོབ་ལ།། བདག་ཀྱང ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ཡིན་ཏེ། ས་ངས་རྒྱས་འཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི།། གཞན་དག་ནི་བརྩོན་འགྲུས་མེད་དེ་བདག་དེ་བས་ལྷག་གོ་སྙམ་དུ་ང་རྒྱལ་བྱེད་ཅུང་དངོས་པོར་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུ ་ཐོབ་པ་མེད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་ལས་རིང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དམིགསུ་མེད་པ་སྒོམ་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐབ་སུ་འགྱུར་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ནི་ཐབས་མི་ཡིན་པར་བསྟན་པ་འཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྨྲས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་། བརྟགས་པ ་ཙམ་དུ་མཐོང་ན་ནོ།། མི་རྟོག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས།། བྱང་ཆུབ་ཉིད་ནི་ཐོབ་ཅེས་བྱ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་ལྕི་བ་དང་རིང་བ་དང་། མཚན་མ་དང་བརྩོན་འགྲུས་བརྩོམས་པར་བཤད་པ་རྣམས་བཏགས་ཙམ། ་སེམས་ཙམ་དུ་ཟད་པ་མཐོང་ལ། སེམས་ཙམ་པོ་དེ་ལ་ཡང་མི་རྟོག་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལ་མེ་སྐྱེ་བའི་བཟོད་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཐོབ་པ་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཕན་ཚུན་དུ་བྱ་བའི་གཅིག་བསྡུ་བའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་བཞི་ལའང་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ངོ་ཐོབ་པ་ནི་དེ་བཞིན ་གཤེགས་པ་ཕྲིན་ལས་གཅིག་པར་བསྟེ་ནི་ཕྱིར་ཚེ་གསུ་བཅད་པ་བཞི་བརྩམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཀླུང་དག་སའི་འོག་ཏུ་མ་སོང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀླུང་གི་སྒྲས་ནི་ཕྱོགས་ཕྱོགས་ནས་འབབ་པའི་ཆུ་ཟན་དང་ཆུ་བོ་རྣམས ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་སའི་འོག་ཏུ་མ་སོང་རྒྱ་མཚོར་མ་ཞུགས་མ་འདུས་ཀྱི་བར་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གནས་རྣམས་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཆུ་བྲན་དང་ཆུ་བོ་དེ་དགེ་ཤར་དང་། ལྷོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ནས་འབབ་པ་དང་། རི་དང་གཤོང ་ལ་སོགས་པ་ནས་འབབ་པས་གནས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆུ་བོ་དག་ཀྱང་ཁ་ཅིག་དམར། ལ་ལ་སྔོ་ལ་ལ་སྐྱ་བ་ནས་ཆུ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཞི་བྱའོ།། རྒྱ་མཚོ་ལ་བལྟོས་ནས་ཆུ་བོ་དེ་དག་ཆུ་ཞེང་གཏིང་དཔག་ཏུ་ཡོད་པས་ཡང་ཆུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་ཆུ་བོ་དེ་དག་ལ་ལས་ནི་བད་ཀན་སྐྱེད་པར་བྱེད། ལྦ་ལ་མང། ལཱ་ལཱ་སྦྱར་བས་ན་ཐ་དད་བྱ་བ་བྱེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལས་ཐ་དད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆུ་གནས་སྲོག་ཆགས་ཕྲ་མོ་ཉེར་སྦྱང་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱ་མཚོར་མ་ལུས་པོའི་ཆུ་བ ་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་རྒྱ་མཚོར་མ་འདུས་ཀྱི་བར་དུ་ཆུ་བོ་ལ་བརྟེན་པའི་སྲོག་ཆགས་གྲངས་ཉུང་བ་དང་། བོང་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱི་གནས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཙམ་བྱེད་པས་ཆུ་གནས་སྲོག་ཆགས་ཕྲ་མོ་ཉར་སྤྱོང་འགྱུར་ཞེས་བྱའོ།། ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོར ་སོང་བར་གྱུར་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱོགས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆུ་བོ་དེ་དག་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་ཞུགས་ཤིང་འདུས་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གསེར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལོ་བརྟེན་པས་ན། གནས་རྣམ་གཅིག་པ་ཞེས ་བའི། རྒྱ་མཚེ་ལ་ཆུ་ཞིང་གི་ཁ་ཚོན་དང་གཽ་ཏིང་དཔག་དཀའ་བས་ན་ཆུ་ཞེང་ཆེ་ལ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡན་ཚེའི་རོར་རོ་གཅིག་པས་བྱ་བུ་གཅིག་ཅེས་བྱ། རྒྱ་མཚོ་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་གྲངས་མང་བ་དང ་བོབོང་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ན་གནས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དུ་གྱུར་པས་ན་ཆུ་ལ་གནས་པའི་སྲོག་ཆགས་མང་པོ་རྟག་ཏུ་ཉེར་སྤྱོད་ཆེ་ཞེས་བྱ་སྟེ་འདི་མེད་པེའོ།། དེའི་ངེན་བསྟན་པོའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་བ་རབ་ཏུ་མ་ཞུགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་མ་མཐོང་གཱ་ཁར་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་ནས་སོ་སོའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རྐྱེན་ནས་གནས་རྣམས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཤེས་རབ་ཆེ་ཆུང་ཡོད་པས་བསྟན་པའི་བློ་མི་མཐུན་ཞེས་བྱའོ།། མངོན་པར་སངས་མ་རྒྱས་པའི་བར་དུ་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅང་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐམས ་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པས་ན་རྟོགས་པ་ཆུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་ཀྱི་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁ་ཅིག་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྟོང་། ཁ་ཅིག་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ལ་སོལ ་པ་སྤྱོད་པ་ཐ་དད་པས་ན་བདག་བྱེད་ཐ་དད་དེ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕྲིན་ལས་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་ཡོད་པ་དྲག་གི་དོན་མཛད་པས་ནི་སེམས་ཅན་དོན་ཆུང་རྟག་ཏུ་ཉེར་སྤྱོད་ཅེས་བྱའོ།། ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ ་ཞུགས་པས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་སྟེ། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པར་ཞུགས་ཤིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མངོན་པར་སངས ་རྒྱས་པའི་ཚེ་ཐམས་ཅན་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་པར་དག་པའི་གནས་ལ་གནས་ཤིང་བརྟེན་པས་ན། གནས་ཀྱང་གཅིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་ཚེ་ཡང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ ་ཤས་ཐོབ་པས་ན། རྟོག་པ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཅེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་གཅིག་ཕྲིན་ལས་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པ་མཛད་པ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་གཞན་ཡང་ཕྲིན་ལས་དེ་ཁོར་ནར་མཛད་པར་ཟད་ལ། སངས་རྒྱས་གཅིག ་གི་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐུ་གཅིག་པས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་སྤྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱ་བ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཕན་ཆད་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད ་བ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་འདུག་ཅིང་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ན། རྟགྲ་པར་ཡང་དེ་དག་སེམས་ཅན་ཚོགས་ཆེ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ཉིད་ལ་སྤྲོ་བར་བྱ་བའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ལྔ་ལ་སོགས ་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་དེ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡོནྡ་ཏན་དང་ལྡན་པས་ནོ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དཀའ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོ་མོ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བསྟན་པའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་འཆད་པའི་ཚིགསུ་བཅང་པ་ཐ་མའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། གཞོན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། བདེ་བའི་འབྱུང ་གན་སུ་གྱུར་པའོ།། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ས་ནི་དཔེ་མེད་ཀྱི། དཀར་པོའི་ཆོས་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་ལ་མ་རིམ་པ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ་ཡེ་ཤེས་བཞི་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་ཡོན་ཏན་སྟོབས་དོང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་བླ་ན་མེད་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་མེད་པས་དཔེ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར ་བུའི་ཡོན་ཏན་དཔེ་མེད་པ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་དཀར་པོའི་ཆོས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པས་ན་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཆོག་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས ་ཚེ་འདིར་ཟང་ཟིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕན་བཏགས་པས་བདེ་བར་བྱས་པ་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཐོ་རས་དང་ཐར་པ་ལ་དཀོད་པས་ཕན་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཕན་དང་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་པཔ་བསྟན་ཏོ།། དགེ་མཆོག་བདེ་བ་མི་ཟད་འབྱུང་གནས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བདེ་བ་ཡོད་ཀྱང་ཟག་པ་དང་བཙོས་པའི་བདེ་བ་ཡིན་པས་དགེ་བའི་མཆོག་ཅེས་མི་བྱའི། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ ་ན་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པས་དགེ་བའི་མཆོག་གི་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱའོ།། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཡོད་ཀྱང་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཞུགས ་པའི་ཚེ། མེད་པར་གྱུར་པས་ན་བདེ་བ་ཟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་བདེ་བ་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བདེ་བ་མི་ཟད་པའི་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་བདེ ་བའི་འབྱུང་གན་སུ་འགྱུར་བ་བསྟན་ཏོ།། དགེ་བའི་བློ་གྲོས་བྱང་ཆུབ་སྙོམས་བསྐྱེད་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་དགེ་བའི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐེ་ནུ་མེད ་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུར་བདག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་བང་པོའི་འབྱུང་གནསུ་གྱུར་པས་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ།། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མདོར་གཟུང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། མདོ་སྡེའི་རྒྱན་དང་པོན་བརྩམས་ཏེ་འདི་ཡན་ཆད་དུ་དོན་ཅི་འབྱུང་བ་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མདོར་བསྡུས་དང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོར་བསྡུས་ན་འདི་ཡན་ཆད་དུ་དོན ་བཅུ་ཞོག་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་བསྟན་བཅོས་འདི་ཅིའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེའི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་དྲིས་པ་ལ། འདིའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེའི་རྒྱན་ཞེས་བྱའོ།། ཚིགས་བཅད་ལྔས་བསྟན་ཏེ། གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་རྗེ་སཱ་ལ་ཚིགས་བཅད ་བཅོ་ལྔས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ།། སྐྱབས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་རྗེས་ལ་ཐོག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྐྱབསུ་འགྲོ་བ་ཚིགས་བཅད་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ།། རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རིགས་ཀྱི་སྐབས་ཀྱང་ཚིགས་བཅད་བཅུ་གསུམ ་གྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་མ་དང་འདྲ་བོར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱང་ཚིགས་བཅད་ཉི་ཤུ་བདུན་གྱིས་བསྟན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་དང ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་གི་སྐབས་ཀྱང་ཚིགས་བཅད་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་ཚིགས་བཅད་དྲུག་གིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་དག་དོན་ཞེས ་བྱ་བ་ལོ་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་ཀྱང་ཚིགས་བཅད་བཅུས་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཐུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐུའི་དོན་ཀྱང་ཚིགས་བཅད་བཅུས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོངས་སྨིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་ཡོངསུ་སྨིན་པ་དང་། ་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ཉི་ཤུས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐབས་ཀྱང་ཚིགསུ་བཅད་པ་བརྒྱ་བཅུ་བདུན་གྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐབས་འདི་དང ་བོ་ན་བརྩམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལིའུ་དང་སྦྱར་བར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲང་པོའི་སྐབས་ནས་བརྩམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐབས་ཀྱི་བར་དུ་བཤད་པ་འདི་དག་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སཽ་ལས་རིམ་པ་ཇི་སྐད་དུ་འགྲུ ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁམ་པོ་གཉིས་པའི་བཤད་པ་རྫོགསོ།། །། མོས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལྔ་མོས་པའི ་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ཡན་ཆད་དུ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐབས་ཀྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་ནས། དེ་ནི་དམིགས་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གཉིས་ལ་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། བསམ་པའི་ཁྱད་པར་དང་སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ།། དེ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་ལ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་དང་། ་བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་མཐར་བྱུང་བའོ།། དེ་ལ་བསམ་པའོ་བྱེད་པར་གྱིས་བསླབ་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་། དད་པ ་སྐྱེད་པར་བྱ་བ་སྟེ། ཡང་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལས་བརྩམས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དྲོན་གྱི་བར་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཆོས་ལྔས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི ་ཆོས་དེ་དག་ལ་དང་པོ་ཉིད་དུ་དད་པ་དང་མོས་པ་མང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་བསྲོ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་མོས་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ནི་གོང་དུ་རིགས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་གླེང་སོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་གསུམ་སྟེ། གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་ལས་བདག་ངང ་གཞན་གྱི་དོན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་བསླབ་པར་བྱ་བ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ།། ད་ནི་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་བསླབ་པོར་བྱ་ཞེ་ན། ཆོས་ལ་མོས་པ་མང་བ་དང་ཆོས་བརྩལ་བ་དང་། ཆོས་བཤང་བ ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་པ་དང་། བསྟན་པ་དང་། གདམས་ངག་ད་འཆད་པ་དང་། གདམ་ས་ངག་ལ་གནས་པར་བྱ་བ་དང་། ཐབས་ཀྱི་ཡོངསུ་ཟིན་པའི་ལུས་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལ་སྟེ་དང་ལྡན་པར་བྱ ་རིམ་པས་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བུ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་མོས་པའི་སྐ་བས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ལ་མོས་པོ་དང་དང་བ་དང་། ཡིང་ཆེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དགེ་ནི་དོན་ཅིག་སྟེ་ཆེག་གི་རྣམ་གྲངས ་གཽ་ནམ་གྲངས་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།། དེ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་བརྣམས་ནས་ཕུང་པོའི་དོན་གང་ཞེ་ན། གང་ཅུང་ཟད་གཟུགས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དང་། རགས་པ ་དང་། ཕྲ་བ་དང་། ངན་བུ་དང་། བཟང་པོ་དང་། ཉེ་བ་དང་། རིག་པ་དེ་དག་ཐམསུ་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྨྲས་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་གྲངསུ་འགྲོའི་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་མདོ་སྡེ་ལཱས་མྱོས་པ་དང་ཡང་འདས་པ་དང་། ད་ལྟ་ར་དང་། མ་འོངས ་པ་དང་། ནང་དང་། ཕྱི་དང། རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་དང་། ངན་པ་དང་བཟང་པོ་དང་། ཉེ་བ་བ་དང་རིངོ་ཞེས་ཕྱེ་ནས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟར་མྱོས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་རློམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་སྐྱེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལས་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བདེན་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་འདས་པའི་དུས་བྱུང་བ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དུསུཾ་བྱུང་བ་ལོ་སྐྱེས་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལས་ངོང་འབུས་ལ་སོག ་པོ་ལུ་ཡིད་ཆེས་པོའི་དད་པཱ་མཱ་འོངས་པ་ནས་འགྱུར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་མོས་པའོ་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཆེས་མྱོས་པས་ནི་མ་ཐེག་པ་ཆེན ་པོའི་ཆོས་དམིགས་ནས་འདི་ནི་དེ་བཞིན་དུ་བདེན་ནོ་ཞེས་དང་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པར་གྱུར་པ་ནི་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ནི་ནང་གི་མོས་པས་སོ།། ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཆེས་པ་ནི་མོས་པ་དང་འདས་པའི ་དུས་སུ་བྱུང་བ་ལ་དམིགས་ནས་དགའ་བ་སྐྱེས་ཏེ། མོས་པ་སྔོན་འབྱུང་བ་ནི་ལེགསོ་ཞེས་རོ་མྱ་ངན་པ་དང་། རྗེསུ་ཡི་རང་བ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ.རུ་སྤྱད་པ་ནི་གཟུང་འགྱུར་བའི་མོས་པའོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མོས་པ་བསྟན ་ཏོ།། ནམ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་བུ་སྟོན་པའི་བསླབ་པ་ལུས་མོས་པ་དང་དུད་པ་སྐྱེས་པ་ནི་གྲོགས་ལས་བླངས་པའི་མོས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ང་ནི་མོ་སཽ་པྲ་རགས་པའོ།། བདག་ཉིད་ལ་མོས་པ་དང་། དད་པའི་ས་བོནྡ་དང་། རིགས་ཡོད་པ ་ལས་མོས་པ་སྐྱེས་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མོས་པ་འདི་ནི་ཕྲ་བའོ།། མུ་སྟེགས་པའི་ཚེ་སྣ་དང་སེམས་ཅན་ཡོད་པར་བཱ་ཤྭད་པ་ལ། ཡིད་ཆེས་ཤིང་དང་པའི་མོས་པ་ནི་ནོར་པའི་མེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འོདི་ནི་མོས་པ་ངན ་པའོ།། དེ་བཞིན་གཽཤེགས་པའི་གསུང་རབ་མི་རྟག་པཾ་དང་སྡུག་བསྔལ་བར་འཆང་པཱ་ལཾ་ཡིད་ཆེད་པའི་མོས་པ་ནི་གཞན་དུ་མ་ནོར་བའི་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མོས་པ་དེ་ནི་བཟང་བའོ།། མོས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཀུན་ཚོགས་ནས་མོས་པ་སྐྱེས ་པར་གྱུར་པ་དང་མངོན་དུ་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མོས་པ་ཉེ་བའོ།། མོས་པ་སྐྱེས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མ་ཚོགས་པས། མོས་པ་མངོན་དུ་མ་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་དེ་ནི་གཞན་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མོས་པ་རིང་བའོ།། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བླ་རྟེན་ནས་དམོ ་བའི་ཆོས་ལས་མོས་པ་འབྱུང་བ་ནི་སྒྲ་སྦྱོང་བའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་རིགས་པ་བཞིས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་མོས་པ་ལ་ནི་ཚོལ་བའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྒོམ་བསྒོམ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་དོན་རྟོག་པ ་ལས་བྱུང་བའི་མོས་པཱ་ལ་ནི་ལྟ་བའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་སྐྱེས་ཀྱང་བདུད་དང་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པས་གྲངས་ནས་མོས་པར་གྱུར་ན་འཕྲོག་པའི་མོས་པྲ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མོས་པ་ཆུང་ངུའོ།། སྒྲུབསུ་དྲད་པ ་ཡང་འབྱུང་ལ་མ་དད་པ་ཡང་འབྱུང་བ་ལ་ནི་མོས་པ་ཡང་རྣམ་འདྲེས་ངོའི་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་མོས་པ་འབྲིང་ངོ་།། དད་པ་འབའ་ཞིག་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་གི་མ་དང་པོ་ནི་མཱི་འབྱུང་བའི་མོས་པ་ལ་ནི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་མ་འདྲེས་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ ་ནི་མོས་པ་ཆེན་པོའོ།། སྐབསུ་དད་པ་ཡང་འབྱུང་། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ནི་ཆུང་ངུའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་བྲེའི་ཆོས་ལ་དད་པ་ནི་རྒྱུ་ཆེ་བའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་ནས་ས་བིཅུ ་མན་ཆད་ཡོན་ཏན་ཁྱར་པ་ར་ཅན་གྲོང་མ་ཐོ་བྲ་པར་མོས་པ་ལས་འདོད་ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡོད་པའི་མོས་པ་ནི་སྒྲིབ་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་གོང་མ་མ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ། བ་རཱ་དུ་གཅོད ་པ་མེད་པའི་མེ་སྔ་པ་ལ་ནི་མུ་བསྒྲིབས་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མས་པ་གུས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བའི་མོས་པ་ནི་ལྡན་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་གུས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྒྱན་མིའི་ཆེད ་པ་ལ་ནི་མི་ལྡན་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱོ་དབྱིངས་རྟོག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་ཚེག ་བསགས་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་དང་ལྡན་པའི་མོས་པ་མེད་པ་ནི་ཚོགས་མེད་པའི་མོས་པ ་ཞེས་བྱའོ།། སྣ་དང་པོ་ནས་སྲ་བོ་ངན་མན་ཆད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མོས་པིན་བརྟན་པར་ཞུགས་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མོས་པ་ལ་བྲི་དང་ཉམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། སེ་བརྒྱད་ནས་ས་བཅུའི་བར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི ་མྱོང་པོ་ལྔ་ནི་རིང་དུ་སོང་བའི་མོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོགས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་དང་ལྡན་པའི་མོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། མོས་པའི་བར་ང་གཅོད་པ་ལ་ཚིགསུ་བཙོད་པ་གསུམ་མོ་ཞེས་བྱ་ལ། ཚིགསུ་བཙོད་པ་གཉིས་ཀྱིས ་མྱོས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་ནས་ཚིགསུ་བཅུད་པ་གསུམ་གྱིས་མོས་པ་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་དེ་དག་གི་བགེགོས་དང་བར་དུ་གཅོད་པ་ལ་ཆགས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡིད་ལ་མྲྀ་བྱེད་མུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱེས་པའི ་མོས་པ་ལ་ནི་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་མོད་པར་བར་དུ་གཅོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་དུས་སུ་མོས་པ་འབྱུང་བ་ལ་ཡུད་དེ་ཉིད་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མ་བྱས་ན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ལེ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མོ་སྐྱེས ་པའི་མོས་པ་ལ་ནི་ལེ་ལོ་བར་དུ་གཅོད་དེ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཏེ། གཞན་ན་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། རྣལ་འབྱོར་འཁྲུགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་འགྱུར་བའི་མོས་པ ་ལ་ནི་རྣལ་འབྱོར་འཁྲུགས་པ་བར་དུ་གཅོད་དེ་རྣལ་འབྱོར་འཁྲུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པའི་སེམས་སྐྱེས་པ་ལ་གཟུང་བའི་དངོས་པོར་ཆགས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་མོས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་ནི་འཛིན་པའི་དངོས ་བོཔོར་ཚོགས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་འཁྲུགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་གྱུར་ནི་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཐོབ་པ་ས་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ།། གྲོགས་ལས་བླངས་པའི་བོ་ངན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གླེགས་ལས་བླངས་པའི་མོས ་པ་ལ་ནི་གྲོགས་པོ་ངན་པོ་བར་དུ་གཅོད་དེ། སྔོན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་བཅུག་ཀྱང་ཕྱིས་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་བླངས་པའི་ཆོས་འཛིན་དུ་བཅུག་པ་སྔར་གཟུང་བ་ཆུད་ཟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དགེ་ཞུན་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། བདག་ཉིད་ལས་བྱུང་བའི་མོས་པ་ལ་ན་དགེ་བཞན་པ་བར་དུ་གཅོད་དེ། བདག་ལ་མྱོས་པའི་ས་བཱི་ན་དང་རིགསོ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལྟུང་ཞིང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་དགེ་བ་ཚེར་མ་བསགས་ན་རིགས་ཡོད་པས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བོ་ས་ན ་དེ་བར་དུ་གེ་ཙ་དེ་དོ།། ཚུ་ལ་བཞིན་མཱ་ཡིན་པཱ་ཡོད་ལ་བྱེད་ཅེས་བྱི་བ་ལ། མཱ་ན་རྱཱ་བའི་མོས་པ་ལ་ནི་ཚུ་ལེ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པཱ་བར་དུ་གཅོད་དེ། རྟག་པ་དང་། བདྲེ་བ་དང་། གཙང་བྱ་དང་དརཱ་གཱུ་ཏྲཱུ~ཾ་ཡིད་ལ་བྱས་ན། བདག ་མེད་པ་དང་མི་རྟགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མདོ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། བག་མེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མངོན་དུ་བའི་མོས་པོ་ལ་ནི་བག་མེད་པ་བར་དུ་གཅོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མངོན་དུ་བའི་མོས་པ་ནི་འདོད་མ་ཆགས ་པ་དང་། ཞེ་མི་སྡང་བ་དང་། གཏི་མི་མུག་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེ་ལ།། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་ལེ་ལོ་བཞིན་ནི་བག་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བག་མེད་པ་དེ་བྱུང་ན་མངོན་དུ་བའི་མོས་པ་དེ་མི་འབྱུང་བས་བར་དུ་གཅོད ་པ་ཡིན་ནོ།། རྗེས་ཉུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྲ་གཅོད་པའི་ཆོས་པོ་ལ་ནི་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཚིག་པར་འཛིན་པ་དང་། ཐོས་པཾ་དེ་ལ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཉུང་བས་བར་དུ་གཅོད་ངོ་།། ཐོས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཙམ ་ཐོས་ཀྱི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་མ་ཐོས་ན་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པ་བཤད་པ་ཐོས་པ་དང་། སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཐོས་དང་བསམ་པ་ཉུང་ངུས་དགའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོལ་བའི་མོས་པ་ལ་ནི་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་དང་། ་ཐོས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་བསམས་པ་ཆོག་པར་འཛིན་པ་བར་དུ་གཅོད་དོ།། ཐོས་པ་དེ་ལ་མ་བསོམ་པ་དང་། བསམས་པ་ལས་ཡང་བསམ་པོ་རྒྱ་ཆེར་མ་བྱས་ན་ནི་བསམ་པའི་དོན་ཀུན་ཏོགས་པར་མི་འགྱུར་བས་བར ་དུ་གཅོད་དོ།། ཞི་བ་ཙམ་གྱིས་ང་རྒྱལྔ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟ་བའི་མོས་པ་ལ་ནི་བསེམས་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་དང་། ཞི་གནས་བསྒོམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ཅིང་ང་རྒྱུ་ལ་བྱ་སྟེ། ལྷག་མཐོང་མི་བསྒོམ་པ་བྱར་དུ་གཅོད་དེ། ་བསམམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ལ་མ་བསྒོམས་ན་བསྒོམ་པས་མཐོང་བར་བྱ་བའི་དོན་མི་ཐོབ་པ་དང་། ཞི་གནས་ཙམ་བསྒོམས་སྟེ་ལྷག་མཐོང་མ་བསྒོམ་ན་བདེན་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བར་དུ་གཅོད་ངོ་།། མ་འདྲེས ་པ་ཡང་དེ་བཞིན་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་འཕྲོགས་པ་དང་རྣམ་པར་འདྲེས་པའི་རིགས་པ་ལ་ནི་འདྲེས་པར་མ་བྱས་པས་བར་དུ་གཅོད་དེ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་གྲོམས་པར་བྱས་ཤིང་འདྲེས་པར་མ་བྱས་ན་མྱོས་པ་གཞན་གྱི་འཕྲོགས ་པར་ཡང་འགྱུར་ལ་མ་དད་པ་དང་དང་བར་འདྲེས་པའི་མཚན་འབྱུང་བས་མ་འདྲེས་པ་ལ་ཡང་བར་དུ་གཅོད་དོ།། མི་སྐྱོ་བ་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་མོས་པཱ་ལ་ནི་འཁོར་བའི་ཆོས་ཀྱི་མི་སྐྱོ་བ་བར་དུ་གཅོད་དུ་འཁོར་བའི་ཆོས་ཀྱིས་མི་སྐྱོ་བ་མེད ་དེ་འཁོར་བུར་དགའ་ནས་འཁོར་བ་ལས་འདས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མི་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བཞིན་སྐྱོ་ཞེས་པ་ལ།། རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐེག་པོ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ལ་ནི་འཁོར་བྱར་སྐྱོ་བར་བར་དུ་གཅོད་དེ། འཁོར་བར་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན་འཁོར་བ་ན་བོ་དག་དང ་གཞན་གྱི་དོན་མི་བྱེད་ཅིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།། མ་བསྒྲིབས་པའི་མོས་པ་ལ་ནི་བསྒྲིབས་པའི་མོས་པས་བར་དུ་གཅོད་དེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆོད་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་ལ་མོས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་བས ་བའི་མོས་པ་ཡོད་པར་གྱུར་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་མོས་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། མི་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྡན་པའི་མོས་པ་ལ་ནི་མེ་ལྡན་པའི་མོས་བྱ་བར་དུ་གཅོད་དེ། གུས་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། རྟག་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་མོས་པ་བྱུང་ནི་གུས་པ ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། རྟག་པ་དང་བཅས་པའི་མོས་པ་ནི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཚོགས་རྣམསོ་བསགས་པ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་ལ་སོགས་པའི་མོས་པ་ལ་ནི་ཚོགས་མ་པས་གསོ་པར་བར་དུ་གཅོད་དེ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་བསྐལ་པ ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་བསགས་པ་མེད་ན་ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསྐལ་པ་བླངས་མེད་པར་ཅིག་ཏུ་བསགས་པའི་ཚོགས་དང་མི་ལྡན་པའི ་ཕྱིར་རོ།། མོས་པའི་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡིད་མི་བདྲེ་བ་མང་པོ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཚིགས་མ་བསགས་པའི་བར་དུ་ནི་འདི་དག་མོས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིད་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མོས་པའི་ཡོན ་ཏན་ལ་ཚིགསུ་བཅད་བ་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོ་གསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱི་མོས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟནྡ། ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་མོས་པའི་བར་དུ་གཅོད་པ་བསྟན་ཏེ། ད་ནི་ཚིགགསུ་བཅད་པ་ལྔས་མོས་པའི་ཡོན་ཏནམས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ ་བ་ལ་བར་ཆད་དེ་དག་གི་བར་དུ་གཅོད་པར་མ་བྱས་ན་མོས་པ་ཡོན་ཏནུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡོན་ཏ་ནོ།། བསོད་ནམས་ཆེ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱེས་པའི་མོས་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ད་ལྟར་བྱེ་མོས་དང་འང་སོ་པའི ་མོས་པ་གཉིས་ལས། ད་ལྟར་གྱི་མོས་པ་ལ་ནི་བསོད་ནམས་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏ་ནི་འཐོབ་ཏེ། ད་ལྟར་གྷོ་དུས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལམས་པ་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། འགྱོད་པ་མེད། ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་འདས་པའི་མོས་པ་ནི་འགྱོད་པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་བྱུང་བ་མཐོང་ན་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བའི་སེམས་གདུང་བ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཡིད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྟེ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཟུང་བའི་མོས་པ་དང་འཛིན་པའི་མོས་པ་གཉིས་ལ་ནི་ཡིད་བདེ་བ་དང་བདེ་བ་ཆེནྡ་པོའི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གཟུང་བའི་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོར་མ་ཆུ་གསུ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན ་གྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པས་ཡིད་བདེ་བའི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པོ།། འཛིན་པ་ལ་དངོས་པོ་ལ་ཆགས་ཐ་སྦྱངས་ན་དེ་མ་ཐག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་འཐོབ་སྟེ་དེ་བས་ན་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པོ།། ཆུད་མི་ཟོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གྲོགས་ལས ་བླངས་པའི་མོས་པ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བར་ཆད་མ་བྱས་ན་ཆང་མི་ཟ་བའི་ཡོན་ཏནྡ་འབ་ཐོབ་སྟེ། འགྱུར་བ་མྱེད་པ་དང་། ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། བརྟན་པ་དང་། ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་མོས་པ་ལ་བར་དུ ་གཅོད་པ་རྣམས་ཀྱི་བར་ཆད་མ་བྱས་ན་བརྟེན་པའི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པོ།། ཉམས་པ་དང་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཁྱད་པར་འགྲོ་དང་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཞོ་ར་བ་མེད་པ་དང་། མངོན་དུ་བཱ་དང་། སྒྲ་སྤྱོད་པ་དང་། ཚོལ་བ་དང་། ལྟ་བ་དང་། འཕྲོག ་པ་དང་མ་འདྲེས་པའི་མོས་པ་རྣམས་ལ་གལ་ཏེ་དེ་དག་གི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བར་དུ་མ་བཙང་ནུ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་སྟེ། ནོར་བ་མེད་པའི་མོས་པ་ལ་ནརྀ་ནོར་པོས་བོར་ཆང་མ་བྱས་ན་ནོར་མེད་པས་འབྲིང ་ལས་ནོར་པ་མེད་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མངོན་དུ་བ་ལ་བག་མེད་པར་བར་ཆད་མ་བྱས་ན་མངོན་དུ་བ་འབྲིང་ལས་མངོན་དུ་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་བར་དུ་གཅོད་པས ་བར་ཆད་མ་བྱས་ན་འབྲིང་ལ་ཆེན་པོར་སྐྱེ་བར་འགྱུ་རོ།། ཆོས་རྣམས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་མ་འདྲེས་པའི་མོས་པ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས་ཀྱིས་བར་ཆད་མ་བྱས་ན་ཆོས་རྣམས ་པར་མངོན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ས་དང་པོར་འཐོབ་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་དང་གཞན་དོན་ཐོས་པའི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མོས་པ་ལ་བརླ་དུ་གཅོད་པས་བར་ཆད་མེ་བྱས་ན་བདགུ་གྲི་དོན ་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱེ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མེས་པ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པསྡུ་བར་ཆང་མ་བྱས་ན་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་མཆོག་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོནཱ་ཏོ།། མངོན་ཤེས་མངོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་མོས་པ་དང་། ལྡན་པའི་མོས་པ་དང་། ཚིགས་བསགས་པའི་མོས་པ་དང་། བརྟན་པར་ཞུགས་པའི་མྱོ་སྔ་པ་དང་། རིང་དུ་སོང་བའི་མོས་པ་རྣམས་ལྭ་བར་དུ་གཅོད ་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་བར་ཆད་མ་བྱས་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་བའི་ཡོན་ཏནྡ་འཐོབ་སྟེ། སྒྲིབ་པུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དུང་ཚོགས་བསགས་པ་གསུམ་གྱིས་དང་པོ་རྣོ་བའི་མཆོག་ཐོབ་བརྟན་པར་ཞུགས་པི་དང་། རིང་དྲུ་སོང་བ ་གཉིས་ཀྱིས་མྱུར་དུ་ཐམས་ཅང་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་དག་ནི་མོས་པར་འགྱུར་བའི་ཡོན་ཏན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསོང་ནམས་དང་ཆེ་བ་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་བའི་བར་ངག་གི་ཡོན་ཏན ་བཤད་པ་དེ་དག་ནི་མོས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡན་ཆད་དུ་མོས་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེད་པ་དང་། མོས་པའི་བར་དུ་གཅོད་པ་དང་། མོས་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ནས་ང་ཚིག་སུ ་བཅོད་པ་གསུམ་དང་རྐང་པ་གཅིག་གིས་འཇིག་རྟེན་པོའི་མོས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མོས་པ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མོས་པ་ཁྱད་ཞུགས་པར་བསྟན་ནས་དེ་ནས་ཐག་ཆེན་པོའི་མོས་པ་སྒྲུབ་དྭགོས་པ་སྟོན་ཏེ། ་དེ་ལ་མོས་ཡང་དང་པོའི་ཚིགསུ་བཅང་གཅིག་གིས་ནི་དོན་མདོ་ཙམ་དུ་བསྟན། དེའི་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དེ་ཉིད་ཞིབ་ཏུ་འཆད་དོ།། དེ་ལ་འདོད་བའི་ཁམས་ཀྱི་མོ་སཱ་པ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་མོས་པ་དང་། ་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་མོས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཕགས་པ་ཉན་ས་ཐོས་ཀྱི་མོས་པ་དུང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མོས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལུས་འདས་པའི་མོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདོད་པ་ཅན ་ནཱིནི་མྦྷ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་འདོད་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ།། དོན་དུ་འདོད་པའི། ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ནི་ཁྱིར་མྱོས་པ་དང་སེམས་དང་འབྱོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་པའི་རུ་སྦལ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞི་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མོས་པ་ནི་རུ་སྐལ ་གྱི་སེམས་དང་མོས་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་གི་དོན་བདེ་བྲན་ལྷ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་གི་དོན་ལ་ཞུགས་པའི་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མོས་པ་ནི་བླུན་གྱི་སེམས་དང་མོས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་གཞན་དོན་བྱེད་པ་རྒྱལ་པོ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་དྲན་བྱེད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དྲཔའི་རྣམས་ཀྱི་མོ་སཱ་པཱ་ནི་རྒྱལ་པོའི་སེམས་དང་མོས་པ་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ཁྱད་ཞུགས་པའི་དོན ་མདོར་བསྟན་ཏོ།། འདི་ཉིད་མན་ཆེད་དེ་ཉིད་ཞི་བ་ཏུ་འཆང་དེ། འདོད་པ་ཅན་གྱི་ཁྱི་དང་ཇི་ལྟར་བུར་འདྲ་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དུ་ཁྱི་ནི་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་ཉེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཡེམ་དང་ཞེས་བྱ་བར་བསྒྱུ་རུ་ཏེ། དཔེར་ན ་ཁྱི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ཟས་ཀྱི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་ལྔ་སེམས་ཤིང་ཁེ་ཟས་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་འཇུག་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེན་པོ་དེ་དང་འདྲ་བྱེར་གྲ་ཡེམ་པས་ཏེ་འདོད་པའི་ཁམས་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་འདོད་པ་ལྔའི ་ཡུལ་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་དེ་འབའ་ཞིག་ལ་སེམས་འཇུག་པས་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཉེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟག་ཏུ་རྟོགས་པས་ཆོག་མི་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་ཁྱི་ནི་རྟག་ཏུ་ཡང་བཀྲེས་པའི་རང་བཞིན ་ཅན་དེ་ཁ་ཟས་ཀྱི་ཆོ་ག་མི་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་འདོང་པོ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་སེམས་ལ་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་སྤྱད་མ་ཡང་། ཚ་ཆུ་འཐུང་བ་བཞིན་དུ་ངོམས་པའི ་མཐའ་མེད་པསུ་ནཱ་ཁྱིའི་སེམས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་རུ་སྦྲུལ་འདྲ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རུ་སྦྲུལ་དེ་ནི་ཆུའི་ནང་ན་བསྐུམ་སྟུ་ཤཱིང་འདུག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།། གནས་དང་ཞེས་བྱ ་བར་སྦྱར་རོ།། དཔེར་ན་རུལ་སྦལ་དེ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ནང་ན་གནས་ཀྱང་རྐང་ལག་བརྐྱང་སྟེ་མི་འདུག་གི་འགུར་དང་གསང་གས་མོ་དང་ཕུག་དག་ན་རྐང་ལག་བསྐུམས་ནས་རང་གི་ཁོག་པ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་བསྡུས་ཏེ་འདུག་པ་དེ་བཞིན་དུ ་གཟུགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་གནས་པའི་བསམ་གཏན་པ་རྣམས་ཀྱང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ནང་དུ་བསྡུས་ནས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་ཤེས་བྱ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན ་ཉིད་རྒྱ་མཚོ་སྙེད་ཡོད་པ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་འཇུག་པ་མེད་པས་ན་རུས་སྦལ་གྱི་སེམས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་བསིམ་གཏན་དྲང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་བླ་ཐོ་བོ་པ་ཙམ་གྱི་ཆོག་པར་འཛིན ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཐོབ་པ་དང་། བདེན་པ་བཞི་ཁོ་ན་མ་རྟོགས་པས་ནཱ་རུལ་སྦལ་གྱི་སེམ་སོ་དང་འདྲའོ།། བདག་གི་དོན་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་བྲན་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་བྲན་ནཱི་རྟག་ཏུ་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པས་ལུས་ཀྱིས ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་གི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱ་རོ།། དཔེར་ན་བྲན་ནི་རྗེ་བོའི་སེམས་སམ་ཚིག་དང་འགལ་བ་བྱས་ན་ཚད་པོས་གཅོད་པ་དང་གནོད་པ་བྱེད་དུ་འོང་ཞེས་བྱ་རྟག་ཏུ་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པས་གནས་པ་དང་།། ་ལུས་ཀྱིས་རྗེ་བོ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱེད་ཅིང་རྗེ་བོའི་འཁོར་ན་རྒྱུ་ཞིང་གནས་པ་དང་འདྲ་བར་ཉན་ཐོས་དང་རངས་རྒྱས་རྣམས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་རུས་སྦལ་གྱི་མོས་པ་ལྟ་བུ་མེད ་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་གི་དོན་ལྷུར་བྱེད་པས་ན་འཁོར་བའི་ཆོས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་འཇིགསུ་པར་གནས་ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསླབ་པ་བཅས་པ་ལྔས་ཆུང་ཟད་ཅིག་ཉམས་པར་བྱས་ན་ཡང་བཀྲའ་དང་འགལ་བུར་འགྱུར་བ་དང་། བརླག་པར ་འགྱུརརོ་ཞེས་རྟག་ཏུ་ཡང་དེ་བསྲུང་བ་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་གཞན་གྱི་དོན་མི་བྱེད་པས་ན་བྲན་གྱི་སེམས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དང་འདྲ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དེ་རྒྱལ་པོ་ཡང་ནི་ཇི་ལྟར་བཀའ་ཡིས ་ཡུལ་དབང་བྱེད་གནས་པ་ལྟ་རུ་ཞེས་སྨཻས་ཏེ། སྐྱེ་བོ་གཞན་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྦྱར་རོ།། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེ་བས་དབང་དང་བཀས་ཆགས་འོག་ཏུ་དབང་གི་མངའ་བའི་འབངས་དང་། དཀོར་ལ ་ཅིང་གར་བྱེད་ནི་བཞིན་གཞན་གྱི་དོན་སྟོན་ཅིང་བྱེང་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔོའ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་རབོ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གཉིས་ལ་དབང་བྱེད་དེ་འཁོ་བ་ལ་དབང་བྱེད་པ་པཾ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དབང་བྱེད ་པའོ།། དེ་ལོ་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ནི་འཁོར་པོ་ལ་དབང་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་དང་ད་ལྡན་པས་འཁོར་བ་ན་གནས་ཀྱང་འཁོར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་གོས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པས་ནི་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པ་ལ་དབང་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འབའ་ཞིག་ལ་མི་གནས་ཀྱི། སེམས་ཅན་དོན་དུ་འཁོར་བར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བུས་ན་རྒྱལ་པོའི་སེམས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མོས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པོའི་མོས་པ་བས་ཁྱད་ཞུགས་པར་བསྟན་ནས། ང་ནི་ཚིགས་བཅད་རྐང་པ་གསུམ་གྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མོས་པ་བསྒྲུབ་པ་རིག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ་རྟག་ཏུ་མོས་པ་མང་པོའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།། རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མོས་པ་ཁྱད་ཞུགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མོས་པ་མང་པོ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་མོས ་བ་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་མོས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མོས་པ་བས་ཁྱད་ཞུགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མཆོག་ཚུལ་དེ་བཞིན་རིགས་ནས་ནི། དེ་ལ་བརྟེན ་པ་དེ་ལྟ་རྟག་ཏུ་དེ་ཉིད་ཚོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤྭད་པ་ལྡན་ནཱ་ཐེག་པུ་རྗེན་པོའི་ཆོས་ལ་མྱོས་པའི་མཆོག་ཡིན་པ་དང་ཚུལ་གྱིས་མྱོས་པ་ཡིནྟ་པྲ་རྱ་རིག་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དེ་ལྔ་བརྟན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་རྣམས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེནི་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དེ་ཉིད་ཚོལ་ཞིང་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མོས་པ་བས ་ཁྱད་འགས་པ་ཡིན་པས་མཆོག་ཅེས་བྱའོ།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཐབས་འབྱུང་བས་ཚུལ་བཞིན་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་འདོད་པ་ཅན་གྱི་དེ་ཁྱི་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་གཞན་དོན་བྱེད་པ་རྒྱལ་པོ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད ་ཀྱིས་རྒྱལ་པོར་ཁྱད་ཞུགས་པའི་དོན་དེ་ཉིད་བརྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་གྱིས་བསྒྲུབས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཁྱི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། གཞན་གྱི་དོན་སྟོན་སྐྱེ་བ་གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ཡན་ཆེན་ཀྱིས་སྦྱོར་བཤང ་པའི་དོན་ཉིད་ཕྱི་མོས་ཞིབ་ཏུ་འཆང་དེ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་འཛུད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟག་ཏུ་མོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རྟག་ཏུ་དེ་ཉིད་ཚོལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མོས ་པྲ་ལ་འཛུང་པོར་བྱེད་པའི་དོན་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མོས་པ་ལ་ཞུམ་པ་དགག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགསུ་བཙུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁ་ཅིག་འདི་སྟམྦ་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ན་ལྷ་འཕགས་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། མིས་ཐོབ་པར ་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་ཞུམ་པ་དང་མོས་ཐོབ་ན་ཡོང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱིས་ཐོབ་པས་བསྒྲུབས་དཀའོ་སྙམུ་ནས་ཞུམ་པ་དང་། དེ་ལྟར་དུ་རིང་དུ་བསྒོམས་ཀྱང་ལ་ལས་ཐོབ་ཀྱི་ཀུན་གྱིས་མི་ཐོབ་པོ་སྙམ་ནས་ཞུམ་པ་དེ ་དག་ལ་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ན་ཞུམ་པར་མི་རིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་དང་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མིར་གྱུར་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་མིར་གྱུར ་པ་ལས་ཐོབ་ཀྱི་ལྷ་ལ་སོགས་གནས་ནསྔ་ཐོབ་པ་མཱ་ཡིན་པས་ནི་ཞུམ་པར་བྱ་བའི་མི་རིག་སོ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་ནི་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ ་དེ་ཡང་དུསྟུ་རིང་པོར་བསྡད་མི་དགོས་ཀྱི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དྭག་ན་སྐད་ཅིག་མཽ་རེ་རེ་ལ་ཡང་འཐོབ་པས་ན་ནུག་ས་པར་མི་རཱིག་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་གསུམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཙྪིན་ཚད་མེད་ཅེས ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལའང་སེམས་ཅན་ལཱ་ལས་མི་ཐོག་ལ་ལས་མི་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པས་ན་ཞུམ་པར་བྱ་བའི་མི་རིགསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་དེའི་ཕྱིར་ཞུམ་པ་ལ་ནི་མི་བཟོད་མི་བྱ་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་ན་ཞུམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དང་། བརྗོད་པར་མི་བྱ་སྡང་བར་བྱ་བའི་རིག་སོ་ཞེས་བྱའི་དོན་ཏོ།། མོས་པ་བསོད་ན་མས་ཀྱི་ཁྱད་པར ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིད་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ཡན་ཆད་དུ་མོས་པའི་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་དང་ནས། མོས་པ་ལ་ཞུགས་པ་དགག་པའི་བར་དུ་བསྟོན་ནས། ངོ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དག ་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་ལ་མོས་པའི་བསོད་ནམས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ལྷག་པར་བསོད་ནམས་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཇེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་སྨོས་སོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ཝཱར་བསོད་ནམས་འཕེལ་བ་ནི།། གཞན་ལ་བཟའ་བ་བྱིན་པའོ།། དེ་ལྟར་དེ་བདག་བོས་པ་ནི།། བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་འབྱུང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ལྟར་ཁ་ཟས་ཀྱི་རོ་ཆགས་པ་དང་། ལུས་མཛེས་པར་འདོད་པ ་དུདོང་། རྒྱུགས་པའི་ཕྱིར་ཁ་ཟས་ཟོས་ན་ནི་ཁ་ཟས་དེ་ཉིད་བསྡོང་ནམས་མྲྀ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། འདྲངས་པར་བྱ་བ་ཙམ་གྱིས་བསམ་པས་ཟོས་ན་ནཱི་བོ་སོང་ན་སུ་ཡང་མི་འགྱུར། བསོད་ན་མྲ་ས་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།། གང་གི ་རྒྱུ་རྒྱགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པས་ཟ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། དཔེར་ན་ཤིངྒ་རྟ་ཁལ་དགལ་བའི་ཕྱི་རཱི་མིག་དང་སྲོག་ཤིང་མར་གྱིས་བཱ་སྐུས་པ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་གི་དོན་དུ་དགེ་བ་སྤྱད་པའི་ཆེད་དུ་ལུས་བརྟན་པར་བྱ་བྲུའི ་བྱི་རཽ་བཱ་དྲུག་ཉིད་དྷོསྱཱནྨ་བ་སྣོད་ནམ་སུ་འགྱུ་ཪྻ་ཡང་བསྟོད་ནཱམས་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཁྱཱ་ཟས་དེ་ཉིད་སེམས་རྡྷནྨ་ལ་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་ལྀ་བྷྲྀ་ནཱ་ན་བསོད་ནམས་ཆེ་ཞིང་། དཔག་ཏུ་མེདཱི་པརཱ་འགྱུ་རི་ཞེས་བྱ་བློའི་དོན ་ཏྲྀ།། འདི་ནི་དཔེའོ།། དེའི་དོནྨ་བསྟན་པོའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་དོན་གནས་བསྟན་པས་ནི།། མདོ་ལས་གསུང་སྣ་པའི་ཚེསྲ་ཐོབ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེའི་ནང་ནས་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་དུ་བྱུ་བའི་ཐབས ་སྟོན་པས་ཁྱད་པར་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པར་གྱུར་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་བཀླགས་ཤིང་མཉན་ནས་རྗེ་སུ་བསྔགས་པ་བཅུ་ཐོབ་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་བྱའི ་ཁ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་དང་དེ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རླུང་དོན་གནས་པའི་ཆོས་བསྟན་པས་འཐོབ་པར་ཤཱགྱུར་བྱ་མྦྷ་ཡིན་ནཱ་ནྱས་བྷཱུ་ཋཱ་ལླཱཉྫནྡ་བྷྱོས་རྦྦ་ཐུག་པའི་རླུང་ནཱ་ས་ནརྀ་བདུན ་གི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་ཙམ་གྱི་ཐབས་ཞིག་སྐྱོན་པར་ཟད་པས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ཙམ་གྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡོན་ཏན་ཐིབ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོནྡ་ཏཽ།། མོས་པའི་འབྲས་བུ་བསྡུ་བར་ཚིགསུ་བཅད ་པཔུཔ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་བུ་སྲོང་རྣམས་ཆེ་བར་བསྟན་ནས་སྤྱིར་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པའི་འབྲས་བུ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་བརྗོད་ཀྱང་ཟད་པར་མི་འགྱུར ་མོད་ཀྱི་མདོར་བསྡུས་ན་འདི་དག་འཐོབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚེགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མྱོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོནྡ་ནི་གང་དུ་མོས་པ་དང་། གང་གིས་མོས་དང་། ཇི་ལྟ་བུས་མོས་པ ་དང་རྣམོས་པའི་འི་བྲས་བུ་གང་ཡོངསུ་འཛིན་པ་དེ་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་འཕགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ནི་ཡངས་འགྱུར་བས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་དང་རང ་སངས་རྒྱས་འཕགས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དག་ནི་དེ་དག་ལས་ཀྱང་ཁྱད་ཞུགས་པ་ཡིན་པས་འཕགས་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་དག་གི་ཆོས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ ་ལ་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འོདའི་ནང་ནས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལ་མེད་པའི་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པུསྟྲ་ཡང་བསྒྱུར་བ་ཞེ་ས་བྱུབ་སྟེ། འདིས་ནི་གང་དུ་མོས་པ་བསྐྲུན་ཏོ།། བློ་དང་ལྡན་པ་ས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྷྱོ་དང ་ལྡན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱ་སྟེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་གང་གིས་མོས་པ་བསྟན་ཏོ།། རྟག་ཏུ་མསུ་པ་རྒྱུ་བ་སྐྱེ་སྟེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱུན་མ་ཆུད་པར་ཞུམ་པ་དང་། སྤྱད་སློང་བ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་མོས་པ་དང་དྲུད་པ་ཆེར་བསྐྱེད་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ཇི་ལྟར་མོས་པ་བསྟན ་ཏོ།། དེ་ལྟར་མོས་པ་བྱས་ནཱ་འབྲས་བུ་རྣམ་པྲ་གཱ་སུ་མ་འཐོ་བ་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྣོད་ནམས་རྒྱ་ཆེ་ན་དྷཱ་གྷྲ་ཏུ་རྣམ་འཕེལ་དང་། མཚུངས་མེད་ཡོན་ཏན་དག་གཽ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་གསུམ ་ནི་བསོད་ན་མས་རྒྱ་ཚོར་འཕེལ་བ་དང་། དེ་ཉིད་འཕེལ་བ་དང་སངས་རྒྱས་པའོ།། དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་དྲང་པོ་མིས་ཤིང་དང་བུ་སྐྱེས་པ་ན་བསོད་ནམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་བསོད་ནམས ་རྒྱ་ཆེར་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ནས་ཀྱང་སངས་རྒྱ་སུ་མ་གྲུབ་ཀྱི་བར་དུ་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་རུས་ན་ཡང་མོས་པ་ཡང་སྦར་ཞིང་ཇོ་ཆེ་ཇེ་ཆེར་འཕེལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་ཚར་འཕེལ་བར་འགྱུར ་བཱསྠཱ་ན་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་འཕེལ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངྱས་རྒྱུ་སྦྲུལ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་སྟོབས་དང་མི་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པས་བདག་ཉིད་འཆང ་རྒྱུ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མཚུངས་མིང་ཡོང་ཏན་བདག་གིས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཚིག་དེ་དགྲ་གིས་ནི་མོས་པའི་འབྲས་བུ་གདྲི་ཡོངསུ་འཛིན་པ་བསྟན་ཏོ།། མོས་པའི་སྒྲུབ་བཤང་བ་རྫོགསོ།། ། ་ཆོས་ཡོངསུ་ཚོལ་པོའི་སྐབས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མོས་པའི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་ཆོས་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ནུ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མྱོས་པ་དང་དྲན་པ་མང་བའི་བྱ ་ཆུབ་སེམས་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པར་བྱ་བ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི་ཆོས་བཙལ་བར་ཡང་བྱ་དགོས་ཏེ། དེ་བས་མོས་པའི་རྗེས་ལ་ཆོས་བཙལ་བའི་སྐབས་བཤདདུ་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དམིགས་པ་འང་ཡོངསུ་ཚོལ ་བ་ཚོག་སུ་བཅད་པ་བཞིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་བཙལ་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་བཙལ་བར་བྱ་སྟེ། དམིགས་པ་ཡོངསུ་བཙལ་བ་དང་། དམིགས་པ་རྙེད་པཱ་ཡོངསུ་བཙལ་བ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོང་སུ་བཙལ་བའོ།། དེ་ལ་ས ་ཉན་པའི་ཤེས་རབ་དང་། བསམ་པོའི་ཤེས་རབ་དང་། བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡུལ་གང་ལོ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་དམིགས་པ་ཇེ་བཙལ་ཏེ། ཡུལ་འདི་ནི་དམིགས་པར་བྱའོ་ཞེས་ཤེས་རོབ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དམིགས་པར ་བྱུབྱ་བའི་ཡུལ་བཙལ་བ་བསྟན་བུའི་ཕྱིར་ཚིགུསུ་བཅུང་བ་བཞི་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྡེ་སྣོད་དག་ནི་གསུམ་མམ་པཉིས་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ནཱི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་ན་སྣ ་སྣོད་གསུམ་གྱི་ཆོས་དགྲ་སྟེ། སྡེ་སྣོད་གོ་སུམ་ནི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དང་། འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དང་། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོང་དག་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་མདོར་བསྟན་ན་ནི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་དང་། ཐེག་པ་མོ་ཚིག་ཡི་བྱེ་བྲགས། སྡེ་སྣོད་རྣམ་པ་གནྡྷེ ་བཞག་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་དོ།། དེ་ལ་གསུང་རིབ་ཡང་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། སྐྱེས་པ་རབས་ཀྱི་སྡེ་གཉིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཱཔའི་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱའོ།། ལྷག་མ་རྣམས་ལུས་ཕལ ་ཆེར་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་དེ། ཕལ་ཆེར་སྨོས་པས་ནི་ལྷ་བ་མ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ངང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་ཅན་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པ་འདྲ་ཡོད་པར་སྟོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་གསུམ་པོ་དང་གཉིས་པོ་དེ་དག་ལ་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བ ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་སྙིང་གང་དུ་འབྲུ་བློ་བཅུ་ཤོང་ཞིང་འདུས་པའི་སྣོད་ཅེས་དེ་ལ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བ་དང་འདྲ་བར་གསུམ་པོ་དང་གཉིས་པོ་འདིར་ཡང་གསུང་རཱ་བཱ་ཡན་ལོག་བཅུ་པཉིས་ཀྱི་དྲོན་དང་ཆགས་ཐམས་ཅད་འདུས་པས་སྡེ་སྣོད་ཅེས ་བྱའོ།། ཡང་ན་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་ནི་ས་སྲུ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་བར་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་འདུས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱའོ།། དེ་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་བཞག་ཅེས་ན། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ ་ཡང་དབུར་འདོད་དོང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་བཞག་པ་ནི། རྒྱུ་རྣམ་པ་དགུའི་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་བཞག་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་གཞག་པ་ལ་དགོད་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར ་རྣམ་པར་གྲོག་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྡེ་སྟེང་གསུམ་དུ་བཞག་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་པོ་ལས་འབྱུང་ཞི་ངོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་དང་། སངས་རྒྱས་པ་ཐོབ་པར་བྱེ་བའི་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་བཞག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་ཇི་ལྟར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། བག་ཆགས་ཤེས་བྱེད་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྟོགས་པོ་རུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་མཉན་པ་དང་། བསེམས་པ་དང་། བསྒོམས་པའི་ཤོས་རབ་ཀྱི་རྣམ ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ། མཉན་པའི་ཤོས་རབ་ཀྱིས་ནི་བག་ཆགསུ་བྱེད། ནཱ་མ་ཐོས་པའི་དུས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་མོས་པའི་བག་ཆགས་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ། ་བསམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཤེས་པར་བྱེད། དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་བསམས་པ་དེ་ལྟ་དུ་ལྟར་དེ་དག་གིས་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཅན་ནི་བསྒོམ་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། བསྒོམ་པོ་ལ ་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཞི་གནས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།། ཞི་གནས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཞི་པར་བྱེད་དེ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འཇིལ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་སེམས་རྩེ་གཅིག ་ཏུ་གྱུར་ན་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་བདེན་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དེ། བདེན་པ་རྟོགས་ནས་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྩ་ནས་འབྱིན ་པས་ནུ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ།། རྒྱུ་དགུའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཐེ་ཚོམ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། འདོད་པ་ལ་ཆགས་པས་རྗེསུ་སྦྱོར་བའི་མཐའ་དང་། བདགོ་ངལ་བ་ལ་རྗེ་སུ་སྦྱོར་བ་མཐའི ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། བྱང་གཉིད་ལྟ་བའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་སྤང་བའི་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་གསུམ་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚམུ་གྱི་གཉིན་པོ་ནི་མདོ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་དོང་ཁམས་དང ་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཐེ་ཚོམ་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་ནི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་བཤོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟོར་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གཉེན་པོའི་འགྱུ་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། གང་དོན་གང་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་ལ་རྣམ ་པོར་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕུང་པོ་བཤད་པས་སོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་གང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་གདྲོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དང་། བདེན་པ་དང་ས་དང ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འོ་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་ཡིན་ན་མོ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བའོ།། གདོ་ནི་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་དོན་ནི་ཐེག་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱས་ནས། ་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཏན་ལ་བྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་བཤད་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདུལ་བ་ནི་མཐའ་གཉིས་རྗེསུ་སྦྱོར་བའི་ཉེས་པ་གཉེན་པོ་གཉིས་པོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུལ ་བའི་སྡེ་སྣོད་ནི་འདོད་པ་ལ་ཆགས་པས་རྗེ་སུ་སྦྱོར་བའི་མཐའ་དང་བདག་རོལ་བ་ལ་རྗེསུ་སྦྱོར་བ་ལ་མཐིའོ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོར་བཤང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་མཐའ་གཉིས་རྗེ་སུ་སྦྱོར་བའི་ཉེས་པའི་གཉེན ་པོཔོར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདོད་པ་ལ་ཆགས་པས་རྗེ་སུ་སྦྱོར་བའི་མཐའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་དགག་པའི་ཕྱིར་འདོད་པ་ལ་ཆགས་པས་རྗེ་སུ་སྦྱོར་བའི་མཐའི་དང་ཞེས ་སྨོས་ཏེ། འདོད་པ་ལ་ཆགས་པ་ནི་གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྤྱོད་དུ་མི་སྣང་བར་བསླབ་པ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ལས་འདས་ནས་ཡོ་བྱད། སྣ་ཚོགས་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་ཆེ་བ་དང་རྒྱགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཀུན་ཏུ་ལོང ་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་འདོད་པ་ལ་ཞེན་པའི་ཁྱིམ་ན་གནོས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།། དེའི་གཉེན་པོ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་སྦྱོང་དུ་མི་གནང་བར་བཀག་སྟེ། དེ་ལ་སྐྱེད་པ་གང་གིས ་ཕོས་ཕམ་པ་དང་ལྟུང་བ་དང་ཉེས་བྱས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་སྤྱོད་པ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཀག་པ་ཡོང་འདི་དང་འོང་རྣམས་ནི་སྤྱོད་དུ་མི་གནང་ངོ་ཞེས་བཀག་པ་དང་། བསླབ ་ཚིགས་བཅད་པ་རྣམས་ལ་ནི་བག་དང་གུས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། བསྒྲིམས་ཏེ་སྲུངས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པའོ།། བདག་ངལ་བ་ལ་རྗེསུ་སྦྱོར་བའི་མཐའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད ་པར་རྗེསུ་གནང་བའི་ཕྱིར་བདག་ངལ་བ་ལ་རྗེ་སུ་སྦྱོར་བའི་མཐའི་འོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ལ་ཀུན་དུ་སྤྱད་པར་གནང་བ་ནི་གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྷུང་བཟེད་དང་། ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་སྤྱོང་དུ་གནང་བ ་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ཡོང་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་དཀའ་ཐོབ་ཐལ་བ་དང་ཚེར་མར་ཉལ་བ་དང་ཟས་གཅོད་པ་དང་ཁྱི་དང་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱིས་བདག་གི་ལུས་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱེད་པའི་གཉེན་པོར་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་འདུས ་ལས་ཀྱང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སྦྱོང་ནི་ཁྭ་ཟས་རོ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་དང་། བརྒྱ་སྟོང་རི་བའི་གོས་དང་། ཁང་པོ་དང་གཙང་མ་དོག་ཀྱང་སྤྱོད་དུ་གནང་ངོ་ཞེས་གསུང་སོ།། མདོར ་ན་ཁ་ཟླས་རོ་བརྒྱ་བཟོས་ནས་ཀྱང་ཆགས་པ་དང་རྒྱགས་པ་མེད་ན་དེ་ཉིད་ཁ་ན་མ་ཐོ་བེ་མེད་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ལ། སྔོ་རྗོད་ཀྱི་བགེ་ཟོས་ནས་ཆགས་པ་དང་རྒྱགས་པ་ཡོད་ན་དེ་ཉིད་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པར་སྤྱོད་པའོ།། བརྒྱ་སྟོང་རི ་བའི་གོས་གྱོན་ནས་ཀྱང་ཆགས་པ་དང་། རྒྱགས་པ་མེད་པར་སྤྱོད་ན་དེ་ཉིད་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མང་པོར་སྤྱོད་ལ། ཕྱག་དར་ཁྲོད་པ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་དེ། གལ་ཏེ་ཆགས་པ་དང་རྒྱགས་པ་ཡོད་ན་དེ་ཉིད་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པར་སྤྱོད་པ ་ཡིན་ནོ།། མངོན་པའི་ཆོས་ནི་བདག་ཉིད་ལྟ་བ་བསྙེམས་པའི་གཉེན་པོར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉུང་ཟད་ཙམ་ཐོས་ལ་མང་དུ་ཐོས་པ་མེད་པར་ཆུང་ཟད་ཙམ་ཤེས་པའི་ཆོས་ཆོས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་བྱེད་ཅིང་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ ་ཁྲིམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཚུགས་ནས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དག་གི་ཐད་ནས་མཱང་དུ་ཐོས་པ་མི་ཚོལ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ལྟ་བ་བསྙེམས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དྲིའི་གཉེན་པོར་མ་ངོན་པའི་ཆོས་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ལྟེ་བ་བསྙེམས་པའི ་གཉེན་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ལོག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ནས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་ལ། དེ་ཐོས་པར་གྱུར་ན་ཆོས་ཀྱི ་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པོར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བས་ལྟ་བ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་ཕྱིན་ཅི་ལྡོག་ཏུ་འཛིན་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ཡན་ཆུད་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་འཆད་དོ།། ཡང་མདོ་སྡེ་ནི་བསླབ་པ་གསུམ་བཤད་དོ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསླབ་པ་གསུམ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླ་བྱ་བ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་བྱའོ།། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ ་པ་ནི་ཚུལ་དང་ལྡན་པ་ཡི། ཐོ་སོ་སོ་ཐར་པའི་སྡོམ་པས་བསྡམས་པ་སྡོད་ཡུལ་དང་སྤྱོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཕྲ་མོ་ལ་ཡང་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་སྟེ། ཡང་དག་པར་བླངས་པའི་གནས་རྣམས་ལ་སློབ་པོ་ཞེས ་གསུངས་པའོ།། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བསླབ་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསྡམ་གཏན་བཞི་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྙོམས་འཇུག་པ་བཞིའོ།། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ནི། འཕགས་པའི་བདྲེན་པ་བཞི ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོས་ཚུལ་གྱི་ན། སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བའི་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་ལྔ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི ་བསླབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ན་མཁའི་མཛེ་དུ་དང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལླ་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེ་སྭཱ་བྱ་སྟེ། ་ཉན་ཐོས་དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེའི་ནཔ་ནས་བསྐྱབ་པ་གསུམ་འཚོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འདུལ་བས་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་བསྒྲུབ་པ་ཡཱིན་ཏི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུལ་བུས་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ ་ཁྲིམས་ངག་པར་བྱེད་པ་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ལྷོགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དག་པར་བྱེད་པ་ནི་འདུལ་བ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་སྤྱང་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྐྱོན་མེད་པའི་ཕྱི་རོ།། ཚུལ་ཁྲིམས ་དང་ལྡན་པ་འགྱོད་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ན་འགྱོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།། འགྱོད་པ་མང་ན་ལུས་བག་ཡངས་ཐོབ་པོ།། ལུས་བག་ཡངས ་ཐོབ་ན་བདེ་བ་སོ་སོར་མྱོང་བར་འགྱུ་རོ།། བདེ་བ་སོ་སོར་མྱོང་ན་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ།། མངོན་པའི་ཆོས་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པའི ་ཆོས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མ་ནོར་བར་ཤེས་པོའི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སྒྲུབ་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སྒྲུབ་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིརམ་ནོར་བ་རྣམ་པར་རབ་ཏུ ་སྣང་བར་འབྱེད་པའི་ཕྱིརརོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ནུས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མ་ནོར་བར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པས་ནི་དེ་ཐོས་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་ནོར་བར་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བར་འགྱུར ་ཏི་འདི་ཡོན་ཆད་ཀྱིས་རྒྱུ་དྲུག་བསྟན་ཏོ།། ཡང་མདོ་སྡེས་ནི་ཆོས་དང་དོན་བཤད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། མིང་དང་ཚིགས་དང་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། དྲིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ནི་དོན ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཕུང་པ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། དགོངས་པ་བཞི་དང་ལྡེམ་པོ་དག་བཞི་ལ་ནི་དོན་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ནི་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དགེ་བ་བཅུ་ལ་ནི་ཆོ་སོ་ཞེས་བྱའོ།། མྱ་ངན་ལས ་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་སུ་རྩ་བདུན་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་དོན་ཞེས་བྱའོ།། མདོ་སྡེའི་ནང་ནས་ན་ཆོས་དང་དོན་གཉིས་འཆད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདུལ་བས་ནི་ཆོས་དང་དོན་སྒྲུབ་པོ་སྟེ་ཞེས་བྱ ་ལ། འདུལ་བས་ནི་ཆོས་དང་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ཅིའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བ་ལ་བརྩོན་པས་དེ་གཉིས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདུལ་བ་ལ་བརྟེན་ན་ནས ་མི་གཙང་བ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བ་ལ་བརྩོན་པས་ན་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་ས་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ནམ་མཐོ་རིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྣམས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་འདུལ་བས་ནི་ཆོས་དང་དོན་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ།། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་དང་དོན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་རྣམས་པར་གདོན་མི་ཟ་བ་ལ་མཁས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་དང་དོན ་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ནི་ཆོས་དང་དོན་གཞན་ལ་བཤད་དོ།། རྣམ་པར་གདོན་མི་ཟ་བ་ལ་མཁས་པ་ནི་གཏན་ལ་དབབ་པ་འམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་མཁས་པ་ལ་སྟེ། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་གྱུར་ན་ཆོས་དང་དོན་རྣམས ་གཞན་ལམ་ནོར་བར་བཤད་པ་ལ་མཁས་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་མདོ་སྡེའི་ནང་ནས་མདོར་བསྡུས་ནས་དོན་དུ་ཞིག་འབྱུང་། འདུལ་བའི་ནང་ནས་དོན་མདོར་བསྡུས་ན་དོན་དུ་ཞིག་འབྱུང་། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ནས་དོན་མདོར ་བསྡུས་ན་དུ་ཞིག་འབྱུང་བ་དང་། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱ་ཅིའི་ཕྱིར་ན་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་འདུལ་བའི་ན་དོན་པའི་ཆོས། མངོན་རྣམ་པ་བཞིའི་དོན་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མདོ ་སྡེ་ཡང་མདོར་ན་དོན་རྣམ་པ་བཞི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ལ། འདུལ་བ་ཡང་མདོར་ན་དོན་རྣམ་པ་བཞི་འབྱུང་བས་འདུལ་བར་འདོད་ལ། མངོན་པའི་ཆོས་ཀྱང་མདོར་ན་དོན་རྣམ་པ་བཞི་འབྱུང་བས་མངོན་པའི ་ཆོས་སུ་འདོད་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བློ་ལྡན་པས་ནི་དེ་ཤེས་པས།། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྗོང་ལྡན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔེའོ།། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྡེ ་སྣོད་གསུམ་ཤེས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་ཟིང་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མི་ཚོལ་བས་ན་སྡེ་སྟོང་གསུམ་མ་ཤེས ་ཀྱིཀྱང་ཟད་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། རྒྱུ་གང་གིས་འཐོབ་ཅེ་ནོ།། ཚིག་སུཾ་བཅད་པ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ངོར་ཤེས་པས་ཀྱང་འདལ་ལོ་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པར་འགྱུརོ།། གནས་རྣམས་དང་ནི་མཚན་ཉིད་དང་། ཆོས་རིན་སྟོན་ཕྱིར་མདོ་ཡིན ་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནས་དང་མཚན་ཉིད་དང་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཏེ། རྣམ་པ་བཞི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གནས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཡུལ་གང་དུ་བཤད་པ་དང་། གང་གིས་བཤད་པ་དང་། གང་གི་དོན་དུ་བཤད་པའོ།། དེ་ཡང་མདོ ་སྡེ་དེ་དག་ལས།། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན་བཅོམ་ལྡན་འདིས་རྒྱལ་པོའི་ཁོབ་ན་དགེ་སློང་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མང་པོ་དང་། ཐམས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་བྱ་བ་གསུང་སོ།། དེ་ལྟར་ན་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ལ ་སོགས་པ་ཡུལ་གང་དུ་ཤ་བཤད་པ་དེ་ཡང་གནས་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་གིས་བཤད་པའི་དོན་སྟོན་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་གནས་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།། གང་ཟག་གང་གི་དོན་དུ་ཆོས་བཤད་པའི་གང་ཟག་དེ ་ཡང་གནས་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།། མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ལ་བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་དང་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་ཅིང་བསམ ་དུ་རུང་བ་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།། བརྗོད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིང་བསམ་དུ་མི་རུང་བ་རྣམས་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའ་མཚན་ཉིད་དོ།། ཡང་བརྗོད་པ་དང་རྗོད་པ་ལྔས་གཞན་པའི་དབང་པོ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི ་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། བརྗེད་པ་ལས་གཞན་པ་ལས་མེ་བལྟོས་པ་ནི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་དམིགས་པའི་དབུལ་དང་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི ་བདྲེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཟླས་བཞི་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཤེས་བྱ་སྟེ། ཟས ་བཞི་ནི་ཁམས་ཀྱི་ཟས་དང་། རེ་བ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཟས་སོ་དགོངས་པ་བཞི་པ་ནི་དོན་ཞེས་བྱའོ།། མངོན་དུ་དང་ནི་རྒྱུ་མི་འཆད་ཟིལ་གནོན་རྟོགས་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པོའི་ཆོས་སྟོན ་པ་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྟོན་པ་དང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དང་། རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་བདེན་པ་བཞི་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་མྱ་ངན་ལས་པའི་ལམ་བསྟན་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚ་ནི་ཉོད་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་མངོན་དུ་བྱེད་པས་ན་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ནི་རྣམ་པ་མང་པོའི་དོན་ཏེ། ཆོས ་གཅིག་པ་ཡང་གཟུགསོ་ཡོད་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པ་དང་། བརྟན་དུ་ཡོད་པ་དང་། བསྟན་དུ་མེད་པ་དང་། བལྟར་ཡོད་པ་དང་། བལྟར་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་མོང་དུའིཆད་པའི་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། མངོན ་པའི་ཆོས་ལ་མཁས་ན་རྩོད་པ་དང་རྩོད་པའི་གཞི་ལྔ་སོགས་པ་ལ་མཁས་པས་རྩོད་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་དེ། ཕས་ཀྱི་རྒྱལ་དྲི་རིལ་གྱིས་གནོན་པས་ན་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། མངོན་པའི་ཆོས་ལ་མཁས་ན་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་རྟོས ་པར་འགྱུར་ཏེ། མདོ་སྡེའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། ལྟུང་བ་སྐྱེ་དང་བླང་བ་དང་། འབྱུང་བའི་ཆོས་ནི་འདུལ་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ནས་ལྟུང་བ་དང་ལྟུང་བ་སྐྱེ་བ་དང་། བསླང་བ་དང་དབྱུང་བ་སྟེ། ཆོས་རྣམ་པ ་བཞི་འབྱུང་བ་དེ་ལ་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཟག་དང་ནི་བཅས་པ་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་གང་ཟག་དང་བཅོས་པ་དང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡང་ངེས་པ་སྟེ། ཆོས་རྣམ་པ་བཞི ་འབྱུང་བ་ལ་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ལྟུང་བ་ནི་ལྟུང་བའི་བའི་སྡེ་ལྔའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྟུང་བ་སྡེ་ལྔ་ནི་ཕས་ཕམ་པ་དང་། དགེ་འདུན་གྱི་ལྷག་མ་དང་། ཉེས་པ་སྦོམ་པོ་དང་། སོ་སོར་བཤགས་པ་དང་། ལྟུང་བའོ།། ལྟུང་བ་སྐྱེ་བ ་ནི་མི་ཤེས་པ་དང་། བག་མེད་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། མ་གུས་པའི་ཕྱི་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་བཞི་ལ་ལྟུང་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་བཞི་ནི་མི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ།། དེ་ལ་མི་ཤེས་པ་ནི་ཇི་ཙམ་གྱིས་ནི་ཕས་ཕམ་པར་འགྱུར། ་ཅི་ཙམ་གྱིས་ནི་ལྟུང་བྱར་འགྱུར། ཕས་ཕམ་པ་ནི་གང་ལྟུང་བ་ནི་གང་ཡིན་པ་མི་ཤེས་པས་ལྟུང་བ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་བའོ།། བགེ་མེད་པ་ནི་བྱིས་པ་དང་བུ་མོ་དང་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་དག་དང་། བྱ་བ་དྲན་པ་དག་ལ་ཞུགས་པས་ལྟུང་བ་འབྱུང ་བར་འགྱུར་རོ།། ཉོན་མོངས་པ་ནི་མང་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ཤས་ཆེ་བས་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་ནས་ལྟུང་བ་བྱུང་བའོ།། མ་གུས་པ་ནི་དང་པོ་ཉིད་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཉིད་འདོད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནི་མ ་ཡིན་གྱི་རྒྱལ་པོའམ་རྐུན་པོ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་པའམ། འཆིལ་བ་ཙམ་གྱིས་དྲོན་དུ་བྱུང་བས་བསླབ་པ་བླངས་ནས་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་མ་གུསྭཱ་ཏེ། ཚེད་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དོང་ལེ་ལོ་བྱེད་པས་ལྟུང་བ་བྱུང་བར་གྱུར་པའོ།། ། ་བསླང་བ་ནི་བསམ་པ་སྟེ། ཆད་པའི་ལས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆད་པའི་ལས་ཀྱིས་ཉེན་པ་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པ་ལ་ནི་འབྱུང་བར་ཞེས་བྱ་བའི་ལྟུང་བ་དང་ཉེས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་བྱུང་ན་སེམས་ཀྱི་འགྱོར་པ་སྐྱེད ་ཅིང་ཕྱིན་ཆད་མི་བྱ་བར་བསྡམས་པས་ཉེས་པས་ཐར་བར་གྱུར་པ་ལ་མིང་དུ་བསླབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དབྱུང་བ་ནི་རྣམ་པ་བདུན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྟུང་བ་སྡེ་ལྔ་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཐབས་རྣམ་པ་བདུན་ཡང ་རྣམ་པ་བདུན་ནི་སོ་སོར་བཤགས་པ་དང་། ཆེད་པ་ལུས་ཁས་ལེན་པ་དང་། བསྒྱུར་བ་དང་། དགྲོལ་པ་དང་། གནས་ཡོངསུ་གྱུར་པ་དང་། ཡང་དག་པར་སོ་སོར་ཏོག་སེ་པ་དང་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པའོ།། དེ་ལ་སོ་སོར་བཤགས་པ་དང་ཞེས་བྱ ་བ་ལན་ལྟུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེས་པ་བྱུང་བ་ན་དགེ་སློང་གཅིག་གམ་གཉི་སྲ་སམ་གསུམ་མམ་བཞི་ལ་སོགས་པའི་བདུན་དུ་འཐོལ་ནས་ཉེས་པ་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པ་ནི་སོ་སོར་བཤགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསླབ་པ་བྱིན་པ་ལ་སོགས ་པུ་ལྔ་ཆང་པའི་ལས་ཁས་ལེན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དགེ་སློང་འབའ་ཞིག་གིས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་གཟིར་ནས་སེམས་འཁྲུགས་པར་འགྱུར་བཞིན་དུ་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པའི་ཆོས་བྱོས་པ་ལས་ཕྱིས་འགྱོད་པ་ཆེན ་པོ་སྐྱེས་ནས་སེམས་ལ་གཅགས་པར་གྱུར་ཏེ་ཉེས་པ་གཅིག་ཙམ་ཡང་མི་འཆབ་པའི་སེམས་ཐོབ་ནས་ཉེས་པ་ཀུན་བཤགས་ནས་དེ་ཆད་པའི་ཁས་ལེན་དུ་བཅུག་ལ་དེ་ནས་བསློབ་པ་སླར་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཆད་པ་ནི་ལུན ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་མར་བཞག་ཅིང་ཐ་མ་ཟ་བ་སྦྱིན་པ་དང་། དགེ་སྦྱོང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དང་པོར་བཞག་ཅིང་དང་པོར་བཟའ་བ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆད་པའི་ལས་བྱེད་དུ་གཟུགས་པའོ།། བསླབ་པ་ལས་རྣམ་གྲས ་ཀྱི་གནང་བའི་ཕྱིར་བསྒྱུར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྒྱུར་བསུ་དབྱུང་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱི་དྲོའི་ཁྭ་ཟས་བཟའ་བར་མི་གནང་ངོ་ཞེས་བསླབ་པ་བྱེད་པ་ལས་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱི་བཟའ་བར་གནང་བ་ཡང་ཡོད་དེ་ལམ་དུ ་སོན་པ་དུས་ཞེས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའོ།། དགེ་འདུན་ཚོགས་པ་བསླབ་པའི་གནས་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར་བཀྲོལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པའི་དུས་ན་དྲན་པར་གྱིས་ཤིག་དང་། བསླབ་པ་བཅད་པ་རྣམས་ལ་བསླབ་པའི་ཚིག་ཕྲན་ཚེགས་རྣམས་འགྲོལ་བར་ཞྭ་བྱཾ་ཞེས་གསུངས་པ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚེ་འཕགས་པ་དགའ་བོ་མྱ་ངན་ལསཽ་གྱིས ་ནོན་ནུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྐུལ་ཏེ། དགོངས་པར་བྱ་བ་མ་གསོལ་ཏོ།། དེ་ནས་ཕྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དགོངས་པར་མ་གསོལ་ཅེས་འཕགས་པའོང་སྲུངས་ཆེན་པོ ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དགའ་བོ་ཆེད་པོས་གཅད་དོ།། དེ་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དུས་ན་བསླབ་ཚིགས་ཕྲན་ཚེགས་རྣམས་དགྲོལ་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ ་ལ་བརྟན་ནས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་གི་སྡེ་ལས་དགེ་འདུན་ཚོགས་པས་བསླབ་ཚིག་ཕྲ་མོ་རྣམས་འགྲོལ་བར་བྱ་བ་ཡོད་ངོ་ཞེས་གྲག་སོ།། དེའང་གྲག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ང་བསླབ་ཚིག་ལས་དགེ ་འདུན་གྱིས་སྔོན་ཡང་དགྲོལ་བ་མེད། དེ་ལྟར་ཡང་དཀྲོལ་བ་མེད་དོ།། དགེ་སློང་ཕ་དང་དགེ་སློང་མ་དང་ཕོ་མོས་ཀྱི་མཚན་གྱུར་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟུང་བ་ནི་གནས་ཡོངསུ་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་ནས་ཡོངསུ་གྱུར་བའི་སྒོ་ནས་ཉེས་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་དགེ་སློང་ཕ་ལ་ཕས་ཕམ་པ་བཞི་ཡོང་ལ། དགེ་སློང་མ་ལ་ཕས་ཕམ་པ་བརྒྱད་ཡོང་ལ་ཕ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཕམ་པ་དང་ལྟུང་བ་རྣམ་པ་མང་ཉུང་དུ་གྱུར་ཏེ། མི་མཐུན ་པས་ན་དགེ་སློང་པོ་མོ་གཉིས་ཀ་ལྟུང་བ་ཐུན་མོང་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་དགེ་སློང་ཞིགུ་གལ་ཏེ་མཚན་གྱུར་ནས་བུད་མེད་ཀྱི་མཚན་སྐྱེས་པ་གྱུར་ན་དགེ་སློང་གི་ཚེ་ལྟང་འབྱུང་ཡང་ལྟུང་བ་དེ་མཐུན་མྱོང་མ་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་ཉིད ་ཀྱིས་བཤགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་བུད་མེད་དུ་མཚན་གྱུར་ན་ཉེས་བཤོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་མ་བྱས་ཀྱང་ཉེས་པ་ལས་འཐུང་བར་འགྱུརརོ།། གལ་ཏེ་དགེ་སློང་མ་ཞིག་མཚན་གྱུར་ཏེ་པོས་གྱུར་ན་དགེ་སློང་མའི་ལྟུང་བ་ཡང་དགེ་སློང་མ ་ཉིད་ཀྱིས་བཤགས་པར་བྱ་བར་ཡིན་ཏེ། ལྟུང་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པས་ན་སྐྱེས་པའི་མཚན་བྱུང་བར་གྱུར་ན་བཤགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་མ་བྱས་པར་ཡང་ཉེས་པ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུ་རོ།། ཆོས་ཀྱི་མདོའི་རྣམས་སོ་སོར་རྟོག ་པའི་བྱེ་བྲག་སྟེ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྒོ་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ནི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་སྡུག ་བསྔལ་བ་དང་། ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་མདོ་གསུངས་པ་ལ་སོ་སོར་བཏགས་ཏེ། དོན་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་ནས་ཉེས་པ་ཕྲན་ཚེགས་ལུས་འབྱུང་བར་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདྲེན་པ་མཐོང་བས་ཕྲ་མོའི་ལྟུང་བ་མེད་པའི ་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ནི་བདེན་པ་བཞི་མཐོང་ན་སྔོན་ཉེས་པ་ཕྲན་ཚེ་གོས་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་ཐར་པར་འགྱུར་ལ། ཕྱིས་ཀྱང་ཉེས་པ་ཕྲན་ཚེགས་མི་བྱེད་པའི་ཆོས ་ཉིད་ཐོབ་པས་ན་ལྟུང་བ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཟག་ལས་ནི་དེ་ནི་ལས་བརྟེན་ནས་བཅས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་གི་སྒོ་ནས་འདུལ་བར་བཞག་པ་ནི་ཉེས་པ་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ལ་བརྟེན་ནས་བསླབ་ཚོགས་བཅས ་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཚེ་དང་ལྡན་པ་བཟང་བྱིན་པ་བལ་བརྟེན་ནས་བསླབ་པའི་གནས་དང་པོ་མི་ཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་མི་གནས་པའི་བསླབ་ཚོགས་བཅས་པ་ལྟ་བུའོ།། བཅས་པ་ནི་གང་ཟག་གི་ཉེས་པ་གསོལ་ནས་སྟོན་པས་དགེ་འདུན་པ་སོགས་ཏེ་བསླབ ་པ་བཅས་པའོ་ཞེས་བྱ་བྱ་ལ། བཅས་པའི་སྒོ་ནས་འདུལ་བར་བཞག་པ་ནི་གང་ཟག་ན་གིས་ཉེས་པ་བྱས་པའི་ཉེས་པའི་དམིགས་དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ལ་གསོལ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགེ་འདུན་བསོགསེ་ཏེ། དགེ་སློང་དག ་ངང་ཕྱིན་ཆད་དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་བྱེད་དུ་མི་གནང་ངོ་ཞེས་བསླབ་པ་བཅས་འོ།། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལས་གང་བསླབ་པའི་གནས་བཅས་པ་ལ་མདོར་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་དབྱེ ་བའི་སྒོ་ནས་འདུལ་བར་བཞག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྩཝ་དང་ཆུ་སྔོན་པོའི་གནས་དག་ཏུ་བཤད་པ་དང་གཅིག་པ་མི་བྱའོ་ཞེས་བསླབ་པའི་ཚིགས་བཅས་ཏེ། མདོར་བསྟན་པ་ལས་རྒྱས་པར་ཕྱེ་ནས ་བཤད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ན་རྒྱལ་པོའི་ཀུ་ན་དགའ་ར་བར་སྤོང་བ་དང་དྲུག་སྡེ་རྣམས་ཀྱིས་རྩཝ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྩེད་མོའི་གནས་དག་ན་བཤང་གཅི་གུའི་བྱས་པ་ལས་སླབ་པའི་གནས་བཅསོ་ཞེས་ཞིབ་ཏུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།། རྣམ་པར ་གདོན་མི་ཟླ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་ལྟུང་བ་དང་ལྟུང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་གདོན་མི་ཟ་བའི་སྒོ་ནས་འདུལ་བར་བཞག་པ་ནི་ལྟུང་བ་སྡེ་ལྔ་ལས་འདི་ནི་ལྟུང་བ་ཡིན། འདི་ནི་ཕས ་ཕམ་པ་ཡིན། འ་ན་ཉེས་པ་སྦོམ་པོ་ཡིན། འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ།། འདི་ཙམ་གྱི་སི་ནཽ་ལྟུང་བ་རཱི་མཽ་འགྱུརོ།། ཞེས་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་བསྟན་པའོ།། །། དམིགས་པའི་བཙཱ་ལེ་བའི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། ་མིགས་པ་རྙེད་པ་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུ་མེ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དམིགས་པ་རྙེད་པོ་ནི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། དམིགས་པ་ཡོང་སུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་པའི་སྐབས ་དབཤད་པར་འབྲེལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ནི་དམིགས་པའི་ཡུལ་བཙལ་ཏེ་ཡུལ་རྙེད་ན་གཏན་ལ་ཕབ་ན་དེའི་འོག་ཏུ་དམིགས་པའི་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བས་ན་དམིགས་པ་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་སྐས ་ཀྱི་རྗེས་ལ། དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་། ནང་ལ་དམིགས་པ་དང་། ཕྱི་ལ་དམིགས་པ་དང་། ཕྱི་ནང་གཉིས་ཐམས ་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའོ།། ཆོས་ལ་དམིགས་པར་འདོད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ཤེས་རབ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ ་དུ་འདོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་བྱ་སྟེ། དེའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། ཡང་ན་ཆོས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་གཉིས་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ཉིད་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ཟད་ཀྱི་ངོ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་བདག་དང་ནང་ན་བྱེད་པ་སྐྱེ་སྲ་བུ་གང་ཡང ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ནང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཚོ་རཱ་པྲ་དང་འདུ་ཤེས་དཔའདུ་བྱེད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ནང་ཞེས་བྱའོ།། ནང་ན་འཛིན་པར་གྱུར་པ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནིས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད ་ཀྱི་བར་ལ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཕྱེ་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེའམཆིད་ཀྱི་བར་གྱི་ཡུལ་དྲུག་གཟུང་བར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱི་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་པོར་བསྟན་ཀྱང་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་པ ་བཤད་པ་མང་བས་ཕྱིས་ཚིགས་བཅང་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པས་རྒྱས་པར་འཆད་ཀྱི་ནང་གི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་དང་། ཕྱིའི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་དང་། ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་བཤད ་པཉུང་བས་ན་དེ་དག་གི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་དང་པོར་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་གི་ཆོས་ཀའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཕྱི་དང་ནང་གཉིས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ལ། གཉིས་ཀ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ན་མ་ཕྱིའི་དེ་བཞིན་ཉིད ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ན་ཕྱིའི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་དང་། ནཱ་མ་ནང་གི་དེ་གཞིན་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གྱུརརཱ་ན་ན་དྲ་གི་དམིགས་པ་རྙེད་ཅེས་བྱའོ།། རྒྱུ་གང་གིས་ཕྱི་རླུང་གི་དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ཞེ་ན་དེའི་ཕྱིར། དོན་གཉིས ་ཀྱིས་ནི་གཉིས་ཀྱི་སུ་རྙེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དོན་གཉིས་ཀྱིས་ན་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་གཉིས་ཀྱིས་ནི་གཟུང་བའི་དོན་དང་འཛིན་པའི་དྲིན་ཐ་དད་པོ་མ་ཡིན་པར་མཐོང ་བ་དང་། འཛིན་པའི་དོན་ལས་གཟུང་བའི་དོན་ཐ་དཱདྲཱ་པ་མུ་ཡིན་པར་མཐོང་བའོ།། དེ་ལྔ་གལ་ཏེ་འཛིན་པ་སྟེ་སེམས་ལས། གཟུང་བ་སྟེ་ཕྱིའི་ཡུལ་རྣམས་ལོགས་ཤི་ག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ནས་སེམས་ཙམ ་དུ་མཐོང་ནས་གཟུང་བའི་གཡེང་བ་སྤངས་པས་ཕྱིའི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་བཟོད་པའི་དུས་ནའོ།། གལ་གཟུང་བ་སྟེ། ཕྱིའི་ཡུལ་ལས་འཛིན་པ་སྟེ། ནང་གི་སེམས་ཐ་དེད་པ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་སྟེ། ཕྱིའི་ཡུལ ་མེད་པ་ལ་བཞིན་དུ་ནང་གི་སེམས་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་འཛིན་པ་ལ་གཡེང་བ་སྤངས་པས་ནང་གི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ནའོ།། ཕྱི་དང་ནངྒ་གཉིས་ཀྭའི་དེ་བཞིན་ཉིད ་རྙེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གཉིས་པོ་དག་ནི་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་ནས་སྣང་བ་གཟུང་བ་ཡོང་མཱི་དམིགས་འཛིན་པའི་ཡང་མི ་དམིགས་པར་འགྱུལ་ཏེ། གཉི་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གྲནས་པར་གྱུར་ན་ཕྱི་ནི་དུ་གི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ས་དང་པོའི་དུསི་ནའོ།། དྲོད་དྲང་སྤྱི་བོའི་ཚེ་ན་ནི་ཕྱི་ནང་གི་དེ་བཞིན་ཉིད ་མངོན་སུམ་དུ་མྲྀ་གྱུར་པ་སཱ་དམྱིགས་པ་རྙེད་པར་མི་བཤད་དོ།། ལུས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྱི་ནང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུས་སྟེ་ཕུང་པོ་ལྟ་ལཱ་ནཱི་ནིང་ཞེས་བྱ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་དྲུག་ལོ་ནི་ཕྱི་ཞེ་སྟེ་བྱའོ།། དེ ་གཉིས་ཀྱི་དེ་བྷ་ཞེན་ཉིད་ལ་དེ་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ལོ་གཉིས་ཀའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱིའི་དེ་བཞིན་དང་ནང་གི་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ།། སྨྲས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་རོ་ག་རྩིག་པར ་ཟད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཉིས་བཞག་ཅེ་ན། ལན་དུ་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་གཉིསུ་དབྱི་བ་མེད་མོད་ཀྱི། ཕྱི་ནང་ག་ཆོས་ཆོས་ཅན་ནོམ་པ་གཉིས་ཐ་དད་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གཉིས་བཞག་སྟེ། དཔེར་ན་དུམ ་པའི་ན་མཁའ་དང་། གནས་ཁང་གི་མན་མཁའ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྩོགས་པ་བཞིན་ནོ།། གཟུང་བའི་དོན་ནས་འཛིན་པའི་དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་གཉིས་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་སྣང ་སྟེ་གཟུང་བའི་ཕྱིའི་ཡུལ་ལཱ་མ་གཏོགས་པར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བི་མིག་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་བྱིས་པ་བཏགས་པ་ལྟ་བུར་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཀྱང་མེད་པར་མཐོང་ན་མང་གི་དམིགས ་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བྲི་སྟེ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་གི་དུས་ནའོ།། འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་ལསྲ་གཟུང་བའི་དོན་ཐ་དང་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། སེམསྡེ་ཉིད་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི་སེམས ་ལས་མ་རྟོགས་པའི་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཐོང་ན་ཕྱིའི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་བབོད་པའི་དུས་ནའོ།། ཕྱི་དང་ནང་དང་ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དམིགས་ལ་རྙེད་པ་བསྟན་ནཱ་སི་དི་ནི་ཇི་ལྟར་ནི་ཆོས་ལ ་དམིགས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བསྟན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ནི། ཐོས་པ་ལ་སོགས་ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའོ།། ཆོས ་དེ་ངག་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་དེ། དོན་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་འགྱུར་ཏེ། ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། བསམ་པའི་ཤེས་རབ་དང་། བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུ་རོ།། ཐོས་པའི ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་རྟོགས་པས་བཤད་པ་བཞིན། དད་པ་ལ་ནི་རབ་འཛིན་ཕྱིར་ཞེ་ས་སྨོས་ཏེ། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་པས་དེས་དོན་རྟོགས ་པར་མི་ནུས་པས་ན་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ན་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་ལུས་བྱུང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པོའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། གང་གི་ཚེ་སེམས་གཡེངས་པ ་པ་མེད་པར་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་ཆོས་ཉན་པ་དང་རྨ་བླུག་སྟེ་ཏེ་ཆོ་སྣ་ཉན་པ་དང་། མཉམ་པར་བཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཆོས་ཉན་པ་དང་ན། མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་ཤད་པ་བཞིན་དུ་དད་པ་དང་མོས་པས་དེ་བཞིན་དུ་འཛིན་ཏེ། མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་འདི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ལས་སྣང་བར་ཟད་དོ་ཞེསྟེ་ཉན་པའི་བྱེ་བྲག་བྱེད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པར་གྱུར་ན་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ ་ཀྱིས་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྟོག་པ་ལས་ནི་དོན་སྣང་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་སེམ་སྔོ་ལ་ཞུགས་པ་ན་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ཉིད་ལས་དོན་གྱི་དངོས ་པོ་འདི་དག་རྣམ་པར་ཟད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་མ་གཏོགས་པར་དོན་འདི་དག་ཐ་དད་པར་ལོགས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིནོ་ཞེས་མཐོང་བའི་དེའི་ཚེ་ཐོས་པ་ཤེས་པ་རབ་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གོང་དུ་ཕྱི་དང་ནང་གི ་དམིགས་པ་རྗེད་པའི་སྐབ་སུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་གཟུང་བའི་དོན་ལས་འཛིན་པའི་དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་རུ་མཐོང་བ་དང་། འཛིན་པའི་དོན་ལ་གཟུང་བའི་དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ན། སེམས་པའི་ཤེས་ར ་ཀྱིས་ཚེས་ལ་དམིགས་པ་རྙེད་པ་བཞག་གྲོ། བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཇི་ལྟ་ར་རྙེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱིས་མི་ལས་གནས་པས་སོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་ཞེས་པ་བ་ནི་བསྒོམས་པའི་ཤེས ་རབ་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མིང་གི་སྒྲས་ནི་ཚལ་བ་སོགས་པ་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པ་གཉིས་མི་དམིགས་པར་གྱུར་ནས་དམིགསུ་མེད་པའི་དེ་བཕྲིན་ཉིད་ཙམ་ལས་གནས ་པར་གྱུར་ན་མིང་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ལྔ་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡང་གོང་དུ་སྐྱེ་ནད་ཐམས་ཅད་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པའི་གཉིསུ་མེད་པའི་དམིགས་པ ་རྙེད་པ་ལྷུཪྻ་རྙེད་ན་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ལ་དམིགསྭ་བཱརྙེད་པར་བཞག་གོ།། དམིགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་རྙེད་པར།། སྟེར་སྨྲ་སྭ་དེ་ལྔ་གནས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་དང་ནང་གི་དམིགས་པ་རྙེད ་པ་དང་། ཕྱིའི་དམིགས་རཔ་རྙེད་པ་དང་། ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་འབྱུང་བས་ན་སྔར་སྨྲས་པའི་ཕྱི་ནང་གི་དམིགས་པ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གསུམ་བཤད་པ་ཡང་ཆོས་ལ་དམིགས ་བ་རྙེད་པ་ཁོང་དུ་ན་ལས་འབྱུང་བས་ན་དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ལ་རྙེད་པ་ལ་གནས་ཤིང་བརྟེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངསུ་ཚོལ་བྲལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དམིགས་པ་རྙེད་པའི་སྐབས་བཤད ་ཀྱི་རྗེས་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོང་སུ་བྱའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དམིགས་པ་རྙེད་པར་གྱུར་ན་དྲི་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྙེད་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྙིང་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་དམིགས་པ་རྙེད་པའི་རྗེས ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོང་སུ་ཚོལ་བའི་བསྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་ཡད་ལ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གང་དང་ལྡན་ན་གོང་དུ་བཤད་པོའི་དམིགས་པ་དེ་རྙེད་པར་གྱུར་པའི་ཡང་ལ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་དེ་གཏན་ལ་དབབ་དགོས་ཏེ། ་དེ་བས་ན་དམིགས་པ་རྙེད་པའི་རྗེས་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། དེ་ལ་ཡང་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་པ་སྟེ། རྣམ་པ ་གཉི་སུ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་རིགས་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནཽ་སྤྱིར་བསྟན། བྱ་བ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་ནརྀ་ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་ཏོ།། ཡང་ན་མདོར་བསྟན་པ་དང་། རྒྱས་པར་བསྟོན་ཏེ། རིགས་གསུམ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མདོར་བསྟན་ཏོ།། ། ་བྱ་བ་བྱེད་ལ་སོགས་པས་ནི་རྒྱས་པར་བསྟན་ཏོ།། ཡེ་རོ་ལ་བྱེད་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ། རིགས་གསུམ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། གནོད་པ་དང་མི་གནོད་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ། ་དེ་གཉིས་ལ་གནས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མོས་པ་ལྔ་ཤིན་ཏུ་འཇིག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་འདོད་བྱེད་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཡང་རབ་ཏུ་འདོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ་ཆུང་ངུ་དང་ནི་རྫོགས་པའི་གནས། རྟོག་བཅས་རྟོག་མེད་རྣམ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་འདི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་ན་དྲི་རྣམས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་གནས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡེ་ཤེ་སྔ་དང་ནི་ཡང་དག་ལྡན།། རྣལ་འབྱོར་རྒྱུའི ་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྡོམས་ན། ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་དེ་ནི་འདྲེས་པར་དམིགས་པ། དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དེའང་ཐ་ད་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དེའང་རྣམ་པ་ལྔ་ཞེས ་བྱ་བ་ནི་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལེ་རྣམ་པ་ལྔ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པ་བདུན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བཱ་ལཱ་ཐ་དད་པར་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བདུན་ཡོད་པ་དང་། ཡོངསུ་ཤེས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ ་ལྔ་ཡོད་པ་དང་། བསྒོམས་པའི་རྣམ་པ་ལྔ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་བཞི་དང་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཡོད་པ་དང་། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཐུམས་ཅད་ཀྱང་ཞི་གནས་དང་། ལྷགྲ་མཐོང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ནརྀ་ལམ་གཉིས ་རང་བཞིན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ལེགས་པ་གཉིས་ཡང་ལ་བྱེད་པ་དང་། གནོད་པ་ཡོད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྦྱོར་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དབང་བྱེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཆུང་ངུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྒྱ་ཆེའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ་འདི་དག་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད།། དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་མདོར་བསྡུས་པ ་དདྲུདུང་རྒྱས་པར་བཤོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཟད་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་རིགས་ངེས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགསུ་ངེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ངེས་པས་ཉན་ཐོས ་ཀྱི་ཆོས་བདེན་པ་བཞི་ལ་དམིགས་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ངེས་པས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ལ་དམྱིགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ངེས་པས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད ་པ་ལ་དམིགས་པ་ནི་རིགས་ངེས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱ་བ་བྱེད་པ་ནི་གང་ཚོགས་བསགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་སར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ ་གཅིག་ཏུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ནི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། གནས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གནོད་པ་དང་བཅས་པའི་གནས་དང་། གནོད་པ་མེད་པའི་གནས་སོ།། གང་གནོད་པ་དང་། བཅས་པོའི་གནས་ནོ་ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་གནོས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནོད་པ་དང་བཅས་པའི་གནས་ནི་ཁྱི་མེན་གཱ ་པ་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བུ་སྨད་གསོ་བ་དུང་སོ་ནས་གྱི་བྱ་བ་མང་པོས་རྟག་ཏུ་དཀྲུགས་པས་ན་གནོད་པ་དང་བཅས་པའི་གནས་ཞེས་བྱའོ།། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་གནས་ནི་གནོད་པ་མེད་པའོ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ལྀ་བུ་སྨང་གསོ་བ་དང་སོ་ནོམ་བྱ་བའི་འཁྲུགས་པ་མེད་པས་ན་གནོད་པ་མེད་པའི་གནས་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་ལ་འཇོག་པ་ནི་གང་སངས་རྒྱས་རྗེ་སུ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་སངས་རྒྱས་རྗེ་སུ ་དྲོན་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་མོས་པ་ལ་འཇོག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་རྗེ་སུ་དྲན་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པའི་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ནོང་ནས་རྣམ་པ་དུས་སངས་རྒྱས་རྗེ་སུ་དྲན་པར་བྱ་ཞེ་ན། མདོར་ན ་རྣམ་པ་བདུན་ལྟ་བུར་སངས་རྒྱས་རྗེསུ་དྲན་པ་བསྒོམས་ཏེ། རྣམ་པ་བདུན་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་སྒྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེསུ་དྲན་པར་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་པའི་སྐུ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་རྟག་ཏུ་མེད་པར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་རྗེ་སུ་དྲན་པར་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་མཆོག་ཏུ་ཁ་ན ་མཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་ཡིན་ཞེས་རྗེ་སུ་དྲན་པར་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛོད་པ་ཐམས་ཅད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་རྒྱུན་མི ་འཆད་པར་མཛད་དོ་ཞེས་རྗེསུ་དྲན་པར་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ལོངས་སྤྱོང་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེསུ་ངན་པར་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི། ་གོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱིས་མ་གོས་པའོ་ཞེས་རྗེ་སུ་དྲན་པར་བྱའོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ་དོན་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་ཐབས་ཀྱིས ་སེམས་ཅན་སྨིན་པ་དང་གྲོལ་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེ་སུ་དྲན་པར་བྱའོ།། འདོད་པ་བསྐྱེད་པ་ནི་གང་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ ་བཅོམ་པ་ཞེས་ཡང་ཆེས་པ་དང་། དེའི་ཆོས་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡིནོ། ཆེས་པ་ལ་འདོད་པ་བསྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་སངས་རྒྱ་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ ་སྦྱངས་པ་སྟོབས་རཱ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་སྐུ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡིད་ཆེས་པ་དང་། ཆོས་ལ་ཡང་བཤད་པའི་ཆོས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་གསོལ་པོར ་སྨྱོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་ཉིན་མོངས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡིད ་ཆེས་པ་དང་། དགེ་འདུན་ཡང་འཁོར་བའི་འདམ་ལས་རྒལ་དང་། འཁོར་བའི་འདམུ་ལས་རྒལ་བར་གྱུར་པའི་ལམ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡིད་ཆེས་པ་ནི་འདོད་པ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན ་གནས་པ་ནི་གང་ཉེ་བར་གྱུར་པ་དང་། ངོ་བོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དྲང་ལྡན་ཧཾ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་དང་པོ་ལྔ་འཇུག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉེ་བ་སྡོགསུ་གྱུར་པ་དང་རྩ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསམ་གཏིནྡ་དང་པོ་ནས་བཞི་པ་མན་ཊཱིད་ངོ་བོའི་ཏིང་ངེ ་འཛིན་དང་ལྡན་པ་ལ་རྣམས་ལ་ཏཱིངྒ་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།། དེ་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ནི་ཆུང་ངུའི་གནས་ཞེས་བྱའོ།། ངོ་བོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ནི་རྫོགས་པའི་གནས་ཞེས་བྱའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དག་ཉིད ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་པ་བཞག་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་བཅས་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉེ་རྭ་བ་སྡོམགས་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དབྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན ་ཅེས་བྱའོ།། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང་། བར་གྱི་བསམ་གཏན་རྣམས་ལ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པ་ཙམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་པའི་ཏིདྨ་ངེ་འཛིན ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཤེས་པ་དང་ལྡན་པས་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུ་དང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུ་དང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ལ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའང་རཱིམ་བཞིན་ཐོས་པ་དང་བསམས་པ་དང་བསྒོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། བསམས་པའི་ཤེས་རབ་གཉིས་ལ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་རྒྱུར་གྱུར་པའི ་ཕྱིརརོ།། ཤེས་རབ་ལ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་རྒྱུར་གྱུར། བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཞི་གནས་དང་ལྷ་མ་ཐོང་བསྒོམས ་པོཔའི་ཕྱིར་རོ།། མ་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདྲེས་པར་དམིགས་པཱ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། མདོ་སྡེ་ལ་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་དང་། ཆོས་དུ་བརྗོད་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། གླིང་གཞི་ལ་འདྲེས་པར ་དམིགས་པ་དང་། འཛིན་པ་ལ་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་དང་། འཆང་པ་ལ་འདྲེས་པར་དམྱིགས་པའོ།། མདོ་སྡེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་སྙེད་དུ་མུདོ་སྡེ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ན་མདོ་སྡེ་འབྱུང་བ་ཐམས ་ཅད་ཀྱི་དོན་འདི་ཙམ་དུ་འབྱུང་བར་ཟད་དོ་ཞེ་འམ། སྟོང་པར་ཟད་དོ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་མཱ་ལ་སྡེ་ལ་དམིགས་པ་ཞུས་བྱའོ།། ཆེད་དུ་བ་རྗོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་སྙེད་དུ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་རྒྱ་ཆེར་བཤ་པར་བྱ་བ་རྣམ ་ཀྱིས་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ན་འདི་སྐད་དུ་སྟོན་པར་ཟད་ཅེའམ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོང་པའི་དོན་ཅེས་དམིགས་པའི་ནི་ཚོད་དུ་བརྗོད་པ་ལ་འདྲེས་པར་དམིགས་པའོ།། གླིང་གཞི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་སྙེད་གྲོང་གཞི ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་ན་འདི་སྐད་དུ་འཆད་པར་ཟད་ཅེའམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཡང་སྟོན་པར་ཟད་དོ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་གླེང་གཞི་ལ་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཛིན་གནས ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་ཐ་དད་ན་ས་ཆོས་དང་དོན་གཟུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མདོར་བསྡུས་ན་འདི་སྐད་དུ་སྟོང་པར་ཟད་དོ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་འཛིན་པ་ལ་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཟད་པའི ་བར་དུ་དམིགས་འདྲེས་པར་དམིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་བདག་གི་གཞན་ལ་བཤད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་འཕགས་པ་ངག་གིས་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དོན་མདོར་བསྡུས ་ན་ཐང་འདི་སྐད་དུ་འབྱུང་བར་ཟད་ངོ་ཞེ་འམ?། ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོང་པར་ཟང་ངོ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་འཆུང་པ་ལ་འདྲེས་པཪྵ་དམ་གོ་ས་པཱའོ་ཞེས་བྱའོ།། མིང་ལ་དམིགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་ལླ། མིང་ནི་ལཱུ་བྱིན་ངང་མཆོད་སྦྱིན་ཞེས ་བྱད་གཟུགས་དང་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་འདི་ལ་འདི་སྐད་ཅེ་སཾ་བྱ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་མྲིང་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་སཱ་ལ་དམིགས་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མིང་མང་པོ་འདུ་སྔོ་པ་ལ་ཚིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་འདུས ་བྱས་ཐམས་ཅད་མ་རྟག་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།། མདོ་སྡེ་འདིའོ་ནང་ནས་ཆེག་འདི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་ཞེས་འམ། ཚིག་འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡི་གེ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཨཾ ་དང་ཀ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པ་ལ་ཡི་གེ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་ལཾ་དམིགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་ལྔ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱིས་བཏགས་པའི་བདགུ་དང་སེམས ་ཅན་མེད་དོ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས ་དང་འདྲ་སྟེ། རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་བདག་མེད་པ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་དང་གཞན་དང་གཉིས་ཀའི་ལུས་ལ་གཙང་བ་ལ་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པའི ་རྣམ་པར་དམིགས་པ་ནི་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཟུགས་མེད་པའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་དམིགས་པ་དང་། སེམས་མི་རྟག་པར་དམིགས་པ་དང་། ཆོས ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་དམིགས་པ་ནི་གཟུགས་མེད་པའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡོངསུ་ཤེས་པའི་ངེས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཡོངསུ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོངསུ་ཤེས་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་བྱའོ།། དེ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པས་སྡུས་པ་ལ་བྱའོ།། ཡོངསུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ན་དེ་ཉིད་མི་རྟགས་པ་དང་། ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོངསུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་དོན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ།། དེ་ལ་སྐད་ཅིག་མཱ་རེ་རེ ་ལ་འཇིག་པས་ན་མཱི་རྟག་པའོ།། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྗོན་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་བའོ།། ཕུང་པོའི་ནང་ན་མྲྀ་སྟེགས་ཀྱི་བཏགས་པའི་བདག་རྟགས་པ་མེད་པས་ནཱ་སྟོང་པའོ།། ཕུང་པོ་ཉིད་མུ་སྟེགས་ཀྱིས་བཏགས་པའི་བདག ་རྟགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ན་བདག་མེད་པའོ།། ཡོངསུ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ནི་ལམ་མོ་ཞེས་བྱེ་བ་ལ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མཱི་རྟག་པ་ལ་སོགསཱ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལགྲ་བརྒྱད་དེ། དེ་ལ་ཡང ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོངསུ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡིང་དག་པའི་ལྟ་བས་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ ་ཝཱར་བུར་ཤེས་པར་བྱས། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་ཡོང་སུ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།། དེ་རབ་ཏུ་རིག་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལོ།། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ་ཞེས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་དེ་རབ་ཏུ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྒོམ་པའི་རྣམ་པ ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བསྒོམས་པའི་རྣམ་པ་བཞི་དང་། བསྒོམ་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཡོད་པ་ལས་བསྒོམ་པའི་རྣམ་པ་བཞིན་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ནས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ལྔ་བསྒོམ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། མུ་སྟེགས་ཀྱིས་བཏགས་པའི་བདག་ནི་མེད་པ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ལ་ཡང ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བྱ་དང་། སྟོང་པ་དང་བདགུ་མེད་པའི་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ལྔ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ནུ་ཚེས་ལ ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པར་བསྒོམས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འདི་དག་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ལུས་བྱུང་བུར་ཟད་དོ་ཞེས་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ།། མཐོང་བའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་མཐོང་བྱའི་ལཱམ་སྐྱེས་ཏེ། རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་ཏེ། སཱ་དང་པོ་ཐོ་པའི་ཚེན་སྟུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་སོགས་པ་བཟོད ་པ་བརྒྱད་ལ་གནས་པ་ནི་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པོ་ཞེས་བྱའོ།། ཡེ་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ནི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལ་གནས་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི ་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡུང་ན་ཞི་གནས་བསྒོམ་པ་ལ་གནས་པའི་ཚེ་ན་ནི་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པའི་དུས་ན་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལས་སྒོམ་པའི ་རྣམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་འདུན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་བསྒོམ་པ་ལ། བསྒོམ་པའི་རྣམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཡང་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞིནས་བརྩམས་ཏེ། འཕགས་པའི ་ལམ་གྷི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུའོ།། མི་སྡུག་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ན་གི་ལུས་དང་ཕྱིའི་ལུས་དང་། ཕྱེན་དྲོ་གཉིས་ཀའི་ལུས་ལ་གླང་པའི་རྒྱུས་ནས་རྒུང་པའི་མཐིལ་གྱི་བྱུར་དུ་ཁྲག་དྲུང་རྣག་ལ་སོགས་པས་གང ་བྱར་དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པར་སྤྲོས་པ་དང་། བམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བསྒོམ་པ་ནི་མི་སྡུག་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདིས་ནི་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བྱཞག་པ་བསྟན་ཏོ།། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པ་བསྒོམས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་། ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཚོར་བ་བདེ་བ་ཡང་མཱ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒོམ་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཚོར ་བབདེ་བ་ཡང་ནམ་ཞིག་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བས་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཚོལ་བ་དེ་བདེ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང ་མ་ཡིན་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལྔ་དང་ལྡན་པས་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བ་གཞག་པ་བསྟན་ཏོ།། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་དང་། ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་སྐད་ཅིག་ཏུ་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་། འདོད་ཆགས་མེད་པར་འགྱུར་བྱ་དང་། སྐད་ཅིག་ཏུ་ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྐད་ཅིག་ཏུ་གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་དང་། ་གཏི་མུག་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཞི་བ་དང་མ་ཞི་བར་འགྱུ་རོ་ཞེསྡ་བསྒོམ་པ་ནི་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྟེན་ཏོ།། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་སོ།། འཁོར་བའི་དུས་ནནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་བདྲ། མྱ་ངན་ལས་འདས ་པའི་དུས་ན་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་ཟད་ཀྱི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་པའི་བདག་རྟག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བསྒོམ་པ་ནི་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ལ ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བསྟན་ཏོ།། འདིས་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྟན་ཏོ།། རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་སེམས ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དགེ་བ་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མོས་པ་བསྐྱེད་འབད་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ནི་རབ་ཏུ་ཐོབ་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནཱི་ཡཱང་དག ་པར་སྤོང་བའི་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། བསྟེན་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསླབ་པོ་གསུམ་གྱིས་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བའི་ཚེས་སྐྱེས་པའི་རྣམས་འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པ་དང་རྒྱ་ཆེར་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང ་ནས་ཡང་དུ་དེ་ལ་བསྒོམ་པ་ནི་བསྟེན་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་གཉིས་པའོ།། གདོན་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསླབ་པ་གསུམ་གྱིས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགསུ ་འགྱུར་བ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མོས་པ་བསྐྱེད་འབད་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ནི་འདོན་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ས་ནི་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་གསུམ་པའོ།། སྡིག་པ་མི་དག ་བིའི་ཆོས་སྤངས་པ་ཡང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་དེ་དག་རྒྱུན་ཏུ་སྐྱེ་བ་ལས་སྐྱོ་བའི་རྒྱུན་བཅད་པའོ།། ཡང་སྡིག་པའི་ཆོས་དེ་དྲག་གི་ས་བོན་སྤངས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་སྡིགས་པའི་ཆོས་སྐྱེས་ཟིན ་པའི་རྣམས་ནི་སྤང་དུ་མེད་དེ། རང་ཉིད་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འགག་པར་འགྱུར་བས་སོ།། གཉེན་པོ་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་གཉེན་པོ་འདོད ་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་མི་གཙང་བ་སྒོམ་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གྱི་གཉེན་པོར་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་དང་གཏི་མུག་གི་གཉེན་པོར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་བསྒོམ་པ་ནི་གཉེན་པོའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཡང ་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞིན་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་གཉེན་པོ་ལ་སྒོམས་ན་བག་ཆགས་བཅོམ་པར་འགྱུར་རོ།། བབ་ཆགས་བཅོམ་ན་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། མ་སྐྱེས་པ་སྤོང་བའི་ཐབས་ཀྱང་དེ་ལྟ ་བུའོ།། འདི་ཡན་ཆད་ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་བཞི་བསྟན་ཏོ།། བཤད་དོ།། ཆོག་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་ནི་དང་བ་བསྐྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པའི་སྤྱང་བ་བཞི་ཙོམ་གྱི་དགེ་བས་ཆོག་པར་འཛིན ་ཅིང་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་མི་ཚུལ་བ་ལ་དེའི་གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམས་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པོ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ད་པ་སྐྱེས་པའོ།། དད་པ་སྐྱེས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དགེ་བའི ་རྩ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། མོས་པ་དང་དགའ་བ་དང་སྤོ་བ་སྐྱེད་པ་སྟེ། འདིས་ནི་མོས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྟན་ཏོ།། ག་ཡང་བ་དང་ཐེག་ཚོམ་གྱི་གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་ནི་ནམ་འབད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས ་རྩོམ་པ་ནི་རིམ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་པ་ན་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ལ་སེམས་གཡེང་བ་ཞེས་བྱའོ།། བསྒོམ་པའི་ཡུག་སྭཱ་པྣོ་ལ་ཡིན་ན་མི་མ་ཡིན་སྐམས་དུ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཡེང་བའི་གཉེན་པོར་ནི་འབད་པ་ཡིད་ལ་བྱའོ།། ཐེ་ཚོམ་གྱི་གཉེན་པོར་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། རིམྦ་བཞིན་ནོ།། ཇི་ལྟར་གཉེན་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་ན་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་སེམས་གཡེངས ་ཤིང་ཕྱར་བར་གྱུར་པ་དང་། མི་གཡེངས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འབད་པར་བྱའོ།། ནམ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུརྱ་པ་ནུ་མ་བཙ་ལ་ཏེ། ཝེ་ལོའི་དབང་དུ་བྷྱ་ས་ན་ནི་ཐེ་ཚོམ་ལས་ཐར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་ལ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གཞིགས་ཤིང ་བརྟགས་ཏེ་སྦྱང་ན་ཐེ་ནི་ཚོམ་མེད་པར་འགྱུར་བས། ཐེ་ཚོམ་གྱི་གཉེན་པོ་ནི་བུརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ།། རྒོད་པའི་གཉེན་པོར་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་ནཱི་ནམ་སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལཾ། སྔོན་རྩེད་མ་བྱས་པ་དང་། བརྒང ་པ་ལ་སོགས་པ་དྲན་ནས་སེམས་འཕྲོས་པར་གྱུརརཱ་བ་ནི་རྒོང་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་མོ།། ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་པ་ན་སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་གཡེངས ་པ་ལས་ཞི་གནས་དད་ཀྱིས་བླན་ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལས་བླ་ན་ན་ས~ཾ་བཞག་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞུམ་པའི་གཉེན་པོར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་བསྒོམ་པ་ནི་ནམ་སེམས་རབ་ཏུ་གཟེངས་བསྟོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཞུམ་པའི་ནི་ལེ་ལོའི་དབང་དུ ་གྱུར་ན་སེམས་སྤྲོ་བ་མེད་པ་དང་གཉིད་དང་། རྨུགས་པ་དང་ནོན་པ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོ་རོ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་མོ།། ནམ་ལྷག་མཐོང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་ནི་སེམས་རབ་ཏུ་གཟེངས་བསྟོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྨུགས་པའི ་གྱུར་དང་ལྷག་མཐོང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་འབྲས་བུར་བསམས་ནས། སེམས་སྤྲོ་བ་དང་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་དག་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་དང་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱའོ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོ་ག་པར་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་མོས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྟན་ཏོ།། གཡེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་བརྩོན་འགྲུསོ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྟོན་ཏོ།། རྒོད་པའི་གཉེན་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སེམས ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྟན་ཏོ།། ཞུམ་པའི་གཉེན་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དཔྱོད་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྟོན་ཏོ།། རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ།། སེམས་གནས་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི ་རྣམ་པཱ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ཐོབ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ལ་སེམས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཞི་ཐོབ་པ་ལ་སེམས་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་དང ་པོར་གཉིསུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་པ་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས ་བའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྒོམ་པར་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་བསྒོམ་ཞེ་ན། ཡིད་ཆེས་པའི་རྣམ་པར་བསྒོམས་ཏེ། ས་དང་པོའི་དུས་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ལ། བསོད་ནམས ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་དག་སྒྲུབ་ཅིང་ཐོབ་པར་བྱར་རུང་ངོ་ཞེས་སེམས་པ་ནི་ཡིད་རྗེས་པའི་ན་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་དདྷཱ་པཱ་རེ་ལྔ་པོ་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཡིད་ཆེས་པ་རྣམས་ལ་བསྒོམས་པ་དེ ་བཞིན་དུ་འབད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དད་པའི་དབང་པོས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚིགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡིད་ཆེས་པའི་རྣམ་པས་བསྒོམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཀྱང་འཇིག ་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ལ་རྟོགས་པ་དང་། མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་འབད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བ་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་བསྟན་ཏེ། ཆོས་མི ་བརྗེད་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དད་པའི་དབང་པོས་ཡིད་ཆེས་པར་བྱས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོས་མ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་དེ་སེམས་ལ་མ་རྨུགས་ཤིང་སེམས་ལ་གསལ་བར་སྣང་བའི ་མཚན་ཉིད་དུ་བསྒོམ་པ་ནི་སེམས་མི་བརྗེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་དྲན་པའི་དབང་པོ་བསྟན་ཏོ།། སེམས་གནས་པའྀ་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དྲན་པའི་དབང་པོས་མ་བརྗེད་པར་བྱས ་བའི་ཆོས་ངོ་ཉིད་ལ་སེམས་འདའ་སྟེ། རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་པ་ནི་སེམས་གནས་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་ཀྱི་སྟེ། འདིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་བསྟན་ཏོ།། རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དེ་ལྟར་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞག་ན་ཆོས་དེ་དག་གི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལྡོག་པར་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་བསྟན་ཏོ།། ། ་འདི་ཡན་ཆད་དུ་དབང་པོ་ལྔ་བསྟན་ཏོ།། དབང་པོ་དེ་དག་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་བཅོམ་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྟོབས་རྣམས་ལའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་དད་པའི་དབང་པོ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང་པོའི་ལྔ་པོ་ཉིད་ལ་ནམ་མི་མཐུན ་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་ཤིང་དེ་དག་གི་དབང་དུ་མ་གྱུར་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཚེམས་པའི་ཚུལ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ནི་སྨྱོ་བས་ལྔ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་མཱི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་མ་དད་པ་དང་། ལེ་ལོ་དང་དྲན་པ་ཉམས་པ ་དྲང་\ུ0f7fགཡེང་བ་དང་། འཚལ་བའི་ཤེས་རབ་སྟེ། ན་མ་མུ་དད་པས་མི་འཕྲོགས་པའི་དུས་ན་ནི་དད་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ།། ན་མ་ལེ་ལོས་མི་འཕྲོགས་པའི་དུས་ན་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ།། ན་མ་དྲན་པ་ཉམས་པས ་མི་འཕྲོགས་པའི་དུས་ན་ནི་དྲན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ།། ནམ་གཡེང་བས་མི་འཕྲོག་པའི་དུས་ན་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཞེསྡ་བྱའོ།། ནམི་འཆངས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པའི་དུས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས ་འདི་ཡན་ཆད་སྟོབས་ལྔ་བཤད་དོ།། དབང་པོ་ལྔ་དང་སྟོབས་ལྔ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གང་གི་མ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་མེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། དང་པ་ལ་སོགས་པ་གཉེན་པོ་ཉིད་དུ་འདྲེན་པར་འབྱུང་བ་ན་ནི་དབང ་བོ་ཞེས་བྱའོ།། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མ་འདྲེས་པར་གཉེན་པོར་འབའ་ཞིག་འབྱུང་བ་ན་ནི་སྟོབས་ཞེས་བྱ་སྟེ་བྱེ་བྲག་ནི་དེ་ཡོད་དོ།། ཡང་དྲུག་བྱང་ཆུབ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཟད་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་སྟེ། མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྔར་སྤངས་པ་ལ་ནི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཕྱིན་ཆད་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མི་འབྱུང་བ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ནས་དང་པོར ་ས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་ནས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྤངས་ཏེ། གཉིསུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་ལ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་སེམས་ལ་གསལ་ཞིང་མ་བརྗེད་པར་བསྒོམ་པ་ལ་ནི་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ ་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡང་དྲན་པར་བྱེད་པས་ན་འདིས་དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཉིད་ལ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཟད་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་སམ། གཉིས ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེའི་མཚན་ཉིད་མི་བརྗེད་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡིད་གང་གི་དུས་ནི་ཤེས་ཞེ་ན་ས་དང་པོའི་དུས་ན་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས ་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་ཆོས་རབ་ཏུ་འབྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། སྤྲོ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ལ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་སྤྲོ་བ་ཞེས ་ཞེས་སྟེ། དེ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་བྱེད་པས་ན་འདིས་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། ཡིད་བདེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ནས་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་ཡིད་བདེ་བ་ཞེས ་བྱ་སྟེ། འདི་ཡང་ས་དང་པོའི་ཚེ་རྟོགས་ནས་དགའ་བ་སྐྱེས་པས་ན། ས་དང་པོའི་མཽང་ཡང་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བཏགས་ཏེ། དེས་ནི་དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། ལས་སུ་རུང་བ་དང་ཞེས་བྱང་བ་ལ། ལུས་ཤིན་ཏུ་བྱ་བ་དང་།། ་སེམས་ཤིན་ཏུ་བྱུང་བ་ལ་སུ་རུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ལུསོ་ལ་སུ་རུང་བ་ནི་བདག་གི་དགོས་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་ལུས་ཡང་ཞིང་ཟོ་མདོག་བདེ་བའོ།། སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ནི་ཞུམ་རྒོད་མེད་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་དང་། སེམས་གུསལ ་བ་སྟེ་འདིས་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། སེམས་གནས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཟད་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་ཤེས་སམ། དེ་བཞིན་ཉིད་མ་བརྗེད་པར་བྱས་པ་ལ་སེམས་གནས་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་འདིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། མཉམ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཞག་པ་ལས་ཞུམ་པ་དང་རློད་པ་གཉིས་མེད་པར་བསྒོམ་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཐོག་མའི་དུས་དང་། བར་གྱི་དུས་དང་། ཐ་མའི་དུས་སོ།། དེ་ལ་བཏང་སྙོམས ་ཀྱི་ཐོག་མའི་དུས་ཀྱི་ནི་ཞུམ་རྒོད་གཉིས་སེམས་མ་མཉམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན། ཞུམ་རྒོད་སྦྱངས་པའི་སེམས་དང་པོར་ཐོབ་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཐོག་མའི་དུས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་ཕན་ཆད་ཞུམ་རྒོད་སྤངས་པའི་སེམས་མཉམ ་བ་ཉིད་ལ་སེམས་དང་གིས་གནས་པ་ནི་བར་གྱི་དུས་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་དུས་ན་རིང་དུ་མི་བསྒོམས་པས་ཞུམ་རྒོད་འབྱུང་བའི་དོགས་པ་ཁྲོད་པ་ལས་རྣལ་འབྱོར་བས་ཡུན་རིང་དུ་བསྒོམས་ནས་ཞུམ་རྒོད་འབྱུང་བའི་ངོགས་པ་ཡང་མེད་པར ་བསྒོམ་པ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་ཐ་མཱི་དུས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ཡན་ཆད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་བསྟན་ཏོ།། ཐོག་མ་གདོན་མ་ཟ་བའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས ་པ་ནི་ཐོབ་པ་གདོན་མི་ཟ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ།། དེ་ལྟར་ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ས་བཅུ་མན་ཆད་དེ་ཉིད་ལ་བསྒོམ་པ་ནི་ཐོབ་པ་གདོན་མི་ཟ་བའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་བསྒོམ་པས་ནི ་འདིས་ནི་ཡང་དག་ལྟ་བལྟ་བ་བསྟན་ཏོ།། ཡོངསུ་སྦྱངས་པའི་ས་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ནས་རྣལ་འབྱོར་པས་མཉན་པ་དང་བསམས་པའོ།། བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པ ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ཤིང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱོས་པའི་ས་དང་པོ་ལ་ཡོངསུ་སྦྱངས་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སཽ་ལངས་ནས་བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཞེས་བཏགས་ནས ་མཉན་པ་དང་། བྱ་སེམས་པ་དང་། བསྒོམ་པའི་རིམས་པས་རྟོགས་སོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཡོངསུ་སྦྱངས་པའི་ས་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པས་རྟོགས་པས་ན་འདིས་ནི་ཡང་དག་ད ་རྟོག་པ་བསྟན་ཏོ།། ཕ་རོལ་ཡང་དག་པའི་རླིག་པའི་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་སྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ།། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པས་ས་དྲང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཇི་ལྟར་རྟོག་སྨྲ་པ་དེ ་ཁོ་ན་ཁྱོད་དུ་མ་ཆུད་པ་རྣམས་ལ་ཚིག་གིས་འཆད་ཅིང་གློ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ལ་ཡང་དག་པར་རིག་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་ཡང་དག་པའི་ངག་གིས་བྱེད་པས་ན་འདིས་ནི་དག་པའི་ངག ་བསྟན་ཏོ།། འཕགས་པ་བདུན་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་ཞུགས་པའི་རྣམ་པ་ལྔ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཕགས་པ་རྣམས་དས་པོའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ནི་འཕགས་པ་འདུན་པར་བྱེད་པའི་ཁྲིམས་ཞེསབྱ ་སྟེ། དེ་ཡང་སྲོག་གཅོད་པ་ནས་ལོགས་པར་ལྟ་བའི་བར་དགྲ་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤངས་ཤིང་རང་བཞིན་གྱི་དགེ་བ་བཅུ་ལ་གནས་པ་ནི་འཕགས་པ་འདུན་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་ལ་གནས ་པར་ཞུགས་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ཡང་དགེ་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་བྱེད་པས་ན་འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའི་བསྟན་ཏོ།། བསྙུངས་པའི་ཚུལ་ཀུནི་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྷུང་གརྗེད་དང་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པ་ལུང་ལས་ཇི་སྣང་འབྱུང་བ་ལས་ལྷག་པར་མི་འཚོལ་ཞིང་སྦྱངས་པ་དང་། གཡོ་དང་སྒྲས་མི་འཆོལ་བའི་ནི་བསྙུངས་པའི་ཚུལ་དུ་ཀུན་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པ་ལ ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཚོར་བུས་བྱེད་པས་ན་འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་བསྟན་ཏོ།། སྔོན་ཡོངསུ་བསྒོམ་སྔ་པས་ཐོབ་པའི་ལམ་ལ་གོམས་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི ་ས་ནས་སུ་དང་པོའི་བར་དུ་བསྒོམས་པས་ས་དང་པོའི་ཚེ་བརྩོན་འགྲུས་ཁྱད་ཞུགས་པ་ནི་སྔོན་ཡོངསུ་བསྒོམས་པས་ཐོབ་པའི་ལམྲ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་ས་གཉིས་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆང་བརྩོན་འགྲོས་ཁྱད་ཞུགས་པོ ་ཉིད་ལ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་གྲོམས་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡད་ཡང་དགྲ་རྩོལ་བས་བྱེད་པས་ན་འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་གནས་པའི་མཚན་མ་མྱི་བརྗེད་པའི་རྣམ་བསྒོམ ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའོ།། ཆོས་དེ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འཇོག་པ་ནི་གནས་གོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་འཇོག་པའི་ཚེ་ཞུམ་པ་དང་རྒོད་པའི་ཚེ་གཉེན་པོ་མཚན ་མ་རྣམ་པ་གསུམ་མི་བརྗེད་པར་བྱེད་པ་ནི་མཚན་མ་མི་བརྗེད་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དག་པས་བྱེད་པས་ན་འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་བསྟན་ཏོ།། མཚན་མ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་ཞེ་གནས་ཀྱི་མཚན ་མ་དང་། གཟེངས་བསྟོང་པའི་མཚན་མ་དང་། གཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མའོ།། དེ་ལ་ནམ་སེམས་རྒོད་པར་གྱུར་པའི་དུས་ན་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་བསྒོམས་ཏེ་རྒོད་པ་ཞི་བར་བྱའོ།། ནམ་སེམས་ཞུམ་པར་གྱུར་པའི་དུས་ན་ནི་གཟེངས ་བསྟོད་པའི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱས་ཤིང་སེམས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེ་བར་བྱའོ།། ནམ་ཞུམ་རྒོད་སྤངས་ཏེ་སེམས་མཉམ་པར་གྱུར་པའི་དུས་ནཱ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བས་ཞིང་སེམས་མི་བསྐྱོང་བར་གཞག་གོ།། སེམས་གནས་པ ་མཚན་མ་མེད་པ་གནས་ཡོངསུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་ཞུམ་རྒོང་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེའི་གཉེན་པོ་མཚན་མ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ཡིང་མི་དམིགས་མི་གནས་པ་ལ་སེམས ་གནས་པ་མཚན་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་མཚན་མ་མེད་པ་བསྒོམས་པ་ཉིད་གནས་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྦྱིན་ཞུམ་རྒོད་དང་བཅས་པའི་གནས་དང་བྲལ་ནས་ཞུམ་རྒོད་མི་འབྱུང་ཞིང་སེམས་རྣལ་དུ་འདུག ་དྭའི་གནས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་གནས་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བྱེད་པཱ་སཱ་ན་འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་ཏེ། འདི་ཡན་ཆད་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ། ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་བཤད་པ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ང་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷ་མཐོ་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་བཤད་པའི་སྐབསུ་བབ་སྟེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བཤད་པོ་ནི་གང་ཡང་མང། ་བཤད་མི་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གོང་དུ་ཡིད་ལྔ་བྱེད་པ་བཤད་པ་དང་། འོག་ནས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱང་ཞི་གནས་དང་ལྷ་མཐོང་གི་ཆར་སུ་རྟོགས་པར་ཟད་དེ། ་ཞི་གནས་དང་རྟག་མཐོང་དུ་འདུས་པས་ལོགས་ཤིག་དུ་བཤད་མི་དགོས་སོ།། ལེགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གནས་ན་རྡོ་ལེག་ན་བསལ་བ་དང་། ལྟ་བའི་མཚན་མ་བསལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས ་གནས། ན་ལེན་སེལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་མུ་སེལྔ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ལེགས་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའང་གནས་ངན་ལེན་སྤེལ་བ་དང་། ལྟ་བ་སེལ་བའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་གཉིས་གཞག་གོ།། དེ་ལ་གནས་དོན་ལེན་རྣམ་པ ་གཉིས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་། སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ཏོ།། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་གཽནས་ངན་ལོན་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའིམི་དགེ་བ་བྱེད་པའོ།། སེམས ་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ནེ་མི་ལུས་མ་དགེ་བ་སྤྱད་པའི་རྒྱུ་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེས་སྡང་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལ་གཡོ་བ་སྟེ། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ནི་གནས་ངན་ལེན་སེལ་བར་བྱེད་པའོ།། འཇིག་ཚིགསུ་ལྟ་བ ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་བསྙེམས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་བསྙེམས་པའི་བག་ཆགས་ལ་ལྷའི་བའི་མཚན་མ་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ ་ཆུང་བས་ནི་ལྟ་བའི་མཚན་སེལ་བར་བྱེད་དོ།། ཡང་དག་པར་ནོད་པ་ནི་གང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་སངས་རྒྱས་དྲང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་གདམས་པ་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིག་ས་ལ་གནས་པས་བྱང ་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཞི་ཐོབ་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ལ་གནས་པ་དེ་ས་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མན་ངག་སངས ་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པ་ལས་ལེན་ཅིང་འཛིན་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ནོ་དྲྀ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། སྦྱོར་བ་ཅན་གྱི་ཡིད་ལོ་བྱེད་པ་དང་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱི་ར། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྲངས ་ཉེ་བར་རྟོག་ས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ཡན་ལ་བཅུ་གཉིས་སོ།། གསུང་རབ་དེ་དག་གི་མྲིང་དྲིང་ཚིགས་དང་ཡི་གེའོ་གྲངསུ་ཡོད་པ ་རྟོགས་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྲངས་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་གིས་མདོ་སྡེ་ལ་སྩོགས་པའི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གྲོའི་གྲངས་ཉེ་བར་རྟོགསུ་བའོ་ཞེས་བྱ ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡིད་ལ་བྲེད་ཅིང་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་གང་གིས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་གསུཔ་རབ་འདིའི་ནང་ནས་མིང ་གི་གྲངས་ནི་འདི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་། ཚིག་གི་གྲངས་ནི་འདི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་། ཡི་གེའི་གྲངས་ནི་འདི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་བ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་གྲངས་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱོར་བ་ཅན་གྱི་ཡོ་ལ ་བྱེད་པ་གཉིས་ལས་བསྟན་པའོ་ཕྱིར། འཇུག་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ནི་གང་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་འཇུག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཆོས་ཀྱི་ཚད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བྱའི་ཕྱི་རུ་སྦྱོར་བ་ནི་འཇུག ་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅ་ནོ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གང་གིས་བྱ་བབཱ་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་ཤེས་འམ། གང་ཟག་གླང་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། རྣམ་པ་གཉིས་ལ་འཇུག་པ་ཉེ་བར་རྟོག་ས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི ་ཚད་ལ་འཇུག་པཱ་ཉེ་བར་རྟོགས་པ་དང་། མིང་དང་ཚིག་གཉིས་ཀྱི་ཚད་ལ་འཇུག་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའོ།། དྲོན་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་ལ་འཇུག་པ་དང་། མིང་དང་ཚིག་གི་ཚད་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའོ། ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་ཡོད་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཚང་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་ནི་ཨཱ་ནས་ཀའི་བར་དུ་བཞི་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ལྷས་བྱིན་དང་མཆོད་སྦྱིན་ཞེས ་མིང་དུ་རྟགས་པ་དང་། འདུས་བྱས་མི་རྟག་ཅེས་ཚིག་ཏུ་བཏགས་པ་རྣམས་ལ་ཚད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་མིང་དང་ཚིག་གི་ཚད་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ ་ལ་སོགས་པ་མདོ་སྡེ་དེ། དེ་དག་གི་ནང་ནས་མིང་དང་ཚིག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། སྦྱོར་བ་ཅན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ནི། གང་གིས་གཉིས་གཟུང་ནས ་ཀུན་རྟོགས་པ་གཉིས་ཉེ་བར་རྟོགས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གླང་ཟག་གང་གིས་ཤེ་འམ། ཡིད་ཝཾ་བྱེད་པ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མིང་གཟུང་བ་དང་དོ་ན་གཟུང་བའི་སྐྱོ་ནས་ས ་དང་དོན་གཉིས་རྟོགས་ན་དེ་གཉི་ཀའི་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་ནཱི་ཀུནྡ་རྟོགས་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་མིང་ལ་ཀུན་རྟོགས་པ་གཟུང་སྟེ། དོན་ལ་ཀུན་རྟོགས་པ་གཟུང ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་དང་། ལྷས་བྱིན་དང་། མཆོད་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཤེས་པ་ནི་མིང་ལ་ཀུན་རྟོགས་པ་གཟུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་མཱི་ཤེས་ནས་རུ་མ་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ལ་དེའི་དོན་གྲང་ཡིན ་ཞེ་ན་ན་ལྟོ་ཟླུམ་པོ་སྐྱེ་དང་སྟེང་སྟེང་པོ་ཆུ་ཐུག་སུ་རུང་བ་སྟེ། རྟོགས་པ་ནི་མིང་གི་སྒོ་ནས་དོན་ལ་ཀུན་རྟོགས་པ་གཟུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཀུན་རྟོགས་པ་གཟུང་སྟེ། ཀུན་རྟོ་གྲས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བུམ་པཱ་ཞེས་པའི་དོན ་ལྷོ་ཟླུམ་པོ་རྐོ་དང་སྟེང་སྟེང་པོ་ཆུ་ཐུག་སུ་རུང་བ་དེ་ལ་མིང་དུ་ཇི་སྐད་བྱ་ཞེ་ན་དེ་ལ་ནི་བུམ་པ་ཞེས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་དོན་གྱི་སྒོ་ནན་མིང་དུ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ།། ཡི་གེ་ནི་ཀུན་ལ་བཏགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ ་ནི་ཡི་གེ་ཀ་དང་ཨ་ལ་སོག་སྭ་བ་གུག་སྐྱེད་མེད་པ་རྣམས་ལྭ་ནི་ཀུན་བཏགས་པ་ཞེས་མི་བཞག་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡི་གེ་འབྲུ་གཅིག་ལ་ནི་མང་མེད་དོ།། མིང་མེད་པས་ན་དེ་དོན་བརྟགས་ཏུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། ་སྦྱོར་བ་ཅན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རིམ་པོ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ནི། གང་གིས་མིད་ཀུན་འཛིན་པ་སྔོན་བྱས་པའི་དོན་འཛིན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཉེ་བར་རྟོགསུ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྔར་མིང་བཏགས་ཤིང་ཤེས ་པར་བྱས་ནས་དེ་ནས་མིང་ཤེས་ཟིན་པའི་འོག་ཏུ་དོན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ནི་རིམ་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་དག་ཐ་སྙད་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་དང་ལྷས་བྱིན་དང་མཆོད་སྦྱིན ་ཞེས་བྱ་ལ་སོགས་པ་མིང་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།། དེ་ལྟར་མིང་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱས་ནས། དེ་ནས་དོན་གྱི་དངོས་པོ་འདི་ལ་མིང་དུ་ཇི་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་འམ་ཞེས་འམ་མཽང་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ།། མ་ཞེས ་མིང་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་ལ་རྟོག་གོ།། སྦྱོར་བ་ཅན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལྔ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་རྟོག་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཆོས་བཅུ ་གཅིག་རྟོགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའོ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ།། གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་རབ་ཏུ་རྟོག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མིང་དུ་བཏགས་པ་དང་དོན་དུ་བཏགས་པའི་ཆོས་འདི་ངག་ནི་གྱི་ན་བརྙེན་མར་བཏགས་པར་ཟད་དོ་ཞེས་ཁོང ་དུ་ཆུད་པ་ནི་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དོན་ལ་མིང་བཏགས་པ་རྣམས་ཀྱང་གྱི་ན་གློ་བུར་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། མིང་ལ་དོན་དུ་བཏགས་པ་རྣམས་ཀྱང་གྱི་ན་གློ་བུར་དུ་བཏགས་པར་ཁོང་དུ ་ཆུང་པ་སྟེ། དེ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲུད་ཀྱི་དུས་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ།། ཡང་དག་པར་སྣ་ང་བའི་མཚན་མ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཆོས་དེ་དྲུག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སཾ་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་སྣང ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་སྣང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལ་མཚན་མ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་སྣང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་འདི་དག་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ ་སྣང་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་སྣང་བའི་མཚོན་མ་རབ་ཏུ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་མོས་པ་སྤྱོད་པོའི་ས་རྩེ་མོའི་དུས་ན་དེ་ལྟར་རྟོག་སོ།། དོན་མི་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི ་བའི་དུ་ཡུལ་དྲུག་ལ་བྱ་སྟེ་ཡུལ་དྲུག་པོ་དེ་དྲུག་ལྔ་མི་རྟོག་ཅིང་། དེ་དག་སེམས་ལ་སྣང་བར་ཐམས་ཅད་སྤོངས་ནས་མི་སྣང་བར་གྱུར་པ་ལ་དོན་མཱི་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡང་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས ་བཟོད་པའི་དུས་ན་རྟོག་སོ།། དམིགས་པ་མི་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡུལ་དྲུག་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་སེམས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ཁོང་དུ་ཆུད ་པ་ནི་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་བ་མེད་དང་དེ་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི། ་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དྲང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྤངས་ནས་མཐོང་བའི་ལམ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་མཚོན་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ནི་ཆོས ་ཀྱི་དབྱིངས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའང་སྲ་དང་པོའི་ཚེ་ཁྲོང་དུ་ཆུད་དོ།། གང་ཐོག་ལ་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཐོང་བའི་ལམན་ཉན་ཐོས་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད ་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་ཏེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ཙོམ་དུ་ཟད་ཀྱི་མུ་སྟེགས་ཀྱི་བཏགས་པའི་བདག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་ཆོ་སཱ་ལ་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་ཏེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་བཞིན་དུ་མེད་དོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།། བསམ་པ་ཆུང་ངུ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན ་ཐོས་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་བསམ་པ་ཆུང་ངུས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདག་གི་དོན་ཙམ་བྱ་བ་དང་། གང་ཐོག་ལ་བདག ་སྐྱེ་བ་ཙམ་ལས་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྒྱུ་ཆེན་པོར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་རྣས་པ་བ་རྟགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བནྡྷ་བའི་བྱུང་ཆུབ་སེམས་དཔར་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་རྒྱ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་རྐྱེན ་བློའི་བསམ་པ་རབ་ཏུ་རྟོག། སུ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམསྣ་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བ་རྟོགས་པ་དང་། གང་ཟག་དྲང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཇི་ལྟར་རྒྱོས་ཁོང་དུ་ཆུད་བྱའི་ཆོས་རྣམ་པ་གཞག་པཪྵ་རབ་ཏུ ་རྟོགས་བླ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། མཐོང་བའི་ལམས་དང་པོའི་དུས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་དུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁྱོ་དུ་ཆུད་ནས་དེ་ཁོང་དུ་རྨད་པོའི་ཡོན་ཏན་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་དེ་བཞིན་ག་ས ་པ་བརྒྱའི་ཞལ་ལྟེ་བོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྟོགས་པ་ནི་ཆོས་རྣམ་པར་བཞག་པ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡེ་ས་དང་པོའི་དུས་ན་ཡང་དག་པའི་ལྕི་བསྟྲ་རྟོག་སྷོ།། རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཆོས་རབ་ཏུ་སྒྱོགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། སྭཱ་གཉིས ་ནས་ས་བྱཱ་དུ་མན་ཆུ་ན་བརྡྷམྦ་པཱུར་བྱཱདྷཱའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཙྪ་ས་ཤིང་བསྒྲིམ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གས་ཤིང་དེའི་སྨོན་ཏན་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱོང་སྟེ་ཞལ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་བྱ་ནི་ནམ་པར་འི་ནག་པ ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ན་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་རྟོགས་སོ།། དབང་བྱེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་བྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ ་པ་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། ད་ལྟར་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་དབང་བྱེད་པའོ།། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཆགས ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམས་པས་སྡང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཉིད་རྣམ་པར་ཐར་པཱ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པས་ནི་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྒྲིབ་པོ་དེ་དག་སྤངས་ནུས ་ཕྱིས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་མི་སྐྱེ་བར་བྱས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ཞེས ་བྱེ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པོ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པར་ཟད་དོ།། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཆོས་ལ་ཡོད་པར་ཆགས་པ་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པས་ན ་སྒྲིབ་པའོ།། སྒྲུབ་པ་དེ་སྤངས་ནས་ཕྱིས་མི་སྐྱེ་བར་བྱས་པ་ལ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དག་ལ་དབང་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ།། ཡོན་ཏན་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོན་ཏན་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་དེ་དག་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་སྤངས་ནས་ཡོན་ཏན་དེ་དག་མངོན་སུམ་དུ་བྱས ་བ་ལ་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་ལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིསོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ནི་རྣམ ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་སོ།། ཆོས་དེ་དག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ཆོས་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། གཞན་དབང་གི་རང་བཞིན་དང་། ་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནོ།། ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པས་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ།། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཚོལ་བའི་སྐབས་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་ཆོས་ལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་བཤད་པར ་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྩེ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་དང་། མཉམ་པར་བཞག་པ་རྣམས་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། མདོ་ལས་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཐོབ་པར་གཞག་པ་ཐོབ་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ཞེས་འབྱུང་བས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་དེ་ཁོ་ནའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ཉིད་གང་ནི་གཉིས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་སྤངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད ་ལ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།། སྟོང་པ་ཉིད་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནས་འཕགས་པའི་དུས་ན་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པས་རྟག་ཏུ་གཉིས་ཀྱིས་སྤངས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བ་ཡང་། གཟུང་འཛིན་ལྟ་བུར་སྣང ་བ་འདི་ནི་ཀུན་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ནོར་བའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནོར་བའི་གནས་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ཐེག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དབང་དེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་རྟོག་པར ་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ནོར་བའི་གནས་ཞེས་བྱའོ།། གཞན་དབང་གིས་གཟུང་འཛིན་ལྟ་བུར་རྟོགས་པས་སོ།། སྤྲོས་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་མི་ནུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྤྲོས་པ་མེད་ཅིང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པ་ནི་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། ཡོངསུ་གྲུ ་པྲྀ་གཟུང་འཛོན་གྱི་ཆོས་མེད་པས་ན་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ།། ཡོངསུ་གྲུབ་པ་དེ་མེད་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེས་འདི་འདྲའོ་ཞེས་བསྐྲད་དུ་མི་རུང་བས་ན་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བརྗོད་མི་ནུས་ཞེས་བྱའོ།། ཤེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དང་པོ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན ་ཉིད་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཞེ་ན། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ།། སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། གཉིས་པོ་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སྤང་བར ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གོནན་དབང་ལ་ཡོད་པའི་གྲཝཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མྦྷ་སྦྱང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་སྦྱང་རང་བཞིན་དྲི་མ་མེད་པར་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གསུམ་པ་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་སྦྱང་བ་ཡིན་པར་རླིག་པར་བྱ་སྟེ། ཡོངས ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱང་བར་མི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྦྱང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལྟར་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ཡང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱང ་དགོས་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་ནཱ་མཁའ་གསེར་དང་ཆུ་འདྲ་ཉོན་མོངས་རྣམ་དག་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ན་མཁའ་དང་གསེར་དང་ཆུ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཀྱང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱིན་དང་ས་རྡོ་དང་རྙོག་པ ་བསལ་དགོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་སྦྱང་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། དེ་ལས་གཞན་ནི་འཇིག་རྟེན་དག་ནི་ཅི་ཡང་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་སྒྲས་ནི་ཆོས་ཀྱི ་དབྱིངས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གནོན་པའི་ཆོས་སྟོང་པར་མ་འདུས་པའི་ཆོས་ནི་འཇིག་རྟེན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅན་ལ་སྟོང་པས་ཁྱབ ་བའི་ཕྱིར་རོ།། འགྲོ་བ་མོ་ལུས་པ་ཡང་དེ་ལ་རྨོངས་པའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྟོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་ལ། སྟོང་པའི་ཆོས་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པར་ཟད་ཀྱི། ངི་ལྔ་སཱ་ལྷག་པ་གཞན་མེད་ན་སེམས་ཅན་ཐམས ་ཅད་ཀྱང་སྟོང་པའི་ཆོས་དེ་ལ་མགོ་རྨོངས་ཏེ། སྟོང་བའི་ཆོས་མི་རྟོགས་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གཏི་མུག་རྣམ་པ་འདི་མངོན་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་སྟེ། སྟོང ་པས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྟོང་པ་མི་མཐོང་བའི་གཏི་མུག་དང་མ་རིག་པ་འདི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཇི་ལྟར་རྙེད་ཅིང་བསྐྱེད་དེ་སྤེལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོད་པ་ཀུན་ཏུ་རྣམ་སྤངས་མེད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཞེས་བྱ ་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྟོང་བས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་སྟེ། སྟོང་པར་མ་འདུས་པ་མེད་ན་ཡོད་པའི་ཆོས་སྟོང་པ་ནི་མ་སྤངས་ཏེ། མ་མཐོང་ལ་མེད་པའི་ཆོས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་མངོན་པར་ཆགས ་ཤིང་ཡོད་པར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ།། དེ་ནི་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཚན་ཉིད ་གསུམ་དུ་འདུས་པའི་ཕྱི་རོ་རོ།། དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཙམ་དུ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅན་ཀྱང་དེ་ལ་རྨོངས་ཏེ། མཚན་ཉིད་གསུམ་མ་མཐོང་བའི་གཏི་མུག་འདི་ལྟ་བུ་ཇི་ལྟར་སྤེལ་ཏེ་བསྐྱེད་ན་ཡོད་པའི་ཆོས་མཚན་ཉིད་གསུམ་ནི་མ ་མཐོང་ལ་མེད་པའི་ཆོས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་ནི་ཆགས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ལས་འཇིག་རྟེན་ན་གཞན་ཅི་ཡང་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་སྟོང་པ ་ཉིད་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ།། ཐམས་ཅད་སྟོང་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ཉིད་ལ་ཆོས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིརརོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་སྟོང་པས་ཁྱབ་ཅེ་ན། ཆོས་ཉིད་དེ་སྟོང་པ་ས་ལ ་ཆོས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལོགས་ཤིག་ན་ཐ་དད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཐམས་ཅད་སྟོང་པས་ཁྱབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་ཚོགསུ་བཅད་པ་བཅོ་ལྔའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཁོ ་ན་ཚོལ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ། དེ་ཁོ་ན་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་སྐབ་བཤད་པར་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མ་ནོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དྲོན་གཅིག་སྟེ། དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན ་པ་དང་། ཡང་དག་པ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས།། དེ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དང་། ཡང་དག་པ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ན་དེ་ཉིད་ལ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ལྟར་གོང་དུ་དེ་ཉིད་གང ་ནི་རྟག་ཏུ་གཉིས་ཀྱིས་སྤངས་དང་ནོར་བའི་གནས། སྤྲོས་པ་མེད་པ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བརྗོད་མི་ནུས་ཞེས་བྱའོ།། ཀུན་བརྟགས་དང་གཞན་དབང་དང་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གསུམ་རིམ་བཞིན་དུ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང་། འཁྲུལ་བའི་གནས་དང་། ་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བཤད་དེ། དེ་ཁོ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་ལ་རྣམ་པ་གང་གིས་ན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡིན་པར་བཏག་ཅིང་བཙལ་དགོས་པར་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཚོལ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྒྱུ ་ལྟ་བུར་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བཤེད་དེ། ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར ་བརྟྟ་ག་ཙྪིང་བཙལ་བྱའི་ཕྱིར་ཚིགས་བཱཙྪདྲཱ་པ་བཅོཾ་ལྱཱ་ཙྪེ་ཞེས་པ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སྱཱ་མྦེ་དེ་བཞིན་དུ།། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབྱེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁནྡ་གྱིས་སྟག་སཱ་དང་སྨནར་གྷཾསྱཱ་ཡོང་སུ་ཟིན་པའི་མཐུ ་ས་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བའི་རྒྱུ་རྡོ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཀུན་ཏུ་རྟོག་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྙེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དེ་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔགས་དང་སྲིན ་གྱིས་ཟིན་པའི་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ཡང་རྟ་དང་གླང་པོར་སྣང་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དབང་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་རྒྱུ་བྱེད་བསྡུ་ན་རྡོ་ཤིང་གི་ཚུལ་ལྟ་བུར་བལྟའོ།། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་བྱས་པ་ལྟར། ནོར་པ ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྨ་ནུ་དང་སྔགས་ཀྱི་མཐུ་རྗེ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལས་སྒྱུ་མའི་གཟུགས་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པོ་སྒྱུ་མའི་དབྱིགས་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ལྟར་ནི་གཞན་དབང་ལ་ཀུན་བརྟགས ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནོར་བ་གཉིསུ་ནོར་པ་སྣང་བར་བལྟས་ཏེ། ནོར་པ་གཉིས་ནི་གཟུང་བ་ལྷ་བུར་སྡང་བ་དང་། འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའོ།། ཡང་དྲག་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ལ་ནོར་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ནོར་བ་གཉིས་སྣང་བ་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་དེ་ལ་མེད་བཞིན།། དེ་ལྟར་དཾ་པིའི་དོན་དུ་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་སྡེ་དག་གིས་ནང་ན་སྭ་དྲོན་དམ་པའི ་བདེན་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དཔྱོད་དེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་རྡོ་དང་ཤིང་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་ཧ་དང་གླང་པོར་སྣང་མོད་ཀྱི། རྡོ་དང་ཤིང་དེ་ལ ་རྟ་དང་གླང་པོའི་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཀུན་ཏུ། བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་དེ། གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་ནས་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་དོན་དེམ ་བའི་བདེན་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་དོ།། ཇི་ལྟར་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་བདྲེན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་ཤིང་དང་། རྫོབ་ལས་རྒྱུ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས ་སྣང་བ་ལྟར་གཞན་གྱིས་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལས། ཀུན་བཏགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟ་བུར ་ནི་དེ་མེད་ན། དེ་ཡི་རྒྱུ་ཡང་སྣང་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་སྡིག་ས་དང་སྨན་གྱི་མཐུས་རྡོ་དང་ཤིང་ལས་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་སྔགས་དང་སྨན་གྱི་མཐུ་ཆད་ནས་རྟ་དང་གླང་པོའི་དབྱིབས་མེད་དེ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ན་ཀླུང ་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྣང་བ་རྙེད་དེ་རྟ་དང་གླང་པོ་ནི་མི་མཐོང་གི་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་ཤིན་ཏུ་གནས་ཀྱུ་རླན་མེད་པར་རྟོགས་པ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལི། དེ་བཞིན་དུ་ནམ་གཟུང་བ་དང་འཛིན ་པ་མེད་པར་རྟོགས་ནི། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་གནས་གྱུར་ན་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་ཡོང་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་མཐོང་བ་དང་བྲལ་ན་ཐེག་པ་མཐོང་བ་བཞིན ་ནོ།། གནས་གྱུར་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་དུ་རྟོགས་པའི་དོན་ཡང་དག་པར་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ནམ་ཀུན་གཞི་གནས་གྱུར་ནས་གཞན་དབང་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ནོར་པ་གཉིས་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་ན། ་དེའི་ཚེ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རྒྱབ་ནས་ཐོབ་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་དུ་རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་དོན་མ་ནོར་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཏོགས་ཤེ་ན། གཉིས་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས ་ཤིང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་རྒྱུ་ལས་ཇི་ལྟ་བུར་འཇིག་རྟེན་མ་ནོར་འདོད་བཞིན་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་སྒྲས་ནི་རྟ་དང་གླང་པོའི་བྱད་གཟུགསུ་སྣང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དེའི་རྒྱུན་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ལ་སོགས་པའོ།། དཔེར་ན་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ལས ་ཏ་དང་གླང་པོའི་བྱད་གཟུགསུ་སྣང་བའི་བྱང་གཟུགས་རྣམས་མི་སྣང་བར་གྱུར་ན་དེའི་རྒྱུ་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་མ་ནོར་བར་སྤྱོད་པོ་དང་། འདོད་བཞིན་སྤྱོད་དོ།། མ་ནོ་རེ་བར་སྤྱོད་པ་ནི་རྟ་དང་གླང་པོ་ལྟ་བུ་ར་ནོར་བ་མ་མཐོང་གི་རྡོ། ་ད་ཤིང་ཉིད་དུ་མ་ནོར་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།། འདོད་བཞིན་སྤྱོད་པ་ནི་དེ་དག་ལ་ཆགས་པ་དང་འཇིགས་པའི་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བཞིན་ཤིན་ཏུ་གྱུར་ན་ཡང་། མ་ཐོག་རྣལ་འབྱོར་འདོད་བཞིན་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་དང་འདྲ་བར་གཞན་དབང་གནས ་གྱུར་ཏེ། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྤངས་ན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོགས་པ་ལ་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་མ་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་དང་དེ་བཞིན་སྤྱོད་དོ།། ཇི་ལྟར་མ་ལོག་པར་སྤྱོད་ཅེ་ན། གཟུང་དང་འཛིན་པའི་འཁྲུལ་བ་མ་མཐོང་བ་སྔ་ནམ་ནོར་སྤྱོད་དོ།། ། ་ཇི་ལྟར་འདོད་བཞིན་སྤྱོད་ཅེ་ན། དེ་ཕན་ཚད་ཆགས་པ་དང་འཇིགས་པ་མེད་པར་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ཡི་སྣང་བ་དེ་ལ་ཡོད།། དེ་ཡི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ།། ཡོད་དང་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དེའི་སྒྲ་ནི་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོའི་དབྱིབསུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ལ་བྱ་སྟེ། རྡོ་དང་ཤིང་བུ་དེ་ལ་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་གཟུགསུ་འཁྲུལ་པ་སྣང་བ་ཙམ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཀྱང ་མི་བརྗོད་དེ། དེ་ལྟར་འཁྲུལ་པར་སྣང་བ་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་རྟ་དང་གླང་པོའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡོད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དངོས་པོ་དེ་ལ་དངོས་པོ་མེད་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས་པོའི་སྒྲ་ས་ནི་རྟ་དང་གླང་པོ་སྣང་བར་བྱེད་པའི ་རྒྱུ་རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ལ་བྱ་སྟེ། རྡོ་དང་ཤིང་བུ་ལས་ཎྜ་དང་གླང་པོའི་དབྱེབསུ་སྣང་བ་འཁྲུལ་པ་ཙ་མོ་ཛུ་མདོ་པོ་མ་ཡིན་པས་ན་དངོས་མེད་མིན་ཞེས་བྱའོ།། དངོས་མེད་དངོས་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ ་སྣང་ཡང་རྟ་དང་གླང་པོའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ནི་ཡོད་མེད་དེ། དེ་བས་ན་རྟ་དང་གླང་པོའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། དངོས་དང་དངོས་མེད་བྱེ་བྲག་མེད།། རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་དེ་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ནི་ཡོད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཉིད་མེད་པས་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་བྱེ་བྱུག་མེད་ཅིང་དོན་གཅིག་པར་སྒྱུ་མ་ལ་སྩོགས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གང་འཁྲུལ་པའི་དངོས་པོ་ཙམ་དུ ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟགས་ན་དོན་དམ་པར་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཡིན་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་བྱེ་བྲག་མེད་དེ་དོན་གཅིག་པར་བརྗོད་པ་དང་། གང་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད ་པ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བའི་དངོས་པོ་མེད་པས་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་གཉིས་སུ་ཡང་བྱེ་བྲག་མེད་དེ་དོན་གཅིག་གོ།། དངོས་མེད་མ་ཡིན་དེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས ་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཡང་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་མེད་པས་དྲི་མ་ཡིན་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་དངོས་པོར་ཡང་པ་ས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ ་དེ་ལྟར་བུར་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་བྱེ་བྲག་མེད་པར་སྟོན་ཏོ།། རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པརའཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་སྣང ་བྱར་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པས་ན། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་དོན་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བ་ལང་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་སྟེ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུའི་སྣང་བར་ཡོད་པའོ་ཞེས ་བྱིལ་དོན་དམ་པར་བ་ལང་ལ་སོགས་པར་སྣང་ཡང་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བའི་དངོས་པོ་ཡོད་པས་ན་ང་བཞིན་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་གཉིས་སུ་དོན་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། དེ་བཞིན་གཉིས་སྣང་དེ་ལ་ཡོད།། དེ་ཡི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་ཡོད་དང་མེད་པར་ནི།། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་རྒྱུ་ཤིང་དང་རྗེ་བ་ལ་རྟ་དང་གླང་པོ་ཙམ་དུ་འཁྲུལ་པར་སྣང་བ་ཡོད ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིསུ་སྣང་བ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཀུན་རྫོབ་དུ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས ་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་ཡང་བརྗོད་དོ།། དེའི་ཕྱིར་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་ཀྱང་། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོགས་ཡོད་ཅེས་བཤད་དེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་དུ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་གཟུང་འཛིན། ་གཉིས་འཁྲུལ་པར་སྣང་བ་ཙ་མུ་དུ་ཀུན་རྗེ་བ་དུ་ཡིད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ན་གཟུང་བའི་དངོས་པོ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་མེད་དེ། དེ་བས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།། དེ་བས་ནཱ་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར ་འབྱེད་པ་ལ་ས་ཀྱང་། གཉིས་པོ་དྲི་དག་ན་ཡོད་མ་ཡིན་ཞེས་བཤད་དེ། དོན་དམ་པར་ནི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་བསྩལ་བ། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ ་བ་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པའི་དུས་ན་བྱིས་པས་ཡོངསུ་བརྟགས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མེད་པར་མཐོང་སྟེ། དྲི་བས་ན་དེའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།། དངོས་པོ་དེ་ལ་དངོས་མེད་མིན ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དངོས་པོའི་སྒྲ་ནི་གཞན་དབང་ལ་བྱ་སྟེ། གཞན་དབང་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་དངོས་མེད་མིན་ཞེས་བྱའོ།། དངོས་མིང་དངོས་པོ་ཉིད་མ་ཡིན ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བར་ཡོད་པ་དེ་ཡང་གཟུང་འཛིན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་མེད་པས་ན་དངོས་མེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་དངོས་པོ ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དངོས་དང་དངོས་མེད་བྱེ་བྲག་མེད།། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྣ་དྲ་བ་ཙམ་དུ་ནི་ཡོད་ལ་རང་བཞིན་ནི་མེད་པས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕ་དངོས་པོ་དང་། ་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉིས་བྱེ་བྲག་མེད་ཅིང་དོན་གཅིག་པར་བརྗོད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་པའི་དངོས་པོ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་པ་མེད་པ་ཉིད་ལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འཁྲུལ་པ ་ཙམ་དུ་དངོས་པོ་ཡོད་པས་ན་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དོན་གཅིག་གོ། གཉིས་པོར་སྣང་བར་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཉིས་པོ་མེད་པའོ་བྱ་བ་ལ། གཉིས་པོར་སྣང་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་སྟེ། གཟུང་འཛིན ་གཉི་སུ་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དེ་ལ་གང་གི་ཚེ་ན་མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་སྙོམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཙམྲ་དུ་ཤེས་པ་དེའི་ཚེན་གཉི་སུ་འཛིན་པ ་ལས་ལོག་པར་གྱུར་ནས་གཉིས་མེད་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་མཐོང་བ་ཙམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་གཉིས་པོར་སྣང་བ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཉིས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནར ་ཡང་ཆད་པར་མི་བཤད། མེད་པ་ཁོ་ནར་ཡང་ཆད་པར་མི་བཤང་དེ་གཉིསུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བཤད་ཅེ་ན། ཅིའི་ཕྱིར། སྒྲོ་བཏགས་པ་དང་སྐུར་འདྲེ་བས་མཐའ།། དགག་པའི་ཕྱིར་ནི་འདོད་པ་ཡིན།། ཐེག་པ ་ཆུང་བས་འགྲོ་བ་ཡང་། དགག་པའི་ཕྱིར་ནི་དེ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་ཆད་པར་བཤད་པ་དང་། བྱེ་བྲག་མེད་པར་བཤད་པ་ནི་གོ་རི་མ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་གསུམ་དག་རིག་པའི་ཕྱིར་བཤད་དེ། སྒྲོ ་འདོགས་པའི་མཐའ་དགག་པ་དང་། སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་དགུག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆུང་ངུས་དབྱུང་བ་དགག་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་བཟོད་པའི་དུས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིས་རྣམ་པ་གཉིསུ་སྣང ་ཟད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མེ་གཏོགས་པའི་ཕྱིའི་དོན་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པར་རིག་ནས་སྒྲོ་མི་འདོགས་པའི་ཕྱིར་སྒྲོ་འ་དོགས་པའི་མབྲལ་བཀག་གོ། མོས་སྦྱོང་པའི ་ས་དྲོད་དང་རྩེ་མོའི་དུས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་འཁྲུལ་པར་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་ཁོང་དུ་མུང་པས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་རིག་སྟེ། མིང་དོ་ཞེས་བྱ་སྐུར་པ་མི་འདེབས་པའི་མཐའ ་བཀག་གོ།། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མི་འཇུག་སྟེ། དེ་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འབྱུང་བ་བཀག་གོ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་ཉན་ཐོས་རྣམས ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་རྟོག་ཅིང་དེའི་སྒོ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱིསྐུ་སྐྲག་པས། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་རྣམ་པར་བསྒོམ་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱོ་བར་བྱེད་དོ།། སྐྱོ་ནས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱེད་དོ།། དེ་ནས ་འཁོར་བ་ལས་འབྱུང་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གང་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་རྣམ་པ་གཉི་སུ་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་བཤད་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས ་མ་གཏོགས་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ལ་གང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འཁྲུལ་པར་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་པར ་ཁོང་དུ་མུང་བ་ས་འཁོར་བར་སྐྱོ་བ་མེད་དོ།། འཁོར་བ་མི་སྐྱོ་ན་ཉན་ཐོས་ལྟར་མགོའི་ཐོད་ལ་མི་བསད་པའི་ཚུལ་དུ་བརྩོན་འགྲུས་མྱུར་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མི་འཇུག་སྟེ། དེ་བས་ན་གཉིས་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་པས།། ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འབྱུང་བ་ལས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།། ནོར་པའི་རྒྱུ་ནི་ནོར་བ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པར་འདོད།། གཟུགས་མེད་པའི་རྣམ་པར་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས ་སུ་འཇུག་པར་འདོད་དེ། ནོར་པའི་རྒྱུ་དང་ནོར་པའོ།། དེ་ལ་ནོར་པའི་རྒྱུ་ནི་མིག་དབང་པོ་ནས་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང་པོ་ལྔ་དང་། གཟུགས་ནས་རེག་བྱའི་བར་དུ་ཡུལ་བྱའོ།། དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང་པོ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ ་བ་ལ་སྣང་ལ། ཕྱིས་ཀྱང་སེམས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ནོར་པའི་རྒྱུ་ལ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ།། ནོར་པ་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དེ་དག་ལ་འདི་དང་འདི་འདྲ་ཞེས་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་མིག་ལ་སོགས ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ནོར་པ་ལ་ནི་གཟུགས་མོད་པའི་རྣམ་པ་རེ་རིག་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོནྟ།། དངོས་པོ་མེད་ཕྱིར་གཞན་མེད་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྷའི་དབང་པོ་མེད་པར་གྱུར་ན་གཞན ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དབང་པོ་དང་ཡུལ་ལྔ་རྟེན་ཅིང་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་བ་མེད་དང་འཛིན་པ་མེད་པ་མི་རིགས ་བའི་ཕྱིར་རོ།། གཟུགསུ་ནོར་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པར་རིག་པ་དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་གཟུགས་སུ་ནོར ་པའི་རྒྱུར་ནི་རྣམ་པ་ལྔར་རིག་པར་བྱའོ།། རྣམ་པར་རིག་པ་ལས་དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔར་སྣང་བ་ལ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཟུགས་སུ་ནོར་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་རིགས་པ་གཟུགས་མེད་པ་སྟེ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་སུ་ནོར་པོ་འདི་ནི་སྔོན་པོ་འདི་ནི་སེར་པོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ལ་བྱ་སྟེ། དོ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་གཟུགས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བོན་མེད ་ན་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཡུལ་ལྔ་དང་དབང་པོ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ལྔ་དང་དབང་པོ་ལྔ་མེད་པར་འགྱུར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས ་པའི་དབང་པོ་ཡང་མེད། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡང་མེད། དེ་དག་མེད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་མཉམ་པ་ལྔ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དབང་པོ་མེད ་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་སྲིད་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ང་པེ་དང་གསུང་རབ་ལས་འབྱུང་བའི་དཔེ་བསྟན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་དཔེ་བརྟན་པའི་ཕྱིར། སྒྱུ་མའི་གླང་པོའི་བྱང་གཟུགས་འཛིན་པ་ཡི།། ནོར་པའི་ཕྱིར་ནི་གཉིསུ་བཤད ་པྲ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྱུ་མའི་ཤིང་དང་རྡོ་བ་ལས་སྒྱུ་མའི་གླང་པོ་དང་རྟ་ལ་སོགས་པའི་བྱད་གཟུགས་སྣང་བ་གླང་པོ་དང་ཎྜ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་སྣང་བས་ན་ནོར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྷོར་ནོར་པའི ་ཕྱིར་ན་གཉིས་སུ་བཤད་དེ་གཟུང་བར་བཤད་པ་དང་། འཛིན་པར་བཤད་པའོ།། ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་པ་ཤང་ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་གཉིསུ་པོ་དེན་མེད་པ་ལ། གཉིས་པོ་དེ་དག་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེ་ཊ་ན་རྟ་དང་གླང་པོར་སྣང ་བའི་རྒྱུ་རྡོ་དང་ཤིང་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་དམིགས་ཤིང་སྣང་སྟེ། དེ་ན་ལྟ་དོང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ནི་གཟུང་བའོ།། མ་རིགས་པས་ཁེབས་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་བདག་ཅག་གི་རྟ་དང་གླང་པོ་འདི ་དག་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་འཛིན་པའོ།། གསུང་རབ་ཀྱི་དཔེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཀེང་རུས་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པ་ནི། ནོར་ཕྱིན་གཉིསུ་བཤང་པ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལས་དང་པོ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་དུ་ཁྲོད་ལ་སོགས་པར་སོང ་ནས་ཀེང་རསྣ་ལ་བརྟགས་པའོ།། དེ་ལྟར་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་ན། ཀེང་རུས་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སེམས་ལ་སྣང་ངོ་།། ཀེང་རུས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྣང་བས་ན་ནོར ་པ་ཞེས་སྟེ། དེ་ལྟར་ནོར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉིས་སུ་བཤད་དེ། གཟུང་བར་བཤད་པ་དང་འཛིན་པའོ།། ཇི་ལྟར་གཉིས་སུ་བཤད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དེ་ན་གཉིས་མེད་ལ།། གཉིས་སུ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་བཞིན།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཀིང་རུས་ཀྱི ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བའི་གནས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་དམིགས་ཤིང་སྣང་སྟེ། ཀེང་རུས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ནི་གཟུང་བའོ།། དེ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འཛིན་པའོ།། དེ་དང་། ་འདྲ་བར་གཞན་དབང་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྣང་བ་གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སུ་སྣང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་གང་ནོར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི། དེ་བཞིན་ཡོད་དང་མེད་པའི་ཕྱིར།། ་ཡོད་མེད་བྱེ་བྲག་མེད་པས་ན། ཡོད་དང་མེད་པ་སྒྱུ་མ་འདྲི། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པོ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དང་། གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་དད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར ་བྱང་བའི་ཆོས་སོ།། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བས་ན་ནོར་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས ་དེ་དག་ནི་ཡོད་པར་ཡང་སྒྱུ་མའི་ཡོད་པ་དང་འདྲ་སྟེ། མེད་པ་ཡང་སྒྱུ་མའི་མེད་པ་དང་འདྲ་ལ། ཡོད་མེད་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡང་སྒྱུ་མའི་ཡོད་པ་དང་འདྲ་བས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་དེ་ཐམས་ཅང་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར ་ཡོད་པ་དང་འདྲ་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་ཧཱ་དང་གླང་པོར་འདྲེ་བར་སྣང་བ་ཙམ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་བཞིན་དུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བ་དེ་དག་ཀྱང་སྣང་བ་ཙམ་དུ་འཁྲུ་ལ་བར་མེད་པ་མོ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པས་ན་ཡོ་ང་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བ ་ཡིན་ནོ།། ཇི་ལྟར་མེད་པ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་ཞེ་ན་ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོ་འདྲ་བར་སྣང་ཡང་རྟ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་གླང་པོ་ཉིད་ཀྱི་རིང་བཞིན་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུ་ལ་སྣང་བ་དེ་དག་སྣང་ཡང་ག་ཟུང་བའི་རེང ་བཞིན་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ནོར་མེད་པས་ན་མེད་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ།། ཡོད་མེད་བྱེ་བྲག་མྱེད་པ་ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མུ་ལྟ་བུར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་རྩཝ་དང་གླང་པོར་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་ཀྱང་། རྟ་དང་གླང་པོའི་རང་བཞིན ་ཉིད་མེད་པས་ཡོད་པ་རང་མེད་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་དང་། གང་ནི་གླང་པོ་དང་རྟའི་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ན་རྟ་དང་གླང་པོར་སྣང་བ་ཙམ་ཡོད་པས་ཡོད་པ་དང་མེ་རིད་པར་བྱེ་བྲག་མེད་དོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སྣང་བ་ཙམ ་དུ་ཡོད་པས་ན་གཟུང་འཛིན་གྱི་རང་བཞིན་མེད་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་དང་། གཟུང་འཛིན་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ། སྣང་བ་ཙམ་ཡོད་པས་མེད་པ་ཡོད་པ་བྱེ་བྲག་མེད་དེ། དེ་བས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་ལྟ། ་བུར་རིག་པར་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དེ་ཉིངས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མེད་པས་ན་ཡོད་པ་ཡང་མ། ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།། རང་བཞིན་མེད་ཀྱང་སྣང ་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་པས་ན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྟན་ནས་གཉེན་པོའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཉེན་པོའི་ཆོས་ནི་གང་ཡིན་པ། དེ་བཞིན་མེ་དང ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་མེད་པས་མཚན་མ་མེད།། སྒྱུ་མ་འདྲ་བར་བསྟན་པ་ཡིན། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོའི་ཆོས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཁ་སྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི ་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩེ་བདུན་དང་། བཤད་པར་བྱ་བའི་ཚེས་གསུམ་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་། འཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མངལ་དུ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་མཚན་ཉིད་མེད་ཅིང་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་བསྟན་ཏཽ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཡང་ཇི་ལྟར་བྱིས་པོས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་བརྟགས་པ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་བཞིན་མེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་དང ་སྦྱར་རོ།། ཤྱང་བར་བྱཱ་བྷཱུའི་ཆོས་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མིང་དང་ཆེ་གདུང་ཡི་གེའི་ཚུལ་དུ་བཤུད་པཱཝཱཪྵ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་སྠཱ་མཱ་ལྟར་བླ་སྟེ། དེ་ནི་མེད ་འགྱུར་ཞེས་ཟླ་བ་དུང་སྦྱོར་རོ།། འཐོབ་པར་བྷྱོའི་ཆོ་ས་སང་ས་རྒྱས་ཀྱི་མང་པ་དུ་འཇིག་པ་དང་། སྱཱ་མྨཱ་སྱཱ་ཥྱཱ་སྠཱ་བྷེ་འཾ་སྩོགས་པ་བསྟུ་བྱེ་ཡང་ཇི་ལྟར་བསྟན་གྱི་ཟིཞིན་དུ་ཡང་བ་མ་ཡིན་པ་སེན་སྒྱུ་ས། པྲམྦྷ། དེ་ནི་དེ་བཞིན་མེད་པས ་ས་བྱང་དང་སྦྱོར་ཏེ། དེ་ཆུས་དེ་དག་མཚན་ཉིད་མེད་ཅིང་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་སྟོང་ཐོས་ནི་མི་ལྟ་བུ་མོ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལུ་ཏེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལཱཾ་བྷྲཱུཾ་ཡེ་ནུ་ལ། རྣམ་པར་བྱེད་པའི ་ཕྱོགས་ཀྱང་སྤྱི་མོ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཇི་ལྟར་སྤྱངས་སྣུམ་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར། དཔེའི་དོན་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞི་ས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས ་པོའི་ཕྱོགས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པརི་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུས་སྤངས་དུ་རུང་བྱུར་དཔེས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་དག། སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་གཞན་གྱིས་ཕབ།། གང་གིས་ཆོས་ཀུན་མཐོང ་བའི། རྒྱལ་སྲས་དེ་དག་ང་རྒྱལ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་མཐུ་ཆུང་ངུ་ལ་ལ་ཞིག་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ་ག་ནས་འགའ་ཞིག་ནའི་དུག་པ་ལས་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་མཐུ་དང་ལྡན་པ་འཁོར་དང ་བཅས་པ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་གནས་འགའ་ཞིག་ན་འདུག་པས་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་མཐུ་ཆུང་ངུ་ཕབྱ་སྟེ། ཕབ་པར་བྱས་ནས་གནས་བཏོན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་ཀནྟི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གནས་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ན་མིག་ལ་སོགས་བྱའི་རྣམ་པར་ཤེས ་བུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་གནས་པ་ནི་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ནི། རྒྱལ་པོ་དབང་དང་ལྡན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཀྱང་ཀུནྡ་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་གཞན་སྐྱེ་བ་ལ་དབང་བས་ནཱ་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའོ།། ཀུན་ནས་ཉོན ་མོངས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ནི་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོའི་འཁོར་ལྟོ་བུའོ།། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པྲ་ལ་ངད་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་ལ།། དེའི་འཁོར ་གྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་འི་འཁོར་ལྟ་བུ་སྟེ། ཀུན་བཞི་ལ་ཡོད་པའི་རྣམ་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམས་དགེ་བའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་ནི་སྒྱུ་མའི་རྒྱལ་པོ་གཅིག་གིས་ཅིག་འཕམ་པོར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གང་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་ཆོས་གཉིས་ལ་ང་རྒྱ་ལ་མྱེད་དེ། ཀུན་ནུས་ཉོན་མོངས་པོའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་དུ་རྒྱུ་ལ་མྱོང་ལ། རྣམ་པར་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ང་རྒྱུལ་མེད་དོ།། ་ཇི་ལྟར་ང་རྒྱལ་མེད་ཅེ་ན། བདག་གིས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་འདི་བསྒོམས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་འདི་སྤང་སོ་ཞེས་མི་སེམས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྒྱུ་མའི་རྨི་ལམི་སྨིག་རྒྱུ་གཟུགས་བརྙན་མོག་ཡོར ་@#བྲག་ཅ་བཞིན།། ཆུའི་ཟླ་བའི་གཟུགས་འདྲ་སྦྲུལ་དང་མཚུངས་པར་ཤེས་པར་བྱ།། དྲུག་དང་དྲུག་དང་གཉིས་དང་དྲུག་གཉིས་གསུམ་ཡང་རེ་རེར་འདོད།། མཁྱེན་མཆོག་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དེ་དག་གསུམ ་གསུངསྭ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་པའི་མཁས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་ཟུང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཁྱེན་པ་འཕགས་པས་ན་སངས་རྒྱསཾ་ནི་མཁྱེན་མཆོག་ཅེས་བྱ་སྟེ། མཁྱེན་མཆོག་སངས་རྒྱས ་རྣམས་ཀྱིས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་སེམས་དྲང་སེམས་ལྔས་བྱུང་བ་གཉི་སྣ་དང་། དྲུག་གཉིས་ཏེ། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེང་དྲུག་དང་། གསུམ་ནོ་བཤད་པའི་ཆོ་སྔོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི ་ཆེས་དང་། བསམ་ས་བཞིན་དུ་སྲིད་པ་འཛིན་པ་ག་སུ་མི་ཏེ། འདུ་བྱེད་དེ་དུག་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྣ་སྤྲུལ་པ་དང་མཚུངས་བྱ་ཡི་ན་ནོ་ཞེས་བ་ཤད་དོ།། དེ་ཡང་འདུ་བྱེད་དེ་དག་དང་དཔེ་རེ་རེས་སྦྱར་ཏེ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆོད་དྲུག་ནི་སྒྱུ་མུ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྱུ་མའི་གླང་པོ་དང་མི་ཀ་ལ་སོགས་པ་ལ་བདག་དང་སེམས་ཅན་དང་སྲོག་མེད་ཀྱང་བདག་དང་སེམས ་ཅན་དང་སྲེག་ལྟ་བུར་སྣང་པོ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་ཡང་བདགོ་དང་སེམས་ཅན་སྲོག་མེད་མོད་ཀྱི་བོདག་དང་སེམས་ཅན་དང་སྲོག་ལྟ་བུར་སྣང་བས་ན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ།། གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད ་དྲུག་ནི་རྨི་ལྕམ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྨི་ལམ་ན་སྣང་བའི་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་ཀུན་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་ལྟ་བུར་སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་དངོས་སུ་གཟུག ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྨི་ལམེ་ལྟ་བུའོ།། སེམས་དང་སེམས་ལྔས་བྱུང་བ་གཉིས་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ནཱ། སྨིག་རྒྱུ་ཆུར་མེད་ཀྱང་ཆུ་ལྟ་བུར་ནཻ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་འོདི་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཀྱང་སྔོན་པོ་སྡེར་པོ་ལྟ་བུར་ནོར་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའོ།། ཡང་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མ་ཆེད་ཀྱི་བར་དུ་ནང་གྲི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་གཟུགས་བརྙན ་ལྟ་བུ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་དབང་གིས་མེ་ལོང་གི་ནང་དུའང་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་གྱི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཚེ་སྔ་མའི་ལྟོས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བས་ན ་གཟུགས་བཱརྡྷ་ན་ལྟ་བུའོ།། ཡང་གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་བཱཪྵ་དུ་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་སྟེ། མིག་ཡོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐབས་འདིར་གྲིབ་མ་ལ་བྱ་འོ།། ཇི་ལྟ་ཞི་ན། གདུགས་དང་ལུ་སེ་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་གྲིབ་མྲ ་བྱུང་པོ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གྲིབ་མཽ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ནི་མིག་ལ་སོགས་པས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་འབྱུང་ངོ་།། དེ་ལས་ནི་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཚད་དྲུག་སྣང་ཞིང་འབྱུང་བས་ན་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་མིག ་@ཡོར་ལྟ་བུའོ།། བཤང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དྲག་ཅ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྲག་ཅ་ཡང་སྒྲའི་རང་བཞིན་དུ་མེད་མོད་ཀྱིན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་རྣ་བས་མཉན་དུ་ཡོད་པ་དང་འདྲ་བར་ཇི་ལྟ་སྟེང ་དུདེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོསུ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྣ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་རྣ་བའི་མཉན་དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་བྲག་ཅ་ལྟ་བུའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཆུ་བྷཱུའི ་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆུ་དང་བའི་ནང་དུ་ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་དང་འདྲ་བར་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྩི་གཅིག་པ་ནི་ཆུ་དབབ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཡིས་མཐའ་དག་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཟིལ་གྱི་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སྣང་བས ་ཆུའི་ཟླ་བ་ལྟ་བུའོ།། བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་འཛིན་པ་ནི་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དཔེ་ར་ན་སྤྲུལ་པ་གནས་གཅིག་ནས་གཅིགྲ་ཏུ་ཡང་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམ་སྔ་དཔའི་སྡེམསི་ཅན ་གྱི་དོན་ཏུ་ཚེ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ལེན་ཅིང་འཛིན་ཀྱང་ཆགས་པ་དང་ནི་སྡང་མི་སྐྱེ་བྱས་ནཱ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུའོ།། ཤེས་བྱ་ཡོངསུ་ཚོལ་བའི་ཚོགསུ་བཅད་པ་སྟྭཾ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཏེ། ཆོས་གང་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདྲེས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པ་བརྟགས་པ་ལ་ཆོག་སུ་བཙོད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་དག་མིན་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པ ་མ་ཡིན་ལ། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་གང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པ་དང་རྗེ་སུ་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཟུང་བ ་དང་འཛིན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ངག་མིན་ཡང་དག་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཡུང་དུག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི ་དུས་ན་ངམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཡོད་པས་ན་ཡང་དག ་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོག་སྡེ་པར་བྱ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞིང་དེའི་རྒྱུ་ལྟ་བུ་གནས་པས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའོ།། མི་རྟོག་ཅེས་བྱ ་བ་ལ་མི་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་མེད་པོར ་ན་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟོག་མིན་མི་རྟོག་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བྱ་སྟེ།། ་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་རྟོག་པ་མེད་པས་ན་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དམིགས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་ལ་ནི་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དམིགས་པས་ན་གཟུང་འཛིན་དུ་རྟོག་པ་མེད་དོ།། མི་རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ ་བུར་རྟོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བཞི་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་དེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཙམ་ལས་ལྷག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལས་ཡང ་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པོ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་ཚེ་གསུམ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར ་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར།། ཀུནཱ་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་བརྟག་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཚུལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། འཕགས་པའི་ལམ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར ་ན་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་བརྟག་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡོངས་ཚོལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་གཉིས་བཙལ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་གི་ཁམས་ལས་གཉི་སུ་སྔ ་བྱ་བ་ལ། ཁམས་ས་བོན་དང་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལ་ནི་རང་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ།། གཟུང་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ལས་གཟུང་བར ་ཨིང་སྣང་འཛིན་པར་ཡང་སྣང་བས་ནི་གཉིས་སུ་སྣང་བའོ།། མ་རིག་ཉོན་མོངས་ལྷན་ཅིག་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི། གཟུང་པོ་དང་འཛིན་པར་སྣང་བའི་དུས་ན་མ་རིག་པ་དང་ཉོན་མོངས ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ཞིང་སྣང་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། འཇུག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ད་ནི་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ལས་འཁོར་བར་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་མ་རིག་པ་ཉིད་དོ།། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲས་ན་འདོད་ཆགས ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མེ་རིག་པ་དང་། ལྟ་ཐཱ་དང་ཐེ་ཚོམ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་ལ་བྱི་བའམ། འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། དུ་རྒྱ་ལྔ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང ་ལོག་པུར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་བསྙེམས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་བསྟེམས་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པ་བཅུ་ལྔ་བྱའོ།། འདིར་ཉོན་མོངས་པ་སྨོས་ཀྱི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ངོས་སུ་མ་སྨོས་ཀྱང་ཉེ་བའི ་ཉོན་མོངས་པ་ཁྲོ་བ་དང་།། ཁོན་དུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྨོས་པ་ལྟ་བུར་བསྟན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་དང་། བཅུའི་ནང་དུ་མི་རིག་པ་ཡང་འདུས་མོད་ཀྱི་མ་རིག་པ་དཀར་སྟེ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་སྨོས་པ་ནི་ཉོན་མོངས ་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བྱེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྨོངས་པ་མེད་པ་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་མོངསྔ་པ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་དང་སྒྲ ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་རྟོག་པ་ན་མ་རིག་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞེས་བྱའོ་སྟེ། རང་གོ་ཁམས་ལས་གཉིས་སུ ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཤེས་བྱེའི་སྒྲིབ་པ་ལ་རྟོག་པ་བསྟནྡ་ཏོ།། མིར་གཉོན་མོངས་ལྷན་ཅིག་འཇུག་ཅེས་བྱ་བས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལ་རྟོག་པ་བསྟན་ཏེ།། རྫས་གཉིས་དག་ནི་རྣམ་པར་སྦྱངསཾ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་གཟུང་བ་དང ་འཛིན་པར་སྣང་ཡང་རྫས་གཉིས་རྣམ་པར་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མེད་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་ཤེས་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ ་བཙལ་བ་ཡིན་ནོ།། དམིགས་བླའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གོང་དུ་ཆོས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་བཤད་པ་ཉིད་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནས་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་བྱེད་པ་ནས ་བརྩམས་ཏེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པ་ནི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་གང་ཟགོ་གིས ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། རང་གི་ཁམས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་པོ་བ་ཐོབ་པའི་ལས་བསྟན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་གི་ཁམས་དང་རྒྱུའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་མངོན་པའི་ཆོས་བསྡུ་བ་ལས་ཀྱང་། ཉན། ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི ་རྒྱུ་བྱེད་པས་ནི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བཤད་ངོ་།། གནས་པའི་ནི་མིང་གི་ཕུང་པོ་བཞི་ལ་གནས་པ་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྤངས་ནས། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པར་གནས་པོ་ནི་མིང ་ལ་གུནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྙེད་ནཱ་ས་མིང་ལ་གནསྡེ་པར་བཞག་གོ། རྣལ་འབྱོར་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་ནི་གོ་མོས་པར་བྱེད་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ས་དང་པོར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི ་ཡེ་ཤེས་རྙེད་ནས་ས་གཉིས་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆད་བསྒོམ་པའི་ལམ་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ལོ་པོ་སྒོམ་པ་འམ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པ་ལ་བསྒོམས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས ་བྱའོ།། དེ་ཉི། དྷེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་རྣམ་པར་མ་རྟོག་པའི་སེམས་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་འབྲལ་ཏེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་གྱུར་ནས་གཉི་སུ་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱོས་པ་ནི་གཟི ་ཁ་ན་གཉིས་མེད་སྣང་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེས་ན་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་འཐོབ་སྟེ། དེ་ཕན་ཆད་ནམས་ཀྱང་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ལ་མི་འཇུག་གོ།། དཔེར་ན་ཅི་དང་འདྲ་ཞེ་ན། ་དཔེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མདའ་དང་པགས་པ་བཞིན་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་མངའ་མེས་བསྲེགས་ནས་དྲོད་ལ་བབ་པར་བྱས་ཏེ། དྲང་པོར་བསྲང་བ་དེ་ནམས་ཀྱང་ཕྱིས་ཡོན་པོར་མི་འགྱུར་བ་དང་། པགས་པ་ཁེངས་པ ་ཆུ་དང་མར་ལ་སྩོགས་པས་བསྐུས་ནས་རྩེས་ཞེན་པར་བྱས་ཏེ། འོ་ཇམ་པོར་བྱས་ན་ཕྱིས་ཁེངས་ཤིང་རྩུབ་པོར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞི་གནས་ནི་ཆུ་དང་སྣུམ་ལྟ་བུ། སྔོན་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚུལ་བཞིན ་མཱ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་སེམས་རྩུབ་པོར་བྱས་པ་བ་སྒོམས་པའི་ལམ་ནི་ཞི་ག་ནས་ཆུ་དང་སྣུམ་ལྟ་བུ་བསྒོམས་པས་སེམས་མི་ཉེན་པོར་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེར་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་ན་སླར་ཚུལ་བཞིན་མ ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྟོགས་པ་ལ་ཞུགས་ན་སེམས་ཁེངས་པ་དང་ནུབ་པོ་རྣམས་སུ་རྣམས་ཀྱང་མི་འགྱུར་རོ།། སྔོན་ལས་དང་པོའི་ཚེ་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་རྟོག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བ་ངན་པས་ལྟ་བ་ཡོན་པོར ་བྱས་པ་བསྒོམས་པའི་ལམ་གྱི་དུས་ན་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་པའི་མེས་ལྟ་བ་ངན་པ་བསལ་ཏེ། ལྟ་བ་དྲང་པོར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པ་ན། དེ་ཕན་ཆད་ནམས་ཀྱང་ལྟ་བ་ངན་པ་ལ་འཇུག ་པར་མི་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལྟར་བ་ཙལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡོངསུ་བཙལ་བ་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲས ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་གཟུང་སྟེ། ཙམོ་གྱི་སྒྲས་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་ཏུ་ཟོད་ཀྱི། ཕྱིའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགོག་གོ།། སེམས་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ཁ་ཅིག་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཞེས ་བྱ་བས་སེམས་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པར་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་དང་ཕྱིའི་ཡུལ་རྣམས་མེད་ཀྱང་མེད་པར་འདོད་དོ།། འདིའི་སྐབས་སུ་ནི་དེ་གཉི་ག་ལ་བྱ་བར་འདོད་དོ།། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་དང་སེམས ་ལོས་བྱུང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་ཕྱིའི་ཆོས་མེད་དོ་ཞེས་བརྟག་ཅིང་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། སེམས་ནི་གཉིས་སུ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་ཀུན་གཞི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པ་ལ་བྱ་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལས་གཟུང་བ་དྲང་འཛིན་པ་གཉིས་སུ་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི། སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་འདྲེན་ཏོ།། ཡང་ན་སེམས་ཉིད་དུ་གཟུང་འཛིན་དུ་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི། དེ་ལས་མ ་གཏོགས་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། གཟུང་འཛིན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སེམས་ལས་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས ་པའི་ཆོས་ཀྱང་སེམས་ཉིད་ལ་སྣང་བར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དང་པ་ལ་སོགས་པ་དག་སྣང་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དད་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་སེམས་ཉིད་ལ་སྣང་བར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉོན ་མོངས་དགེ་ཆོས་ཡིད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཉིད་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱང་སེམས་ལ་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི་སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པ་ལོགས་ཤིག་ནི་དམིགས་པའི་ཡུལ ་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་འདོང་ངོ་།། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་གཉིས་པ་ལྟར་ན་ནི་སེམས་ཉིད་ལས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། དགེ ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྟ་བུར་སྣང་གི་སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡོད་པར་མི་འོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་གཞི་ཉིད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་སྟེ། འདོད ་ཆགས་སུ་སྣང་བ་དང་། གཏི་མུག་ཏུ་སྣང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་དུ་སྣང་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་སུ་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པར་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཉིད་དུ་གཅིག་ཏུ་དད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། ་ཤེས་རབ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལྟ་བུར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྣང་དངོས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཡང་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡང ་བས་ན་སྣང་བ་ཙམ་དུ་གྱི་དངོས་པོར་ནི་ཡོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དངོས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་། དང་བ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཡོད་ཀྱི། དངོས་པོ་མེད་པས་ན་གཞན་དབང་དེ་ལ་ཆོས་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་འམ། སྣང་བ་ཙོམ་དེ་ལ་སྣང་ཡང་ཆོས་ཀྱི ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ།། མཚན་ཉིད་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅུད་པ་བརྒྱད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། ཟག་པ་དང་བཅད་པ་དང་། ཟག ་པ་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་བརྒྱད་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ།། ཆོས་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མདོར་ན་མཚོན་ཚྭ་དང་མཚན་ཉིད་དང་མཚོན་བྱེད་དང་གསུམ་མོ།། གཅིག་གིས་ནི ་མདོར་བསྟན་ཏོ།། ལྷགམས་ནི་བཤད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚེགས་བཅད་བརྒྱད་ལས་ཚིགས་བཅང་དང་པོས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མདོར་བསྟན་ཏོ།། ཚིགས་བཅད་ལྷག་མ་བདུན་གྱིས་ནི་མདོར་བསྟན་པའི་དོན་དེ་ཉིད ་རྒྱས་པར་ཞིབ་ཏུ་འཆད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཚོན་བྱང་རབ་ཏུ་དང་ནི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚོན་བྱེད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ་མཚོན་བྱ་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། གཟུགས་དང་། སེམས་དང་། སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཏེ་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་གཞི་ཡིན་ནོ།། མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀུན ་བརྟགས་དང་། གཞན་དབང་དང་། ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།། མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། གཞི་དང་འཇོག་པ་དང་། སྣང་བ་དང་མེ་ལོང་དང་གནསོ་སོ།། དེ་གསུམ་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ན་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ་མདོ་ཙམ་དུ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ན ་བཞུག་གོ།། དེ་ལ་མཚོན་བྱ་དང་། མཚོན་ཉིད་གཉིས་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུརྱ་ལྟ་བུའོ།། མཚོན་བྱེད་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་བས་ན་འོག་ནས་ཀྱང་མཚོན་བྱ་དང་མཚན་ཉིད་གཉིས་མཚོན་བཱར་བྱེད་ཅིང་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ནི ་མཚོན་མཆ་བྱེད་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བཤད་དོ།། མཚོན་བྱ་དང་མཚན་ཉིད་དང་མཚོན་བྱེད་གསུམ་ནི་ཙོའི་ཕྱིར་བཤད་ཙོན། དེ་གསུམ་ཡང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག ་གོ། མཚོན་བྱ་བསྟན་པོའི་ཕྱིར། སེམས་གང་ལྟ་བོར་བཅས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།། སེམས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། གཟུགས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ནུ། སེམས་འདྲི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་སྣང་སྟེ། ་གཟུང་བར་སྣང་བ་དང་། འཛིན་པར་སྡང་བའོ།། དེ་ལ་དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ནི་གཟུང་བར་སྣང་བ་སྟེ། དེས་ནི་གཟུགས་བསྟན་ཏོ།། འཛིན་པར་སྣང་བ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི ་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཏུ་སྣང་སྟེ་དེས་ནི་སེམས་བསྟན་ཏོ།། ལྟ་བར་བཅས་ཞེས་བྱ་བའི་ལྟ་བའི་སྒྲས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། སེམས་དང་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སེམས་ལས ་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་གསལ་ཞིང་རྒོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིད་པས་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་བསྟན་རཱ་ཏོ།། དེའི་གནས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་གནས་ཤེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་བསྟན་ཏེ།། ་སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་སེམས་དང་གཟུགས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་གནས་སྐབས་ལས་འབྱུང་བས་ནི་དེའི་གནས་ཤེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ནམ་གཟུགས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གསུམ་འདུས་ནས་བསྒྲིབས་ཏེ།། ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་འགོག་པའི་གཟུགས་ལས་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་སྐྱེས་པ་ལ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྒྲ་དཀར་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གཞག་དུ་གྱུར་པ་ལ ་རྒ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་དེ་གསུམ་གྱི་གནས་ལ་འདུ་བྱེད་སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་གདགས་པར་ཟིང་ངོ་།། མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་འགྱུར་བ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་དང་། མ་བརྟགས་པར ་འགོག་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ། འདུས་མ་བྱས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རིག་པ་ཉིད་ལས་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་འདུས་མི་བྱས་སུ་སྣང་ལ། སེམས་ལ་སྣང་བའི་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱེ་བ ་ངང་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པས་ན་འདུས་མ་བྱས་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནི་མདོར་ན་མཚོན་བྱ་ཡིན། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་ཙམ་དུ་ན་གཟུགས་དང་སེམས་དང ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་དང་། སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་དང་། འདུས་མ་བྱས་ལྔ་ནི་མཚོན་བྱ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལྔ་པོ་དེའི་མཚན་ཉིད་རེ་རེ་ནས་ཕྱི་ནས་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་པས་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལྔ་པོ་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ ་གསུམ་གྱི་གཞི་དང་། རྟེན་ཡིན་པས་ན་མཚོན་བྱ་ཞེས་བྱའོ།། མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་དོན་ཇི་བཞིན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།། དེས་མཚན་ཉིད་རྣམ་བུ་གསུམ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། ་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། དེ་བུམ་པ་དང་སྡེ་བུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་སྨྲ་བའོ།། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ནི་དོན་ནོ།། ཇི་བཞིན་གྱི་འདུ་ཤེས་ནི་སེམས་ཁྲུས ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཏེ། འདི་ནི་བུམ་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་འདི་ནི་སྣམ་བུ་མ་ཡིན་པ་དང་། འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཉིད་ཡིན་གྱི་སེར་པོ་མ་ཡིན་ཞེས་རྟོག་པའོ།། མཚན་མེའི་འདུ་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་དང་། སེར་པོ་དང་སྔོན ་པོ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཡུལ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་འདུ་ཤེས་འཇུག་པའོ།། དོན་དུ་ཟླ་བ་སྙེད་ལ་མཁས་པའི་རྣམས་བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདི་ནི་བུམ་པ་འདི་ནི་སྣམ་བུ་ཞེས་རྟོག་པ་དང་། རྟོག་པ་དེའི་ཡུལ་བུམ ་བ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། དེའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྱུ་དོན་ཇི་བཞིན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་དེ་ཞེས་རྟོག་ཏེ། དེའི ་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་ལ་བརླན་པ་ཡང་ནམ་ཞིག་ན་སྨྲ་དོན་ཇི་བཞིན་གྱི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་བག་ཆགས་ལ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་པའོ།། དེ ་ལ་སྱཱ་ནི་དོན་སྣང་བ། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བྱ་བ་ལ། བག་ཆགས་ལས་ནམཱ་ཐཱཾ་སྙིང་ལ་མི་མཁས་པ་བྱིས་པ་རྣམ་སཱ་ལ་སྐེ་དང་སྡེང་སྡེང་པོ་སྟེ་ཟླུམ་པོ་འདི་ལ་མིང་དུ་བུམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཞེས་སྨྲ་བ་ཇི་བཞིན་པའི ་དོན་གྱི་འདུ་ཤིས་མེད་པར་ཡང་སེམས་ལས་བུམ་པ་ལྟ་བུ་སྣོད་ལ། བུམ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ནི་མི་ཤེས་ཀྱི་བུམ་པ་མཐོང་ན་ནི་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ནོ་སྙམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་ན་ཡང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ།། འདི་ནི་ཀུན ་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་པའོ།། དེ་ཚེགས་བཅད་དེའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ན། གང་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། རྒྱུ་གང་ལས་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་གཉིས་ཀ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ།། གང་ཀུན་དུ་རྟོག་ཅེ་བྱ་ན་ཐ་སྙད ་ལ་མཁས་པས་འདི་བུམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་དང་། ཐ་སྙད་ལ་མི་མཁས་པས་བུམ་པ་མཐོང་བ་ན་འོད་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་རྟོག་པའོ།། རྒྱུ་གང་ལས་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དེ་ནི་དེའི་བག་ཆགས་ལས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའོ།། སྨྲ་བ་ཇི་བཞིན་པའི་དོན ་གྷྲི་འདུ་ཤེས་པའི་མཚན་མ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨྲ་བ་ནི་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ཞེས་བརྗོད་པའོ།། ཇི་ག་བཞིན་པའི་དོན་གྱི་འདུ་ཤེས་ནི་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་གེ་དོན་ནི་ལྟོ་ཟླུམ་པོ་སྐེ་སྡེང་སྡེང་པོ་ཡིན་ཞེས་མྱིང ་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་པར་ཤེས་ཤོང་རྟོག་སྟེ། དེའི་མཚན་མ་ནི་འདུ་ཤེས་དེའི་ཡུལ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ། འདི་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཙུག་གོ།། སྨྲ་བ་དེའི་བག་ཆགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨྲ་བའི་ས་བོན ་ཀུན་གཞི་ལ་བསགུས་ཏེ། ཡོད་པ་དེ་ཡང་ནམ་ཞིག་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། བག་ཆགས་དེ་ལས་དོན་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨྲ་བའི ་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་ལ་བྱསགས་པ་དེ་ལས་ཐ་སྙད་མི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཐ་སྙད་ལ་མི་མཁས་པའི་རྣམས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལས། ་བུམ་པའི་སྒྲ་ནི་ལྟ་ཟླུམ་པོ་ལ་བྱའོ་ཞེས་བུམ་པའི་མིང་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་པ་མི་ཤེས་པའི་བྱིས་པ་ཤིང་མ་བྱེ་བི་རྣམས་ནི་ཐ་སྙད་ལ་མི་མཁས་པའོ་ཞེས་བྱའོ།། སྨྲ་བ་ཇི་བཞིན་པའི་དོན་གྱི་འདུ་ཤེས་མྱེད་པར་ཡང་སྣང་བར ་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐ་སྙད་ལ་མི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་བུམ་པ་མཐོང་བ་ན་འདོན་བུམ་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བརྗོད་པ་མེད་པར་ཡང་བུམ་པ་མཐོང་བ་ནའང་ཅི་ཞིག་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པས་ཡང ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་དོན་གྱི་འདུ་ཤེས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨྲ་བ་ཇི་བཞིན་པའི་དོན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འཆད་དེ། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ ་སོགས་པར་བརྗོད་པའི་དོན་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུའི་དངོས་པོ་མཐོང་ནས་འདི་ནི་བུམ་པ་ཡིན་གྱི་སྣམ་བུ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་རྟོག་པ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་སྨྲ་བ ་ཇི་བཞིན་པའི་དོན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་མཚན་མའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་དེ་དག་གི་ཡུལ་བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་དང་། སེར་པོ་དང་། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེའི་མཚན་མ ་ཞེས་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་རྒྱུ་བག་ཆགས་ལས་གང་ཡོངསུ་བརྟགས་པ་དེ་གཉི་ག་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་བག་ཆགས་ལ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས ་སྣང་པོའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི།། ཕྱིར་རོ།། གང་ཐ་སྣང་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བུམ་པའོ།། ཞེས་བརྟགས་པ་དང་། ཐ་སྙད་ལ་མེ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བུམ་པ་མཐོང་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་ཏཽ་གྲྀ་བཱ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་ཞེས ་བྱི་སྟེ། གཟུང་འཛིན་དུ་རྟོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་བག་ཆགས་དང་། ཡོངསུ་བརྟགས་པ་དང་གཉི་ག་ལ་ཀུན་བརྟགས་ཞེས་བྱའོ།། སུན་བརྟགས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ཡང་བསྟན་པ་ནི་མིང་བཞིན་དུ་ནི་དོན་རྣམས ་ད་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་དང་སྣུམ་བྲ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་བཞིན་མེད་ནི་རབ་ཏུ་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཇི་ལྟར་བཞག་པ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུའི་མིང་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་དོན་བཞིན་མིང་ནི་རབ་ཏུ་སྣང་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ཡང་ཀུན ་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་དག་མ་ཡིན་རྟོག་པའི་རྒྱུ།། ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནམ་མིག་གི་སྒོ་ནས་དོན་ཡོད་པར་རྟོག་པ་ན་ནི་མིང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།། ། ་ནམ་ངོན་གྱི་སྒོ་ནས་མིང་ཡོད་པར་རྟོག་ན་ནི་དོན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མིང་ཡོད་པར་རྟོག་པ་ཤཱ་དང་། དོན་ཡོད་པར་རྟོག་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མིང ་དང་དོན་ཇི་ལྟར་ཞེས་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་ནི་མིང་དང་དོན་ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མིང་དོན་ཇི་ལྟ་བཞིན་པའི་དོན་སྟོན་ཏེ། མིང་ཇི་བཞིན་པར་དོན་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ནི་མིང་ཇི་བཞིན་པ་དང་། དོན་ཇི་འདྲ་བར་མིང་ལང་ངེ ་ལྟར་ཡང་བར་འཛིན་པ་ནི་དོན་ཇི་བཞིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དང་མིང་དུ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ནི་མིང་དོན་ཇི་བཞིན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་མིང་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོད་པར་རྟོག་པ་དང་། མིང ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་དོན་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་མིང་དོན་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་ཡོང་སུ་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་ནི་དོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་བརྟགསུ་ཆོས་ཀྱང་མདོར་ན་འདི ་ཙམ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། ཡང་ན་ནི་མིང་ཡོད་པར་རྟོག་ཡང་ན་དོན་པར་རྟོག་པ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཏོག་ན་ཡང་དག་པ་གཉིས་ལ་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་དེ་ལྔས་གཞན་དུ་བརྟག་ཏུ་མིང་པ་སྔོ་ན་མིང་དང་དོན་གཉིས་ལ་ཀུན་བརྟགས ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཞེས་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་གསུམ་རྣམ་པ་གསུམ་སྣང་བ་ནི། གཟུང་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ནི།། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན ་ཉིད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨིས་ཏེ། རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྣང་བ་དང་། ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྣང་བ་ནི་རྣམ་གསུམ་རྣམ་གསུམ་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་རྣམ་གསུམ་དུ་སྣང་བ་ནི་གནས་སུ་སྣང་བ་དང་། དོན་དུ་སྣང་བ་དང་། ལུས་སུ་སྣང་བའོ།། ། ་གནསུ་སྣང་བ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣོད་ལྟ་བུར་སྣང་བ་སྟེ། ས་གཞི་ཆེན་པོར་སྣང་བའོ།། དོན་དུ་སྣང་བ་ནི་གཟུགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ཡུལ་དྲུག་དུ་སྣང་བའོ།། ལུས་སུ་སྣང་བ་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་དབང ་དྲུག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། དེ་བས་ན་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གནས་འདྲ་བ།། སེམས་ཙམ་དུ་ནི་ས་བཤད་དོ།། ཞེས་གསུངས་སོ།། ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་སྣང་བ་ནི་ཡང་དུ་སྣང་བ་དང་། འཛིན་པར་སྣང་བ་དང་། ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་སྣང་བའོ།། དེ་ལ་ཡིད་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། གང་ཉོན་མོངས་པ་གཞི་དང་རྟག་ཏུ་ལྡན་པས་ཀུན་བཞི་ལ་དག་ཏུ་དམིགས་པར་བྱེད་པའོ།། འཛིན་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ ་པར་ཤེས་པ་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་ཚེགས་ལ་བྱ་སྟེ། སོ་སོའི་ཡུལ་འཛིན་ཅིང་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟོག་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། འདི ་ནི་སྔོན་པོ་ཡིན་གྱི་སེར་པོ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་གནས་དང་དོན་དང་ལུས་སྣང་བ་ནི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དོ།། ཡོད་དང་འཛིན་པ་དང་རྟོག་པར་སྣང་བ་ནི་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་དེ་ལྟར་གཟུང་བ་དང་། ་འཛིན་པར་ཡང་དགུ་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འཁོར་བ་དང་བཅས་པ་ལ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།། ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་མེད་དང་དངོས་པོ ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ལ་ཡོངསུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡོངསུ་གྲུབ་པ་དེ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཟུང ་འཛིན་དང་འབྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ན་བས་ན་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་ཀྱང་གཉིས་པོ་དེ་ན་ཡོད་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་དེ་ན་ཡོད་ཅེས་བཤད་དོ།། དངོས་དང་དངོས ་མེད་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་དེ་ན་གནས་ལ། གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ན་གནས་པས་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ ་མཉམ་པ་ཉ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དབུས་དང་མཐའ་ལས་ཀྱང་། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ངན་ཡོང་། དྲི་ན་ཡང་ནི་དེ་ཡོད་།། ཞེས་བཤད་དོ།། མདོ་སྡེ་རྒྱན་འདི་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐབས་ལ་འཇུག་པའི་སྐབས་ལས་ཀྱང་། གང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ ་གཉིས་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཡོད་པའི་མཆོག་སྟེ། ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ།། མ་ཞི་བ་དང་ཞི་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་དང་འདྲེས་པས་ནམ་ཞི་བའོ།། རང་བཞིན་གྱིས་འོད ་གསལ་ཞིང་དག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་ཞི་བའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡོངསུ་གྲུབ་མཚན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོངསུ་གྲུབ་པ་དེ་གཟུངས་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ཀུན་དང་འབྲལ་བ་ཡིན་པས་རྟོག་གེ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི ་ཕྱིར། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མདོར་ན་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།། དེ་ལ་དངོས་པོ་མེད་དང་དངོས་པོ་ཡོ་། དངོས་དང་དངོས་མེད་མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་རང་གིས་མཚན ་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། མ་ཞི་བ་དང་ཞི་བ་དང་ཞེས་བྱ་བས། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏེ། མ་ཞི་བས་ནི་ཀུནྡ་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་ཞི་བས་ནི་རྣམ ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་བཤད་དོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། དེ་ནི་མཚོན་བྱེད་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་གཞི་དང་གཞག་པ་དང་མེ་ལོང་དང་སྣང་བ་དང་གནས་སོ།། དེ་ལ ་རྒྱུ་མཐུན་ཆོས་ལ་དམིགས་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞི་ནི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཐུགསུ་ཆུད་ནས་བཤད་པའི་ཆོས་གསུང་རབ་ཡན་ལྷག ་བཅུ་གཉིས་ནི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སོ་ཞེ་ས་བྱའོ།། སོ་སོའི་སྤྱི་བོའི་དུས་ནཱ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་ཉན་པ་དང་སེམས་པཱ་དང་བསྒོམ་པར་བྱེད་པ་ནི་རྒྱུ་མཐུན་པོའི་ཚེས་ལ་དམིགས་པའོ།། ཚུལ་བཞིན་ཡིད ་ལ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཞག་པ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་གཞི་དྲིང་རིགས་རྣམ་པ་གསུམ་པ་དང་རྣམ་པ་བཞིས་དྲོད་ཀྱི་ཚེ་ནཱ་ནི་མིང་རྣམས་སྒྱུ་མ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད། རྩེ་མོའི་ཚེ་ན་ནི་དོན་རྣམས་སྒྱུ་མ་ཡིན་པར ་ཁོང་དུ་སྲུང་བཟོད་པའི་དུས་ན་ནི་གཟུང་བ་སྤངས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ན་ནི་འཇིག་པ་སྤངས་པའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས ་རྟོགས་པའི་བག་རྨུགས་སྙེམས་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་བའི་ཕྱིར་རོ།། སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པ་དང་ཞེ་ས་བྱ་ལ་མེ་ལོང་ནི་སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པ་སྟེ། ས་དང་བློའི་དུས་ན་ཁམས་གསུམ་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོག་པ ་ལ་གནས་པ་ཉིད་སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པོ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡང་གོང་དུ་མིང་ལ་གནས་པར་བཤད་ཀྱི་པོ་ཉིད་ལ་སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་ཁམས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ།། གཟུང་འཛིན་སྤངས་པའི ་མིང་ནི་ཕུང་པོ་བཞི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་གནས་པ་ན་སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཅའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བ་དང་འདྲ་བར་ཡེ་ཤེས་དེས ་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མེ་ལྡོང་ཞེས་བྱའོ།། ཡོད་མེད་དོན་དུ་མཐོང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣང་བ་ནི་ས་གཉིས་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ ་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གླང་གིས་ཡོད་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་ཡོད་པར་མཐོང་། མེད་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་མེད་པ་རཱ་མཐོང་བ་ལ་སྣང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གཞན་དབང་ཡོངསུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པར་མཐོང་། ཀུན་བརྟགས་ནི་མེད་པར ་མཐོང་ངོ་།། གནས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པར་འཐོབ་པ་སྟེ། གནས་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གོང་དུ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་ཡུལ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་གནས་གྱུར ་ན་ཡོན་ཏན་འདི་ལྟ་བུ་དག་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུར་བལྟའོ།། དེ་ལ་གཞི་དང་གཞག་པ་དང་། མེ་ལྡོང་དང་སྣང་བ་ནི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དོ།། གནས་ནི་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དོ།། མདོར་མ ་ཚིགས་དེ་དག་གིས་ལམ་རྣམ་པར་ལྔ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང་། མཐོང་བའི་ལམ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་དང་། མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་མོ།། དེ་ལ་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པས ་ནི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པས་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། ཡིད་མེད་དོན་དུ་མཐོང་བས་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། གནས ་ཀྱིས་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་བསྒོམ་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་རྣམ་པ་ལྔ་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ ་བའི་རྟེན་དང་གཞིར་གྱུར་པས་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ས་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཐུག་སུཾ་ཆུད་པའི་རྒྱུ་འདྲ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདགྲ་མེད་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ནི་རྒྱུའོ།། གསུང་རབ་ཡུན ་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། ཐུགསུ་ཆུད་པ་དང་གསུང་རབ་ཡན་ལོག་བཅུ་གཉིས་བཤད་པ་དང་གཉིས་དོན་མི་མཐུན་པ་མེད་པས་ན་བཤད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བཤད་པའི་དོན་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར། དེ་བས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར། འཕགས་རིགས་ཤིན་ཏུ་དྲི་མེད་པ།། མཚུངས་དང་ཁྱད་པར་འདྲི་བ་མེད།། ལྷག་པར་མ་ཡིན་མཚན་ཉིད་འདོད་ཅེས ་སྨོས་ཏེ། ཟག་པ་མེད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་པར་དྲག་པ་ལ་འཕགས་པའི་རིགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་ཞུགས་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་སྐུ་དང་གསུང་ཐུགས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པས་ན་མཉམ་ཉིད་དུ་གྱུར ་པབ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱར་བསྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་ན་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྐུ་ལ་མི་འདྲ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པས་ན་མཚུངས་པ ་ཞེས་བྱའོ།། ཁྱང་པར་རྣམ་པ་ལྔས་ཉན་ཐོས་དག་པས་འཕགས་པས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཁྱད་པར་ན་སྐྱེ་བར་ལྟ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་དང་ཡོངསུ་དག་ཁྱད་པར་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཁྱད་པར ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ།། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོངས་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འགྲིབ་པ་མེད་པས་ན་འབྲི་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་བྱེང་བའི་ཕྱོགས་སྐྱེ་བ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས ་ལ་སྐྱེ་མེད་པསོ་ན་ལྷག་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།། ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བ་དང་། དམིགས་པར་བྱེད ་པ་གཉིས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏེ། གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཁྱད་པར་ངག་དང་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་དག་པ་ཉན་ཐོས་པས་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་བག་ཆགས་ཕྲ་མོ་ཡང་མོ་སྤངས་པས་གང་གི་ཕྱིར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་ཀྱང་སྤྲེའུ་མཆོངས་བྱེད་དང་། སྔོན་སྦྲེང་འཚོང་མ་བྱེད་པ་ལས་ཕྱིས ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ཡང་ལྷུང་བཟེད་ཀྱིས་ངོས་ལ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཉིན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཕྲ་མོའི་ཡང་ཕྲ་མོ་སྤངས་པས་ན་རྣམ་པར་དག་པོ་ཁྱད་ཞུགས་པའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང ་ཡོངས་སྦྱངས་པས་ཡོངསུ་དག་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་ས་གཞི་ཤེལ་དང་བཻ་ཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་སྟེན་མི་ནུས་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པས་ན་ཤེལ་དང་བཽ་ཌཱུརྱ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་སྐྱོན་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཡོངསུ་དག་པ་ཁྱོད་ཞུགས་སོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཁྱད་པར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཆོས་ལ ་བདག་མེད་པ་མ་རྟོགས་པས་རྣམ་པོར་གྲོལ་བའི་སྐུ་ཙམ་ཡོད་པར་ཟད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མེད་དོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངའ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཆོས ་ཀྱི་སྐུ་རྙེད་པར་ཁྱད་ཞུགས་སོ།། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལྔ་འཇུག་པར་བྱེད་པས་ལྗོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུས་བྱང་ཆུས ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པར་མི་ནུས་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཐོག་པ་ཆེན ་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པས་ན་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་ཁྱད་ཞུག་སོ།། དགའ་ལྡན་གྱིས་གནས་ན་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པསྟན་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འཕག ་བ་ཉན་ཐོས་དག་གིས་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་ན་གནས་པ་དང་། ཤི་འཕོ་བསྟན་པ་དང་། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཅིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་མི་ནུས་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས ་ཀྱིས་ནི་དགའ་ལྡན་ན་བཞུགས་པ་དང་། ལྷུམ་སུ་གཤེགས་པ་དང་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པསྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པས་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་ཞུགས་སོ།། དེས་ནི་མཚོན་བྱ་དང་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཆོས་ལྔ་པོ་དེ་དག་ལ་མཚོན་བྱེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་མཚོན་བྱེད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྔ་པོ་ངེས་མཚོན་བྱ་རྣམ་པ་ལྔ་དང་། མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ཤེས ་པར་བྱུང་བས་ན་མ་ནྟདྷྱ་ནས་བྱའོ།། རྣམ་པར་གྱུ་ཡོང་སུ་ཚུལ་བལ་ཆགས་བཅད་པུ་དྲུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམ་ནས་ནན་མོངས་པ་དང་སྒྲུ་བརྟུལ་སྤངས་སྟེ་མྱངས་པས ་འདས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱོས་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཐབས་གང་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཐབ་པར་འགྱུ་ཞེས་བརྟགས་པ་ནི་རྣམ་པར་འགྲོལ་བ་ཡོངས་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྷཱ་སྨཻ། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་བཙལ ་བལ་ཆེགསུ་བཅུས་པ་དྲུག་གིས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གན་ས་དོན་ལ་སྲོན་སྣང་བ་དོག། ཤིན་ཏུ་གྱུར་པ་ཟུག་མེད་པའི།། དབྱིངས་དྲངས་བློན་རབ་གྱུར་ཕྱིར། ཇིའང་ཀུན་ཥྚ་འགྲོ་བའི་གནས་ཞེས་བྱ་བྲ་ལ། ས་བེནྡ་ར། ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅིང་རྐང་པ་གསུམ་གྱི་མཇུག་ནས་འབྱུང་བར་སྔར་སྤྲོས་ལི་ཇེ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེ་སོ་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའམ།། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པོའི་བ་རྨུགས་དང ་ན་ནས་ཀྱི་སྟེ་གཙུ་ནི་རླུང་དྲི་ས་དང་ཐུབ་བས་གནས་གཞན་དུ་འི་རྒྱས་རྣས་པ་གསུམ་ཡོང་གནས་གན་དུ་མ+Wཱར་། གླུ་མ་པོ་གུང་མུ~ཾ་གས་དང་དུག་མ ་འི་ཚོའོ།། ན་པཔ་ང་གྱི་ཡང་མ་ཐིགགས་པ་ཡོངས་ལ་སོགས་པ་པག་པ་སུ་ག་ཤེལ་རྒྱ་མ་ཆགས་པའི་ས་ནནི་མ་རྗེ་མཛན་ན་མ་ས ་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་ཡུལ་དྲུག་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་རྣམས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་སྣ་ཚོགསུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།། ལུས་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ནས་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོའི ་བར་དུ་དབང་པོ་དྲུག་ལ་བྱ་སྟེ། དབང་པོ་དྲུག་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་དབང་པོ་གཅིག་གིས་ཀྱང་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་འཐོབ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལྟ་བུར་སྣང་བར་འགྱུར ་བ་དང་། དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པོའི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གནས་དེལ་ནི་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱང་འཇུག་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་འཇུག ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་འཇུག་པས་ནཱ་དེའང་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་གནས་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གོན་ནས་སུ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པར་གྷོ་ལྔ་བ་རྣམ ་གྲངས་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཛིན་དང་ཤིན་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟློག་པ་ནི། དཔུང་ཡང་རྣམ་པ་གཞིར་འགྱུར་ཏེ། མི་རྟོག་ཞི་དང་ཡེ་ཤེས་ལས། ཞེ་ས་སྨོས་སོ།། དེ་ལ་ཡིད་ནི་ཉོན་མོངས ་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཞི་དང་ལྡན་པ་རྟག་ཏུ་ཀུན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་ལ་བྱའོ།། ཤིན་དུ་འཛིན་པ་ནི་གཟུགས་རེག་བྱ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་འ་མིག་གི་རྣམ ་པར་ཤེས་པའི་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་ལ་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཡིན་སེར་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར ་ཤེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་བདུན་བཟློག་ནས་གནས་གཞན་དུ་ལྟར་ན་དངང་རྣམ་པ་བཞི་ངེ་ལྔ་ནི་ཞིང་དབང་རྣམ་པ་བཞི་འཐོབ་པར་འགྱུ་ཏེ། དྲ་བང་རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། མི་རྟོག་པ་ལ་དབང་བ་དང་། ་ཞིང་ལ་དབང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་དང་། ལས་ལཱ་དུབྱང་བ་སྟེ་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ།། དེ་ལ་ཡིད་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན། མི་རྟོག་པ་ལྔ་དབང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པའི་ཡ་མ་དག་པའི་དུས་ན་ཡང ་ཀུན་གཞི་ལ་དམིགས་པ་ལ་དག་པ་ན་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས་ནི་གོང་ནས་ཀྱང་། ཡིད་ཀྱང་གཞན་དུ་གྱུར་ནས་ནི། འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུ།། འབྱོར་པའི་རྗེས ་འཇུག་ཡེ་ཤེས་ནི།། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དྲི་མེད་ཅེས་བཤད་།། འཛིན་པ་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་ཞིང་ལོ་དབང་བ་འཐོབ་སྟེ། ཅི་དགུར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉིང་ཤེལ་དང་བཻ་ཌཱུ་རྱ་ལ་སོགས་པའི་ཁོ་དོག་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས ་ན་གོང་ནས་ཀྱང་དོན་བཅས་འཛིན་པ་གཞན་གྱུར་པས།། འབྱོར་པ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུརརོ།། ཞིང་ཡང་འདོད་བཞིན་དག་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཤིན་དུ་སྟོན་པར་འགྱུར་ཞེས་བཤད་དོ།། རྣམ་པར་རྟོག་པ་གནས་གཞན ་སྨྲས་སུ་ག་གྱུ།། བ་སྣ་ག་དྷཱ་རྫུས་གྲུས་ང་ས་ལས་འདུན་རྣ ་ས་གང་དུ་ཡ་། རྣས་ཀླུ་གྶ་རྦྦ་ར་ནན། འབྱུར་བ་མ་པ་རྫོབ་པར་།། ཡེ་ཤེས་པ་ནི་ལས་བ་། སེཾ་པའི་ནས་བཤད་དོ།། དཱལ་ཪྵ་རྫུནས ་མས་རྣ་པར་ཤེས་བྲག་ནས་གྱུར་ནི། བྱུང་གད་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་བསྟན་ནས། དེ་ནས་གཱ་ལ་དིང་གང་དང་ལྡན་པ་བསྟན་པོའི་ཕྱིར། མྀ་གཡོལ་སྩོག་པ་ག་སམྦ་ལཱི། ང་ནི་རྣམ་པར་བཞི་སྟནས ་ས། བྱུང་བ་མུགྶ་ངྒ་། པཱ་ལྤགྶ་བྷཱུཥྚྲྀནྡ་ས་ད་ས་སྐྱེ་སྨྲ་མྦྷ་ཡྀ་སྟྲཻ་པ་སམྦྷ། ས་དུས།། ག་ས་ས ་ཡི་ནས་རྦྦ་། ས་བྷྱ་ཧཱུ~ཾ་ལུ་བྱེ་ང་། ངས་རྒྱུན་དུ་ཡྀ་བྫ་དྷཱ་ཧཱུ~ཾ། ཕུ་ག་ན་པ་། སྩོལ་གས་ས་དང་། ས ་འི་མིང་། ལེགས་རྒྱས་ཀྱི་མ་ཤེས་ལ་དབང་པ་འཛིང་ན་མོ་ལས་ལ་བང་པར་འདོང་ང།། ངོས་ཞེན། ས་ཀྱི་དུས་རྫས་པ་མི་ན ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་ལྡན་པས་མི་རྟོག་པ་ལ་དབང་བ་དང་། ཅི་དགར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤེལ་དང་བཻ་ཌཱུ་རྱ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་ཏུ་སྟོན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་དཔུང་ངོ་།། ས་དགུ ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ལ་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པ་རིག་པ་བཞིའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པའི་ཕྱིརརུ་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་འཐོབ་སྟེ། སོ་སོ་ཡང་དག་པོར་རིག་པ་བཞི་ནི། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། དོན་སོ་སོ་ཡང་དགེ ་པར་རིག་པ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ།། དེ་ལ་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མིང་ཐམས་ཅད་ཕྱི་ཅི་མ་ལོག ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ།། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲས་དང་སྐད་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པའི ་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་གཅིག་གི་དོན་བཤད་པོར་བརྩམས་ཏེ། སྟན་གཅིག་ལ་འདུག་ནས་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་མིང་ངང་ཚིག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཤད་ཀྱང་ཤེས་རབ་ལ ་ཟད་པ་མེད་པ་ནི་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་སོགས་ནི་ལས་ལ་དབང་འཐོབ་སྟེ། འཕྲུལ་གྱི་མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ལས ་བྱེད་པ་ལ། བར་དུ་གཅོད་པ་མེད་ཅིང་ཐོག་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རྡུམ་གྲངས་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ་བློ་ལྡན་སྲིད་སོང་བདག་མེད་རྣམ་ག་ཉེས་རེག་ནས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་པོ་སྨོས་ཏེ། བདག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཀུན་ཏུ་བརྟག་པའི་གང་ཟག་ལ་ཡང་བྱ་བར་འདྲེན་ཏེ། བདག་དང་སེམས་ཅན་དང་སྲོག་དྲང་གང་ཟག་ཅེས་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་བདག་གི་སྒོར་འདོགས ་ཏེ་མེ་ནི་དྲོ་བའི་རང་བཞིན་ཞེས་བཤད་ན་དྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བ་ན་དུ་ཡོད་པའི་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དོན་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བློ་ལྡན་ནི། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱའོ།། སྲེད་སོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་འོ་མ་ཁམས་གསུམ་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱིལ་དོན་ཏོ།། བདག་མེད་པ་གཉིས་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པའི ་ཆོས་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པའི་གང་ཟག་གི་རང་བཞིན་དུ། རང་བཞིན་དང་བདག་མེད་པའི་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་རང་བཞིན་དང་བདགྲོ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ཞེས་བྱ ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐའ་ལ་མ་ཞེན་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་དང་མཚུངས་པར་ཤེས་ནས་ཞེ་ས་བྱ་བ་ལ། བདག་མེང་བ་གཉིས་སུ་རྟོགས་པ་ཡང་དེ་དང་མཚུངས་པར་རྟོགས་ཏེ། མཚུང ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ལམ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དབུ་མའི་ལམ་རྟོག་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་གང་ཟག་མེད་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་ཆོས་རྣམ ་མྱེད་ཅིང་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་བར་ཟད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་ཤེས་ཏེ། གཞན་ཡང་ཡོངསསུ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་པ་མཱ་ཡིན་པར་ཤེས་པ་སྟེ། འདིས་ནི་སྐུར་པའི་མཐའ་ལྟུང་བ་དང་བྲལ་བར་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར ་སྒྲོསྒོ་འདོགས་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་ནས་དེ་ཉིད་རབ་འཇུག་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གང་ཟག་དང་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་མེད་པའི་སེམས་ཙམ་པོ་མཐོང་བ་ནི་དེ་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ཡང་མོས་པ ་སྤྱོད་པའི་ས་བཞི་ལས་བཟོད་པའི་དུས་ན་རྟོགས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་བཟོད་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལྟར་བཟོད་པའི་དུས་ན་གཟུང་བྱ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྔ་དེ་ཁོ་ནའི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ ་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་ན་དེ་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ཞེས་བཏགས།། འཛིན་པར་ཏེ་ཞི་ས་བྱ་བ་ལ་བཟོད་པའི་དུས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ནི་མེད་ཀྱིའི་ཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་སེམས་ཙམ་དུ ་ཟད་དོ།། ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན་འཛིན་པ་ཙམ་སེམས་སོ།། དེ་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡིད་གནས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་བུར་ན་བཟོད་པའི་དུས་ན་ཕྱིའི་ཡུལ་མི་དམིགས་ཀྱི་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་པས ་དེ་ལ་ཡིད་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་དེ་མི་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཟོད་པའི་དུས་ན་གཟུངས་བྱའི་ཆོས་ཕྱིའི་ཡུལ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ན་གཟུང་བ་མེད་ན་དེ་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཀྱང ་མེད་དོ་ཞེས་སེམས་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་དང་ཡང་བྲལ་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ལ་མི་སྣང་ཞེས་བྱའོ།། དྲི་སྣང་མེད་པ་གྲོལ་བ་མཆོག་ཏུ་དམིགས་དང་བྲལ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་ས་དང་པོའི་དུས་ན་གཟུང་བ་ཡང་མེད་སྣང་འཛིན་པ་ཡང ་མི་སྣང་སྟེ། གཟུང་འཛིན་མི་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་པ་ཉིད་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཆོག་ཏུ་དམྱིགས་པ་གང་ཟག་ཏུ་དམིགས་པ་ད་ང་། ཆོས་སུ་དམིགས་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་གྲོལ་པ་ཡིན་ནོ།། དེ ་ཡང་མཚུངས་པར་ཞེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་མེད་པ་གཉིསུ་རྟོག་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པར་མ་ཟད་ཀྱི། མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་དབུ་མའི་ལམ་རྟོག་པ་ནི་མཚུངས་པར་ཤེས་པར་ཞེས ་བྱའོ།། འཛིན་པ་ནི་འདི་ནི་འཛིན་པཱ་ཙ་མ་མོ་སྙམ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཙམ་གྱི་སྒྲས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྲོག་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། དེ་ལས་གཞན་པའི་གཟུགས་ལ ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ནི་འཛིན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། དེའང་བཟོད་པའི་དུས་ན་རྟོག་སོ།། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞི་དང་ཚིགས་དང་གཞན་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ།། ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞི་ཡོད་པ་དང་། གཞག་ཚོགས་ཡོད་པ་དང་། གཞག་པ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཚེ་འདིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ནས། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས ་པ་བྱེད་པ་ནི་བཞིའོ།། ཚེ་རབ་སྔ་མར་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསྩགས་པ་ནི་ཚོགས་སོ།། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ངག་ཏུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་བྱ་དང་། སྡུག་བསྐུལ ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བ་ག་མེད་པར་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ནི་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མིང་ཙམ་དུ་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་གསུམ་དང་ལྡན་ན་དྲོད་དང་རྩེ་མོའི་ཚེ། ་མཆོསུ་ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་དུ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚིག་ཙམ་བརྗོད་པ་ཙམ་ཐ་སྙད་ཙམ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་རྣམ་པར་རྟོག་པཱ་ཙམ་དུ་ཟད་པརྱ་མཐོང་གིས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ངོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མིང་ཙམ་དུ་མཐོང་བ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་བཟོད་པའི་དུས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་དུ་མཐོང་སྟེ། མིང་གི་ཕུང་པོ་བཞི་ཙམ་དུ་ཟུད་ཀྱི་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས ་གང་ཡང་མ་མཐོང་བས་ན་མིང་ཙམ་དུ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཟུང་བ་རྣམས་དེའི་ཚེ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་མཐོང་དེ་ཡང་མཐོང་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ན་བཟོད་པའི་ཆ་མང ་ཙམ་དུ་མཐོང་བ་དེ་ཡང་མ་མཐོང་སྟེ། སེམས་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ཡང་དེའི་ཚེ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཟུང་བ་མེད་པ་ཡང་ཡོད་པར་མི་རེག་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྤངས་ནས་ས་དང་པོའི་ཚེ ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མི་དམིགས་པའི་དམིགསུ་སྦེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ཡང་བསྟོན་པའི་ཕྱིར། སེམས་འདི་གནས་ངན་ལེན་དང་བཅས།། བདག ་ཏུ་ལྟ་བའི་ཞགས་པས་ཟིན།། འཇུག་པར་འགྱུར་ཏཱཾ་ལྡོག་པ་ནི།། དེ་ནི་ནང་དུ་གནས་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་འདི་གནས་ངན་ལེན་དང་བཅས་པས་ན་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏཾ་ཞེས་བྱ་བ་དྲང་སྦྱར་རོ།། དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་སྦྱིན ་གཞི་རྣམ་པར་ཤེསྔ་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ལ་བྱའོ།། གནས་ངན་ལེན་དང་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གནས་ངན་ལེན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་། སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ཏོ།། དེ་ལ་ལུས ་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་པའོ།། སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ནི་ཆགས་སེམས་དང་། གནོད་སེམས་དང་། ཡོད་མེད་དུ་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའོ།། ཡང་ན་གནས་ངན་ལེན་རྣམ ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་བག་ཆགས་སོ།། བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བག་ཆགས་དེ་གཉིས་དང་ལྡན་ཞིང་འབྲེལ་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཞགས་པས་ཟིན་ཅེས ་བྱ་བས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ནི་གང་གང་ཟག་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བའོ།། ཆོས་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བའོ།། ཅི་ཙམ་ཅི་ཙམ་གང་ཟག་ལ་བདག་ཡོད་པ་དང་། ཆོས་ལ་བདག་ཡོད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག ་ཏུ་བལྟས་པ་དེ་ཙམ་དུ་སེམས་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་གནས་ངན་སོག་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་སྲིད་དུ་གནས་ངན་ལེན་གཉིས་དང་མ་བྲལ་བ་དེ་སྲིད་དུ་འཁོར་བར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ་རྒྱུན་དུ་འཁོར་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཁོར་བ་ལས་ལོག་སྟེ་འཁོར་བར་མི་སྐྱེ་བ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་འཁོར་བ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་ནམ་སེམས་ནང་དུ་གནས་པར་གྱུར ་པ་ན་འགྱུར་འཁོར་བ་ལས་ལྡོག་པར་འདོད་དོ།། སེམས་ནང་དུ་གནས་པ་ཡང་གཟུང་པ་དང་འཛིན་པོ་གཉིསུ་རྟོགས་པ་སྤངས་ནས་གཉིསུ་མེད་པའི་སེམས་ཙམ་ལ་སེམས་གནས་ཏེ་གཟུང་བ་ཡང་མི་དམིགས ་འཛིན་པ་ཡང་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། དེ་ནི་ས་དང་པོའི་དུས་ནའོ།། དངོས་པོ་མེད་པར་འདོད་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་སྡེ་དྲུག་གི་ནང་ནས ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བཤད་དེ། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པར་བརྟགས་པ་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་དེ་ལ་ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་དང་། གཞན་དབང་དང་། ཡོངསུ་གྲུབ་པའོ།། གཞན་གྱི་དབང་གི་ཆོས་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་གནས་པ་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཡོད་པར་རང་བཞིན་མེད ་པས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་ནི་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་བཞིན་དུ་མེད་པས་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བརྟགས་པཱ་ལཱ་ཚྭ་གསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་དང་རང་གི་བདག་ཉིད ་མེད།། བདག་གི་དངོས་ལ་མི་གནས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་རང་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་དབང་གི་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ཚེ་རྒྱུ་དྲང་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་སྐྱེད ་པར་ཟད་ཀྱི་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་སྐྱེ་བ་རང་བཞིན་མེད་པོར་བསྟན་ཏོ།། ཡང་ན་ཆོས་རྣམས་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་མུ་སྟོགས ་བ་གྲུངས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་ལས་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་ཞེ་འམ། ས་བོན་ལ་མྱུར་གུ་ཡོད་བཞིན་དུ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་རང་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པོའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིརརོ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་འགགས་ཏེ་ཞེས་པ་རྣམས་སླར་ཡང་བཟླས་ནས་སྔོན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིས་ནི་ཞིག་པ ་རང་བཞིན་མེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཡང་ན་མུ་སྟེགས་པ་གྲངས་ཅན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞིག་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་མེད་པར་སོང་བ་མང་ཡིན་གྱི་མངོན་པར་གནས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟར། གནས ་པའི་རང་བཞིན་མེད་པས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་གི་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ད་ལྟར་གྱི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པས་སྐད་ཅིག་མ་སྐྱེས་མ་ཐག ་ཏུ་འགག་གོ།། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་དང་གསུམ་ལ་སོགས་པར་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འི་ངས་ནི་གནས་པ་རང་བཞིན་མོང་པར་བསྟོན་ཏོ།། ཡང་ན་མུ་སྟེགས་པོ་གྲངས་ཅན་པ་རྣམས་སྐྱེས་ནས་ཐ་གི་ཟང་ཅིག་ཏུ་གནས་ཏེ། འགོག ་གོ་ཞེས་བརྟགས་པ་ཞེས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་རང་བཞིནུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཛིན་པ་བཞིན་དུ་དེ་མེད་པས། ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མེད་པཟླ་འདོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག ་དང་། གཙང་བ་དང་བདག་ཞེའམ། གཞན་ཞེ་འམ། གཟུགས་ཞེའམ། སྒྲ་ཞེས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་ཏེ། གཟུང་བའི་ཆོས་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཇི་ལྟར་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བུ་གཟུང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་ཡོད ་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། ཞིག་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། གནས་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་ཇི་ལྟར་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན ་མེད་པར་འདོད་དོ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་བཞིན་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་ཉིད་སོ་སོ་མེད་པ་དང་། རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། ་བདག་གི་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་པ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་རང་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པས་སྐྱེ་བ་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྟན་པས་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མེད་པས་ནི་འཇིག་པ ་རང་བཞིན་མེད་པ་བསྟན། བདག་གི་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་པས་ནི་གནས་པས་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཛིན་པོ་བཞིན་དུ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། དེ་མེད་པས་ནི་རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས ་བྱ་བཱ་ལ། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་གཙང་བ་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་བརྟག་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་དང་གཙང་བའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིའི་སྐབ་སུ་ཡང་བདེ་བ་དང་གཙང་བར་ཀུན་དུ་རྟགས ་པོའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཞིང་མེད་པ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པའི་དོན་དུ་བསྟེན་ནས། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་མེད་པས་གྲུབ་པ་ནི་གོང་ནས ་གོང་དུ་བརྟེན་པ་ཡིས།། སྐྱེ་མེད་འགག་མེད་ཐོག་མ་ནས།། ཞི་དང་རང་བཞིན་མྱ་ངན་འདས།། ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པར་གྱུར་པས་ན་རང་སྐྱེ་བ་མེད་པས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེའང་ཅི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འགྲུབ་པའོ།། འདི་ལ་རང་བཞིན་མེད་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་འགྲུབ་བོ།། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འགག་པ་མེད་པར་འགྱུད ་བོ། དེ་གཉིས་ལྔ་བསྟེན་ནས་ཐོག་མུ་ནས་ཞི་བ་འགྲུབ་པ།། ཐོག་མ་ནས་ཞི་བ་ལའང་བརྟེན་ནས། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འགྲུབ་བོ།། དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་། རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། བདུག ་ཀི་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་པ་དང་། འཛིན་པ་བཞིན་དུ་མེད་པས་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་པའི་ཆོས་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ།། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་འཇིག་པ་མེད་པ་ན་འགག་པ་མེད་དོ།། ། ་གང་སྐྱེ་བ་དང་འགཡས་པར་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཆོས་དེ་ཉིད་ལྔ་ཐོག་མ་ནས་ཞི་བ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ལྟར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པས་དཀྲུག་ཤིང་ལ་སོ་སོ་ག་ལེ་རྣོན་པོས་དྲས་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས ་སྐྱོ་བར་མཛད་ཀྱི་སྐྱོ་བ་དང་འགོག་པ་སྤངས་པའི་བདུད་རྩིའི་དབྱིངས་ལ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་དགྱེས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གང་ཐོག་མ་ནས་ཞི་བའི་ཚེས་དེ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ ་ཞེས་ཀྱང་དེ་ལ་བྱསྟེ། དེ་ཉིད་ལ་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡོང་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་རོང་བཞིན་གྱིས་ཡེ་ནས་གནས་ཀྱི། ལམ་བསྒོམས་པས་བསྐྱོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ར ་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ།། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་སྣ་བརྩམས་ཏེ་ཚིགསུ་བཅད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་གི་ནང་ནས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ ་ལ། མི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་བརྟགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་སུ་བཅུད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐོག་མ་དེ་ཉིད་གཞན་དང་མཚོན།། རང་དང་གཞན་དུ་གྱུར་བ་དང་།། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས ་བྱེ་གྲ་བྲག་རྣམས།། མི་སྐྱེ་ཆོས་ལ་བཟོད་པར་གསུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱོ་བ་མེད་པའི་ཆོས་བརྒྱད་ལ། བཟོད་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་ཏེ། བརྒྱད་པོ་གང་ཞེ་ན། ཐིག་མ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། དྲི་ཉིད ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། གཞན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། རང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། གཞན་དུ་འགྱུར་བ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པོ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའོ།། ཐོག་མ་ནི ་འོ་ཁོར་བ་སྟེ་དེ་ལ་ཐོག་མོ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ཡུ་ལ་ལ་དག་འཁོར་བ་ལ་ཐོག་མོ་ཡོད་པར་རྟོག་སྐྱེ་འཁོར་བ་ལ་ཐོག་མ་ཡོད་པར་བརྟགས་པའི་འཁོར་བ་ལ་ཐོག་མ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་མཐོང་བ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའང་འདི་ལྟར་འཁོར་པོ་ནི་མི་རིག་པ་ལ་སོགས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱེད་པས་ན་ཐོག་མ་མེད་དེ་དབང་ཕྱུག་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ། གང་གིས་ཀྱང་འཁོར་བའི་ཐོབ ་མ་བསྐྱེད་པ་མེད་དོ།། ཞེས་བཟོད་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོ་ས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྔར་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་སླར་མི་སྐྱེ་ལ།། ཕྱི་མ་གྲུགས་པ་སྐྱེ་བ་རྣམས་ཀྱང་རྫ ་ལྟར་གྲགས་པའི་ཆོས་ལས་གཞན་མི་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཉིད་མི་སྐྱེ་བའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། གང་སྔར་སྐྱེས་པའི་ཆོས་དེ་དག་སྐྱེ་བ་མེད་དོ།། དེའི་དངོས་པོར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཁོར ་བ་ན་གང་སྔར་སྐྱེས་ནས་འགགས་ཟིན་པའི་ཆོས་དེ་དག་སླར་ཡང་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འགག་པོའི་ཆོ་ས་ནི་མེང་པ་ཡིན་པས་མེད་པས་ཏེ། སླར་ཡོད་པའི་དངོས་བྱོར་མི་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་བཟོད་པ་ཡང་མི ་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་མི་སྐྱེ་བའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་གཞན་དག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བ་ན་ཕྱིས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས ་ཀྱང་གཞན་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏཽ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་ཆོས་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་སོགས་པ་ཉིད་སྐྱེ་བར་ཟད་ཀྱི། སྔོན་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གསར་དུ་འབྱུང་བ་མོང་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ ་ལྟར་བཟོད་པ་ཡ་ང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཀུན་ཏུ་བརྟརྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་མེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མོ་སྐྱེ་བ་ནི ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གུང་ཟག་དང་ཆོ་སུ་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་ན་དེ་ནམ་ཡང་སྐྱེ་བ་འབྱུང ་བླ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་བཟོད་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཚེ་སོ་ལ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཞེས་བྱའི་དོན་ཏོ།། རང་ཉིད་མི་སྐྱེ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གིའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་ཉིད་མི་སྐྱེ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དེ། ཅིའི ་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་དབང་གི་ཆོས་རྣམས་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་མཐུ་ལས་སྐྱེས་པོའི་རང་ཉིད་སྐྱེ་བར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་བཟོད་པ་ཡང་མཱི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ལ་བཟོད་རྣོ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་དུ་འགྱུར་བའི ་ནོ་ཡོངསུ་གྲུབ་པ་སྟེ། དེ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་དུ་འགྱུར་བ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནྡེ་ཡོང་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། ཅིའི་ཕྱི་རོ་ཞེ་ན། ཡོངསུ་གྲུབ་པ་ནི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རྟག་ཅིང་རོ་གཅིག ་པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ནམས་ཀྱང་གཞན་ནུས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་བཟོད་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་ཟབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ ་རྣམས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བར་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟར་འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམས་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི ་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ནས་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་རྣམས་ཕྱིས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བར་མི་མཐོང་སྟེ། འཕགས་དེ་དག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བར་མི་མཐོང་བ་ཡང ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱེ་བྲག་ནི་སྔངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྣམས་ཏེ། པདྲེག་ལྔ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས ་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནི་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ཁ་ཅིག་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཅི་འདྲ་བར་སྐྱེས་ཁ་ཅིག་ནི་ཅི་འདྲ་བར་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུར་མི་མཐུན་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་བཟོད ་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་གཅིག་ཡོངསུ་ཚོལ་བ་ལ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བདུན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མདོ་སྡེ་ཁ་ཅིག་ལས་ནི་ཐོག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དེ་གསུམ་དུ་མེད་ངོ་ཞེས་བཤད། ་མདོ་སྡེ་ཁ་ཅིག་ལུས་ནི་གསུམ་མོ་ཞེས་བཤང་པ་ཅི་ལ་དགོངས་ཤྲ་མ། གསུང་རབ་ལ་སྡེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་དང་།། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེའོ།། དེ་ལ་ཐེག་པ་གཅིག་གོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་སེམས ་ཅན་གྱི་དོན་དུ་དགོངས་པའི་དབང་གིས་གསུངས་པས་ན་བཀྲི་བའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པ་གསུམ་དུ་གསུངས་པ་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་གསུམ་ཡོད་པ་ལས་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པ། ཅི་ལས ་དགོངས་བཤུད་པའི་དགོངས་པ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་ཚོགསསུ་བཅད་པ་བདུན་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་དང་བྱངག་མེད་གྲོལ་བ་མཆུད་ས། ཐ་དད་རིགས་དྲང་བསམ་གཉིས་ཐོབ།། སྤྲུལ་པ་དང་ནི་མཐར་ཐུག་གྱུར། ་བཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བྲལ། ཟློག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པའི་དགོངས་པ་ནི་ཆོས་མཚུངས་པ་དང་། གྲོལ་བ་མཚུངས་པ་དང་། རིགས་ཐཱ་དདུ་པ་ཐེག་པ་མཚུངས་པ་དང་། འསམ་པ་གཉིས་ཤྲཱི་བ་པཱ་དང་།། ་སྤྲུལ་པའི་ཕྱིར་དང་མཐུར་ཐུག་པའི་ཕྱིར། དོན་རྣམ་པ་བདུནཱ་ལཱ་དགོངས་ནས་ཐེག་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ།། ཞེས་གསུངས་སོ།། ཆོས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏི། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས ་དང་ཐ་དང་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།། ཆོས་མཚུངས་པའིཕྱིར་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི ་དབྱིངས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཐ་མི་དད་དེ་ནམྦ་མཁའི་བཊྚིན་ནོ།། ཇི་ལྟར་ནཱ་མཱ་མཁའ་ལ་ཐ་དད་བུ་རྣམ་པུ་སྣ་ཚོག་སུ་མེད་པ་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སྩོགས་པ་པཱུའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་དེ་རང་བཞིན་གཅིག་པས་ནོག་པ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་བ་ཞེས་བྱ་ཞེས། དེའི་ཕྱིར་བགྲོང་བ་ཉིད་ཐེག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདིར་ཆོས ་ཀྱེ་དབྱིངས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་གཞག་པ་ནི། བགྲོད་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་ནི་བྱ་བའི་ཡུལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདི་བྷེ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱུ་དབྱིངས་ཉིད་ཐེག་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་རྒྱ ་དབྱིངས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་ན་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཐེག་པར་གཞག་གོ།། བདག་སད་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ལཾ་སོགས་པ་དྲང་བདག་མེད་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་མེད་པར་མ་ཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་མེད་པར་མཚུངས་པ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག ་ཏུ་བཤད་ངོ་།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བ་པོའི་གང་གཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཤེགས་པ་པོ་ཡང་བདག་མེད་དེ། འགྲོ་བ་པའི་གང་ཟག་བདག་མེད ་པར་འདྲ་བས་ན་དེ་ལ་དགོངས་ནས་ཐེག་པ་གཅིག་གོ།། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཏོ།། གྲང་ཟག་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཞེས་བཏགས་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འགྲོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་སྨོས ་ཏེ། འདིར་གང་ཟག་ལ་ཐེག་པར་བརྟགས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གནས་ཏེ། གང་ཟག་ངེས་བགྲོད་པར་བྱེད། དེས་ཕྱིན་པར་བྱེད་པས་ན་གང་ཟག་ལ་ཐེག་པ་ཞེས་བརྟགས་ཏེ། འགྲོ་བ་པོ་གོང་ཟག་ཀུན ་ལ་ཡང་བདག་མེད་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཅེས་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་གསུངས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ད་རང ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱི་ར་ཏེ། མདོ་དྲག་ལེས་ཀྱང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བདག་ལ་མི་འདྲ་བ་མེད་དོ།། ཞེས་གསུངསོ།། རྣམ ་པར་གྲོལ་བ་ཅིའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བགྲོད་པ་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིརརོ་ཞེས་སྨོསོ་ཏེ། ཐེག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གང་གིས་བགྲོད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ། གང་དུ་བགྲོད་པར་བྱེད་པའི་གནས་ལ་ཡང ་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གནས་བགྲོད་པར་བྱ་བའི་གནས་བགྲང་པ་དང་། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་པ་ན་དེ་ལ་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རིགས་ཐ་དད་པ་ཐེག་པ་མི་ཚུངས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ ་རྣམས་ཐེག་པོ་ཆེན་པོས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་ཐ་དད་པ་དག་ཐེག་པ་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བས་ལ་མ་གཅིག་པས་ན་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ངེས ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ངེས་པ་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་ནས་འཚང་རྒྱ་བ་འཐོབ་པ་བཞིན་དུ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་རྣམས་སྔོན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱིད་པོ་སྤྱོད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་དང ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་ནས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་བུ་བཏང་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྦྱང་ནས་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་གྱིས་བྱུང་བས་ན་དེ ་ལས་དགོངས་ཏེ། ཐེ་གོ་བཱ་གཅིག་ཏུ་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིགས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འདིས་བགྲོང་པ་ནི་ཐེག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱི་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རིགས་འདིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད ་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་མ་སྤྱད་ནས་སངས་རྒྱས་པར་བྱེད་པས་ན་རིགསོ་ལ་ཐེག་པར་བཏོགས། བསམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པ་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལི།། བསམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པས་ན་ཐེག་པ་གཅིག། ་ཏུ་གསུངས་ཏེ། བསམ་པ་གཉིས་ཐོབ་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པསོ་དགོངས་པས་བརྙེད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསམ་པ་རྙེད་པའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་ཉིད་དུ་བསམ་པ་ཐོབ་པ་དང་ཞེས་བྱ ་བ་ལ་འདིལྟར་སྲ་དང་པོའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་རྙེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་བདག་དང་སེམས་ཅན་གཉིས་སུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་རྙེད་དོ།། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པོ ་དེ་ས་གཉིས་ནས་ས་བཅུའི་བར་དུ་བསྒོམས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་འདུས་ན་རྣམ་པར་དག་སྟེ། བདག་གང་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་དེ་ཡིན། སེམས་ཅན་གཞན་ཡིན་པ་བདག་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་ཅན ་དང་བདག་ཏུ་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་དགོངས་པ་བ་རྙེས་པས་ན་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉན་ཐོས་དག་གིས་རིགས་སུ་ངེས་པ་རྣམས་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ལ་སྤྱད་པ་རྣམས་ཀྱང་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པ་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དེའི་རིགསུ་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ངེས་པའོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་སུ་ངེས་པའི་རྣམས་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་བ་ལས་ཉན་ཐོས ་ཀྱི་རིགས་ངེས་པ་ཡོངས་པས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སྤྱོད་པ་བཏང་ནས་ཉོན་ཐོས་ཐེག་པར་ཞུགས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ།། དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལ་སྦྱར་བ་རྭ་མཛད་དེ།། ་དདེ་ལྟར་མཛད་པས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་དགོངས་པ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཅག་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དྲ་བའི་སྤྱང་བ ་སྤྱོད་པས་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུརརོ་ཞེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པ་འཐོབ་པར་འགྱུ་རཱ་ཏེ། དེ་ལ་དགོངས་ནཱས་ཀྱང་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུག་དུ་དུས་སོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པ་ཐོབ་ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིརརོ་སངས ་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པ་ཐོབ་པ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱི་རྒྱུས་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསམ་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་ཅེ་མདེའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ ་རྗེསུ་གཟུང་བའི་བྱེ་བྲག་གི་ཕྱོགས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མངའ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ལྡན་པའི་དགོངས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གཟུང་བའི་བྱེ་བྲག ་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པ་རྣོ་པོ་ཡང་ཐང་ཅིག་གཅིག་རྙེད་ཀྱི་གཏན་ཏུ་བསམ་པ་དེ་དང་མེ་ལྡན་པས་ན་ཕྱོགས་ཙ་མ་ཐོབ་བྱ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུས་ཐོབ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ ་པ་ཐོབ་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར། རྒྱུད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱང་བ་སྤྱོད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་གཉིས་སུ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་སྤྱོད་པས་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུརརོ། ་སྐམ་དུ་སེམས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་ཐ་དད་པོ་མ་ཡིན་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསམ་པའི་ཕྱོགས་ཙམོ་ཞིག་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་གཅིག་པའི་བསམ་པ་ཐོབ་པོས་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས ་རྣམས་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལུ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན། སངས་རྒྱུས་རྣམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དྲང་གབ་དྲག་ཏུ་མཉམ་པའི་བསམ་པ་ཐོབ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲ་གོངས་པ ་དང་མཐུན་པའི་བསམོ་པ་ཐོབ་པས། དེ་ལ་དགོངས་ནས་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྤྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ང་ནི་ལན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཡོངསུ་མྱ་ངན་ལས་འོང་འོ།། ཞེས་གསུ ་བ་སྟེ། འདུལ་བ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ། དེ་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དེ། ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་རྣམས་རང་གི་ཐེག་པས་མྱ་ངན་ལས་འདུས་པའི་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན ་གཤེགས་པའི་སྤྲུལ་པས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགསོ་ནས་ཡོངསུཾ་མྱ་ངན་ལསྔ་འདས་པར་བསྟན་ཏེ། ཉན་ཐོས་སྤྲུལ་པ་གཉིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཐེག་པ་གཅིག་པས་ན ་ཐག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤདདོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་ཕྱིར་མེདོ་སྡེ་དེ་དུང་དེ་དག་ལས་ཀྱང་ནི་ལན་བརྒྱ་སྟེང་དུ་མར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཡོངསུ་མྱ་ངན་ལས་འང་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོང་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པོ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྲུལ་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་མྱ་ངན་ལས་འདྲེས་པར་བསྟུན་ན། གདུལ་བར་འགྱུར་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི ་དོན་དུ་སྤྲུལ་པས་མྱ་དྲན་ལྔས་འདསྡུ་པར་བསྟན་ཏོ།། མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ནི་ཕན་ཆད་བགྲོད་པར་བྱ་བ་མེད་པརུ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐེག་པ་གཅིག་གོ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། མཐར་ཐུག་པོའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དེ་མཐར་ཐུག་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་དང་། མཆོག་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཕུལ~ཾ་དུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དག་དོན་གཅིག་སྟེ། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་གང་དཔའ་བ་དང ་དང་འཛངས་བ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་མི་འདི་གཅིག་པུར་རྨད་ཀྱི་མི་གཞན་མེད་དོ།། ཞེས་སྨྲབ་ལྟར། རྒྱུའི་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱང་ཐེག་པ་གཞན་ལ་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། ཕུལ་དུ་ཕྱིན ་བ་དང་འབྲས་བུའི་ཚེས་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་སངས་རྒྱུ་ས་ཐོབ་པ་ཡང་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཕྱིན་ཆད་དེ་ལས་ལྷག་པར་བགྲོད་ཅིང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་མེད་པོས་ན ་སངསྡེ་རྒྱས་ཉིད་ལ་ཐེག་པ་ཞེ་ས་བཏོགས་ཏེ། མཆོག་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་དེ་གཅིག་པུར་ཟིད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མདོ་སྡེའི་དེ་དད་དེ་ལལྀ་དྲ་གོངས་པུ་དེ་ངང་དེ་དག་ཐེག་པ ་པ་གཅི་གཽ་ཏུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་གསུམ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནི།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་གསུམ་ཡིང་མོ་ཀྱི་ལང་ཀརརོ་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཐེག་པཱ་ནི་གཅིག ་ཏུ་ཟད་དེ། གསུམ་དུ་མྱོང་ངོ་།། ཞེས་བཤད་པ་ལས་ཡང་ཆོས་གཅིག་ལོས་དགོངས་པོ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་དགོངས་ནས་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པར་རེག་པར་བྱ་སྟེ། ངེས་པའི་དོན་དུ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་མེད་པ་ན་མ ་ཡིན་ནོ། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་དང་ངེས་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ངས་བེ་ཤིང་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་གསུམ་ཡོད་ཀྱང་དགོངས་པ་རྣམ་པ་བདུན་པོ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་དགོངས ་ནས་ཐོག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤུད་པ་ལ་དོན་དང་དགོངས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁ་ཅིག་དག་ནི་དྲངདྲ་བའི་ཕྱིར།། གཞན་དག་ཀྱང་ནི་གཟུང་བའི་ཕྱིར། མ་ངེས་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས།། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་གང་གོངས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་གཅིག་གོ། ཞེ་ས་གསུངས་ཏེ། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི ་རིགསོ་མ་ངེས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་མ་ངེསུ་པའོ།། ཉན་ཐོས་དཔེ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་ངག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་ལ་བཅུང་ནས་སངས་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར ་ཡང་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་རིགས་མ་ངེས་པ་དག་འཁོར་བ་ནི་ཕན་བཏགས་ཀྱང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དང་། གནོད་པར་མ་བྱས་ཀྱང་གནོ་པར་བྱུང ་པཱ་དང་། དགོངས་པ་མེད་པར་ཡང་གནོད་པ་བྱེད་པ་དག་མཐོང་ནས་འཁོར་བསུ་སྐྱོ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འཇུག་པ་འདོད་པཱི་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལྔས་འངས་པར་མི་གཏང ་ཞིང་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤང་ངོ་།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པས་ཇི་ལྟར་དང་ཞིང་གཟུང་བ་འགྱུར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟ་རོ་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་པར་ཟད་དོ།། ཞེས ་བཤང་བ་དང་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སྟེ། མཐར་བསྐོར་ན་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལ་སྔ་འདུས་པར་འགྱུར་བས། དང་པོར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་སྦྱང་། དེ་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ ་སྤྱད་དེ། གཉིས་ལས་སྦྱད་པས་ཅི་ཞིག་བྱས་དང་པོ་ཉི་ང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དྲང་པོ་ནས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིརརུ་ཐིག་པ་ཆེན་པོ་གཅིག ་ཏུ་བཤད་དོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་ཞེས་སྨོས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིག་སྔ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ནུ་ས་ངེས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ལམ་དུ་དེ་དག་ནི་ཉན་ཐོས་ཉིད་མི་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནམ་ངེས ་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་སྦྱད་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཞེས་བྱ་བར་ཟད་ངོ་།། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་མ་ངེ་སྲ་བའི་ཚུལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ན། ཉན ་ཐོས་ཀྱི་རིག་སེ་མ་ངེས་པ་དེ་དག་དང་པོ་ནིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱོང་དུ་འཇུག་སྟེ། སངས་རྒྱས་ད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་མ་བྲན་གྲོ་པར་བཏའོ་སྙོམསུ ་དགོད་ཅེ་ན། ལན་དུ་གནས་སྐབས་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གཏང་སྙོམས་སུ་གཞག་སྟེ། དེ་དག་སྔར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མ་སྤྱད་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་ལ་དགོད་དུ་མི་རུང་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམསུ་དཀོང ་པ་ལྟ་བུར་བལྟའོ།། གོང་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་རྣམས་དྲང་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་ངོ་།། ཞེས་གླེངས་པ་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་འཇུག་པ་ཕྱེ་ན་དུ་ཡོང་པ་བསྟན་པའི ་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་མ་ངེས་རྣམ་གཉིས་ཏེ་སྟེ།། ཐེག་དོན་མཐོང་མ་མཐོང་བའོ།། ཞེ་ས་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་རིགས་མ་ངེས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྒོར་ཞུགས་ནས་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཐེག ་པའི་དོན་མཐོང་བ་དང་། ཐེག་པའི་དོན་མ་མཐོང་བའོ།། དེ་ལྔ་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་བཞི་ལ་བྱ་སྟེ། བདེན་པ་བཞི་མཐོང་བ་ནི་ཐེག་པའི་དོན་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེའང་གང་ཞེ་ན། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན ་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་གང་ཟག་གོ།། ཐེག་པའི་དོན་མི་མཐོང་བ་ནི་བདེན་པ་བཞི་མ་མཐོང་བ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་གང་ཟག་རྣམས་སོ།། ཉན་ཐོ་སྟེ་རིགས་མ་ངེས ་པའི་ཐེག་པའི་དོན་མཐོང་བ་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དོན་མཐོང་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་དང་།། འདོད་ཆགས་མེ་བྲལ་གཉིས་ཞེན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐེག་པའི ་དོན་མཐོང་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ།། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའོ།། དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི ་འདོད་ཆགྲས་དང་མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པས་སྦྱངས་པར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པར་སྤང་བ་སྟེ། འཕགས་པ་ཕྱིར་མི་འོང་བ་རྣམས་ཏེ། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས ་ཀྱིས་མ་ཐོང་བས་སྤངས་པར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་སྤངས་ཀྱི་བསྒོམས་པས་སྤང་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་མ་སྤངས་ཏེ། འཕགསོ་བརྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་དང་། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་རྣམས་སོ།། འདོར་ཆགས་དང ་བྲལ་དང་མ་བྲལ་བྱ་གཉིས་ཀྱང་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་དང་། དུས་རིང་མི་ཞིག་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས་ན་གཞན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོས་ངེས་འབྱུང་ཡིན་ཞེས་བྱཱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་རིགས ་མ་ངེས་པ་ཐེག་པའི་དོན་མཐོང་བ་དང་། མ་མཐོང་བ་གཉིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་ནས་མངོན་པར་འཆུང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་དོན་མཐོང་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོས ་འབྱུང་བ་ཡང་ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེས་ལ། སེམས་ཅན་དྲོན་བྱས་ནས་གདོང་ཐེག་པོ་ཆེན་པོར་འབྱུང་བསྡུ་ན་ཇི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་བསྟེན་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་འཕགས་པའི་ལམ་ཐོབ་ནས།། སྐྱིད ་ཡོ་ངསུ་བསྔོ་བའི་ཕྱིར།། བསམ་གྱིས་མ་ཁྱབ་འགྱུར་བ་ཡི།། སྐྱེ་བ་དང་ནི་ལྡན་པའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བདེན་པའི་དོན་མཐོང་བ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་མོ་བྲལ་བ་དེ་གཉིས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བར་ཡང་སྔོན ་འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་འཐོབ་པ་སྟེ། འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིང་ཅེས་བསྔོས་ནས་འཁོར་བར་བཾ་གཅིག་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེ་དྲུག་འཁོར་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ནི་བསམ་གྱིས ་མི་ཁྱབ་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྨྲས་པ་འཕགས་པའི་ལོམྦ་ནི་འཁོར་པ་ལ་ཞེ་སྡང་བ་སྟེ། འཁོར་བར་རྒྱས་ཀྱིས་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ།། འཕགས་པའི་ལམ་ཉིད་འཁོར་བར་སྐྱེས་ནུས་འཁྲོར་བ་ཇི་ལྟར་འགྱུར ་ཞ་མོ་དེ་ནི་བདེན་ཏེ་འཕགོས་པའི་ལེམ་འབའ་ཞིག་གིས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་གྱི། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མི་འོདྲ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཉོན ་མོངསཔ་མ་སྤངས་པ་ལྷག་མ་ཡོད་པ་དང་། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ངང་མ་བྲལ་བ། རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ཡ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་བསྒོམས་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས ་པ་དང་། ཁམས་གཉིས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པ་ཡོད་པས། ཉོན་མོངས་པ་དེ་དགྲ་འཕགས་པའི་ལམ་འཁོར་བར་སྐྱེས་པར་བསྔོས་པའི་མཐུས་ཕུལ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡིས་རྒྱུ་བྱས་ཏེ། འཁོར་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར ་ཏེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་བསྔོས་པ་བཞིན་སྐྱེས་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་འདོད་། ཚུགས་དང་བྲལ་བ་དང་མ་བྲལ་བའི་རྣམས་ལ། ཇི་ལྟར་ལྐོག་མཐོང་གཙོར་པོ་སྒོམ་ཤིང ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་རྗེ་སུ་མཐུན་པའི་ལམ་ནི་གཏོང་དུ་བཙུད་ལ། འཁོར་བ་ལས་མངོན་དུ་ཡངས་ལྟ་བའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྒོམས་པའི་ལས་ལ་སྦྱོར་བར་མཛད་དོ།། དེ་ལ་ཆེན་པོ་རིལ་མ་བསྒོམས་བས ་འཁོར་བ་ལ་ཞེ་སྡང་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འང་སླའ་པ་ལ་མངོན་དུ་བལྟས་པས་ལྷག་མཐོང་གེ་ལམ་འདུལ་བར་བྱེད་ལ། འཁོར་བ་ལ་མངོན་དུ་བལྟ་བར་བྱེད་དེ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཁོར་དུ་ཡོངསུ་འཛིན་ན། སྲིད་པར་ཡོངསུ་བསྔོས ་བས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་དབང་གིས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དྲི་དག་གི་སྐྱེ་བ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་གཞག་གོ།། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེའི་འཕགས་པའི་ལམ་འགྱུར་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའི།། འ ་པ་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བཤད་པ་ཡང་ལ་ས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱིས་འཕགས་པའི་ལམ་ཉིད་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ན་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་འགྱུརརོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྷུར་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་བྲལ་བ་གཉིས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་ནས། ད་ནི་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་པོའི་སེམས་ཅན་གྱི ་དོན་དུ་འཁོར་བར་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བ་བསྟན་པའི་བྱེར་གཅིག་ནི་སྨོན་ལམ་དབང་ངག་གིས། སྐྱེ་བར་ཀྱང་ནི་རབ་ཏུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲས་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བར་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ ་པ་དང་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་འཁོར་བར་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ཞེ་ན། སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་ནས་གང་དང་གང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན ་བྱ་བར་འདོད་པར་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དེ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དང་། སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེས་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བར་བྱས་ཏེ། ་བོ་སྲོང་ནམས་དང་དུམ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་པས་གོས་ནས་འཆང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་པའི་དོན་ཏོ།། འདོང་ཆ་པའི་འདོང་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འཁོར་བ་རི་ཛི་ལྟར་སྐྱེ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཅིག་ཤོས་ཕྱིར་མི་འོང ་བ་ནི། རྣལ་འབྱོར་གྱི་ནི་སྤྲུལ་པས་སྒྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཅིག་ཤོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོ་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བུ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་རང་ཉིད་འཁོར་བར་མི་སྐྱོའི་ཏིང་འཛིན་པོ་སྒོམས་ནུས་ཏེ་ངོ་འཛིན་གྱི ་སྤྲུལ་པས་སྤྲུལ་ཏེ། སྨྲ་བ་པ་འཁོ་ར་བར་སྐྱེས་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྐྱོབ་ནས་བསྣོང་ནམས་དང་ཡེ་ཤོས་ཀྱི་ཚོགས་བསྲེག་སྔ་ནསུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདོད་བཞིན ་སྐྱེ་བ་འཛིན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་དཔུང་གིས་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གོང་དུ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དངོ་མ་བྲལ་པོ་གཉིས་ཞན་པོ་ཞེས་བཤད ་བྱ་ལ། ཇི་ལྟར་གཉིས་ཞན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགའ་བའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་སློངས་པ་ཞུགས་པར་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དོན་མཐོང་བའི་གང་ཟག་དེ་གཉིས་ཀྱང་།། ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་འཁོར་བ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མངོན་སུམ་དུ་ལྟ་བ་ལ་དགའ་བས་ན་ཤོས་རཔ་རྟུལ་བ་ངོང་དུས་རིང་པོར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འཚང་རྒྱུ་བར་རྨོངས་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ།། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དགའུ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཕྱི་ཕྱིར་བདག་གི་སེམས་ལ་ནི།། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་སྦྱོར་བས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་གི་སེམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སེམས ་སོ་ཕྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།། དོན་མཐོང་བའི་ཉན་ཐོས་དེ་དག་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སེམས་ཉོན་མོངས་པ་དང་འཁོར་བས་སྐྱོ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན ་པར་དགའ་བ་ཡང་ན་ས་ཡང་དུ་འབྱུང་ཞིང་དེ་ལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་ཅིང་སྦྱོར་ལ་ས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མི་བྱེད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་དུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་གྱུར་དང་དང་པོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག ་པ་ལ་ཡང་བཤད་དེ། དེ་ནས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ཞུགས་ནས་འཆིང་རྒྱབས་ཡུན་རིང་པོར་འཚང་བའི་ཕྱིར་ཞན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་རིགས་མ་ངེས་པ་རྣམ་པ ་གཉིས་ལས་དོན་མཐོང་བྱ་དང་མ་མཐོང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དོ།། དོན་མཐོང་བ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། མ་བྲལ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བུས་ལས་དེ་གཉིས་འཁོར་བར ་སྐྱེས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་བསོང་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་ཏེ། ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ།། དེ་ནི་རིགས་མ་ངེས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་མཐོང་བ་སྟེ། ་ངོངོ་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འཚང་རྒྱོ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཕྱིར་དོན་མ་བྱས་པ་དེ།། སངས་རྒྱས་མིང་འབྱུང་བསམ་གྲཏན་དོན།། བརྩོན་ཞིང་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་ངོན་དུ།། དེ་ལ་བརྟེན་ནུས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།། ། ་འདི་ལྟར་འདོད་བའི་ཆོས་ཁམས་ཀྱི་འདོད་ཆགོས་དང་ཡང་མ་བྲལ། བདེན་པ་ཡང་མུ་མཐོང་བའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མྱ་ངེས་པ་དེ་དྲུག་ནི་དོན་མི་བྱས་པ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའམ། མོས་པ་སྦྱོང་བའི་ས་ལྔ་གནས ་པ་རྣམས་སོ།། དོན་མ་བྱས་པ་དེ་དུགས་འདོད་པའི་ཁམས་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་ཚེ་རིང་པོའི་ནང་དུ་སྐྱེའོ།། དེ་ལྟར་ལྷ་ཚེ་རིང་པོའི་ནང་དུ་འདུག་འདུག་པ་ལས། ནམ་འཇིག ་རྟེན་ནི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་དང་། དེའི་བསྟན་པ་ཆོས་རྣམ་སུ་ནུབ་སྟེ། མེད་པར་གྱུར་པ་དང་། སླར་འདོད་པའི་ཁམ་སུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ།། འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ནས། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས ་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་ཞིང་འབད་པར་བྱེད་དོ།། དེ་འདྲ་ཅིའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་ལ་བརྩོན་ཞེ་ན། སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པ་འདོད་པའི་དོན་དུ་བསམ་གཏན་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་དེ། ངེས ་བསྤྲུལ་པ་སྠཱལྤཱ་ན་ས། སྦྲུལ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དྲི་སྤྲུལ་བས་ཁམས་གསུམ་དུ་སྙོམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་བསོང་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསྙུངས་ཏེ། མུཇུག་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱེད་དོ།། ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདིའི་ཞེས་བྱཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་མ་ངེས་པ་ནི་བྱེདེན་པའི་དོན་མ་མཐོང་བའི་ག་གཟུག་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སློབ་པར་གྱུར་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོཉའམ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་པ ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉན་ཐོས་སུ་གྱུར་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་ཚེ་རིངས་པོའི་ནང་དུ་སྐྱེས་སོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་མེད་པའི་དུས་ནོ་སྐྱེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་ཚེ་རིང་པོའི ་རླུང་ནས་ཀྱང་འདོད་པའི་ཁམས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་བཞུགས་པའི་ཚེ་སྐྱེས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ངོ་ནཱ་ཏི།། བསམ་གཏན་གྱི་དོན་ལས་བརྩོན་ཞིང་སྤྲུལ་པ་འདོད་དེ། སྤྲུལ་པ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་རིམ ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཐོབ་པོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་ཞིང་འབད་པར་བྱེད་དེ། བསམ་གཏན་ལ་ཡང་ཅིའི ་ཕྱིར་བརྩོན་ཞིང་སྤྲུལ་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རྩོན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ས་བསམ་གཏན་གྱི་སྤྲུལ་པས་སྤྲུལ་ནས། སྤྲུལ་པས་རྫུ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འདོད་པའི་ཁམས་བརྒྱད་པར་བྱེད་།། དེའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དོན་མ་བྱས ་པོའི་ཕྱི་ཉན་ཐོས་རིགས་མ་ངེས་བྱ་རྣམས་ལྷ་ཚེ་རིངས་པོའི་ནང་ནས་འདོད་པའི་ཁམི་སུ་སྐྱེས་པ་ན་ཡུལ་ལ་སེམས་མངོན་པར་མི་དགའ་བུ་དང་། གསུངས་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སློབ་དཔོན་མེད་པར་འཕགས ་པའི་ལམ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ།། དེ་ནས་བསམ་གཏན་བསྒྲུབས་ནས་བསམ་གཏན་གྱི་སྤྲུལ་པ་སྐྱེ་སྟེ། སྤྲུལ་པས་བསོད་ནམས་ངང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དུས་སོ།། དེ ་ནུས་འཇུག་ཏུ་རིམ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་སྐྱེ། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངསོ།། གི་ནས་ངོ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གནས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་དང་། སངྱས་རྒྱས ་ཀྱི་གན་ས་གསུམ་ལ་དགོངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དཔལ་གྱི་ཕྲེང་བའི་མདོ་ལས་མེའི་དཔེས་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་དེ་ལྟར་གནས་དེ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང ་དང་པོར་མེ་ལྕི་བ་ལས་མཆེད་དོ།། དེན་སོད་དང་ཉེ་བའི་རྩལ་མཆེད་དོ།། དེ་ནས་ཡུལ་འཁོར་ལ་མཆེད་ངོ་།། ཞེས་གསུང་པོའོ་དཔེས་ཉན་ཐོས་སུ་གྱུར་ནས་རང་སངས་རྒྱསུ་འགྱུ་རོ་རང་སངས་རྒྱསུ་གྱུར ་ནུས་སངས་རྒྱསུ་འགྱུར་ཏོ།། ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའང་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བདེན་པ་མ་མཐོང་བ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་ཚེ་རིང་པོའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་དུ་ནི་ཉན་ཐོས་འགྱུར ་བཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་ལྷ་ཚེ་རེངས་པོའི་ནས་ཤི་འཕྲོས་ཏེ་སངས་རྒྱས་མེད་པའི་དུས་བྱུང་བ་ལ་བསམ་གཏན་གྱིས་སྤྲུལ་པ་བསྒྲུབས་ཏེ། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསྲེགས་པ་ན་ནི་འང་སངས་རྒྱ་སུ་འགྱུར་བཞིས ་བྱའོ། དདཽ་ནས་མཇུག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཐོབ་པ་ནི་སངས་རྒྱ་སུ་འགྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚེའི་དུས་བཏང་ནས་སྤྲུལ་པའི་ལུས་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ངེས?་བསམ་གཏན་གྱི་མཚན་ཉིད་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་བྱེ་སྒོམས་པ ་ཡང་བདུག་གི་ཚེ་འདི་སྲིད་ཅིག་ཅེས་ནི་བྱིན་གྱིས་མི་སློབ་ཀྱི་བདག་གི་བས་མ་གཽཏན་འདིའི་མཐུས་སྤྲུལ་པ་གྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྦྲུལྔ་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་སྤྲུལ་པའི་ལུས་ཡོང་སུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། རིགས་པའི ་གནས་ཡོངསུ་ཚོལ་བར་ཚིགསུ་བཙད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡུལ་ཞེས་བྱ་བའི་ནི་དོན་ཅིག་སྟེ། ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་བརྟགས་པ་ལ་ཚི་གསུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོནྡ་ཏོ།། ། ་རིགས་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པར་མོ་བྱས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མི་འཐོབ་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་རིག་པའི་གནས་བཙལ་ལོ།། དེ་ཡང་རིག་པའི་གནས་ལ་གྲངསུ་ཡོད་བ་དང་། དོན་གང་གི་ཕྱིར ་བཙལ་བ་སྟེ། རྣམ་པ་གཉིསོ།། དོན་གང་གང་གི་ཕྱིར་བཙལ་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཙལ་བ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་ན་གཞན་ཆར་གཅད་པ་དང་། ་གཞན་རྗེ་སུ་གཟུང་བ་དང་། བདག་ཉིད་ཤེསུ་པཱར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཙལ་ལོ།། རིག་པའི་གནས་ལྕི་ངག་ལ་བརྩོན་པར་མ་བྱས་ན། འཕགས་པའི་དམ་པ་ཐམས་ཅན་མཁྱེན་པོ་ག་ཝ་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། རིག་པའི་གནས་ནི་ལྔ་སྟེ། ནང་རིག ་བ་དང་། རྒྱུ་རིག་པ་དང་། སྒྲ་རིག་པ་དང་། གསོ་བ་རིག་པ་དང་། བཟོའི་ལས་ཀྱི་གནས་རིག་པའོ།། དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལྀ་མ་ཁསྭ་ནི་ནང་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། མངོན་སུམ་དང་རྗེ་སུ་དཔག་པ ་ཚད་མསཾ་ནི་ཟིན་པའི་ཏ་ར་ཀའི་གཞུང་ལ་མཁས་པ་ནི་རྒྱུ་རིག་པཱ་ཞེས་བྱའོ།། སྒྲའི་གཙུག་ལག་བྱཱ་ཀཱ་ར་ཎ་ལ་མཁས་པཱ་ནི་སྐུ་རླིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རླུང་དང་བད་ཀན་ལ་སོགས་པ་ནང་གསོ་བའི་གཙུག་ལྕག་ལ་མཁས་པ་ནི་གྲེསོ་བ ་རེག་པ་ཞེས་བྱའོ།། གླུ་དང་གར་དང་གཡོས་ལ་སོགས་པའི་གཙུགྲོ་ལག་ལ་མཁས་པ་ནི་བཟོའི་ལུས་ཀྱི་གནས་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རིག་པའི་གནས་ལྔ་དག་ལ་མཉན་པ་དང་། བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས ་པ་དང་རྟོགསོ་བར་མི་བྱས་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ལ་ཐོབ་སྟེ། དེ་བོས་ན་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རིག་པའི ་གནས་ལྔ་ལ་རྩོན་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་འཕགས་པའི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཏེ། དེ་དག་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་འཕགས་པའི་དམ་པའི་བྱང་ཆུབཱ་སྡེམས་དཔའོ་ཇི་སྙེད ་ཡོད་པ་དང་། ཇི་ལྟ་ཡོད་བླ་མ་ལུས་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ནི་ཐ་མས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་གཞན་དྲུག་ཚ་རླ་བཅད་པ་དང་རྗེ་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཤེས་བྱའི་ཕྱིར་ནི་དེ་ལ་རྩོན་བྱེད ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བྱེ་བྲག་ན་རྒྱུ་རིག་བླ་དྲང་། སྒྲ་རིག་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མུ་སྟེགས་རྒྱུ་རིག་པའི་གཙུག་ལག་ཤེས་པཱ་རྀ་རློམ་པ་དང་། སྒྲ་རིག་པའི་གཙུག་ལཱག་ཤེས་པས་རློམ ་པ་དེ་དགུ་ཚུར་བཅད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྩོན་པར་བྱེད་དོ།། གསོ་བའི་རིག་པ་དང་། བཟོའི་ལས་ཀྱི་གནུས་རིག་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་པར་བྱེད། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནཱད་ཀྱིས་བཏབ་པའི་ནང་ཞི་བར་འདོད་པ་རྣམས ་དང་། བཟློ་སློབ་པར་འདོད་ཅིང་ལོདྲོས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་རྗེསུ་གཟུང་ཞིང་ཕན་གྲདྭགས་པའི་ཕྱིར་རྩོན་པར་བྱེད་དོ།། ནང་རིག་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་པར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་འཕགས་པའི་ལམ ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིག་པའི་གནས་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གིས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས ་བུ་གང་གི་ཕྱིར་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་རྩོན་པར་བྱེད་པ་དེ་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་རིག་པ་དང་སྒྲ་རིག་པ་ཚོལ་བ་ནི་གཞན་དེ་ལ་མ་མོས་པ་ངག་ཚར་གཅད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་ཚེལ་བར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་ལེགས་པར་སྨོས་པ་དང་། ཉེས་པར་སྨྲས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། རྒྱུ་རིག་པའི་གཙུག་ལག་ཤེས་པས་རློམ་པའི་མུ་སྟེགས་པ་གོ་ཚ་གཅ ་དང་། བསྟན་པ་འདི་ལ་མ་དད་པ་རྣམས་དད་པ་བསྐྱེད་པ་དང་། དད་པ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་དང་བ་ཕྱིར་ཞིང་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ།། སྒྲ་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེད་དེ། 28 ་ཉིད་སཾ་སྐྲྀ་ཏིའི་སྤྱད་ལ་མཁས་པའི་སྒོ་ནས་བྱཱ་དག་ལ་མཁས་པ་གཞན་དག་ཡོ་ཆེས་པར་བྱ་བ་དང་། སྐུའི་གཙྪག་ལགཽ་ཤེས་བྱས་རློམ་པྲཱིའི་མུ་སྟེགས་པ་དྲུག་ཚར་གྲཱ་ཅད་པར་བྱ་བ་དང་། དེན་གཅིག་ལ་ངེས ་པའི་ཚིག་མང་པོ་བསྟན་ཅིང་བཤད་པའི་ཆོས་ཐ་སྙད་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚོལ་བར་བྱེ་བའི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གསོ་བ་རིག་པ་དང་། བཟོའི་ལས་ཀྱི་གནས་རིག་པ་ནི་གཞན་དེ་འདོད་པ་དག ་རྗེ་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱི་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསོ་བ་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའིའ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ།། ཙོའི་ཕྱི་རོ་ཞེ་ན། ནས་དང་ནད་ཀྱི་གླེང་གཞི་དང་ནད་མེད་པ་དང་ནད་མེད་པའི་ཐབས་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། མས ་ཅན་གྱི་ནང་རྣམ་བྱ་སྣ་ཚོགས་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ།། བཟོའི་ལས་ཀྱི་གནས་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚེགས་ཆུ་ངུ་དང་ཤ་ཐང་བར་མེད་པར ་ལྗོངས་སྤྱོད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་ཞིང་བཟོའི་གནས་ལ་མཁས་པས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ལ་བཀུར་བར་བྱ་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་ཕྲན་པར་བྱ་བའི ་ཕྱིར་ཚེ་ལོ་བྱར་བྱེད་དོ།། ནང་རིག་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནང་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ཀྱིས་འཕགས་པའི་ལམྦ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར ་ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། བྱས་པ་ཆུད་ཟོས་པ་དང་། མ་བྱས་པ་འོང་བ་མེད་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། གཞན་ལའང་མངོན་པར་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ།། ཁམས ་རྒྱས་བླ་བཙལ་ལ་ཚིགསུ་བཅང་བ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བླ་ན་མེད་པོའི་རིགས་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་རིགས་དང་། སྱ་སོན་ནམ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་རིགས་དང་། ས་བློན་ལྔ་ཁམས་ཞེས་སྟེ། ཁམས ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་རྒྱས་ཤིང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བཅུ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཡོངསུ་བསྐང་བའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར ་བྱ་བུའི་ཕྱིར། ཕུ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འོག་ནས་འབྱུང་བ་རྣམས་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱས། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་དང་། ས་བོན་རྒྱས་ཤིདྲྀ་རྟས་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ ་བྱིའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་ཚིགསུཾ་བཅད་པ་འདི་དགེགས་བསྙེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་ཁྲ་རྦ་འགྱུར་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཅུ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། རྒྱུ་དམིགས་ནས་ནི་དགའ་བ་དང་།། གནས་ལ་དེའི་རྗེས་དྲན་དོང་།། འབྲས་བུ་ཐུན་མྲྀང་འདོད་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་མོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། རྒྱུ་དམིགས་ནས་དགའ་བ་ཡང་ལ་བྱེད་བཾ་དང་། གན་སོ་ལ་དེའི ་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། དྭེ་ཝཱར་ཡིད་ལ་བྱས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར ་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་རྒྱུ་རྟོགས་པས་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནས། བདག་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པོའི་བར་དུ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་ཡང་། རྒྱུ་རྟོགས་པས་དགའ་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནས་བཙམས་ཏེ། བདག་ཏུ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ནས་འབྱུང་བའི་བར་དག་ལྟར་ཡིང་ལྔ་བྱས་ནས ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམོས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིག་སོ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་པོར་བདག་ཉིད་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་རིགསུ་མཐོང་ནས་རྒྱུ་རྟོགས་པའི་དགའ་བས ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱང་དྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་རིགས་དང་། ས་བོན་ནམ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རིགས་དང་། ས་བོན་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་ངང ་པོར་བདག་ཉིད་ལ་མངོན་པོར་འཚང་རྒྱ་བའི་སྐ་ལ་བ་ཡོདྲ་མ་མེད་ཕྲང་ངོ་།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་རིགས་དང་། ས་བོན་ཡོད་དམ་མོད་ཅེས་བརྟགས་ན་རིགས་དང་ས་བོན་ཡོད་པར་མཐོང་ངོ་།། དེ་ལྟར་རྒྱུ ་ཡོད་པར་མཐོང་ནས། ཡང་ནུས་ཡང་དུ་དགའ་བ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ནི་རྒྱུ་དམིགས་ནས་དགའ་བོ་ཡིན་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་རྒྱུ་ཡོད་པར་རྟོགས་ཤིང་རྒྱུ་ཡོད་པར་མཐོང་ནས་དགའ་བ་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏོ ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རིགས་ལ་གནས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱོད་པས་དེ་བས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་གནས་པ་དེའི་རྗེ་སུ་དྲན ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུང་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བའི་ས་བོན་དང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་ས་བོན་ཡོད་པར་མཐོང་བ་ནི་རིགས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་བོན་དྲང་རིགས་ཡོད ་པར་མཐོང་ན་སྡེ་དེའི་འོག་ཏོ་བདག་དང་གཞན་གྱི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གནས་ལ་རྗེ་སུ་དྲན་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྗེ་སྒྱུ་དྲན་པའི་སྒྲ་ནི་དཱནྡ་པཱ ་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་ལ་བྱའོ།། དེ་ལ་དྲན་པས་ནི་གྲོང་དུ་བཤད་མ་ཐག་པའི་རིགས་ཡོད་པ་མི་བརྗིད། ཤེས་རབ་ཀྱི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་མཐོང་ངོ་།། དྲི་ཡང་ཐབསོ་ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲི་བ་དག་ལུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་གནྡྷ་སུ་གྱུར་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་གནས་ནི་རིགས་ཡིན་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་གོནས་དྲང་རྟེནོ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡིན་པར་མཐོང་ནས་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གུན་སུ ་གྱུར་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བདག་གིས་བསྐྱེད་དེ་བདག་ལ་ཡོད་པས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་གིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་དག་རྒྱས་ཤིང་རྟས་པ་དང་། རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ།། ། ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེས་ཀྱང་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུ་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིར་བ་དྲུག་པོ་རྣམས་བདག་དང་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྦྱོར་བས།། འབྲས་བུ་མཚུངས་པར ་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱུང་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རིགས་ལ་གནས་པ་ས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཕོ་རོལ་ཏུ་ཕྱིར་དྲུག་ལ་སྤྱོད་ཅིང་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ། དེའང་གླང་གི་དོན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅེ་ན་བདག་དྲང་ཕ་རོལ ་ཀྱི་དོན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ།། ཇི་ལྟར་བདག་དང་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པཱ་ནི་འབྲས་བུ་མོཚུངས་བརླ་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། འབྲས་བུ་མཚུངས་པར་འདོ་པ་ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་སྡེས་ན། དེའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་དགུ་གཞན་དུ་ཐུན་མིང་དུ་གྱུར་ཅི་གྲ། གཞན་དུ་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ་ཞེ་སྒྲ་སྨོས་ཏེ། ་བདག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དགེ་སྤྱང་པ་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་སྨན་པའི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་ཕྱི་ཡང་སེམས་ཅན་དང་བདག་ཐུན་མོང་དུ་སྤྱོད་པར་གྱུར་ཅིག། གཞིན་དུ ་བདག་འབའ་ཞིག་སྤྱོད་པར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སེམས་ལ་སེམས་ཤིང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དེ།། དེ་བས་ན་འབྲས་བུ་མཚུངས་པར་འདོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ ་རབ་ཏུ་ཞུགས་ནས། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཐབས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཅག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་འོག་ཏུ་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ལ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་དང་གཞན་གྷི་དྷིནྣཎྜཱ་ཕ་རོལ ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་ཞུགས་པས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་ན་སྨྲེ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྤྱོད་མི་ནོས་བདེ་བས་ན་ཉོན་མྱོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བས་དེ་ཁོ་ན་ལྗིདོ་ནོ་རྟག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་དགོས་སོ།། ཇི་ལྟར ་ནོན་དུ་ཁོ་ནའི་དྲོན་རྟག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྦྱང་བའི་རྣམས་བླ་ན་མྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་ཏེ། དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་ན་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་བས ་ན་དེའི་འོག་ཏུ་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ལ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་བཤད་དེ། ཡི་ང་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དུ་ཐབས་ཅད་རི་མཱ་བཞིན་དུ་ཤེས ་བྷེར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་གོང་དྨ་རིག་སོ་ལྷ་གནས་པས་བྱེད་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ།། ཞེས་བཤད་དོ།། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་པ་དག་དུང་གཞན་བྷི་ནྟ་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིནྡ་བྷཱུ་དྲུག ་སྦྱོར་ཞིང་འབྲས་བུ་ཐུན་མོངས་དུ་པཱུཪྵཱ་ཡིད་ལ་བྱའོ།། ཞེས་བཤད་དོ།། བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པས་ཀྱང་དེའི་འོག་ཏུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཐབས་དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་བྱ་བོའི་ཕྱིར ་བྱང་ཆུབ་ལ་མོས་བྱ་ཡིད་ལ་བྱའོ།། ཞེ་སྡ་བཤད་དེ། རིམ་པ་དེ་ལྟར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འོག་ནས་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་འདིའི་འོག་ཏུ་འདི་བཤད་པར་རིགས་ཞེས་པ་སྦྱར ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་རིག་པར་སྦྱོར་བར་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ལ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དོན་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན ་པར་སྲུངས་རྒྱུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་སོ།། ཇི་ལྟར་འདས་པོའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་ནས་ཐ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དང་ཞེ ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟ་ན་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྦྱང་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངྱས་པ་དང་།། ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། མངོན་པརྱ་སངས་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་མ་འོངས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣཾས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དུག་སྤྱད་ནས་བློ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུ་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་དེ་ལྟར་བདག་ཀྱང་མོ་སོ་ནས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ཕྱི་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་དུས་གསུམ་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་ནི་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྐྱོང ་བས་མངོན་པར་ས་བྱས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བསྔོ་ཞིང་སེམས་ལུ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ལཱ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པ་བཞི་པའི་མཐུ་འདི་ཡིས།། བདག་དྲུང་མི་སྐྱོ་ངེས ་པ་དེས།། མི་མཐུན་དང་ནི་གཉེན་པོ་ལ།། བསྒྲུབ་པ་དག་ནི་རྣམ་བཞིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཽཞན་ཡང་མཐུའི་དྲོགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། བདག་དང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་མི་སྐྱོ་བ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་མི ་མཐུན་པ་དང་གཉེན་པོ་སྒྲུབ་པ་ཡིད་ལ་བྱེང་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དྲགླ་གིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གླིང་དུ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལོ་ཞུགས་པ་སཱི་ཀུན ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཐབས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པོར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་དུ་མོས་པར་བྱའོ།། ཞེས་བཤད་ངོ་།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མོས་བྱའི་རྗེས་ལ་མཐུའི་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི ་སྐབས་བཤད་ཅིང་འབྲེལ་པར་ན། དེ་ལྟར་ཀུནྡ་ནས་ཉོན་མོངས་བྱ་མེད་ཀྱང་མཐུ་དངུ་མི་ཝཱནྨ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་བསྒྲུབ་མི་ནུས་ཀྱི་མཐུ་དང་ལྡན་ན་གདོད་སྒྲུབ་ནུས་བྲུས་ན་བྱང་ཆུབ་ལ་མེད་པའི་འོག ་མཐུའི་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་པར་འབྲེལ་ཏོ།། དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པའི་དུས་ན་བདག་ལ་མཐུ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་པར་མཐོང་ནས་དགའ་བ་ནི་མཐུའི་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་མཐུའི་རྣམ་པ་བཞི་ནི་འོག་ཏུ་འབྱུང་ངོ་།། དེ་ལྟར་མཐུ་དང་ལྡན་ན་བྱང་ག་སངས་རྒྱུ་ས་ཀྱི་ཆོས་ཡོང་སྨྲ་སྨིན་བཱར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་ངེས ་པར་མི་སྐྱོ་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཤད་དོ།། དེ་ལྟར་སྨྱོ་བོ་མེད་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་སྤོང་བ་དང་། གཉེན་པོ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས ་པ་སྒྲུབ་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ།། དེ་བསྱ་ན་ངེས་པ་རི་མི་སྐྱོ་བྱཱ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྗེས་ལ་མི་མཐུན་པ་དང་། གཉེན་པོ་སྒྲུབ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་བསྟན་ཏོ།། མཐུ་རྣམ་པ་བཞི་བསྟན་པས་དགུའ ་བྱས་ན། མཐུའི་དགའ་བ་ཡིངྒ་ལ་བྱེད་པ་དྲདུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུགོ་པྲཱྀའི་ཚེ། བྲེདག་ཉིད་ལྭ་མྦྷཐུ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་པརྲ་མཐོང་ནས་དགའ་བའི་ནི་མཐུའི་དགའ་བུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། མཐུ་རྣམ་པ་བནཱི་ནི་མི་མཐུནྡྲ་པའི་བྷྱོ་གུ་སྣོ་སྦྱངས་པ་དང་ཞེས་བྱཱ་ལུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྷགྶ་གཱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགསྱཱ་ནྟི་སེཪྻ་སྣ་དང་། ངན་པའི་ངདེ་ཚུ་ལི་དཱང་། ཁོང་ཁྲོ་བཱ་ལི་སྭོ་གྲྀ་སྱེ་བཱ་སྟེ། སྦྱིན་པས་ནི་སྦྱར ་སྣ་སེལ་བ་ནུས་པར་མཐོང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་ངན་པའི་ངང་ཚུལ་གྱི་དྲི་མ་སེལ་བོར་ནུས་པར་མཐོང་། བཟོང་པོས་ནི་ཁོང་ཁྲོ་བི་སེལ་ནུས་པར་མཐོང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི་ལེ་ལོ་སེལ་ནུས་པར་མཐོང་། ་བྱསམ་གཏན་གྱིས་ནི་སེམས་གཡེང་བྱ་སེལ་ནུས་པར་མཐོང་། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་རྟག་པ་དང་ཆུད་པར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་སེལ་ནུས་པར་མཐོང་སྟེ། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། ་ཚོགས་སྨིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བུ་སོགས་ཤིང་སྨིན་པར་མཐོང་སྟེ། ཇེ་ལྟ་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དྲང་བཟོད་པ་དང་གསུམ་སྦྱང ་པས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚིགས་སོགས་པར་མཐོང་། བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སྤྱད་པས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོགས་པར་མཐོང་། བཙོ་ན་འགྲུས་སྤྱད་པས་ནི་གཉིས་ཀའི་ཚོགས་བསགས ་པ་མཐོང་བ་སྟེ། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། བདག་དང་ཕ་རོལ་ལ་ཕན་བཏགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྩོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་ན། བད་གོ་དང་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་མཐོང ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ནཱམ་སྦྱིན་པོ་གཏང་བའི་དུས་ན། སྦྱིན་པ་བཏང་བར་དགའ་བ་དང་། སྦྱིན་པ་གཏང་བ་དང་། གཏང་ནས་འགྱོད་པ་མེད་དེ། དུས་གསུམ་དུ་ཡང་དགའ་བ་སཱ་ནི་བདག་ལ་ཕྲན་བཏགསོ།། བཟའ་བ་དང་བགོ ་བལ་སོགས་པའི་ཟ་རིང་གིས་ཕན་བཏགས་ཏེ་ཕོངས་པ་མེད་པར་བྱས་པས་ནི་གཞན་ལ་ཕན་བཏག་སོ།། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ངན་པའི་ངང་ཚུལ་གྱིས་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། ་@མི་ཚངས་པར་སྤྱོང་པཱ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་བརྡེག་པ་དང་བཅིང་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་གྱུར་པས་བདག་ལ་ཕན་བཏག་སོ།། གཞན་གྱི་སྲོག་དྲང་ནོར་དང་ཆུང་མུ་བྱས་པྱས ་གཞན་ལ་ཕན་བཏག་སོ།། བཟོད་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་བཟོད་པ་ལ་གནས་ན་ཞེ་སྡང་གི་སྐྱེམས་མ་དཀྲུགས་པས་ན་སེམས་བདེའོ།། སེམས་བདེ་ནཱ་སེམས་ཀྱི་རྗེ་སུ་ལུས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱང་བདེ་བོ་སཾ་བི་ཛྲག ་ལྔ་ཕན་བཏགསོ།། གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ལནཽ་མ་བྱས་པས་གཞན་ལ་ཕན?་བཏག་སོ།། བརྩོན་འགྲུས་ལ་མཉམ་པ་དང་། བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱད་པས་ཚེ་འདིར་དགེ་བ་རྒྱུན་དུ་འཕེལ་བའི ་ཕྱིར་བདག་ལཱུ་ཕན་བཏག་སོ།། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལ་སུ་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་གྲོགས་བྱས་པུས་གཞན་ལ་ཕྲན་བཏགསོ།། བསམ་གཏན་ལ་ཡང་རྟོག་པ་དང་སྤྱོད་པའི་ཏིངངེ་འཛིནྡ་ལ་གནས་པ་ས་ཉོན་མོངས་པ་ཞི ་པོར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བདག་ལ་ཕན་བཏག་སོ།། བྲིསམ་གཏན་གྱི་མཐུས་ལོ་ཉེས་དང་ནང་ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་བྱེད་པས་གཞན་ལ་ཕན་བཏགསོ།། ཤེས་རབ་ཀྱི་ས་ཀྱང་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན ་དུ་ཤེས་ཏེ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་མ་རིག་པའི་མུན་པ་བསལ་བས་ན་བདག་ལ་ཕན་བཏག་སོ།། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་ཅིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཐེ་ཚོམ་བསལ་ནས་གཞན་ལ་ཕན་བཏག། ་འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་གསུ་མ་བྱའོ།། མ་འོངས་པའི་ཚེ་རྣམ་པར་སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱ་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་སྨིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱད་ན། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་སྦྱང ་པས་ན་མྲ་འོངས་པ་ན་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོར་འགྱུར། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་ལྷ་དང་མིའི་ལུས་འཐོབ་པར་འགྱུར། བཟོང་པཽས་ནི་འཁོར་གཡོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ནི ་ལས་ཀྱི་མཐའ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར། བསམ་གཏན་གྱིས་ནི་ནད་མེད་པར་འགྱུར། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་རིག་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པྲར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས ་བྲུའོ།། ཚེ་རབ་སྟ་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པར་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལ་དགའ་བྲེས་ན་ཤེས་རབ་བསྒྲུབ་པ་ལ་དགའ་བས་ནི་རྒྱུ་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་སྟེ། འདི་ནི་མཐུ་རྣམ་པ་བཞི་པའོ།། དེས་པཱར་མི་སྐྱོ་བ ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཐ་མས་ཅད་དང་བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལུས་བརྩམས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། བསྡུ་བའི་དངོས་བློས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བུ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས ་གཉེན་ལ་བརྟེན་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། བསེམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་བདག་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། སེམས་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི་ངེས ་པར་མི་སྐྱོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ངེས་པར་མི་སྐྱོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གྱི་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་། སྤུ་གྲ་བསྔལ་ཐམས་ཅད་བྱུང་ཡང ་ངེས་པར་མི་སྐྱོ་བར་མངོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིརོ།། ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ན། ཡང་སེམས་ཅན་ཕན་བཏགས་པ་དྲུག་གནོད་བར་བྱེད་པ་དང་། ཉེས་པ་མེད་པར་ཡང་ཉེས་པར ་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་གྱི་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྐྱོ་བ་མེད་ཅིང་སེམས་ཅན་མི་གཏོང་པོ་དང་། བདག་ཉིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མོས་པ་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིརརུ་དགེ་བཱི་བཤེས་གཉེན་ལས་དམ་པའི ་ཆུས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའི་ཚེ་ནུ་ཕྱོའི་གནོད་པ་གྲང་བ་དང་། ཚ་བཱ་ལ་སོགས་པ་བྱུང་བ་དང་། ནང་གི་གནོད་པ་བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་ལོ་སོགས་པ་བྱུང་ཡང་མཉན་པ་ལ ་སོགས་པ་མི་བེཏངོ་སྙམ་དུ་སེམས་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པས་ན་ངེས་པར་མི་སྐྱོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པ་དང་གཉེན་པོ་བསྒྲུབ་པ་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་སེར་སྣ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པ་འཚལ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར ་སྤང་བ་དང་། གཉེན་པོ་སྦྱིན་པ་ནཱས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དགུ་བསྒྲུབ་པར་ཡིད་ལ་བྱ་བ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྦྱིན་པ་ལ་སྔོགས་པ་མི་མཐུན་པ་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་བཤགས་པ་དང་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སེར་སྣ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པ་ཕྱོགས་འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དག་ནི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་འབྱུང་ན་ཡང་སོ་སོར་བཤགས་བྱུ་བྱའོ།། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཉེན་པོ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྗེ་སུ་ཡི་རང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་པོ་ནི་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་སྟེ། དེ་དག་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་སྤྱད་པ་མཐོང་ནས་དགའ་ཞིང་མོས་པ་སྐྱེས ་བ་ནི་རྗེསུ་ཡིད་རུང་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཆེད་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་གསོལ་བ་གདབ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པའི་ཆོས་ནི་དེའི་ཆེད་ཀྱི་ཆོས་ཞེས ་བྱ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ཆོས་མཉན་ཅིང་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་གསོལ་པ་འདེབས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་གསོལ་བ་གདབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང་། རྗེ་སུ་ཡི་རང་བར་བྱ་བ་འམ། གསོལ་བ་གདབ་པ་ངག་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བསྔོ་བ་ནི་དེ་དོག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ ་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཚིག་དེ་རྣམས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་དག་ལས་སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་སླར་བཤགས་དང་། དགེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེསུ་ཡི་རང་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པ་དང་། བདག་བླ་ན་མེད ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སངས་རྒྱས་པ་ཤོགཅིག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཚིག་དང་། རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱ་རོ།། དང་བ་ཡང་དག་བླང་བ་དང་། སྦྱིན་སྲེག་དག་ནི་གཞན་དག་ལ།། གོ་ཆ་སྨོམ་ལམ་པ་ནི།། མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཅེས་བྱ་བ་ལ།། ་གཞན་ལ་དབང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་བླང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། གཞན་དགེ་ལོ་སྦྱིན་པ་སྲེག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། གོ་ཆ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྨོན་ལམི་ཡིད་ལྔ་བྱེད་པ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དང་པའི་མཐུ་ལས་བཙམས་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པོའི་ཆེད་ཀྱི་དོན་ལ་དང་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལི་རྒྱུར ་གྱུར་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་འབྲས་བུ་ལ་ནི་དྲོན་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཕྱིན་པ་དྲུག་འཆང་བ་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ།། དེས་མཚོན་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་དོན་ཅེས་བྱ་སྟེ། ངང་བ་དདྲ་བས་རྒྱུ་བྱས་ནས ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་དག་རྒྱུར་གྱུར་པ་སྤྱད་ན་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་འཐོབ་པརའི་འགྱུརརོ།། ཞེས་ཡིད་ཆེས་པ་ནི་དང་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཚོལ་བ་ལས་བརྩམས་ནས་ཡང་དག་པར་ལེན་པར་བྱེད ་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཚོལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དོན་དང་། ཆོས་ལ་སོགས་པ་ཉན་ཅིང་བསམ་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར ་ཡང་དག་པོར་ལེན་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་དེའི་དེ་དག་ཉིད་མི་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་གཟུང་བས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ལ་སྐུར་བ་མི་འདེབས་ཤིང་ཉན་པ་དང་། སེམསོ་བ་ལ། སོགས་བྱ་མི ་འདོར་བ་ནི་མི་སྤོང་བའི་ཚུལ་གྱི་གཟུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ།། བཤད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་སྦྱིན་པ་ལ་སྲེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། གཞན་ལ་ཆོས་དང་དོན་རབ་ཏུ་བསྒྲུ་གས་པའི་ཕྱིརརོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོ ་དུ་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་གཞན་ལྱ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་འཆད་པར་འདོད་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ལོ་སྲྀད་པཱ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འཆད་ཅེ་ན། སྡེམ?ས་ཅན་གཞན་དག་ལྔ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ཆོས་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ ་སྒྲོགས་ཤིང་འཆང་བའི་ཕྱིར་རོ།། བསྒྲུབས་པོ་ལས་བརྩམས་ནས་གོ་ཆའི་ཡི་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གོ་ཆ་བགོས་པའི་ཕྱིརོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུགུ་བསྒྲུབ་པའི ་ཆེད་དུ་བྱས་ནས་དེ་དུག་བསྒྲུབ་པ་ནི་གོ་ཆ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་ཅེ་ན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྫོགས་ཤིང་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་གཏོང་ཞིང་གོ་ཆ་གྱོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྨོན་ལམ ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་དེ་རྫོགས་པའི་རྐྱེན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིཌ་ཚེ་རབས་གར་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྫོགས ་པར་བྱེད་བཱི་ཞེས་བྱ་དགེ་བའི་གབ་ཤེས་གཉེན་དྲང་། ཉེ་དུ་གཉེན་གཤེས་དང་། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་ནི་སྨོན་ལམ་ཡིད་ལ་བྱིང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་མངོན་པར་དགའ་བོའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཀྱེ་མ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པ་དང་། ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨོན་པར་དགའ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་སྒྲུབ་པར་ནི་མངོན་པར་འཚང་རྒྱུ་བ ་མི་འགྱུར་བས་ནཱ་ག་རུ་སྐྱེས་གུར་སྐྱེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྒྲུབ་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཨེ་མ་ཚེ་རབས་དེ་དང་དེ་དྲུག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྒྲུབ་ནུས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ན་ལེག་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་མངོན ་པར་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱིང་བ་དེ་གསུམ་གདམས་པ་དྲོང་རྗེསུ་བསྟན་པ་ལ་སྦྱར་བར་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྒྲིབས་པའི་རྗེས་ལ་གདམས་པ་དང་། རྗེ་སུ་བསྟན་པར་བཤད་དེ། འོག་མ ་ཀྱང་དེ་བཞིན་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་དང་། ཡང་དག་གང་མས་དང་བསྟན་པའོ།། ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་དེ་ལ་གོ་ཆ་དང་། སྨོན་ལམ་དང་མངོན་པར་དགའ་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་ནི་གདམས་པ་དང་བསྟན་པའི་སྐབས་སྦྱར་ཏེ། ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དམས་པ་དང་བསྟན་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་གོ་ཆ་གྱོན་པར་བྱེད་དོ།། སྨོན་ལམ་འདེབས་སོ།། མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ།། ཨེ་མཱའོ་འདི་ལྟར་བདག་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གམ ་བྱ་དང་བསྟན་པ་སྟོན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་ཤིང་དེ་ལྟར་དགའ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་རྟོགས་པ་བདག་གོས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ ་སྦྱོར་ཞིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལི། གང་མས་པ་དང་བསྟན་པའི་འོག་ཏུ་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལ་བྱེད་པ་བཤེང་། དེ་ལ་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་ལག་ནས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས ་པོ་མ་བྱས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་དག་མཐོང་ན་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པས་རྗེ་སུ་ཡི་ཕྲེང་བ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ་དང་། རོ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ལ་སྦྱོར ་ཞིང་ཡིད་ལ་རྟོག་པ་ནི་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལ་ས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། མཐུ་ཐོབ་པས་ནི་སྤྲོ་བ་སྟེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་དྲུག་པོ།། ཡོངསུ་སྦྱིན་དང་མཆོད་པ་སྟེ།། བཱསྟེན་པ་དང་ནི་སྐྱིང་བརྩེ་བཱའོ།། ཞེས་བྱའོ།། ། ་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་ལས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་འོག་ཏུ་སྤྲོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པོ་བཤད་ང་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་ངོ་བཤད་དེ། སྤྲོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དེ།། དེ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་ཡང་སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་པ་ནས ་ཤེས་རབ་སྦྱིན་པའི་བར་དུ་དྲུག་ཡོད་པ་དང་། ཤེས་རབ་ལ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་དྲུག་ཡོང་ངོ་།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཅིག་གི་ཅིང་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་བཔ་དྲུག་དྲུག་ཡོད་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོག་ས་པིའི་དུག་དྲུག་དྲུག་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཅིག་པ་དྲུག་ཡོད་པའི་མཐུ་ཐོབ་པ་ནི་སྤྲོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེང་པ་དེ་བོའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཉིད་བསྡུ་བའི་དངོས་པོའི་ཚུལ ་དུ་བ་ཞིག་ཅི་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནི་སྤྲོ་བ་ཡོད་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་པའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ནི་བསྐྲུན་པ་དང་བཀུར་སྟིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ ་མཱ་ཆོད་པ་བྱེད། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིནུ་པཱ་ལྱཱག་མ་ཝཱས་ནི་བསྒྲུབས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ། མཆོ་བྷོ་བྱེང་བྱེ་འདི་ནི་སྤྲོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་པོའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་དགེ ་བྱའི་བཤེས་གཉེན་བཙལ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བྱའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་པ་ནི་སྤྲོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་པའོ།། སྙིང་བརྫེ་བ་ཡིད་ལོ་བྱིང་བ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བྱམས་པ་དངོ་སྙིང་རྗེ་དང་དགའ་བ་དང་བཏང ་སྙོམས་ཏེ། དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་ཏུ་ནི་འོག་ནས་བཤད་པར་བྱའོ།། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་མཐུ་རྙེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པ་ལ་ཡང་དུག་སྟེ། སྦྱིན་པའི ་སྦྱིན་པ་ནུས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྦྱིན་པཱི་ར་བར་དུའོ།། དེ་ལྟར་དྲུག་ཡོད་པས་ན་སྡུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་མཐུ་རྙེད་པ་ནི་སྤྲོ་བཱ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དྲང་བའོ།། དེ་ལྟར་སྦྱིན་བྱ་ལ་ཇི་ལྟར་དྲུག་ཡོད་ཅེ་ན། འདྲི་ལྟར་དགེ་བའི ་རང་བཞིན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྨྱོནྡ་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱིན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔས་ནི་ཞེ་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡངོན་ནོར་དང་འབྱུ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་དེ་ནམ་གཞན་ལ་གཏོང་ཞིང་སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམ་སཱི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན་ནམ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བཀོད་པ་འམ། གཞན་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤང་པོ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས ་སྦྱིན་པྲཱ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་སྦྱིན་པའི་བར་དུ་སྱ་རོ་རོ།། དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་ལཱ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་བཱ་རྣཱམ་པྱཱ་དྲུག་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། བྱིན་པཱ་ལཱ་དྲུག་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་ཁཱིམཱ་ས་ནས་ཤེས ་རློབ་ཀྱི་བར་བྱ་ར་རེ་རེ་ལ་ཡང་དུག་དྲུག་ཡོད་པར་སྦྱར་རཱི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཆུལཱ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྦྱ་རོ།། དེ་ལ་གཞན ་གྱི་ནོར་དང་སྲོག་དང་ཆུང་མ་ལ་གནོད་པ་མ་བྱས་ཏེ། མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྦྱིན་པའོ།། སྲོག་གཅོད་པ་དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ལོ་སོགས་པ་བསྡམས་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས ་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་པ་རྣམས་གཤེ་བ་ལས་སླར་མི་གཤེ་བ་དང་། བརྡེག་པ་ལས་སླར་མི་བརྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་ནི་ཚུལ ་ཁྲིམས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱུན་དུ་བསྲུངས་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཞེས་བྱའོ།། རྟག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སེམས་རྩེ་གེ་ཙིག་ཏུ་འཇོག་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསམ་གྲིཏན་ཞེས་བྱའོ།། ། ་ལྟུང་བྱ་དང་མི་ལྟུང་བའི་བྱེ་བྲག་བྱེད་པ་ནི་ཆུ་ལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ།། བཟུང་བ་ལ་ཡང་བཟོད་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་བརྡེག་པ་ལ་སླར་མི་བརྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ ་ནིབཟོད་པའི་སྤྱིན་པ་ཞེསོ་བྱའོ།། བཟོད་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་མི་བྱེད་པ་ནི་བཟོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ།། གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་ཞེ་སྡང་མི་ལྡང་བ་ནི་བཟོད་པའི ་བཟོད་པའོ།། རྟ་ག་ཏུ་བཟོད་པའི་སེམས་འབའ་ཞིག་འབྱུངདཱི་བ་ནི་བཟོད་བའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ།། ཞེ་སྡང་གཽ་སེམས་མ་གཡེངས་པ་ནི་བཟོད་པའི་བསམ་གཏན་ནོ།། སེམས་ཅནྡ་གཞན་ལེ་གནོད་བ་བྱས་མ ་མ་འོངས་པ་ན་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་མཐོང་བ་ནི་བཟོང་བའི་ཤེས་རབ་པོ།། བརྩོན་འགྲུས་ལ་ཡང་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་གྲོགས་བྱས་ཤིང་བསྟངས་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྦྱིན་པའོ།། དགེ་བ་ལ ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩོམ་བུ་ནི་མི་དགེ་བ་ལ་མི་འཇུག་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམ་སོ།། བརྩོན་འགྲུས་བརྩོམ་པའི་དུས་ན་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉམ་སུ་ལྡན་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་བཟོད་པའོ།། དག་པཱ་ལ་སེམས་སྤྲོ་བ་ནི་བརྩོན ་འགྲུས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུ་སོ།། ལེ་ལོས་སེམས་མ་གཡེངས་པ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཞེས་བྱའོ།། བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་རྣམས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་སྡེ་མཚན་ཉིད་ཕྱུང་པོར་ཤེས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཤེས་རབ ་པོ། བསམ་གཏན་ལ་ཡང་བསམ་གཏན་གྱི་མཐུ་ལོ་ཉེས་དང་ནད་ལ་སོགས་མེད་པར་བྱ་སྟེ། གནོད་པ་བསལ་ན་སྲ་ཕན་པ་བྱིན་པ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་སྦྱིན་པའོ།། སེམས་རྩེ་གཅིག་བཱི་ཚེ་སྲོག་གཅོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་རྟོག་པ་ནི་བསམ ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམ་སོ།། བསམ་གཏན་པ་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་སེམས་འཛུམ་པ་སྟེ། ཞེ་སྡང་གི་འཁྲུག་པ་མི་འབྱུང་ན་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་བཟོད་པའོ།། སོ་མོ་ས་རྩེ་གཅིག་པ་རྒྱུན་དུ་མི་གཏིང་བ་བསམ་གཏན་གྱི་བརྩོན་འགྲུསོ།། དམིགས་པར་བྱ ་བ་ལ་སོག་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་བསམ་གཏན་ནོ།། བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སེམས་ལྔ་གསལ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཤེས་རབ་པོ།། ཤེས་རབ་ལ་ཡང་གཞན་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་པ་ནི་ཤེས ་རབ་ཀྱི་སྦྱིན་པའོ།། ཤེས་རབ་ཅན་རྣམས་བླང་བ་དང་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ངོ་ཤེས་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ལ་མི་འཇུག་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམ་སོ།། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ནོར་བ་ལ་སེམས་དགའ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བཟོད་པའོ།། མཉན ་བ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྲོ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུ་སོ།། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྣམས་ལ་མ་ནོར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་གཡེངས་པ་མེད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནོ།། ཆོས་རྣམས ་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་བོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཚུལ་གྱི་སེམས་ཅན་ཡོངསསུ་སྨིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྦྱིན་པ་དང་ངག་སྙན་པ་དང་། དོན ་མཐུན་པ་དང་དོན་སྤྱོད་པ་པར་སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གཞག་སྟེ། དེ་དག་གི་སེམས་ཅན་ཡོངསུ་སྨྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་སྤྲོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་པའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་བསྡུ་བའི་དངོས་པོའི་ཚུལ་དུ་གཞག་ཅེ་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་དྲུག་ལས་སྦྱིན་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ཉིད་།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ནུམ་གཞན་ལ་འཆུང་ནི་ངག་སྙན་པའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སེམས་ཅན་གཞན་སྤྱོད་དུ་བཀོད་པ་ནི་དོན་སྦྱོང་བའི།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་གང་ཞི་ལ་སེམས་ཅན་བཀོད་པའི ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་དེ་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིང་སྤྱོད་པ་ནི་དོན་མཐུན་པར་སྤྱོད་པའོ།། མཆོང་པས་ནི་སྦྱིན་པས་ནི་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་སྦྱོང་བྱའོ།། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྒྲུབ་བྲི་མཆོ་པོའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ ་མཆོད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་། ཁང་ཟིང་གི་མཆོང་བང་པོ། སྒྲུབ་པས་མཆོད་པའོ།། ཟང་ཟིང་གི་མཆོང་པ་ལིཾ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྙིང་པོ་སོ་མཆོད་པ་དང་། བསུར་སྤྲོས་མ་ཚང་པའོ།། དེ་ལ་ཆོས་གསོ་དང་། ལྷུང་བཟེང་འབུལ་བ་ནི་རྙེད ་བས་མཆོད་པའོ།། ཕྱག་འཚལ་བ་དང་བསྐོར་བ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་ནི་བཀུར་སྟིས་མཆོད་པ་སྟེ། སྦྱིན་པས་ནི་རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟེ་ས་མཆོད་པ་བྱེ་།། ཚུལ་ཁྲིམས་ནས་ཤེསྭ་རབ་དུ་ལྔ་བསྒྲུབ་པས་མཆོད་པ་སྟེ། འདི་ནི་སྤྲོ ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་བ་གསུམ་པའོ།། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོན་པ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྟེན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱིན་ཅི་མུ་ལོག་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག ་པཱ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ།། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་སྦྱིན་པ་ཡིན་ཡང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལྕོག་ཡོད་དེ། བཤད་ན་པ་མཚོན་ཆ་སྦྱིན་པ་དང་། སྨད་མཆོད་ལ་ནོར་སྦྱིན་པ་ལྟ་བུའོ།། ཁ་ཅིག་ཤེས་རབ་ཡིན་ཡང ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་དེ། མུ་སྟེགས་པ་བདག་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།། དེ་ལྟར་ན་སྦྱིན་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཕྱིན་ཅི་མུ་ལོག་པཪྵ་སྟོན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཙལ་བའི་ཕྱིར་དེ་སྟོན་པའི་དགྲ་བཱི ་བ་ཤེས་གཉེན་གྱི་དྲུང་དུ་འགྲོ་བ་དང་། ཕྱག་འཚལ་བ་དང་བསྐོར་བ་ལ་སོགས་པའི་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་ནི་བསྙེན་པ་ཞེ་ས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སྤྲོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིན་པའོ།། སྙིང་བརྩེ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཚད་མེད ་བ་བཞི་སྟེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚད་མེད་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ནི་སྙིང་བརྩེ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པས་སྟོབས་པས་བྱམས་པར་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱས ་པཱ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་བྱེདེ་བུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སེམས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སེམས་པར་མ་ཟད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་ཡང་འཇོག་པར་མཛད་དོ།། དེ་ལ ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ནི་ལོང་སྡེ་སྐྱེ་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་ཡིན་པས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་སྦྱི་ན་པྲ་ལ་སོགས་ཐ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག ་བོ་སྟན་བས་ཏེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བཀོད་པ་ནེ་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེསོ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྱེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྔ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཙོན་རྣམས ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ཡར་གྱུར་ཅིག་ཆོས་སེམས་པ་ནི་སྙིང་རྗེའོ།། སེར་སྣ་ལྀ་སོགས་པཱ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་མི་མཐུན་པཱི་ཕྱོགས་ནི་དབུལྔ་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་པ་སྫ་ལྔ་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་སེར་སྣ་ལ ་སོགས་པཱ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་པ་སྙིང་རྗེ་9ཥའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྙིང་རྗེ་བ་ཙམཽ་དུ་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི། སཻར་སྣེ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འདོད་དུ་འཇུག་དེ་འདི་ནི་སྙིང་རྗེའོ།། སྦྱིན་པ་དེ་ང་ལྡན་པ་ལ་སོག་བྷི ་སེམས་ཅནི་རྣམས་ལ་དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱབ་ལ། སེམས་ཅན་བདེ་བ་མཐོང་ནས་སེམས་ལ་མོ་པ་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་དགའི་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེཾས་ཅན་རྣམ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུགེ་སྦྱོང་པ་མཐོང ་དགའ་བར་གྱུར་བ་ནི་དགའ་བའོ།། དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་མེད་བུ་མོས་པ་ནི་བཏང་སྙོམ་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཏང་སྙོམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་གང་ལ་ཡང་ཆགས་པ་དང་ཞེ་སྡང་མེད་པ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་མ ་བདེ་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྣམ་སྲོ་ཕྱོགས་ནས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་ཞེ་སྡང་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས ་སེམས་པ་ནི་བཏང་སྙོམ་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མ་བྱས་སྨད?་དང་དྲོ་ཚ་དང་། བགྱེད་དང་ཡུལཱི་ལ་དགའ་བ་དང་།། མྲྀ་སྐྱོ་བ་དང་འགོང་པ་དང་།། བརྗོད་པ་ལ་ནི་ཐོ་གྲོས་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཞན་ཡང་ངོ་ཚ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དགའ་བ ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མི་སྐྱོ་བ་ཡིད་ལོ་བྱེད་པ་དང་། འགོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བརྗོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དགྲ་གིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པ་ཡོ་མ་བྱས་པ་དང་། རྫོགས་པར་མ་བྱས་པ་ནི་མུ་བྱས་པར་ཞེས་བྱའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཏུ་བྱས་པ་ལ་ནི་སྤང་པ་བྱས་པ་ཞེས་བྱིས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཨེ་མ་བྱས་པ་དང་། རྫོགས་པར་མ་བྱས་པ་དང་། སྨད ་པར་བྱས་ན་མཚར་བྱས་ཞེས་ངོ་ཚ་ཞིང་འགྱོད་པ་ནི་ངོ་ཚ་བ་ཡིང་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་རྒྱུན་དུ་སྤྱད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སྤྲོ་བའི་ཕྱིར་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་རྒྱུན་ཏུ་དམིགས་ཤིང་དེ་འབའ་ཞིག་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འཇོག་གི། སེམས་གཞན་དུ་མ་ཡེངས་པ་ནི་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱིན་པ་ལ་སོག་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྦྱོར ་བྱའི་ཚེ། སྤྱོད་པར་མི་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱོ་བ་སྐྱེས་ན་སེམས་འདི་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པར་བྱ་བའི་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིན་པསྲ་དགྲ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བ་ནི་མི་སྐྱོ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཕ ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དྲང་འབྲེའི་སྟོན་སྐྱོབ་བྱའོ།། སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་གཙུག་ལག་དང་གཞུང་དུ་འདྲི་ཞིང་འཇོག་པ་ནི་འགོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེ་སོ་བྱ་སྟེ། བཻ་རན་མདོ་སྡེའི་རྐྱེན་ད་ཉིད་ན་གྱི་ནང་ནས་གྲངས ་དང་མཚན་ཉིད་གི་རིམ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ཁུ་གཙུག་ལྡོག་ཏུ་འགེད་པའོ།། སེམས་ཅན་སོ་སོའི་སྣོད་དང་སྦྱར་ནས་སྡོམ་ཅན་གང་ལྔ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་བཤད་པར་འོས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་ལ ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་འཆང་བ་ནི་བརྗོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དྲོ་ཆེ་བའི་ཆོས་ལ་བརྩམས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་ཚ་བས་རྒྱ་བྱོས་ནས་ཤེའམ། དེ་ཚ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མ་བྱས་པ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཐམས་ཅད་དུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་བྱས་པའོ།། ཡོངསུ་མ་རྫོགས་པ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཟང་ཟིང་དང་མི་འཇིགས་པ་ཆོས་སྦྱིན་པ་གསུམ་ལས་གཉིས་ཙམ་ཁྲོད་མེད ་ཀྱི་གསུམ་ཆར་ཚང་བར་མི་བྱེད་པ་འམ། ཟང་ཟིང་སྦྱིན་པ་ལས་ཀྱང་ཆུང་ཟད་ཙམ་གཏོང་གི་ཀུན་མི་གཏོང་བ་དང་། མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པ་ལ་ཡང་སྙིང་ནས་སྐྱབས་མ་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ཙམ་དུ་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་ཡང ་ཁ་ཅིག་འཆད་ཀྱི་ཁ་ཅིག་མིའོཆ་དུ་དེ། སློབ་དཔོན་བཅ་སྦུབས་པ་ནི་ཡོངསུ་མ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པའི་བསྔགས་པ་ཙམ་སྨྲ་བའི་དངོས་པོ་མ་གཏོང་བ་དང་། བཤན་པ་ལ་མཚོན་སྦྱིན་པ ་བྱེད་པ་དང་། སྨད་མཚོང་མ་ལ་ནོར་སྦྱིན་དང་། བརྐུས་ནས་སྦྱིན་པ་དང་། གཡོ་དང་སྒྱུས་སྦྱིན་པ་ནི་ལོག་པར་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ངོ་ཚ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་མི་བྱས་པ་དང་། ཡོངསུ་རྫོགས་པར་མ་བྱས་པ་ལོ་དང་། ་སྨངད་པར་བྱས་པར་མཐོང་ན་སུ་སེམས་ལ་གླནོད་པ་ནི་ངོ་ཚ་བ་ཞེས་བྱའོ།། འཇུག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དྲི་ལྟར་ངོ་ཚ་ནས་མ་བྱས་པ་དང་། ཡོང་སུ་མ་རྫོགས་པར་བྱས་པ་དེ་སྤངས་ཏེ། བྱེད་པ་དང་ཡོང་སུ་རྫོགས་བར་བྱེད་པ་ལ ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨད་པ་དང་ལོག་པར་བྱ་བ་ལས་ནི་ལྡོག་པོར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡུན་མི་རིང་བུར་འགྱོད་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་འགྱོད་པ་ཞིག་བསྐྱོང་ན་ཡང ་རྒྱརྒྱུན་ཏུ་འགྱོད་པ་བསྐྱོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འགྱོད་པ་དང་རྒྱུན་དུ་ལྡན་ན་དགེ་བ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་མི་ནུས་པས་དེ་བས་ན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་མ་བྱས་པ་དང་། སྨད་པ་བྱས་པ་ན་བདག་གིས་སེམས་ཅན ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་མ་བྱས་པ་དང་། སྨང་པ་བྱས་པ་ནི་མཚར་བྱས་སོ་སྙམ་ཐང་ཅིག་གཅིག་འགྱོད་པ་བསྐྱེད་ནས་འགྱོད་པ་སྤོང་ངོ་།། དེ་ལ་དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ ་ཡེ་མ་བྱས་པ་དང་། རྫོགས་པར་མ་བྱས་ནས་འགྱོད་པར་གྱུར་ན་འགྱོད་པི་དྭེ་བཟློག་སྟེ། སྦྱིན་པ་ལོ་སོགས་པ་བྱས་པ་དང་། རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གུས་པར་བྱ་བ་དང་། རྒྱུན་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ།། སྦྱིན་པ་ལ་པ་ལ ་སོགས་པ་སྨད་པ་དང་། ལོག་པར་བྱས་པ་ལ་ཕྱིས་ལོག་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་ལྡོག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་རོ་ན་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ།། འཇིག་རྟེན་རིག་པར་བྱས་པ་ལས་བརྩམས་ནས་བརྗོད་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་སོ་སོའི་སེམས་དང་སྦྱར་ནས་སེམས་ཅན་གང་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་བཤད་པའི་རིག་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་འཆད་པ་ནི་བརྗོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དེ་ཉིད་བསྟན ་པའི་ཕྱིར། སྟོན་སྐྱོ་བ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་སྣོད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྗོད་པར་འདུ་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་བཱི་གཙུག་ལོག་བྱས་པ་དེ་དག་སོ་སོའི་སྣོད་དང་སྦྱར་ནས་ནས་མ་ཅན་གང་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པོ་གང་བཤད་པ་འོས་ཤིང་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཆ་དེ། དཔེར་ན་སྨྱོན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཆད་པའི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཆང་བ་ནས་ཤེ་རི་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཆད་པའོ།། སྦྱིན ་པབ་ལ་སོགས་བརྟེན་ངན་སུ།། བྱང་ཆུབ་འགྱུར་གྱིས་དབང་ཕྱུག་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བརྟེན་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། དབང་ཕྱུག་དདུག ་བོདང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་བརྟེན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་ངས་ལ་ཡང་། གཉིས་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྟོགས་པ་ཡང ་ལ་བྱེད་པ་ནི་སེབ་སྣ་ལ་ག་སོགས་པ་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགསོ་ལ་ནི་སྐྱོན་དུ་རྟོགས་ཏེ། དབུལ་པོ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བར་མཐོང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་ཡོན་ཏན་དུ་རྟོགས་ཏེ། ཕྱུགས་པོ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བར་མཐོ ་བི་ནི་རྟོག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསགས་པ་དགོའ་བ་དྲན་པ་དང་།། ཆེ་བའི་དོན་ནི་མཐོང་བ་དང་།། རྣལ་འབྱོར་འདོད་དང་མེ་རྟོག་པ།། དེ་འཛིན་པ་དང་རྐྱེན་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཞེས་ཡང་བསགས་པ་དྲན་ནས་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ་དོན་ཆེན་པོ་མཐོང་བ་ཡིདུ་ལ་བྱེད་པ་དང་། འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཡ་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞིན་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་འདོད ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་མི་རྟོག་པ་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ངེ་འཛིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྐྱེན་ཐོབ་པ་ཡིད་ལོ་བྱེད་པའོ།། བསགས་པ་དྲན་པས་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བསགས་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས ་ཀྱེ་ཚོགས་བསགས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིརོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསགས་ནས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་མཐོང་བ་ནི་བསགས་པ་མཐོང་ནས་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་གསུམ་བསགས་པས་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགསུ་གྱུརབསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོག་སུ་འགྱུར།། བརྩོན་འགྲུས་ནི་གཉིས་ཀའི་ཚོག་སུ་འགྱུ་རོ།། དོན་མཐོང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྦྱིན ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དངོས་པོའི་དོན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིརརོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྱད་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུའི་ཚུལ་གྱི ་འཇུག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབོ་ཐོབ་པར་མཐོང་བ་ནི་དོན་ཆེན་པོ་མཐོང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣལ་འབྱོར་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་དང་ཞི་གནས་སྦྱོར་བ་བ~ཾསྒྲིམ་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་དྲུག་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཞ་གནས་དང་ལྷ་མཐོང་ཟང་དུ་འབྲེལ་པ་བསྒོམ་པར་འདོད་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། མི་རྟོག་པར་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ཐབས་མཁས ་པ་ལ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོང་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཐོབས་ཡི་ནོ།། དེ་བས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ ་བྱ་བའི་ནི་མི་རྟོག་པར་འདོད་པ་ཞེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་དང་པོ་སྦྱོར་བའི་དུས་ན་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། མེ་ཏོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་འཇུག་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེ་སྨོན་ལས་བཏབ་སོས་ལ་མངོན་པར་འདུས ་བྱས་པ་ལ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་ན་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་མི་རྟོག་པར་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཛིན་པ ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་ཀྱི་ཆོས་དང་དོན་འཛིན་པའི་ཕྱིར།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པོ་དྲུག་འཆད་པའི་ཆོས་དང་། དོན་སེམས་ལ་མི་བརྗོད་པར་འཛིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཕ་རོལ ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྒྱུར་གྱུར་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་བྱའོ།། འབྲས་ལུར་གྱུར་པ་ལ་ནི་དོན་ཅེས་བྱའོ།། རྐྱེན་ཐོབ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངསུ་རྫོགས་པ་དང་། རྗེསུ་མཐུན་པའི་ཡུང་དག་པའི་སྨན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ཕྱི་རོ།། ཞེས ་བྱེ་བ་ལ། ཚེ་རབས་གར་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་དགེ་བའི་བཤེསཽ་གཉེན་དང་། ཉེ་དུ་གཉེན་པཤེས་དང་། ལུས་དང་ལོངས་སྦྱོང་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག ་ཅེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་པ་ནི་རྐྱེན་ཐོབ་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་བདུན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་འཛིན་དང་། སྤང་བའི་མཐུ་ནི་ཤེས་པ་དང་། ངོ་མཚར་དང་ནི་ངོ་མཚར་མིནོ།། འདུ་ཤེས་དེ་བཞིན་རྣམ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྣམས་བསྒོམས་ཚེ་ཕྱིན་པ་ཅི་མ་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ་རྣམ་པ་བདུན་སྤོང་བའི་མཐུ་མཐོང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ངོ་མཚར་གྱི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་དང་། དེ་བཞིན ་དུ་ངོ་ཚུར་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་བྱེད་བུས་ཀྱང་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གང་ཟག་དང་། ཀུན་བརྟག་པ་ཀྱི་ཆོས་ནི་མེད་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་དངོས ་པོ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཅིག་གོ།། ཉེས་པ་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་དུ་འཛིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཁོརོ་བའི་ཆོས་ནི་ཉེས་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། མི་གཙང་བ་དང ་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་གཙང་བར་འཛིན་པ་ནི་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཉིས་སོ།། ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མྱ་ངན་ལ་འདས ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་ཞི་བ་དང་། བདེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཅན་ཡིན་ན་དེ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་ཆད་པ་དང་གཡང་སར་ལྟ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གསུམ་མོ།། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་རྟག་པ་དང་བདེ་བར་འཛིན་པ་གཉིས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐམས་ཅན་གྱི་སྒྲ་འདིར་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་གྲི་དྲངས་ཏེ་འདུས་མ་བྱས་བཀོལ་ནས་ཟག་པ་དང་བཅས་བཱི ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་དང་། ཟུག་པ་མེད་པའི་འདུས་བྱས་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་འདི་སྐད་ཅིག་མ་འཇིག་པས་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་བརྟན་པར་འདུ་ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་རྟག་པར ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཞིརོ།། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་བརྒྱད་ཀྱིས་གཟིར་བས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ན་དེ་གྱ་ནི་མ་པར་འཛིན་པ་ནི་བདེ་བར ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལྔ་པའོ།། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་འདིའི་སྐབ་སུ་མ་ལུས་པའི་དོནི་དྲངས་ཏེ། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་དང་། ཟག་པ་དང ་བཅས་པ་དང་ཟག་མེད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གང་ཟག་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་བདག་མེད་པ་ཡིནོ།། དེ་ལ་ངོ་བོ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དྲུག་གོ།། མྱ་ངན་ལ ་འདས་པ་ལ་མུ་ཞི་བར་ལོག་པར་འཛིན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ན་འཁྲུག་པ་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཐུམ་ཅད་སྤངས་པས་ཞི་བ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་གན་སུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། མྱ་ངན་ལས་འདས ་པ་མ་ཞི་བར་ལོག་པར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ལོག་པོར་འཛིན་པ་འདུན།། དེ་ལ་ངག་གི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་འཛིན་གསུམ་དང་། ཆོས་བསྡུ་བས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དང་། ཉེས་པ་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པ་དང་། ཡོད་ཏན་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྨོན་པ་མེད ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་བཤད་དོ།། འདུས་བྱས་ལ་ཎུག་པ་དང་། བདེ་བཱར་འཛིན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱ་དག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདིས་པ་ལ ་མ་ཞི་བར་ལོག་པའི་གཉེན་པོར་ཆོས་བསྡུ་པ་བཞི་བློ་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མེང་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྵི་ཏི་ངེ་འཛིན་བཤད་དེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་འཛིན་ནི་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པར་འཛིན་པའི་རྣམ ་པ་ཡིན་པས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་རོ།། ཉེས་པ་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པ་གཉེན་པོར་ནི་སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་འཛིན་བཤད། སྨོན་པ་མེད་ཏིང་འཛིན་ན་ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་བཞི་དང་། ལམ་གྱི་རྣམ ་བླ་བཞིར་སྟེང་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། རྣམ་པ་བཅུ་ཡིན་པ་རྣམ་ཡ་པ་བཅུ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་ཉེས་པ་ཡོན་ཏན་དུ་འཛིན་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དང་པོ ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་ནས་སྐྱོ་བར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནས་དེའི་རྒྱུ་ག་ཡིན་ཞེས་བརྟགས་ན་ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་བཞི་ཡིན་པར་མཐོང་ངོ་།། ཀུན་འབྱུང་དེའང་གང་གི་སྤང་ཞེས་བརྟགས་ན་ལམ་རྣམ ་གྱི་རྣམ་པ་བཞིས་སྤོང་བར་མཐོང་སྟེ། ལམ་ཡང་དགོས་པའི་དོན་གྲུབ་ནས་སྤང་དགོས་པར་མཐོང་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་མི་སྨོན་པ་ནི་སྨྱོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་མ ་ཡིན་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་མཚན་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཤད་དེ། མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་འགོག་པའི་རྣམ་པ་བཞི་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་རྣམ་པ་བཞི་ལྟར་རྟོག་ནས་ཡོན་ཏན་ཅན ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལྡོག་གོ། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་རྟག་པར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་ནི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་མདོ་གསུངས་སོ།། བདེ་བར་འཛིན་པའི ་གཉེན་པོར་ནི་ཟུག་པ་དྲུང་བཅེས་པ་ཐམས་ཅང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་གསུངས་སོ།། ཆོས་ཐམས་ཅིང་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་གཉེན་པཱ་ར་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚེས་ཀྱི་མདོ་གསུངས་སོ།། མྱ་ངནི་ལས་འདས་པ་མ་ཞི་བར་འཛིན་པའི་གཉེན་པོར་ནི་ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་ལ་འངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་མདྲོ་གསུངས་སོ།། ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་སྤངས་པའི་འདུ་ཤེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངོ་མཚར་འདི་ཀྱི་འདུ་ཤེས་འ་བཞི་འཆད་དོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམསོ་ལ་ཡངས་པ་པའི་འདུ་ཤེས་འཇུག ་པ་ཡང་ངོ་མཚར་གྱི་འདུ་ཤེས་ཡིན་ནོ།། ཅོའི་ཕྱེ་ཞིག་ངོ་མཚར་རྗེ་ཞེན། དང་ཅིག་སྦྱིན་དུཥྚི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བྷེརེ་དངོ་ས་བློ་དངོས་པོར་གཏོང་པར་མ་ཟད་ཀྱི་བདག ་གྷ་ལུས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ནི་ངོ་མཆུར་དུ་བྱཱའོ།། ཁྲིམྦྷ་སོ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་ངས་པའི་ལྟར་ཉེད་གཉེན་བཤེས་དང་། ལོངས་སྤྱོང ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ནི་ང་མཚར་དུ་ཎྱའོ།། དྲིཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་གི་ལ་བུ་དང་། རིགས་ངན་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་མི་ཁྲོ་ཞིང་ཉམས་སྐུ་ལེན་པ་ནི ་མཚཆར་དུ་བྱའོ།། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ཡང་མི་ལྟ་བ་རཱི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ནི་ངོ་མཚར་དུ་བྱའོ།། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པ་ཡང་བསམ་གཏན་ཕྱི་རོལ་མ་ཆགས་པ་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བའོ།། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་བར་རྟོགས་པ་ནི་ངོ་མཚུར་དུ ་བོའོ།། ཡུན་རིང་པོའི་འདུ་ཤེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ངོ་ལྟར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སྤྱད་ཀྱང་འབྲས་བུ་མྱུར་དུ་མི་འཐོབ་ཀྱི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ནི་སུམ ་གྱི་བར་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ཡང་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།། ལན་རེ་བ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སེམས་ཅནྡ་བཀོད ་དྲེ། སེམས་ཅན་དེ་ལ་ཕན་བཏགས་ཀྱང་ཚེ་འདིར་ལ་ཕན?་བཏགས་པའི་ལན་ལ་རེ་གཱ་ཡཾང་ངོ་མཚརུ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པ་རྀ་སྨིན་པ་ལ་རེ་བའི་འདུ ་ཤེས་སོ་ཞེས?་བྱ་བ་ལ། ལསཱ་སུ་བྱ་བྲ་ཐམས་ཅད་ལ་ནརྀ་འབྲས་བུའི་ངོནུ་དུ་བྱེད་བི་ཡིན་ན།། ཚེ་འདིར་ཕྲ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱད་ཀྱི་ཆེ་ཕྱི་མྱ་ར་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ལ ་སོག་ས་པའི་རྣོལ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ལ་མི་རི་བ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡེང་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོནཽ་ཏོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པོ་སྤངས་པ་དང་། ་ཡུན་རིང་པོར་གྱུ་རེ་ན་ས་སངསུ་རྒྱས་པའི་འབྲས་བུར་འབྱུང་བ་དུང་ཞི་སྲ་བྱ་བ་ལ་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་བཞི་འཆང་དེ། སོ་བོན?་དུ་འབྲས་གཏབ་ལ ་འབྲས་བུ་ཡང་འབྲས་སྐྱེ་བ་ནི་ངོ་མོ་ཚར་མི་ཆེ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་སྦྱིན་ཡུན་རིང་པོར་ཡང་སྤྱང་ནས་མཇུག་འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ ་པ་ནི་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཆུང་མྱེད་པཱ་ལ་སྤྱད་ནས་འབྲས་བུ་ཆངད་མེད་པ་ཐོབ་པ་ནི་ངོ་མཚར་དུ་མི་ཆེའོ་ཞེས་བྱ་བྱའི་དོན་ཏོ།། གཉིས་པོ་དེ་ཡོད་ན་བདག་དང་ཕ་རོལ ་ལྔ་སེམས་མཉམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྤོངས་པ་དང་ཡཱ་ནུ་རིང་པོ་དང་མི་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་བདག་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་པཪྵ་བྱཱད་ཕྱི་ན་ངོ་མཚར་དུ་བྷུ་བ་ཡིན་གྱི། སྦྱངས་པ་དང་ཡུན ་རྙིང་པོའི་འདུ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བདུག་དང་ཕ་རོལ་སེམས་སུཉྩ་མ་ཏེ་དགེ་བཞིན་སེམས་ཅནྡ་ལཱ་པིནྡྷ་པཱ་བྱེད་པ་ནི་དེ་མཎྜ་ར་དྭ་མྱི་ཆེའོ་ཞེས་བྱུ་བའི་ཛིན་ཏོ།། དེ་དག་པུས་མ་ཟློག་པ ་བྱིན་ལ་སེཾནི་ས་པ་མཆོད་པ་འི་སོགས་པ་རྞེ་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྐུར་རྱཱ་བ་ལན་རེ་བ་མེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་དག་གིས་སྨྲས་ནི་ཕན་བཻ་ཏགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་ལ་པ་ལེ་སྟེགས་སོ།། ་ལྷོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔེའ་བརྒྱ་བྱིན་པ་ནི་དྲུང་ཆུངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཕན་བཏགས་ན་སཽ་བྷཱརྞྞ་བྱིན་དང་ཚངས་པས་ལན་དུ་མཆོད་པ་ཕུལ་བའི་རྙེད་པ་དང་བཀྵར་སྟི་ལ་ཡང་ལན ་རེ་བ་མེད་དོ།། མཆིལ་མེའི་རྡོག་གོ་ཙམ་དུ་སེམས་ན་སེམས་ཅན་ཕལ་པས་ཕན་བཏགས་པའི་རྟིང་པ་དང་བཀུར་སྟི་ངན་པ་ལ་ལན་རེ་བ་མེད་པ་ལྟ་ཅི་ཞིག་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ་མེ ་ཆའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་གི་དངོས་པོ་དང་ལོངསུ་སྤྱོད་འཇིག་རྟེན་ལས་འཕགས་པ་ཐོབ་པར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིནྡ་པ་ས་དྲུག་སྤྱད་ན་མཱ་འོངསུ་པ་ལས་བདག་གི་ལུས་སྐུ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཐོབ་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལས་འཕགས་ཏེ། ཁྱང་ཞུགས ་པ་ཐོབ་པས་ལྷོའི་ལུས་ཙམ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཅན་གྱིས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཐེ་མི་རེ་བ་ནི་ངོ་མཚར་མི་ཆེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ངག་ནི་སྙོམས་པ་དང་།། ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་དམིགས ་པ་དང་།། གཞན་གྱིས་ལྗོན་ལན་རེ་དང་། གསུམ་དུ་རེ་ཞིང་རྒྱུན་དུའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་ལྔ། གཞན་ཡང་སྙོམས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ན་པཱི་བདག་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ལན་འདོ་ཕྱི་ཡིད་ལ ་བྱེད་པ་དང་། རེ་བ་ཡིད་ལྔ་བྱེད་པ་དང་། རྐྱེན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུ་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམ་ཅན་ལ་ལ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་འཇོག་ལ ་ལ་མི་འཇོག་པ་མ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་པ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཛེག་པ་ནི་སྙོམས་པ་ཡིང་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱང་ན་བདེ་བ་དང་ཕན་པ་འབའ་ཞིག ་འགྱུར་གྱིས་གནོད་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཅུང་ཟད་མི་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཆ་ཆེན་པོ་དམིགས་པ་ཡ་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་ཕ་རོ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྦྱོང ་དུ་བཅུག་པ་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ཡོན་ཏན?་དང་ལྡན་པ། མཐོང་ན་སེམས་ཅན་འདྲི་དག་གིས་ནི་བང་གྲལ་ཕན་བཏག་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ལན་འདོད་པ་ཡོད་ལ་བྱེད ་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལྔ་སྤྱོང་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་གནས་གསུམ་ཐོབ་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་རེ་བ་ནི་ཡི་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གྲཝ་ནས་གསུམ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སའི ་མཐར་ཐུག་པ་རུ་རེ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མཐུར་ཐུག་པར་རེ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རེ་བའོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའི་མཐར་ཐུག་པར་རེ་བ་ནི་སྦྱིན་པས་ས་དང་པོ་མཐར་ཐུག་པར ་རེ་བ་ནས་མི་ཤེས་ཀྱི་ས་བཅུའི་མཐར་ཐུག་པར་རེ་པའོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མཐར་ཐུག་པར་རེ་བ་ནི་ས་བཅུ་འདས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཐོབ་པར་ཤོ་གཅིག་ཅེས་རེ་བའོ།། སེམས་ཅན ་དོན་རེ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བྱེད་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་ཟེར་བའོ།། བར་དགའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པར་དགའ་མི་སྤྱོད་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི་ཆུའི་རྒྱུན ་བཞིན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྤྱོད་པ་ནི་རྒྱུན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱསྣ་བསྟན་པ་བསྒྲུབ་ཚུན་ཆང་། མ་གནས་པ་ཡིད་ལ་སེམས་དཔའ་སྟེ། དེ་འགྲིབ་འཕེལ་བའི་སེམས་ཅན་ལ།། མི་དག་དང་ན ་དགའ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞོན་ཡང་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མི་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དགུ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ་དེས་ཀྱང་ཁམ་རྒྱས་པར་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་ནི་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེཾས་བསྐྱེད་ནས། མཉན་པ་དང་སེམ་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྩམས་ཏེ། མཐར་སུ་བྱས་པ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བ་མ་དྲོར་བརྩོན་འགྲུས་མི་འདོར་བ་ནི་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པོ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཉམས་པར་མཐོང་ན། སེམས་ལ་མ་མོས་པ་ནི་མི་དགའ་བ་ཡང་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྦྱིན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན ་པ་སྦྱོང་པ་འཕེལ་ཞིང་རྒྱ་ཆེར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས་སེམས་ལ་མོས་པོ་ནི་དགའ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཟུགས་བརྟན་དུང་ནི་ཡང་ངག་ལ།། བསྒོམ་པ་དང་ནི་མོས་སུ་སྤྱོང།། ངང་དུ་མི་ལེ་ན ་ཡི་ད་ལ་བྱེད།། ལུང་བསྟན་པ་དང་ངེས་པར་འདོད། ཅེས་བྱ་བ་ལ་གཞན་ཡང་མི་མོས་པའི་ཡིད་ལ་བྱིང་པ་དང་། མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ངང་དུ་མི་ལེན་པ་ཡིད་ལེ་བྱེད་པ་དང་། ་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྔ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཟུགས་བརྙན་བསྒོམ་པ་ལ་མ་དད་པ་ནི་མི་མོས་པ་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་དཔེར་ན་སྦྱིན་པོའི་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་མཚོན་ཆ་དང་དུག་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པ་ཡིན་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་ལའང་། བདག་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ཤེས་རབ་ཡོནྡ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་དག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་བསྒོམ་པ་ལ་དགའ་བ་ནརྀ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་པོ་རོལཱ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ཕྱི་དུང་ནང་གི་དྲོ་ངོས་པོ་ཀུན་གཏོང་བ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ཆོས ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིནཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པའོ།། དང་དུ་མེ་ལྗོན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སོར་སྣ་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ན་སྦྱིན་པས་འདུལ་པོར་བྱེད་པས་ན ་འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་བྱུང་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་འདུལ་བར་བྱེད་པའོ།། འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུང་བསྟན་པ་འདོད་པ་དང་། ངེས་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པོའོ།། ལུང་བསྟན་པ་འདོད་པ་ནི ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་དུས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་ལུང་བསྟན་པར་འདོད་པའོ།། ཡང་ན་ས་བརྒྱུད་པའི་དུས་ན་དེ ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལྟུང་བསྟན་ཏོ།། བདུག་གིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱད་པས་ས་བརྒྱད་པ་ཇི་ལྟར་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་འདོད་པ་ནི་ལུང་བསྟན་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ངེས་པའི་ས་ལ ་འཐོབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་ངེས་པོར་འདོད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་ངེས་པར་འདོད་པའོ།། དེ་ལ་ལྗོངས་སྤྱོད་ངེས་པར་འདོད་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ས་དང་པོ་ཐོབ་པ་ན། སྐད་ཅིག ་མཱ་ཅིག་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམ་སཾ་བཱ་རྒྱ་གཡོ་བར་ནུས་པ་ནི་མཐུ་ལྔ་འདོད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལ་ས་འདས་པའི་ལྗོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་རོ་འདོད་པ་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པས་ཀྱང་ས་བཅུ་ཐོ་བ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་བྱེ་མེའི་ཀླུང་སྐྱེད་གཡོ་བར་བྱེད། ནུས་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པར་འདོད་པས་ནི་རིགས་པའི་གྷ་ནས་ཐམས ་ཅོད་ལ་མཁས་པར་འདོད་པའོ།། སྐྱེ་བ་ངེས་པ་འདོད་པ་ནི་ས་བཅུ་ཐོབ་ནས་སྐྱེ་བ་གི་ཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐོབ་པར ་འདོད་པའོ།། མ་ངེས་དུས་ན་འཇུག་མཐོང་བ།། ཡིད་བྱེད་དང་ནི་མཉམ་རྟོག་པ།། མཆོག་གི་རྒོ་ལ་འཇུག་པ་ན།། བདག་ཉིད་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་མཐོང་བས་འཇུག་པ་ཡིད་ལ ་བྱེད་པ་དང་། མཉམ་པར་རྟོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བྱང་ཆུབ ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་ན་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་གར་སྐྱེས་གར་སྐྱེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་དགོས་པར་མཐོང་ནས་འདི་སྙམ་དུ་ཡུན་བསྲིངས་ཏེ། ཇི་ཞིག་བྱས་ཚེ་འདི་འཁོ་ན་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ ་དྲུག་ལ་སྤྱང་པོར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་མཐོང་བས་འཇུག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པོ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་དག་གིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་གུས་པར་སྤྱད་པ་དང་། རྒྱུན་དུ་སྤྱད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་དང་ལུས་དང ་དག་དང་ཡོད་གསུམ་མཉམ་པ་ཡིན་ནོ།། བདག་གིས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱད་པ་དང་། རྒྱུན་དུ་སྤྱད་པས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་མཉམ་མོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་མཉམ་པར་རྟོགས་པ ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་ནི་སྤྱོད་པའི་མཆོག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱོད་པས། འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལས་འཕགས་པའི་ལུས།། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ནི་བདག་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་གོང་དུ་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར།། དྲུགྣ་བྱཱ་ཡིད་བྱེད་དེ་དག་ནི།། རྒྱུ་ནི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་བཅུ།། མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི།། ཁམས་ནི་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།། རྒྱུ་མཐོང་ནས་དགའ་བ་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། བདག་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིད་ལ་བྱིང་པོ་འདི་དག་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་པས། དགེ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡིད་ཡེ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཕ་རོལ ་ཏུ་ཕྱིནུ་པ་བཅུ་ལ་དམིགས་ཤིང་རྟེན་ནས་ཡིད་ལྔ་བྱེད་པས་ན། རྒྱུ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ཡིན་ནོ།། དེ་ལྟར་ཡཱིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ས་བྱོན་དང་རིགས་རྒྱས་ཤིང་རྟས་པར་འགྱུར་བས་ན་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། ་ཆོས་ཚོལ་བའི་བྱེ་བྲག་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བཤད་པའི་ཆོས་དང་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་བྱ་བའི་ཆོས་སོ།། དེ་ལ་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་ཇི་ལྟར་བཙལ། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཚེས་ནི་ཇི་ལྟར ་བཙལ། བརྟགས་པ་ལ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱས་དང་ལྷག་པའི་བསམ་དང་ཆེ།། བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཙལ་བར་འདོད།། བར་ཆད་བཅས་དང་བར་ཆད་ཡིན།། དེ་བཞིན་འབྱོར་པ་དེ་དག་གིས།། ལུས ་མེ་ལུས་བཅས་ལུས་རྙེད་ལུས་རྫོགས་པ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ།། ང་རྒྱལ་མིང་དང་ང་རྒྱལ་ཕྲ།། ང་རྒྱལ་མང་བ་རྣམསུ་དགོངས།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཙལ་བ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་མོ།། ་དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་བཤད་པར་བྱ་བའི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བྱའོ།། དེ་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ནས ་བརྩམས་ཏེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ན་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱས་པོ་ཞེས་བྱའོ།། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྙེད་ན་ས་དང་པོའི ་དུས་ནས་བརྩམས་ཏེ། ས་བདུན་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་ན་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་དུ་མཉན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སེམས་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ས་བརྒྱད་ནས ་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་ཆོས་རྟོགས་པ་ལ་ཆེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཆེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་བཙལ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན ་པར་འདོད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནས་བརྩམས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་མཐོང་བ་ནི་བར་ཆད་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསམ་པ་མི་བརྟན་པ་དང་། མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས ་བསྐུར་ཟུག་པ།། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་གར་དྲངས་པ་དེར་འཇུག་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་བར་ཆད་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་དང་པོ་ནས་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་རྟོགས་པ་ལ་ནི ་ར་ཆད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཕན་ཆད་བསམ་གཏན་པ་དང་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བསྐུར་མི་ཟུག་པ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གར་དྲངས་པར་མི་འཇུག་པ་དང་། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རིལ ་གྱིས་སྦྱངས་པ་དང་། བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཤས་ཀྱིས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སུ་བརྒྱད་ནིས་ས་བཅུ་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ། ཆོས་རྟོགས་པ་ནི་འབྱོར་པཱ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་།། སངས ་རྒྱུས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངསུ་སྦྱང་བར་བྱ་བ་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ན་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ན་ནི་ལུས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངོན་སུམ་དུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ། ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ན་ནི་ལུས་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཟུང་འཛིན་སྤངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཤས་ཀྱིས་རྙང་པའི་ཕྱིར་རོ།། ས་དང་པོ་ནས་ས་བདུན་མཱན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་ནོ་ནཱི་ལུས་རྙེད་པ ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་ཚོག་སུ་ལྦུ་བ་སྤངས་པཱ་དྲུང་། གཟུང་དྷཱ་དང་།། འཛིན་པ་གཉིས་པའི་རྣས་པར་མི་རྟོག་པཱའི་ཡེ་ཤེས་བརྩལ་འབདྲ་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ས་བརྒྱད་ནས་ས་བཅུ་མནྟ་ཆེང་གི་ཚེནྡྲ་ནི་ལུས་རྫོགས་པ་ཞེས ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྦྱིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དུས་ནས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ཀྱི་ཚེ་ན་ནི་ང་རྒྱལ་མངོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ངོ་དང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡོད་ཅིང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི ་རྗེམམ་གྲངས་པ་གྱུར།། ས་དང་བློནས་སྣ་བདུན་མ་ཆུང་ནང་ནཱ་ནཱི་དུཎྜས་ཐཱ་བཱ་སྱཱ་ཏྱཱ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་སྣ་སློབ་ཅིང་བརྩལ་འའདྲ་བ་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མ་ནདུ ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ས་བརྒྱད་ནས་ས་བསུམ་ན་ཚད་ཀྱི་ཚེན་ནི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་མྱི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་གྱིས་ཐུབ་པ་གནས་པ་ལཱ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ས་ཀྱྀ་དྷའི་རྗེ་བོ་བརྟགས་པའི་གས་བ ་ཆོས་ཀྱི། དྲུག་སེ་ཙཱ་ནྱ་དང་གཟུགས་ཅན་དང་གཟུགས་སྐྱེད་པ་དང་། དེ་ཕྱུག་ད་མྱི་བྱུང་བ་ལ་བྱཱ་སྟེ། རྒྱུས་དེ་དག་གིརྒྱུ་འདི་དང་འདི་འ་ནོ།། ས་ཤེས་པ་རྒྱ། དང་བརྫུནུས་པ་ལ་སྐྱེན་ས ་གཙི་གཱི་སྭཱ་བསྟན་མྦྷསྭཱ་བྷྱདྷདྷཱི་ཧྲཱི་ཧཱུ~ཾ།། གངྒཱམྦ་སྱཱ་དྨ་ག་ནགས་མིན་མཚ་། རྣཾས་དེ་བཞིན་ནུང་སྤྱོད་པའི་ཞེས་བྱུ་བ་ལ།། གླེཟུགས་ཀྱི་བྱུང་པོ་ལ་མ་མཱནྟྲ་རྨྨ་སེཾ་དང། དེའི་བྱུང་ཧྲཱིནྡྷ ་འི་ཧཱུ~ཾ་ན་ན། དེས་ཕྱིན་ཆོམ་ཞེས་བྱུ་བ་ན་ག་བ་གཉིས་ས་ན་པ་ན་སྐྱེས་པ་འི་སོགས་པའི་ནས་ས~ཾ་ནྟི་ན་ན་གཉིས་ས་འི་ཧཱུ~ཾ ་མེད་པའི་ཆར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་ཐོརིཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉིན་མོངས་པ་ལ་ནང་མེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱལ་ཆོམ་འན་ན ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། བསམས་པ་དང་བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམས་པུས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དབང ་ཕྱུག་ནི་མ་དོན་ཤེས་རྣམས་བྱ་བ་ལ། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་འཕྲུལ་གྱི་མིག་དང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་རྣམས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་དང་ལྡན་བསམ་པ་ཐམས་ཅད ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། མི་ཟད་པ་དེ་བརྟན་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྟན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་གཟུགས་ལ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ལ ་ནད་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་པ་དང་མི་ཟད་པའི་རྒྱུ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འོངས་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དུས ་ན་ཡང་ཆོས་དེ་རྣམས་དེ་ལ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཟུགས་མེད་པ་ལ་ནད་མེད་པའི་རྒྱུ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་ནང་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་མེད་པའི་ཆོས་ལ། འདོད་ཆགས ་ལ་སོགས་པ་ནད་མེང་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཆོས་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིརརོ་ཞེ་ན། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པས། སེམས་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ནང་ཞི་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན། ་ཏོ།། མི་ཟད་པའི་རྒྱུ་ནི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡོངསུ་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ལ་མཚན་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ལྔ་ནད་མེད་པ་ལ་ནད་མེད་པ་དང་། དབང་ཕྱུག་རྣམས་དང་མི་ཟད་པར ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ཆོས་དེ་དག་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བས་ན་ཚངས་པས་དྲིས་པའི ་མདོ་ལས། ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཚོལ་བར་འགྱུ་ར་ཏི་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། གཟུགས་ལ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཆོས་ལ་ནད་པའི་རྒྱུ་ནི་ཆོས་ཡིན་པོ་དང་། དབང་ཕྱུག་གི་རྒྱུ་མངོན་པར ་ཤེསྡེ་པ་ཡིན་པ་དང་། མི་ཟད་པའི་རྒྱུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པས་ན་ཚངས་པས་དྲིས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་ཚོལ་བར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་པ་ཤད་དོ།། ཆོས་བཞིན་ནི་དཀོན་པའི ་ཕྱིར་རིན་པོ་ཆེར་འདུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འོག་ནས་འབྱུང་བས་སོ།། དཀོན་པའི་ཕྱིར་རིན་པོ་ཆེར་འདུ་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་རིནྡ་པོ་ཆེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་ཅིང་དཀོན་པ་ལྟར་དུམ་པའི་ཆོས་འདིའང་བར་དགའ་ཐོས་ཀྱི། དུས ་ཐམས་ཅད་མི་ཐོབ་པར་དཀོན་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལོ་སོགས་པ་ཡང་བར་དགའ་ཐོབ་ཀྱི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འཐོབ་པས་ན་དཀོན་པོས་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཆེས་ཉན་པ་དང་། དཀོན་པའི་ཕྱིར ་རིན་པོ་ཆེར་འདུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉོན་མོངས་པའི་ནང་ཞི་བའི་ཕྱིར་སྨྱན་དུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྨན་གྱིས་ན་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་པའི་ནང་ཞི་བར་བྱེད་པས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ནང ་ཞི་བར་བྱེད་པའོ།། སྙམ་དུ་སེམས་དཔའ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཞི་བའི་ཕྱིར་སྨན་དུ་འདུ་ཤེས་པས་ཞེས་བྱའོ།། མི་འཇིགས་པའི་ཕྱིར་ནོར་དུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བྱ་ལ། འཇིག་རྟེན་ན་ནོར་ཟད་པས་འཇིགས་པ་དང་མི་བདེ་བར་འགྱུར་རོ།། ། ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ནོར་དང་ལོངས་སྦྱོང་མི་ཟད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པསོ།། མི་འཇིགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དམ་པའི་ཆོས་ལོ་ནོར་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བའི ་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ།། ཞེས་གསུང་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་མྱ་ངན་ལས་འོདས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་སྤངས་པས་སྐྱེ་བ་དང་རྐོ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང ་བསམ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་འགྱུར་བས་ནཱ། དམ་པའི་ཆོས་ལ་མྱ་ངན་ལྔས་འདས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ང་གོང་དུ་ཨཱ་ཙཨཱརྱ་ས་རི་རྩ་ལག་གིས ་གཟུགས་ལ་མཚན་གྲུབ་པའི་ཆོས་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་པ་དང་། ཚངས་པས་དྲིས་པའི་མདོ་ལས་དཀོན་པའི་ཕྱིར་རིན་པོ་ཆེར་འདུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་བཤད་པ་དང་། དོན་སེལ་ཏེ་དོན་གཅིག ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཛེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་ནི་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆོས་ལུས་མཛེས་པར་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བར་མཚོན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་ཀྱང་མཛེས་པར་བྱེད་པས་ན་མཚན་ཉིད་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བྱས་ན་དེའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་རིན་པོ་ཆེ་འདུ་ཤེས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ན་ཆོས་ལ་རིན་པོ་ཆེར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ནད་མེད་པོའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་སྨན་དུ་འདུ་ཤེས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྨན་གྱིས་གཟུགས་ཅན་གྱི་ལུས་ལ ་ནང་མེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་ལྟར། ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚོར་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་མེད་པའི་ཆོ་སྡེ་ལ་འདོད་ཆགས་ལྔ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ནུ་སེལ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཆོས་ལ་སྨན་དུ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཏོ།། ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཕྱུག་པའི་ཕྱིར་ནོར་དུ་འདུ་ཤེས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ནོར་གྱིས་ཕྱུག་པ་དང་། སྐྱིད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མངོན་པར་ཤེས་པའི ་ནོར་གྱིས་ཕྱུག་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་དམ་པའི་ཆོས་ལ་ནོར་དུ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མི་ཟད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འདུ་ཤེས་པ་ནི་ཟད་པའི་འཇིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དམ ་པའི་ཆོས་འདིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་རྣམས་མི་ཟད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས ་འདས་པ་ལ་ཟད་པ་དང་མེད་པའི་འཇིགས་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པོར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་། མེད་པར་འགྱུར་བའི་འཇིགས་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་དམ་པའི་ཆོས་གསུང་རང་ཡན་ལོག་བཅུ ་གཉིས་ཀྱིས་བྱེད་པས་ན་དམ་པའི་ཆོས་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཙལ་བ་ལ་ཚོགསུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བྱུ ་བ་དེ་ཙམ་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་རྟོག་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཙང་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་དང་འདི་དག་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ། བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། ་ཞེས་བརྟག་པར་བྱ་བ་དང་། ཚིགསུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་དྭའི་དོན་ཏོ།། མེད་དང་ཡོད་པ་སྒྲོ་འདག་སྐུར་འདེབས་རྣམ་རྟོག་པ།། གཅིག་དང་ཐཱ་དང་བློདག་དང་ཁྱད་པར་རྟོག། ཇི་ལྟར་མིང་དང་དོན་ལ་མངོན་ཆགས ་རྟོག། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་ཡོངསུ་སྤང་བར་བྱ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་བཅུ་སྟེ། བཅུ་གང་ཞེ་ན། མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྒྲོ་འདོགས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྐུར་པ་འདྲེ་བས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། གཅིག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། བདག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཇི་ལྟར་མིང་བཞིན་དུ་དོན་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཇི་ལྟར་དྲོན་བཞིན་དུ་མིང་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དྲབས་སྤོང་བར་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པའོ།། ཞེས་གསུངས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་བརྟགས ་ཀྱི་གང་ཟག་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ལ་དེའང་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོརརྭ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔེས་བོས་ནས། བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པའོ།། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གང་ཟག་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མེད་པ་མ་ཡི་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དངོས་པོ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མི་དམིགས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་བརྟག་ཀྱི་གང་ཟག་དངོས་པོ་དང་། རང་བཞིན་ཡོད་དོ།། ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ ་ལས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མི་དམིགས་པའོ།། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གང་ཟག་གྲི་མཚན་ཉིད་དུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ཡན་ཆད་དུ་ཆོག་གཉིས་ཀྱིས་གང་ཟག་ཡོད་པར ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོ་གང་ཟུག་ལ་བདགུ་མེད་པར་བསྟན་ཏོ།། སྒྲོ་འདོགས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོརཱ་ཤཱ་རིའི་བུ་གཟུགས་ནི་རང་བཞིན་གྱི་སྟོང་པའོ།། ཞེས་གསུངསོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ཧོ། ་རྣོ་། པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་གཟུགས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའོ།། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། ཀུན་རྟགས་ཀྱི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱའི་དོན ་ཏོ།། སྐུར་པ་འདེབས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་དང་བྲལ་བའི་ཡོངསུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།། དེའང་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་དོ།། ་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། དོན་དུ་ན་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཅིག་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་གཟུགས་ཀྱི་སྟོང་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཟུགས་མ་ཡིན།། ཞེས་གསུངས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཅན ་གཟུགས་དང་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། ཡོངསུ་གྲུབ་པ་གཉིས་རང་བཞིན་གཅིག་གོ།། ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལུས། གཟུགས་ཀྱི་སྟོང་པ ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་གཟུགས་མཱ་སྨིནྡྲ་པ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། དོན་དུ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གཟུགས་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ནི ་འཁྲུལ་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ནི་མ་འཁྲུལ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་གཟུགས་སོ།། ཞེས་གསུངས ་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ཀྱང་ལེགས་ཤིག་ན་ཡོང་སྟོང་པ་ཉིད་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་ཅེས་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་ལས ་གཟུགས་གྲོཞན་མྱ་ཡིན། གཟུགས་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། ག་གཟུགས་དེ་སྟོང་པ་སྟོང་པ་དེ་གཟུགས་ཏེ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། གཟུགས་ཏེ་ལས་མ་གཏོགས་པར་གཟུགས་ཀྱི་སྟོང་བྱ་ལོགས་ཤིག་ནཱ་མེདདོ།། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་གིས་མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་གཟུགས་ནི་མིང་ཙམ་མོ།། ཞེས་གསུངས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐོག་པ་དང་བཙོས་པ་དང་། ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་མྱོང ་བ་ཅན་དང་། སའི་མཚན་ཉིད་སྲ་བཱ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་དོ།། ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་གཟུགས་ནི་མིང་ཙམ་མོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ ་སྲ་བ་དང་། གཤེར་བའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མིང་ཙམ་བརྡ་ཙམ་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁྱད་པར་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་གཉེན་པོར་གཟུགས་ནི་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན། ་འགག་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཉོན་མོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན། རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་མ་ཡིནོ།། ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ལ་སྐྱེ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འགག་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་པ་དང་། གཟུགས་ཉོན་མོངས་པར ་རྟོགས་པ་དང་། གཟུགས་རྣམ་པར་བྱང་བར་རྟོག་པ་ནི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལོས་གཟུགས་ནི་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་འགག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དོན་དམྱ་པཪྵ་ནི་གཟུགས་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། འགག་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཱིང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་ཡིན་ནོ་མངོན་པར་ཆགས ་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་གཉེན་པོར་མིང་ནི་བརྫུན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བུམ་པོ་དང་། སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ནི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། མིང་རང་བཞིན་ཡོད་པ་བཞིན ་དུ་ངེས་མཚོན་པར་བྱ་བའི་བུམ་པ་དང་། སྣུམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་དོ།། ཞེས་རྟོག་པ་ནི་མིང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་ལ་མངོན་པརརུ་ཆགས་ནས་རྣམ་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་གཉེན ་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་མིང་ནི་བརྫུན་པའོ་ཞེས་བཀའ་སྤྲུལ་ཏེ། བུམ་པ་དང་སྣམྦྷ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མིང་དུ་བཏགས་པ་རྣམས་བརྫུན་པ་སྒྱུ་མ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་ཇི་ལྟར་མིང ་ལ་ཆགས་པའི་གཉེན་པོར་མིང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་དམིགས་ཏེ། མཱཾ་དམིགས་པས་ན་མངོན་པར་མྱི་ཆགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡིན་བཞིན ་པ་བཞིན་དུ་དེའི་མིང་ལ་ཡང་རང་བཞིན་ཡོད་དོ།། ཞེས་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཡོད་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་མི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་དམིགས་སོ།། ་དམྱིགས་པས་ན་མངོན་པར་མི་ཆགས་སོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། དོན་དུ་ན་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཡོད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་མིང་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པར་མ་མཐོང་བས་ན་དོན་ལ་ཡང་རང་བཞིན ་ཡོད་པར་མི་ཆགས་མི་འདོད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་ནི་ཆོས་བཙལ་བའི་མཇུག་སྡུད་པ། ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཇུག་སྡུད་པའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་སྟོན་ཏོ།། ཚིགས་སུ ་བཅད་པ་དེའི་བསྡུས་པའི་དོན་ཡང་ཐབས་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་དང་། གཞན་གྱི་དོན་ཆེ་བ་དང་། བདག་གི་དོན་ཆེ་བའོ།། དགེ་བའི་བློ་གྲོས་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་ཐོབ་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཚོལ་བའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་ན་ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་ནི་དགེ་བའི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཚོལ་བའི་ཚེ་འབད་པ་དང་རྩོལ་བ་དང་ཞུམ་པ་དང་། འཁྲུག་པ་མེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་གནས་པ་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ནན་དང་མཐུས་བྱས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཅན་ནི་མ་ཡིན་གྱི ་ཐབས་དང་ལྡན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདེན་པ་གཉིས་ལྡན་ཆོས་ཉིད་དམིགས་པས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་ཐོབ་པས་ན་བདེན་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང ་ལྡན་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་ལྡན་པའོ།། དེ་ལྟར་བདེན་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པས་ན་ཆོ་སྡེ་ཉིད་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྩོན་འགྲུས ་མཆོག་ཐོབ་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་ཐབས་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་དག་གིས་སྐྱབས་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་ཐོབ་པ་དང་། བདེན་པ་གཉིས་ལ་དམིགས ་པ་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྒྲོལ་བའི་སྐྱབསུ་འགྱུར་ཏེ། འདིས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཆེ་བ་བསྟན་ཏོ།། ཡོན་ཏན་དག་ནི་རྒྱ་མཚོ་འདྲ་བར་རྫོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་འགྲོ་བའི་སྐྱབས་སུ་འགྱུར་བར་ཡང་མུ་ཟད་ཀྱི། དཔེར་ན་རྒྱུ་མཚོ་ཆུས་རྫོགས་ཤིང་བྱུ་བུ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡང་སྟོབས་དང་མི ་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆུས་རྒྱས་ཤིང་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་ཏོ།། འདིས་ནི་བདོག་གི་དོན་ཆེན་པོ་སྟོན་ཏོ།། མདོ་སྡེའི་རྒྱན་བམ་པོ་གསུམ་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། ། ཆོས ་བཙལ་བྱའི་རྗེས་ལ་ཆོས་བསྟན་པའི་སྐྱབས་བཤད་པར་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་ཅེ་ན། སྔར་གང་ལ་བསླབ་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་དང་། གང་གིས་བསླབ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པའོ།། ཞེས་བཤད་པ་ལས། ཇི་ལྟར་བསླབ ་པ་ཡང་ཆོས་ལ་མོས་པ་མང་བ་དང་། ཆོས་བཙལ་བ་དང་། ཆོས་བསྟེན་པའི་རྣམ་པས་བསླབ་པར་བྱའོ།། ཞེས་གླེང་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ས་ནས་བསླབ་པའི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ལ་བསླབ་པ་ཡིན་ནོ།། བསླབ་པའི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་བསམ ་པའི་ཁྱང་བཱ་དང་། སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་དང་། བདག་ལ་ཕན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་མོས་པ་མང་བའི་སྐྱེབསུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར་དང་། བོདག་ལ་ཕན་པའི ་ཁྱད་པར་ཡང་ཆོས་བཙལ་བའི་སྐབསུ་བཤད་ཟིན་ཏེ། ད་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པའི་སྐབསུ་བབ་སྟེ། གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བ་ཡང་བདག་གི་ཇི་ལྟར་ཆོས་བཙལ་བ་གཞན་ལོ་ཕྱིན་ཅི་མོ་ལོག་པར་བཤད་པས་གཞན་ལ ་ཕན་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཆོས་བཙལ་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ། ཆོས་བསྟན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཙལ་བ་བདག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་གསལ་བར་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། སེམས་ཅན ་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལ་ཚོལ་ཏེ། ཆོས་གསལ་བཱ་ནི་བདག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གསལ་བར་བྱསོ།། ཆོས་བཤད་པས་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གསལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་ཆོས་བཙལ་བའི་རྗེས་ལ་ཆོས ་བསྟན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཆོས་བསྟན་པ་ལ་སེར་སྣ་སྤང་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་སྟོན་པ་ན་སེར་སྣ་འབྱུང་བའི་སྐབས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།། ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དཀའ་བས་རྙེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་ལུས་སོ།། འབྲུ་དང་གཏེར་ལ་སོགས་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད།། ལུས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་བས་རྙེད་པས་ནཱ་དཀའ་བས ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ན་ལུས་སྡུག་བསྔལ་བས་རྙེད་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་བྱས་པས་ལུས་རྙེད་དེ། དེ་བས་ན་མདོ་ལས་ཀྱང་རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་གནས་པའི་རུ་སྦྲེལ་ཞར་བ་ལོ་བརྒྱ་ཞིང་ལན་ཅིག ་ཁར་བྱུང་བས་གཉའ་ཤིང་མིག་གཅིག་པ། ཕྱོགས་བཞིའི་རླུང་གིས་ཕྱོགས་བཅུར་བངས་པའི་དམིག་ཏུ་མགོ་ཆུད་པར་སླའི་མིའི་ལུས་ཐོབ་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀའོ།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། ལོངས་སྤྱོད་ཇི་ལྟར་རྙེད་པར་དཀའ་ཞེ་ན། རིན་པོ་ཆེ ་ལ་སོགས་པའི་ནོར་གྱི་ཕྱིར་རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པར་འཇུག་པ་ན། གྲང་བའི་དུས་ན་ནི་གྲང་བས་ཉེན། ཚ་བའི་དུས་ན་ནི་ཚ་བས་ཉེན། བར་དགའ་ནི་བཀྲེས་པས་ཉེན། བར་དགའ་ནི་སྐོན་པས་ཉེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལུས་དང ་སྲོག་ལ་གནོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བཙལ་དགོས་པས་ན་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་དེའང་བཏང་མུ་ཐག་ཏུ་འཇིག་ཅིང་མེད་པར་འགྱུར་བས་ན་སྙིང་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལོངས་སྤྱོད་བཏང་ཏེ་ཟད་ན་ནི ་འཕོངས་པ་དང་འབྲེལ་པཱ་ལ་སོགས་པ་དབུལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་ལ། ལུས་གཏང་ན་ནི་འཆི་བར་འགྱུར་བས་ན་སྙིང་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གཏོང་བར་དཀའ་བས་ན ་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་མི་རིགས་པ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་དེའང་བཏང་ན་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་བཏང་བའི་ཡང་རིགས་ན། བཏང་ན་ཡང་ཟད་པར་ཡང་འགྱུར་བས་བཏང་བར་མི་རིགས་སོ།། སྙམ་དུ་སེམས་སོ།། དེ ་ལས་བཟློག་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་བསྟན་པས་དགའ་བ་ཡིད་ཀྱིས་སུ། རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་རྣམ་པ་མང་རྒྱ་ཆེ་སྦྱིན་བྱས་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བརྟན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ།། དགའ ་བའི་ཡིད་ནི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་གཏོང་བ་ནི་མོས་པ་དང་རང་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཏོང་བའོ།། རྟག་ཏུ་ནི་ལན་ཅིག་གཏོང་བར་མ་ཟད་ཀྱི་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོང་བའོ།། སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས ་ཅན་ནི་བྲེལ་པ་དང་། ཕོངས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སོ།། སྦྱིན་པ་རྣམ་པ་མང་པོ་ནི་ནོར་དང་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་དངོས་པོ་གཏོང་བའོ།། རྒྱ་ཆེན་པོ་སྦྱིན་པ་ནི་མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་དངོས་པོ་གཏོང་བའོ།། རྣམ ་པ་ཀུན་གྱིས་འགྲོ་ལ་ཕན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཉན་པའི་ཚེ་ན་ཡང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱེད། སེམས་པ་ན་ཡང་ཕན་པར་བྱེད། བསྒོམ་པ ་ནུ་ཡང་ཕན་པར་བྱེད་པས་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་འགྲོ་ལ་ཕན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།། རྒྱ་ཆེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སོ།། རྙེད་དཀུའོ་ངས་མ་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཡང་དཀའ་བ་མང ་པོ་སྒྲུབ་མི་དགོས་ཏེ། ཚེགས་ཆུང་ངུས་སྒྲུབ་པོ། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་ཏུ་སྦྱིན་ཡང་མི་འབྲི་འཕེལ་འགྱུར་ཆོས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ནི་སྦྱིན་ན་ཟད་པར་འགྱུར་གྱི ་འཕེལ་བར་ནི་མི་འགྱུར་གྱི་དམ་པའི་ཆོས་གཞན་ལ་བྱིན་ཏེ་བསྟན་ནུ། འབྲི་བར་ནི་མི་འགྱུར་གྱི་འཕེལ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མར་མེ་གཅིག་ལས་མར་མེ་མང་པོ་བུས་ན་དང་པོའི་མར་མེ་ལ་འབྲི་བར་མེད ་ཅིང་མར་མེ་གཞན་མང་པོ་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་བཤད་ན་ཡང་སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་ཐོས་པ་དག་ཤེས་མང་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ་འཆད་པ་པོའི་ཤེས་པ་ལས་ཉམས་པ་མེད་པས་ན་མི་འབྲི། ་བའི་འབྲེལ་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྙེད་པར་དཀའ་ལ། བཏུང་ན་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས ་ལ་སྙིང་རྗེ་བའི་དབང་གིས་དགའ་བའི་ན་དུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་ན་དམ་པའི་ཆོས་བཙལ་བར་སླ་ལ་བཏང་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་གྱི། འབྲི་བར་མི་འགྱུར་བ་སེམས་ཅན་ལ་གཏོང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། གཏོང་ཆེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྒལ། ་བསྲོག་དང་ལོང་སྤྱོད་པས། ཆོས་ཞེས་བཅོལ་དགའ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་རྣམས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་སོ།། དེ་བས་ན་མདོ་དག་ལས། ལོགས་སྨྲས་ཚིགས ་བཅད་གཅིག་ཙམ་ཕྱིར།། ཐུབ་པ་སྐུ་ཡི་རིན་གྱིས་བཱཙ་ལོ།། ཞེས་བཤད་དོ།། སུ་བཅུའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཚིག་གཅིག་གི་དོན་དུ་མེ་མངག་གི་ཡོངསུ་གང་བའི་དོན་དུ་ཡང་བདག་ཉིད་འདོར་བར་སྤྲོའོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ ་བཱས་རྙེད་པ་ཇི་ལྟར་ན་དཀའ་བ་མེད་པ་སུ་རྙེད་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་དོན་ལེན་དུ་དོན་འདི་ནི་དེ་ལྟར་གཟུང་བླ་མ་ཡིན་ཏེ་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་བ་ནུས་བརྩམས་ནས་བསྟན་པ་མི་ནུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཆོས་ནི་ཚོགས་ཆུང་ངུས་རྙེད་པ ་ཡིནོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཡུལ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ངག་ལ་བལྟོས་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་དག་གི་ཐད་ནས་གཤེགས་ནས་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཡང་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པར་ཡང་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ལ་ཁ ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་ལ་སེར་སྣ་མེད་དེ་ཆོས་འཆད་པ་མཛད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་པར་ནི་ཚིགས་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་དོན་དམ་པ་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་བཤད་པའི་དོན་རྣམས་དོན ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་དོན་མེད་པའི་ཚོགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚིགསུ་བཅང་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་དོན་ཡོད་པར་ཡང་ཡིན། དོན་མེད་པར་ཡང་ཡིན་པར་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས ་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་རིག་ཆོས་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་གསུངསྲོ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ ་ན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་གི་རིག་པར་ཟད་དོ།། རང་གི་རེག་པའི་ཆོས་ཏེ། ཚིག་དང་ཡི་གེ་བསྟན་དུ་ཡང་མེད་པས་གཞན་ལ་བསྟན་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གསུངས ་ཏེཚིག་ཏུ་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ན་དོན་དམ་པ་ལ་སྩོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དོན་མེད་པསྲ་ནུ་ཆོས་བཤད་པ་དོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། གལ་ཏེ་ཚིག་གི་ནང་ན་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་ལ་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དུ་རུང་ན་ནི་མེ ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས། ཁ་ཚིག་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ།། མདོ་ལས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ནི་བརྗོད་དུ་རུང་བར་གང་ནས་ཀྱང་མ་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པ་ལས་ཀྱང་ངས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་ཀྱི་ཐད་ནས་ཆོས། ་བླངས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ།། འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཀྱང་འདས་ནས་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་གསུངས་སོ།། ་ཨཱ་ཙརྱ་མཱ་ཏཱཾ་ཙི་ཊས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ནི་བློའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ན། བདག་གི་ཚིག་གི་བརྗོད་པས་གེ་ལ་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་པའི་ནང་ནས་འབྱུང་ངོ་།། དེ་ལྟར་དོན་དམ་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པས ་དོན་དམ་པ་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྗེསུ་མཐུན་པའི་གཏམ་མཛད་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ལས་སེམས་ཅན་འཇིག་པར་མཛད་དེ། དེ་བས་ན་རིགས་པས་ཆོས་བསྟན་འགྲོ ་བ་དག་ནི་ཆོས་ལ་གྲངས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པ་བཞི་དང་མི་འགལ་བའི་ཆོས་བསྟན་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རང་གི་ཆོས་ལ་འགྲོ་བ་རྣམས་དྲངས་ཤིང་བཀོད་དེ། དེ ་བཱབྱས་ན་ཆོས་བསྟན་པ་དོན་མེད་པ་མི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་དང་པོའི་རིག་པ་ཆོས་བསྟན། དེ་ནས་བསམ་པ་དེ་ནས་བསྒོམ་པའི་རིམ་པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་འདྲ་བ་རམས་དྲངས ་ཤིང་བཀོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཆོས་བསྟན་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་ནི་གཏན་ཚོགས་དང་དཔེས་འགྲོ་བ་རྣམས་རང་གི་ཆོས་ཉིད་ལ་ཇི་ལྟར་བཀོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་དག་ཡངས་ཤིང་ཐུན་མོང་མི་ཟད་རང ་ཞི་ཁ་སྣོད་དུ། སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་སྦྲུལ་དང་འདྲ་ཁ་ཆུ་བཞིན་དུ་ཀུན་གྲངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་ཆེན་པོ་ཨ་ཟ་གར་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱབ་ཏུ་ཞིང་རྣོ་ཞིང་ཆུ་བོ་ཡང་འབབ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་རང་གི་ཁ་ནཱས་ཁ་ཆུ་བྱུང་ནས་ཐག་རྙིང་དུ་གཙང ་བོ་ཙམ་དུ་འབབ་པ་དང་། རི་དགས་དང་བ་ལོང་ལ་སོགས་པ་ཆུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས་དེར་འཐུངས་པ་དང་། ཁྭ་ཆུ་གདུགས་པས་སེམས་ཅན་ཟིན་ཅིང་ཤི་བར་གྱུར་པ་དང་དྲངས་ནས་རང་གི་ཁར་འཛུད་པ་བཞིན་དུ་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྦྲུལ་འདྲ་ལ། དེའི་ཞལ་ནས་བྱུང་བའི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི་ཁ་ཆུ་འདྲ་སྟེ། ཁ་ཆུ་འདྲ་བའི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དྲངས་ནས་རང་གི་ཞི་བོའི་ཁ་སྣོ་དུ་བཅུག་ཏེ ་དོན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཀོད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེའང་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པས་རྣམ་དག་ཅེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པ་སྟོབས ་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་སྤངས་པོ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ཉན་ཐོས་ངག་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པོ་སྤངས་པས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ཡང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་མ་སྤངས་པས་སྦྱངས་པ་མ་ཡི་ནོ།། དེ ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་རྣམ་པོར་དག་པའོ།། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་སྤངས་པའོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ལ་མངའ་བས་ན་ཐུན་མོང་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེ་རྟག ་ཏེ། འཁོར་བའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་མེད་པར་མི་འགྱུར་བས་ནུ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ད་ནི་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པ་རྣམས་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་དག་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་དེ་ནི་དེ་བས་དོན་མེད་པ་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ། ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་ནས་བསམས་ཏེ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུརརོ།། ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེ་བས་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་རྣམས་ཀྱང་དོན་མེད་པ་མི་འགྱུརརོ།། ། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ན་བཤད་པ་དོན་མེད་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན་གང་དྲི་བས་འདི་ནི་དོན་མེད་མི་འགྱུར།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་རིགས་པས་ཆོས་བསྟན་པ་རང་གི་ཆོས་ནི་ཆོས་ཀྱི ་སྐུ་ལ་དྲངས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་བཤད་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་བསྒོམས་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་གཏན་ཚིགས་གཞན་གྱིས་བསྟེན་པའི ་བྷཻ། ཛཾ་སྟེ་ཐོས་པོ་ཙམ་གྱིས་དོན་མཐོང་འགྱུར་ན་སྒོམ་པར་བྱ་བ་དོན་མེད་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཆོས་ཐོས་པ་ཙམ་ཁོ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་ཅིང་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ན་ནི་བསྒོམས་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ནི་དེ་ལྟ་མ ་ཡིན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལས་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཞི་གནས་དེང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་ན་གདོད་དོན་མཐོང་བར་འགྱུར་བས་ན་བསྒོམ་པ་ཡང་དོན ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མཉན་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་བརྣན་ཏེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྟེ་ཐོས་པ་མེད་ཀྱང་བསྒོམ་པ་འཇུག་འགྱུར་བཤད་པ་ཡང་ནི་དོན་མེད་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྟེ་ཆོས་ཐོས་པ་མེད་པར ་ཡང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ལ་འཇུག་པར་རུང་ན་ནི་ཆོས་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གྲཝཉེན་གྱིས་བཤད་པས་ལུང་ལ་བརྟེན་གདོང་བསྒོམ་དགོས་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཡང་དོན ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་གིས་རིག་པའི་ཆོས་དེའི་དབང་གིས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་པའི་མཐུས་ཐོས་པས་ན་རྣལ་འབྱོར ་བསྒོམས་པ་རྣམས་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རང་གི་ཆོས་ཉིད་ལ་འགྲོ་བ་སྡུད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པོ་ལ་རིགས་པའི་ཆོས་བཤད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལྔ་སེམས་ཅན་བཙུད་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་དོན་རྟོགས། ་པར་འགྱུར་གྱི་ཆོས་མ་བསྟན་པར་ནི་ཆོས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་ན་རིགས་པར་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱང་དོན་མིང་པར་མི་འགྱུརརོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཤད་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ་ཆོས་བཤད་པ་ལ་དོན་ཡོད ་པ་དང་མེད་པར་བསྟན་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་འཆད་པ་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་དུས་འཆད་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མ་ཚིག་གི་སེམས་ཅན་དག་གི་བཤད ་པ་ནི། ལུང་དང་ཆུད་དང་རྣམ་པར་འབྱོར་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཆོག་གི་སེམས་ཅན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་ཆོས་འཆད་པ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ལྟར་འཆད་པ་དང་། ལུང་གི་དབྱེ་བས ་འཆད་པ་དང་། ཆུང་པའི་དབྱེ་བས་འཆང་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཆེ་བས་འཆད་པའོ།། དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལས་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་ནས། ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་གཞན་ལ་འཆད་པ་ནི ་ལུང་གི་དབྱེ་བ་འཆད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་དང་པོ་ནས་ས་བདུན་པ་མ་ཆད་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པའི་མཐུས་འཆད་པ་ནི་ཆུང་པུའི་དབྱེ་བས་འཆད་པའོ།། ས་བརྒྱད་དང་ས་དགུ་དང་ས་བཅུའི་དུས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མངོན ་པར་ཤེས་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཐོབ་ནས་ཆོས་འཆད་པ་ནི་རྣམ་པར་འབྱོར་པ་དབྱེ་བས་ཆོས་འཆང་པའོ།། ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་སྦྱོར་བས་ཆོས་འཆད་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམཁའ་ལས་ཀྱང་སྒྲ་འབྱུང་ཞིང ་ཁ་དང་ཐམས་ཅད་གཟུགས་ལས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ས་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། ནཱ་མཁའ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་མི་རྟག་གོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བ་ནི ་ཆོས་འཆད་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། ཁ་དང་གླུའི་དབྱངས་དག་ལས་ཆོས་འཆད་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བ་ནི་ཆོས་འཆང་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།། བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་ཤིང་དང་རྩིག་པོ་དང་རོལ་མོའི་ཆ་བྱད་དག་ལས་ཀྱང་ཆོས་འཆད་པའི་སྒྲ ་འབྱུང་བ་ནི་ཆོས་བརྒྱད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་མོ།། བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། ཆོས་འཆད་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཆོས་འཆད་པའི་ཡོན་ཏན་འཆད་དེ། ཡོན་ཏན་བཞི་དང་ལྡན་བརྒྱད་དང ་ལྡན་ན་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། གླས་ལྔ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལས་ཆོས ་མང་དུ་ཆོས་ནས་གཞན་དག་ལས་ཆོས་དང་དོན་དུ་འབྲེལ་བ་སྟོན་པ་ནི་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་འདི་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གཅིག་གོ། ཡིད་གཉིས་སྤོང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཐོས་པ་རྣམས་བསམས་ནས་ཤེས་རབ་ཆུང་ངུ་རྣམས་ཤེས་རབ ་འབྲིང་དུ་བྱས། ཤེས་རབ་འབྲིང་ལས་ཤེས་རབ་ཆེན་པོར་བྱས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་གྱུར་ཅིང་གཞན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྔ་ཐེ་ཙོམ་ཟ་བ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གཉིས་སྤོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་འདི་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་མ་གཉིས་པའོ།། འཇེབས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་སྲོག་མི་གཅོད་པ་ལ་སྩོགས་པའི་ཡང་དག་པའི་ལས་ལ་གནས་པས་གཞན་ལ་ཆོས་བཤད་ན་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་དུ་བཏུབ་པ་ནི་འཇིབས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཡུན ་ཏན་རྣམ་པ་གསུམ་པའོ།། དེ་ཉིད་གཉིས་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཉིད་གཉིས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་དེ་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་དེ་ཉིད་དང་། དེ་ཉིད་སྟོན་པས་ན་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་པའོ།། ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པས་ཆོས་སྟོན་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡི་ནོ།། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དྲི་བྱས་གསུང་རབ་འཇིག་རྟེན་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་དམ་པའི ་ཆོས་མཉན་ནས་ཇི་ལྟར་མཉན་པའི་ཆོས་གཞན་ལ་དོན་དང་ཆོག་ཏུ་འབྲེལ་པོ་ཆུད་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། བ་དྲུག་གི་ཤེས་རབ་རྣོན་པོ་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཐོས་པ་རྣམས་རིགས་པས་བསམས ་པ་ལས་ཤེས་རབ་ཆུང་ངུ་ལས་ནི་ཤེས་རབ་འབྲིང་དུ་བྱས་ཤེས་རབ་འབྲིང་ལས་ནི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོར་བྱས་ནས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལྔ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནི་བདག་གི་ཤེས་རབ་རྣོན་པོ་ཞེས ་བྱའོ།། སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ལས་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་།། ཡང་དག་པའི་ནན་ཏན་ལ་གནས་ཤིང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་དང་། ཁྱ་ན་མྱ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཆོས་མེད་པར་བྱས་ནས ་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ལས་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བས་སྟོན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པས་སྟོན་པའོ།། ཞེས་བྱའོ།། དོན་དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་པ ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་སྟོན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ།། འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་སྟོན་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བྱ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ད་ནི་སྟོན་སྐྱོབ་ལས་བཤད་པ་ཕུན ་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་པ་དང་། ཚངས་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་པ་རྣམ་པ་བཞི་འབྱུང་བ་དང་དོན་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་དང་པོས་ནི་མང་དུ་ཐོས་པའི་ཕྱིར། གསལ་བ.རཾ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས ་བྱ་བ་ལ། དང་པོར་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངསུ་གཟུང་བ་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངསུ་གཟུང་བུ་ནི་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ལ་སོགས་པ་ལས་དམ་པོའི་ཆོས་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཐོས་ཏེ། མང་དུ་ཐོས་པས་གསལ་བར་སྟོན ་པར་འགྱུར་ཏེ། མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་ལ་འཁྲུལ་པར་སྟོན་པ་དང་། མི་གསལ་བར་སྟོན་པ་མི་སྲིད་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཉིས་པས་ནི་ཤེས་རབ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་སྤོང་དུ་སྟེ། གཞན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་གཙྪེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ་གཉིས་པས་ནི་བདག་གིས་ནི་ཤེས་རབ་རྣོན་བྱོར་བྱེད་པ་སྟེ། བདག་གི་ཤེས་རབ་རྣོན་པོར་བྱེད་པས་ནི་ཤྲཱིས་རབ་ཚོ་ཞིང་བདག་ཉིད་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐེ་ཆོམ་མྱེད་པས་གཞན་གྱི་ཐེ་ཚོམོ་ཡང་གཅོད་པར ་བྱེད་དེ། ཤེས་རབ་རྣོན་པོ་ནི་བདག་ལ་ཡང་ཐེ་ཙོམོ་མི་འབྱུང་ཞིང་གཞན་གྱི་ཐེ་ཙོམ་ཡང་སོལ་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།། གསུམ་པས་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་ལས་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཇེབས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསུམ་པས་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ ་པའི་ལས་བྱེད་པ་སྟེ་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ལས་བྱེད་པས་ནི་བདག་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་གནས་ཤིང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་མེད་པས་བདག་གིས་ཇི་སྐད་ཐོས་པ་རྣམས་གཞན་ལ་བཤད་ཅིང་བསྒོ་ན ་ཡང་ཉན་དུ་བཏུབ་ཅིང་ཚིག་བཙུན་པས་ན་འཇོབས་པ་ཞེས་བྱའོ།། བཞི་པས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཉིས་སྟོན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་རྣམ་པར་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་བདེན་པ་གཉིས་ལ་བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སོ ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཞི་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་སྟོན་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཉིས་སྟོན་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད ་དོ།། དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད།། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ།། ཡང་བདེན་པ་བཞི་ལས་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་གཉིས་ནི་ཉོན་མོངས ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱའོ།། འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་གཉིས་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱའོ།། གོང་དུ་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཚོགས་སུ་བཅུད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་གླེངས་པ ་ལས་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་བསྟན་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ང་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོ་ཚོགས་པ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པ་སྟོན་པ་དེ་ཆང་དེ་དེའི་ཕྱིར། སེམས་དཔའ་མཆོག་གི་སྨྱོན་པ་ནི། འཇམ ་ཞིང་རྒྱགུས་བྲལ་མི་སྐྱོ་ཡི།། གསལ་ཞིང་སྣ་ཚོགས་རིག་གོ་བྱེད།། ཟང་ཟིང་མེད་ཅིང་ཀུན་དུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཤད་པ་ཡོན་ཏན་དགུ་དང་ལྡན་པས་ན་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་དགུ་གང་ཞེ་ན། འཇམ་པ་དང་། རྒྱགས་པ་དང་། བྲལ་བ་དང་། མི་སྐྱོ་བ་དང་། གསལ་བ་དང་། སྣ་ཚོགས་དང་། རིགས་པ་དང་། གོ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཟང་ཟིང་མེད་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་། གཞན་གྱིས་བརྒལ ་ཀྱང་ཚིག་རྩུབ་པོ་མི་འབྱིན་པས་ན་འཇམ་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་འཆད་པའི་དུས་མུ་ཆོས་ཀྱི་དོན་ལཱ་བརྩོན་པའི་དུས་ན་གཞན་དག་གིས་ནོར་པ་དང་འཁྲུལ་པ་དང་མ་རུང་ངོ་།། ཞེས་ཚིག་རྩུབ་པོ་དང་མི་སྙན་པ་སྨྲས་ཀྱང་སྔར་ལན་ཚིག ་རྩུབ་པོ་དང་གླང་པོས་ལོན་མི་ལྡོན་པས་ནུ་འཇམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། གྲུབ་པ་དང་བསྟོད་པའི་ཚེ་རྒྱགས་པ་ལ་མི་གནས་པས་ན། རྒྱགས་པ་དང་བྲལ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་དོན་དཀའ་བ་དགེ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཇི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ ་གཞན་ལ་སྟོན་ཅིང་བསྒྲུབ་པ་ན། བདག་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པར་གྱུར་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དཀའ་བུའི་དོན་དག་བསྒྲུབས་སུ་སྙམ་དུ་མི་བྱེད་སེམས་ཀྱིས་རྒྱགས་པ་དང་ང་རྒྱལ་མི་བྱེད་པ་དང་། ་གང་གི་ཚེ་གཞན་དག་ལ་ཆོས་ཟབ་མོ་བཤད་ནས་གཞན་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཁྱོད་ནི་མཁས་པའོ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང་ལེགས་པར་སྨྲ་བའོ།། ཞེས་བསྟོད་ད་པ་དང་། སེམས་ཁེངས་ཤིང་ང་རྒྱལ་མི་སྐྱེ་བས་ན་རྒྱགས་པོ་དང་བྲལ་བ། ་ཞེས་བྱའོ།། ངལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངལ་བ་ལ་ནི་སེམས་ཞུམ་ཞིང་ཡིད་ཆད་པ་དང་། ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ་ལུས་ན་ཞིང་མི་བདེ་བ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་འཆུང་པ་ན་དེ་ལྟ་བུ་མེད་པ་སྔ་ན་མི ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སློབ་དཔོན་གྱིས་འཆབ་པ་མྱེད་པར་ཤིན་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁ་ཅིག་མི་འཆང་། ཁ་ཅིག་མི་ཆུད་པ་དང་། ཕྱེད་ཙམ་འཆད་ཀྱི་རྫོགས་པར་མི་འཆད་པ་དང་། ཚིག་ཙམ་འཆད་ཀྱི་དོན་མི ་འཆད་པ་ནི་སློབ་དཔོན་ལ་འཆབ་པའོ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀུན་འཆད་པ་དང་། ཚིག་འབའ་ཞིག་འཆད་པར་མ་ཟད་ཀྱི་དོན་ཀྱང་འཆད་དེ་སློབ་དཔོན་འཆབ་པ་མེད་པར་སྟོན་པས་ན་གསལ་བྱ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་དང ་ཡང་དུ་ཟློས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་སྣ་ཚོགས་སོ།། ཞེས་བྱ་བུ་ལ། ཆོས་འཆད་པའི་དུས་ན་ཡང་སྔར་འདས་པའི་ཚིག་སླར་མི་ཟློས་པ་དང་། ཆོས་འགའ་ཞིག་གཞན་ལ་སྟན་པ་བརྩམས་ཏེ། ཚིག་གཅིག་སྨྲས་ནས་ཚིག་དེས་གཞན་དག་གིས། ་ཆོས་ཀྱི་དོན་གོ་བར་མ་གྱུར་ནི། ཆོ་ག་དེ་ཉིད་སླར་མི་ཟློས་ཀྱི་ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་གཞན་དང་། གཞན་དག་གིས་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ནཱ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱའོ།། ཚད་མ་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ ་མངོན་སུམ་དང་རྗེ་སུ་དཔག་པ་དང་། ལུང་གི་ཚད་མ་དང་མི་འགལ་བར་འཆད་པས་ན་རིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་དང་ཡི་གེ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་དུ་མ་གྲོགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ངག་སྨྲས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས། ་གོ་བར་མི་འགྱུར་ན་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེའང་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲུགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་དག་སྨྲས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་གོ་བར་འགྱུར་ན་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེའང་འཇིག་རྟེན་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྟོན་པས་ན་གོ་བར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱའོ།། དང ་པོའི་མཆོད་པ་མི་ནུས་པའི་འདོད་པའི་ཟང་ཟིང་མེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་འཆད་པ་ན་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གི་ཆོས་འཆུད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་བདག་ལ་དང་བ་དང་དང་པོ་སྐྱེས་ནས་རྙེད་པ་དང་བཀུར ་སྟིས་མཆོད་པར་འགྱུར་རོ།། སྙམ་དུ་བསམས་ནུས་ཆོས་འཆང་པ་མ་ཡིན་གྱི། རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་རེ་བ་མེད་པ་བྱས་ནས་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་འཆད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཟང་ཟིང་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེག་པ་གསུམ་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་། ཐེགས་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་ཆར་ལ་ཞུགས་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་ཆར་འཆད་པ་བྱེད་པས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཚོགས། ་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བཤད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ནས།། དེ་ལ་ཚིགས་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདུས་བྱས་མི་རྟག་ཅེས་སུམ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་ཅེས་སྟོན་པ་ནི་ཆོ་ག་ཅེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚིག་ཀྱང་། ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་ན་ཕུ་ནི་སུམྦྷ་ཚིགས་པ་ཡི་ནོ།། ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡན་ལག་བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་། རྒྱལ་སྲས་ཚི་ག་གི་གྲོགས་པ་སྟེ།། མི་དམའ་འཇམ་པར ་མཛེས་གསུང་བ།། ཇི་ལྟར་རིགས་དང་ཟུང་ཟིང་མེད།། དེ་བཞིན་རན་ཅིང་ཡངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱལ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ།། དེའི་སྲས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་སྐྱེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་དག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་དང་ནི་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡན་ལག་བརྒྱད་ནི་མི་དམའ་བ་དང་། འཇིམ་པ་དང་མཛེས་པར་གསུང་བ་དང་། གྲགས་པོ་དང་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དང་། ་ཟང་ཟིང་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་དང་ཡངས་པའོ།། དེའང་མདོ་སྡེ་ལས་ཚིག་གི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་བཤད་པ་དང་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། རིམ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་སྦྱར་བ་ནི་འབྲེལ་པའི་རླུང་ནས་སྦྱར་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། མདོ་སྡེ ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཁྱབ་པ་དང་བཟུང་བ་དང་། གསལ་བ་དང་། ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང་། རྣར་འོང་བ་དང་། མི་རྟེན་པ་དང་། མཐུན་པ་དང་མི་ཟད་པའོ།། འཁོར་རྣམ་སེ་ལ་ཡོང་སུ་ཁྱབས་པའི་ཕྱིར་མི་དམའ་བོའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁྱབ་པོ་དང་། མི ་དམའ་བོ་དོན་གཅིག་པར་སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་མི་དམའ་བ་ཞེས་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚིག་དེ་འཁོར་གཅིག་གིས་ཐོས་ཀྱིས། འཁོར་ཁ་ཅིག་གིས་མི་ཐོས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འཁོར་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཏེ། འཁོར་ཀུན ་ལ་ཁྱབ་པས་ནི་མི་དམའ་ཞེས་བྱའོ།། འཇམ་པ་ནི་བཟང་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇམ་པ་དང་བཟང་པོའི་དོན་གཅིག་ཏུ་སྟོན་ཏེ། ཚིག་གང་རྣར་འོང་བ་དང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཚིག་དེ་ནི་བཟང་པོ་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་འཆང ་པ་ཚིག་རྣར་འོང་བ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་འབྱུང་བས་བཟང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་བཟང་བ་ན་འཇམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། གསལ་ཞིང་ངེས་པའི་ཡི་གེའི་ཕྱིར། མཛེས་པར་གསུངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསལ་བ་དང་མཛེས་པར་གསུངས་པ་གཉིས་དོན ་གཅིག་པར་འཆད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཚིག་གསལ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་མཛེས་པར་གསུངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་གསལ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཐོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚོར་བ་ཞེས་པའི་ཡི་གེ་སྟོན་པའི ་ཕྱིར་གསལ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ན་མཛེས་པར་གསུངས་པའོ།། གྲགས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་གྲགས་པ་ཡིན་པས་ཤེས་པར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་གྲགས་པ་དང་ཤེས་པར་བྱེད་པོ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཏུ་སྟོན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲོགས ་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་སྟོན་པས་ན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་དུ་མ་གྲགས་པའི་ཚིག་དག་སྨྲས་པས་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དོན་ཤེས་པར་མི་བྱེད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེར་སྨྲས་པས་འཇིག་རྟེན ་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། དེ་བསྲྀ་ནཱ་གྲགས་པས་ནི་ཤེསྲྀ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟར་རིགས་ནཱི་འདུལ་བ་དྲང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རྣར་འོང་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དང་རྣར་འོང་བ་དོན་གཅིག་པར་སྟོན་ཏོ།། འདུལ ་བའི་སེམས་ཅན་འདི་ལ་ཆོས་འདི་བསྟན་པའི་རིགས་ཞེས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་གང་ལ་ཆོས་གང་བསྟན་པའི་རིགས་པའི་ཆོས་དེ་སྟོན་པོ་ནི་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་འདུལ་བ་དང་མཐུན་པར་འདོད་ཆགས་ཅན་ལ་མི་གཅིང ་ཁ་དང་། ཞེ་སྡང་ཅན་ལ་བྱམས་པ་དང་། གཏི་མུག་ཅན་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བསྟན་པ་དང་། འདུལ་བ་སོ་སོའི་སེམས་དང་འཐུན་པས་ན་ཚིག་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྣར་འོང་སྟེ། རྣར་འོང་བའི་ཚིག་ལ་ཇི་ལྟར ་རིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཟང་ཟིང་མྱེད་པ་དང་ནི་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་དང་། བསྐྱོད་པ་ལ་མ་བརྟེན་པའོ་ཞེས་བྱ་བྱ་ལ། ཟང་ཟིང་མེད་པ་དང་མཱི་བརྟེན་པ་དོན་གཅིག་པ་སྟན་ཏེ། ཆོས་གོས་དང་ལྷུང་བཟེད་ལ་སོགས་པ་ནི་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ་སྐྱེ་ཕྱག ་འཚལ་བ་དང་། སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་བཀུར་སྟི་ཞེས་བྱའོ།། ཚིག་གི་སྙན་པར་བརྗོད་པ་ལ་ནི་བསྟོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དྲུག་ལ་མི་བརྟེན་ཅིང་མ་ཆགས་པས་ན་ཟང་ཟིང་མེད་པ་ཡིན་ནོ།། རླན་པ་ནི་མཐུན་པ་སྟེ། རན་པ་ལོ་ནི་མོ་སྐྱོ ་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། རན་པ་དང་མཐུན་པ་གཉིས་དོན་གཅིག་པར་སྟོན་ཏེ། ཚིག་ཅལ་ཅོལ་མང་དུ་སྨྲས་ན་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་མི་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ།། མི་མཐུན་པར་གྱུར་ན་སྐྱོ་བུ་སྐྱེའོ།། ང་བས་ན་རན་པ་ལ་མི་སྐྱོ ་བའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཡི་གེ་ཉུང་ངུའི་བཤད་པ་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དག་དགའ་བར་བྱེད་པས་ན་སྐྱོ་བ་མི་སྐྱེ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་མཐུན་པའི་ཉུང་དུ་སྨྲས་པ་ལ་རན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡངས་པོ་ནི་མི་ཟད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བཱ་ལཱ། ཡངས ་པ་དང་མི་ཟད་པ་དོན་གཅིག་པར་སྟོན་ཏེ། བསྐལ་པ་འམ་བསྐལ་པའི་མཐའི་སྟན་ཅིག་ལ་འདུག་ནས་ཆོས་བཤད་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚིག་ལ་ཟད་པ་མེད་དེ་དེ་ལྟར་མི་ཟད་པས་ན་ཡངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡི་གེ་ཕུན ་སུམ་ཚོགས་པའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཤད་ནས། ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཤྱད་དེ། ཡི་གེ་ནཱི་ཨཱ་དང་ཀ་ལ་སོགས་པའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང ་སྟན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པཱ་ཤ་སྟག་འབྱུང་བས་ན་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡན་ལག་བརྒྱད་པོ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་དང་བཤད་པས་དེ ་བཞིན་དུ།། ཐོག་དང་མཐུན་ཞིང་བཱི་ཤང་པཱ་ལས།། གྲགས་དང་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ལས།། འབྱུང་དང་རྗེསུ་མཐུན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡན་ལོག་བརྒྱུད་ནི་བསྟན་པ་དང་བཤད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་དང་མཐུན་པ་དང་། ་འཇམ་པ་དང་། གྲགས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དང་། འབྱུང་བ་དང་རྗེས་མཐུན་བྱའོ།། དྲི་ལ་ཆོས་སྟོན་པོ་ན་དང་པོར་བཅུ་འམྦི། ལཱུ་འམ་གསུམ་ཞེས་མདོར་བསྡུས་ཏེ་སྟོན་པ་ལས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་མདོར་བསྡུས ་ཏེ་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞིབ་ཏུ་རྒྱུས་པར་བཤད་པ་ལ་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་འཚེད་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བ་རྣམས་ལྔ་རང་སངས་རྒྱས ་ཀྱི་ཐེག་པ་འཆང་བ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འཆང་པོ་ནི་ཐེག་པ་དང་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡི་གེ་རྣམས་མི་སྙན་པ་རྣ་བ་ལ་གནོད་ཅིང་། སེམས་ལ་གནིང་པ་མེ་ཡིན་གྱི་རྣར་འོང་ཞིང་སེམ ་ལ་ཕན་པ་འཆང་བ་ནི་འཇམ་པ་སྱཱ་དྷའོ།། འཇིག་ནན་དུ་ཀླགས་པའི་ཡི་གེ་སྨོན་པ་ནི་ཕྱུགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདུས་པ་གང་ལ་ཆོས་གང་བསྐྲུན་པའི་རིགས་པ་འདུལ་བ་དེ་ལ། ཆོས་དྷ་སྟོནྡ་པ་ནཱི་ཇི་ལྟར་དགས། ་ནེས་བྱའོ།། ཁམས་གསུམ་ལས་འ་བྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་འཕགས་པའི་སེམ་སྨྱོན་པ་ནི་འབྱུང་བཾ་ཞེས་བྱའོ།། འཕག་ས་པའི་ལྡུམ་གྱི་ཡན་ལྡག་བརྒྱད་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་སྟོན་པའི་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡི་ག་ཡན་ལས ་རླུང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་མདོ་སྡེ་ལས་ཡི་གེའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཏྲི་ཤུད་བྱ་དང་རིམ་བཞིན་དུམ+Wཱརཱ་ཏི། བརྒྱང་པོ་གང་ཞེ་ན། རིགས་པའི་ཆོག་དང་ཡི་གེ་དང་ལྡན་པ་དུང་རྗེསུ་འབྲུང་དྷེ་དང་། རྗེ་སུ་མཐུན་པ་དང་། ཁས་ལེནྡྲ་པྲཱ ་པ་ད་། རྣཾས་སུ་མཐུན་པ་དང་། མཁས་པར་སྦྱར་བའི་ཇིག་རྫོགས་བྱ་སྟྭ~ཾ། དེ་དྲི་རྗེས་བཞིན་དུ་སྱཱ་བ་ནི་འགྲེལ་བ་ལས་དཱི་ལྟར་སྦྱར་བ་བཞིན་དུ་རིགས་པར་བྱའོ།། ཆེད་མི་དང་མྱི་འགུལ་བ་རིགས་པའི་ཚིག ་ཡི་གོས་སྟོན་པས་སྷོ་ཞེས་བྱེ་བ་ལ། བསྟན་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རིགས་པ་ནི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཅིག་པུར་སྤྱད་དེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་པོ་ཆོས་རྣམས་མདོར་བསྡུས་ནས། བཅུ་ནི་འམ་ལྡན ་འམ། གསུམ་ཞེས་སྟོན་པ་ན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པོའི་ཚང་མ་གསུམ་དང་། མི་འགལ་བར་རིགས་པའི་ཚིག་དང་། ཡི་གེས་མདོར་བསྡུས་ནས་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ན་དེ་ལ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསྟན་པ་དང་མི་འག ་འགུལ་བར་བཤད་པས་ན་ལྡན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཤད་པ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཏུ་སྡུད་དེ། དང་པོར་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ནས། མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་དེ་ཕྱིས་རྒྱས་པར་འཆད་པ་ན་ཡུང་སྔར་མདོར་སྡུས་ཏེ་བསྟན ་པ་དེ་དང་། ཕྱིས་རྒྱས་པར་འཆད་པ་དོན་མི་འགྲེལ་བར་འཆད་པས་ན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྔར་མི་དེར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་དང་། ཕྱིས་རྒྱས་པར་འཆད་པ་གཉིས་སུ་དོན་མཐུན་པར་འཆད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའང་དཔེར་ན་སྔར ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཞེས་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་ལ། ཕྱིས་ཞིབ་ཏུ་འཆད་པའི་ཚེ་ཕུང་པོ་དྲུག་ཏུ་མི་འཆད་ཀྱི་ལྔ་ཉིད་དུ་འཆང་པ་ལྟ་བུའོ།། ཐེག་པའི་རྗེསུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། ཐེག་པ་གསུམ་དང་མི་འགལ་བས་སོ་ཞེས་བྱ ་བབཱ་ལ། ཐེག་པའི་རྗེ་སུ་འབྲངས་པ་དང་། རྗེསུ་འབྲངས་པ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཏུ་སྡུད་དེ། ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སོ་སོ་དདྨོ་མཐུན་པར་ཐེག་པ་གསུམ་འཆད་པ་ན་རྗེ་སུ་འབྲངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་དང་མི་འགལ་བའི་ཚིག་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ལ་དེ་དང་མི་འགལ་བར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་སྟོན་གྱི། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མྱི་སྟོན་པ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས ་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ལ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཉིད་སྟོན་གྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མི་སྟོན་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་དང་མི་འགལ་བར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་སྟོན་གྱི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མི་སྟོན ་པས་ནཱ་ཐེག་པའི་རྗེས་སུ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། མྱི་དཀ་བཱའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་སྟེ་འཇམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྗེ་སུ་མཐུནྟ་པ་དང་། འཇམ་པ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཏུ་སྤྱད་དེ། དེ་ལྟ་འཆད་པའི་དུསྨཱ་ན་ཡཾ་གེ་རྣ་བ ་ལུ་གཟན་ཅིང་སེམས་ལ་གནོད་པ་གཟུང་དཀའོ་ཞིང་ཁྲོག་ཁྲོ་ག་བོ་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རྗེསུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་རྣ་བ་དང་སེམས་ལ་མཱི་གནོད་པའི་ཡི་གེ་གཟུང་སླ་བ་སྟོན་པས་འཇམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཀླགས་པའི་ཕྱིར་ཁས་ལེན་པ ་ནི་དོན་གྲགས་པས་ལས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲགས་པ་དང་ཁཱས་ལེན་པ་དོན་གཅིག་ཏུ་སྡུད་དེ། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་། ཡི་གེ་སྨྲ་བར་བྱེད་པས་ན་ཁས་ལེན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དུ་མ ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་། ཡི་གེ་དག་སྨོས་ན་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་དོན་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཤིང་དེ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་ཁས་ལོན་དུ་མི་བཏུབ་ཀྱི། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་། ཡི་གེ་སྨྲས་ན་འཇིག་རྟེན་པོ་དག་གིས་མྱུར་དུ་ཚིག ་ང་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་དེ་དེ་བཞིན་དུ་བདེན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པས་ན་གྲགས་པས་ནི་ཁས་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།། ཇི་ལྟར་རིག་པའི་ཕྱིར་མཐུན་པ་སྟེ། འདུལ་བ་ལ་འོས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་དང་མཐུན་པ་གཉིས་དོན ་གཅིག་ཏུ་སྡུད་དོ།། འདུལ་བའི་སྣོད་གང་ལ་ཆོས་བཤད་པ་རིགས་པ་ཅི་རིགས་སུ་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་འདོད་ཚོགས་ཅན་ལ་མི་གཙང་བ་བསྟན་པར་འོས། ཞེ་སྡང་ཅན་ལ་བྱམས་པ་བསྟན་པར་འོས། གཏི ་མུག་ཅན་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བསྟན་པར་འོས། ང་རྒྱལ་ཅན་ལ་ཕུང་པོའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པར་འོས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ལ་དབུགས་ཕྱི་ནང་རྒྱུ་བ་བསྟན་པར་འོས་ཏེ། ཅི་རིགསུ་སྟོན་པ་ནི་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། འབྱུང་བའི་ཕྱིར ་རྗེསུ་མཐུན་པ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆེད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྱུང་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དོན་གཅིག་ཏུ་སྡུད་དེ། ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་སྟོན་པས་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལམ ་དེ་གང་དང་རྗེ་སུ་མཐུན་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ནོ།། ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞེ་ན། ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ལམ་དེ། དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཚེ་དུ་བཤད ་པར་བྱ་བས་ནུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་རྗེ་སུ་མཐུན་ནོ།། རྗེསུ་མཐུན་པ་དང་། མཁུས་པ་སྦྱོར་བའི་ཚོགས་རྫོགས་པ་ཏཾ། སློ་བྱ་བའི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྗེསུ་མཐུན་པ་དང་། མཁས ་བྱབུ་སྦྱོར་བའི་ཚོགས་རྫོགས་པ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཏུ་སྡུད་དོ།། དེ་ལ་མཁས་པ་སྦྱོར་བ་ནི་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་བར་དུ་སློབ་པའི་གང་ཟག་བདུན་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གིས་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་ལ ་ཚོགས་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚོགས་རྫོགས་པ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལམ་དེ་དག་གང་དང་རྗེསུ་མཐུན་ཞེ་ན། མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་དེ་དག་ནི་སློབ་པའི་གང་ཟག་བདུན་གྱི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད ་དང་རྗེསུ་མཐུན་ཏེ། དེ་བས་ན་མཁས་པར་སྦྱོར་བའི་ཚོགས་རྫོགས་པ་ནཱ་རྗེ་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཤད་ནས། མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། མདོར་ན་སེམས ་ནྡན་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས།། དེ་ལྟར་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀོང་དུ་བཤད་པའི་ལྟར་ནའོ།། སེམས་ཅན་མཆོག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱའོ།། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས ་ཀྱི་ཡི་གེ་ནི་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་ན་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི་གེ་དྲང་ཚིག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡི་གེ་དང་། ཚིག་གྲངས་ནཽ་དུ་ཞིག་ཡོད་སྤྱིར་ནི་ཅི་འདྲ་སྙམ ་པ་ལ། དེའི་ཕྱིར། བདེ་གཤེགས་དབྱིངས་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ།། ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་བསམ་མི་ཁྱབ་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབྱངས་ནི་མཐའ་ཡས་སོ།། དེ་ལྟར་མཐའ་ཡས་མོད་ཀྱི་མོད་ཀྱི་མདོར་བསྡུ་ན་དུ་ཞིག་ཡོད ་ཅེ་ན། དེ་ནི་དྲུག་ཅུ་ཡོད་དེ། ཇི་ལྟར་མཐའ་ཡས་ཞེ་ན། ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་པི་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་གསུང་དབྱངས་ཏེ་སུམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འབྱུང་བས་ན་མཐའ་ཡས་སོ།། ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་པོ་དང་མདོ་གང་ལས་འབྱུང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། གང་གསང ་བའི་བདག་པོས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གསང་བའི་བདག་པོ་ནི་འཕགས་པ་ལོག་ན་རྡོ་རྗེའོ།། དེས་བསྟན་པ་ནི་ངེས་བཤད་པའི་མདོ་སྡེ་གསང་བ་གསུམ་བསྟན་པའི་མདོའོ།། དེ་ལ་སྣུམ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཁམས ་དགེ་བའི་རྩ་བཨཱརྱཱ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ། དཔེར་ན་ཆུ་རབ་ཏུ་སྣུམ་པས་ཤིང་དང་རྩཝ་དང་། སྨན་དང་ནགས་ཚལྔ་སྟུག་པོ་ལ་སོགས་པ་བརླན་པར་བྱས་ནས། སྔོན་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བར་བྱེད། སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་ཕྱིར་ཞིང་འཕེལ་བ་དང་། ་རྒྱས་པར་བྱེད་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཁམས་ལ་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་སྐྱེས་པའི་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བར་བྱེད། སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་ཕྱིར་ཞིང་འཕེལ་བྱ་དང་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་ན་ཕྱིར་སྣུམ་པ་ཞེས ་བྱའོ།། འཇམ་པ་ནི་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བདེ་བར་རེག་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། དཔེར་ན་ལྷའི་གོས་ཀ་ཙ་ལི་དང་། ངར་དང་སྲིན་བིལ་ལ་སོགས་པ་ལོ་འཇམ་པས་ལུས་ཀྱིས་རེག་ན་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་བདེ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་དུ ་པོའི་གསུང་ཡང་འཇམ་ཞིང་མཉེན་པས་ན་ཐོས་པའི་དུས་ནའང་། ཚེ་འདི་ལ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་བདེ་བར་བྱེད་པས་ན་འཇམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་བཟང་པོའི་ཕྱིར་ཡིད་དུ་འོང་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་སེམས ་ཅན་དང་བདག་ཡོད་པར་མི་རྟོག་གི་བདེན་པ་གཉིས་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལྔ་སོགས་པའི་དོན་འཆད་དེ། དོན་བཟུང་བས་ན་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡིད་སྨོས་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དོན་ནི། ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཤེས་པར་ནུས་ཀྱི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་གཅོད་པར་མི་ནུས་པས་ཡིད་སྨོས་སོ།། ཡི་གེ་བཟང་པོའི་ཕྱིར་ཡིད་དགའ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་བ་ལང་རྫི་དང་། ཕྱུགས ་རྫི་ལ་སོགས་པ་དོང་། ཡི་གེ་ལྟ་བུ་ཅལ་ཅོལ་མི་གསུང་གི་སྒྲ་དང་འཕགུས་པའི་ཚིག་དང་། ཡི་སྟེ་གསུངས་ཧཱ། ཡི་གེ་བརྡུང་བའི་ཕྱིར་ཡིད་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐ་ན་མེད་པ་ཕྱིན་ས་ཐོབ་པར ་སྤྱིར་རྣམ་པར་དག་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱུ་སྤྱི་ལ་སྩོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ལྔསྣ་འདས་པ་ཡིན་ནོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་དག་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པོ་ཡིན་ཡང ་བློ་ན་མིང་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ལས་གོང་དུ་གྱུར་པས་ནུ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྗེས་ལ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་སྟེ། དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་གསུངས་དེ ་འབྱུང་བས་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་དགྲ་ལ་ཉལ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དྲི་མ་དང་སྤྲུལ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་གི་ས་བོན་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ངག་རྨུགས ་ཞེས་བྱའོ།། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ལ་ནི་བག་ལ་ཉལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དྲི་མ་དེ་དག་སྤངས་ནས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། གྲགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་གསལ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག ་རྟེན་དུ་མ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་མི་གསུང་གི། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་གསུང་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་གསལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པའི་བློ་འཇོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི ་བྱིཕྱིར་སྟོབས་དང་ལྡན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསུང་དེ་ནི་མུ་སྟེ་བྱས་པ་བདག་དང་སེམས་ཅན་ལྔ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ལྟ་བའི་ལྟ་བ་ངན་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་འཇོམས་ཤིང་མེད་པར་བྱེད་པའི་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏནི་དང་ལྡན་པས་ན་སྐྱོབས ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསྒྲུབས་ན་འབྱུང་བའི་ཉན་ཐོས་འདོད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་མཉན་ནས་བསྒྲུབས་ན་ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ནུ་ཉན་ཐོས་འདོད་པའི་ཞེས་བྱ ་བའི་ཉེན་པར་འོས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕ་རོལ་གྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཽ་ཆོམས་པའི་ཕྱིརརུ་མི་ཚུགས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞི་ན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆད་པ་ནི་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ལ་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་ཅིང་སུན་མི་ཕྱིན་པས་ན་མི་ཚུགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གཉེན་པོའི་ཕྱིར་འདུལ་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསུང་དེ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བས་ན། ཞེ་སྡང་ལཱ ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་གྱི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བས་ན་ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བའི་ཕྱིར་འདུལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བསླབ་པ་བཅས་པའི་བདེ་བའི་ཐབས་ཀྱི་ཕྱིར་མི་རྩུ་བོ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བཅས་པ་ནི ་མེ་ལྔསྣ་སྐོར་བ་དང་། སྒྲ་འཕྲོག་པ་དང་། རི་ཀུ་ནས་མཆོད་པ་དང་། ཐལ་བར་འདྲེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚེ་འདི་དང་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་གནོད་པ་བསླབ་པ་འཆའ་བས་ན་རྩུབ་པོ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི ་འདུལ་བཅས་པ་ནི་ཚེ་འདིར་ཡང་མི་གྲང་མི་བཀྲེས་པའི་བཟའ་བ་དང་བགྲོ་བ་སྐྱོང་དུ་གནང་ལ་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་འང་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བའི་ཐབས་སླ་བ་ཡིན་པས་ནུ་མི་རྩུབ་པཱ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་དང་པོའི་ཚིག་གིས་བསླབ་པ་འཆལ ་བས་ན་དགེ་སློང་དག་འདི་ནི་ཁྱད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིནོ།། ཞེས་གསུངས་པས་ན་མི་རྩུབ་པའོ།། དེ་ལས་འོངས་ནས་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བས་ཐབས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་མི་བསླང་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་བསླབ་པ ་ལས་འདས་ན་ཡང་དེ་ལྟས་འདས་ཕན་ཆད་སྒོ་གཞན་ལས་འཇུག་ཅིང་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཐབས་ཡེ་མེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། བསླབ་ཚིག་ལས་འདས་ཏེ་བསླབ་པ་ཉམས་ན་ཡང་བཤགས་པ་དང་ཕྱི་སུ་མི་དྱ་བཱར་བསྡུམ་པ་དང་། ་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྗེ་སུ་ཡི་རང་བ་ལས་སོགས་པ་རྣམས་གྲངས་ཀྱི་སྒྲོ་གནྡྷནྡོ་ལ་འཇོག་ཅིང་ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཐབས་སྟོན་པས་ན་མི་བཱ་རླུང་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེག་པ་གསུམ་སྟོན་པོའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་འདུལ་བའོ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྟོན། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྟོན་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ ་སྟོན་པས་ན་ཤིན་ཏུ་འདུལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། གཡེང་བའི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར་རྣར་སྣུན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་ཤིན་ཏུ་འཇམ་ཞིང་སྙན་པ་ཡིན་པས་ཉན་པའི་སེམས་གཡེང་བ་མྱེད་པ་དང་། རྣ་བླགས་ཏེ་ཉན ་པར་བྱེད་པས་ན་རྣ་བར་སྙན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ལུས་སིམ་པར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་དུ་ཐོས་ན་སེམས་མཉམ་པར་འཇོག་པ་འབྱུང་ངོ་།། སེམས་མཉམ་པར ་བཞག་པ་ལས་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེའོ།། ཏིངངེ་འཛིན་སྐྱེས་ན་ལུས་ལྀ་བདེ་བ་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ།། དྲི་བསྔ་ན་ལུས་སིམ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལྷག་མཐོང་གི་དགའ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་དགའ་བར ་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསུང་དེས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་ཤིང་མི་ཤེས་པའི་མུན་པ་དང་བྲལ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་དགའ་བར ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་དགའ་བར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། ཇི་ཙམུ་དུ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཟུག་དུ་ཟུག་པ་དེ་ཙམ་དུ་ཡིད་མི་བདེ་བ་ཡིན་པ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གིས་ནི ་དེ་བཞིན་དུ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཟུག་དུ་འབྱིན་པར་བྱེད་པས་ནོ་སྙིང་དགའ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལོག་པར་འཛིན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་སྐྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལོག་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མི་ཤེས་པ ་དང་ལོག་པར་ཤེས་པའོ།། དེ་ལ་མི་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་མི་ཤེས་པ་སྤོང་ཞིང་ཤེས་པ་ལ་འཇོག་པར་མཛད ་ས་ན་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལོག་པར་ཤེས་པས་ན་བདག་དང་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་སྤོང་ཞིང་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ལ་འགོད་པས་ན་བདེ་བ་སྐྱེད་པ ་ཞེས་བྱའོ།། སྒྲུབ་པ་འགྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱོད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ཐོས་ནས་མཉན་པ་དང་། བྱསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་བསྒྲུབས་ན། མཐར་འབྲས་བུ་འཐོབ་ཅིང་དེ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ ་གས་པར་གྱུར་བས་བདག་གི་གསུང་དེ་མཉན་པ་ནི་དོན་མེད་པར་བྱས་སོ་སྙམ་པའི་མི་དགའ་བ་དང་འགྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐོས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གནས་ཀྱི་ཕྱིར་ཀུན་ཤེས་པར ་བྱེའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་དུ་མཉན་ཅིང་ཐོས་ན་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཐོས་པའི་ཤོས་རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཤེས ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བསམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གནས་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་མཉན་པའི་ཆོས་དེ་རིག་པའི་སྒོ་ནས་བསམས་པས་ན་བསམ་པའི་ཤེས་རབ་ཕུན་ཚོགས ་པ་སྐྱེ་སྟེ། བསམ་པའི་ཤེས་རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།། སློབ་དཔོན་གྱིས་འཆབ་པ་མེད་པའི་ཆོས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།། རྣམ་པར་གསལ་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས ་པ་ནི་ཆོས་ཁ་ཅིག་འཆང་ཁ་ཅིག་མི་འཆད་ཅེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཐམས་ཅད་འཆད་པ་དང་། ཚིག་འཆད་དོན་མི་འཆད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཚིག་དང་དོན་དུ་བཅས་ཏེ་འཆད་པས་སློབ་དཔོན་འཆབ་པ་མེད་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རྣམ ་པར་གསལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་གི་དོན་རྗེ་སུ་ཐོབ་པ་དག་དགའ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དགའ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཕགས་པ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་པ་མན་ཆད་གང་ཟག་བརྒྱད་དང་ས་བཅུ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་དེ ་བཞིན་གཤེགས་པོ་དག་ནི་བདག་གི་དོན་རྗེ་སུ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པའི་གང་ཟག་བརྒྱད་ཀྱིས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཚེའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་མཚན ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ན་ནི་བདག་གི་དོན་རྗེ་སུ་འཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་བཅུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་ནས་བདག་དང ་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པོས་ན་བདག་གི་དོན་རྗེསུ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་སྒོ་ནས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་མཐོང་སྟེ་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ན་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ་བདག་གི་དོན་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་འདོད་པའོ།། སྭཱ་བྷཱ་བ་ལཱ། བདག་གི་དོན་མ་ཐོབ་པས་ནི་སོ་སོའི་སྒྱུ་བོ་ཡན་ཆད་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ཡན་ཆུད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་ས་ཐོབ་པ ་མན་ཆད་པ་ནི་བྱདག་གི་དོན་མ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་བདག་གི་དོན་ཎྱེ་སུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པ་སྐྱེ་བར་བྱེད་བསྲོ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསམ་དུ་མེད་པའི་ཆོས ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རྣམས་ནི་བསམ་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས ་དེ་དག་ཡང་དག་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ན་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཆོས་གང་བསམས་ན་ཁྲག་ཏུ་སྒྲོག་ཅིང་སྨྱོ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་དེ་དགྲ་གི་ནི་བྲིསམ་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཤེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ཕྱིའི་དངོས་པོ ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་བསུམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བྱསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། སྨན ་དང་སྔགས་ཀྱི་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ཡང་དག་པར་བསྟན་པོས་ཉན་པ་པོ་རྣམས་གནས་དེ་དག་སྤོང་བར་བྱེད་པས་ན། ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བསམས་པའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རྣམ ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྡམས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆིང ་མ་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རིགས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གསུང་དེ་མངོན་སུམ་དང་རྗེསུ་དཔག་པ་དང་། ལུང་གི་ཚད་མ་གསུམ་དང་ཡང་མི་འགལ་བར་གསུངས་པས་ན་རིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདུལ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་རྀ་སྟོན ་པའི་ཕྱིར་མཐུན་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྣམས་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མི་སྟོན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མི་སྟོན་ཏེ། སྣོད་དང་ཆོས་སུ་མི་འཆིམ་པོ་མི་སྙན་གྱི་སེམས་ཅན་གང་ལ་ཆོས་གང ་བསྟན་པའི་རིགས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་ལ་ཆོས་དེ་སྟོན་ཏེ། སྨཻདངྒ་དང་ཆོས་སུ་འཚམ་པར་སྟོན་པས་ན་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ།། དགོས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཟློས་པའི་ཉེས་པ་སྤངས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་རིག་པ་དང་མུན་པ་དང་མུན ་ནག་དང་། གཏི་མུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཚིག་སྨོས་པ་རྣམས་བཟློས་པའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགོས་པ་དང་བཅསུ་དོན་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཅི་དགོས་ཤེ་ན། ཆོས་འཆད་པའི་འཁོར་དུ ་འགྲོ་བ་མང་པོ་ཚོགས་པ་ལ། ལ་ལ་ལ་ནི་ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་གང་གིས་གོ། ལ་ལ་ལ་གང་གིས་གོ་བ་དེ་ཀུན་གྱིས་གོ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་དག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ས་བོན་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་གྲངས ་ཀྱི་ཚིགས་བཅད་དགོས་པའི་ནི་རྒྱས་པར་བཤད་པར་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ།། མུ་སྟེགས་ཐམས་ཅད་སྐྲག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སེང་གེའི་སྒྲའི་ཤུགས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས ་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སེང་གེའི་སྒྲའི་དབྱངས་ཀྱི་ཤུགས་ཀྱིས་རི་དགུས་ཕྲ་མོ་རྣམས་སྐྲག་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང་བདག་མེད་པར་གསུངས་པའི་གསུང་དབྱངས་ཀྱི་སྒྲ་སྒྲགས་པས་མུ་སྟེགས ་རི་དགས་རྣམས་དྲང་འདྲ་བ་རྣམས་སྐྲག་པར་བྱེད་པས་ན་སེང་གེའི་སྒྲའི་ཤུགས་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱའོ།། ཡངས་པའི་ཕྱིར་གླང་པོ་ཆེའི་སྒྲ་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གླང་པོ་ཆེ་ནི་མིའི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་གླང་པོ་ཆེ་ལ་མི་བྱའོ།། ་ལྷའི་གླང་པོ་ཆེ་ཨེའི་བར་ན་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱའོ།། གླང་པོ་ཆེའི་སྒྲ་དབྱངས་ན་སུབ་སུབ་པོ་དང་མཛེར་མཛེར་པོ་མཽ་ཡིན་པས་ཡངས་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུངས་དབྱངས་ཀྱང་། མཛེ་མཛེར་པོ་དང ་སུབ་སུབ་པོ་མེད་པས་ན་ཡངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཟབ་པའི་ཕྱིར་སྦྱིན་གྱི་སྒྲ་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤྲིན་ནི་འབྲུག་ལ་བྱ་སྟེ། དཔེར་ནཱ་འབྲུག་གི་སྒྲ་དྲུང་ནས་ཉན་ན་ཡང་ལྷག་པར་དྲག་ཏུ་ཐོས་པ་མེད་ཐག་རིང་པོ་ནས ་ཉན་ན་ཡང་ལྷག་པར་སྒྲ་ཆུང་བར་གྲགས་པ་མེད་དེ། ཉེ་རེངས་ཀུན་འདྲེ་བར་སྙོམས་པ། ཁོ་ནར་ཐོས་པས་ཟབ་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ཡང་ཉེ་རིང་དུ་ཀུན་ལ་གྲག་དལ་མེད་པར་གྲགས་པས་ན ་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་དབྱངས་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱའོ།། འཇེབས་པའི་ཕྱིར་ཀླུའི་དཔུང་པོའི་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ཀླུའི་གནས་ན་ཀླུའི་དབང་པོ་ཚིག་འཇེབས་ཤིང་ཚིག་བཙུན་པ་ཀླུ་ཀུན་ཉན་དུ་བཏུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི ་བཀའ་ཡང་འཇེབས་ཤིང་བཙུན་ལ། ལྷ་དང་ལྷ་མཱ་ཡིན་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཀའ་ཉན་པར་བྱེད་པས་ནཱཾ་ཀླུའི་དབང་པོའི་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱའོ།། སྙན་པའི་ཕྱིར་མི་འམ་ཅིའི་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། ་དཔེར་ན་སེམས་ཅན་གྱི་སྒྲ་སྐད་ཀྱི་ནང་ན་མི་འམ་ཅིའི་སྐད་ལས་མཆོག་མེད་དེ་སྙན་ཅན་འཇམ་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ཡང་སྙན་ཅིང་འཇམ་པས་ན་མི་འམ་ཅིའི་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱའོ།། ཕྱིར་ཞིང ་མི་གཅོད་པའི་ཕྱིར་ཀ་ལ་བིད་ཀཱའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བཱ་ལུ། དཔེར་ན་ཀ་ལ་བིང་ཀའི་སྒྲ་ཕྱིར་ཞིང་གཞན་ནས་གཞན་དུ་གྱུར་ལ་རྗེས་ཀྱང་མི་གཅོད་དེ། དཔེར་ན་འཕན་རིངས་རླུང་གིས་བཏབ་པ་ན་འཆད་པ་ཡང་མེད་ཅིང་གཞན ་ནས་གཞན་དུ་ལྡོག་པར་བྱེད་དོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་འཆུད་པ་ན་ཡང་གསུང་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱུན་མི་གཅོད་ལྔ། དབྱངས་སྙནྡ་པ་ཡང་སྔ་མ་དང་མི་འདྲ་བ་ཕྱི་མྱ་སྙན་པ་གཞན་དང་གཞན་དག་འབྱུང་བས་ན་ཀཱ་ལ ་བིང་ཀའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ།། ཁ་ཅིག་ལས་ཕྱིར། གཅོད་ཅེས་འབྱུང་སྟེ། དེའི་དོན་ཀྱང་དཔེར་ན་བྱཱ་ཀ་ལྀ་བིང་ཀའི་སྒྲ་ཕྱུང་ན།། རིང་དུ་སོང་བའི་ཕྱིར་ཚངས་པོའི་སྒྲ་དབྱིངས་ལྟ་བུའོ།། སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་སུ་ཞུགས་ནས་སྒྲ་དེའི་རྒྱུན ་གཅོད་པར་བྱེད་དོ།། སྒྲའི་རྒྱུན་ཆད་ན་ཡང་དེ་སྙན་པས་ན་ཡང་ཉན་པར་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་ཡང་ཉན་པ་པོའི་སེམས་རྒྱུད་ལྔ་འཇུག་པར་བྱེད་ཅིང ་གསུང་རྒྱུན་བཅད་ན་ཡང་ཉན་པར་འདོད་པའི་བསམ་པ་སྐྱེ་བས་ན་ཀ་ལ་པིང་ཀའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ།། རིང་དུ་སོང་བའི་ཕྱིར་རྨོངས་པའི་སྒྲ་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལྱ། དཔེར་ན་ཚུངས་པའི་དབྱངས་ནི་གཉེན་བ་སྲིན་རིང་དུ་སྤོང་བ་སྟྭ~ཾ། རླུང་དུ ་ཆང་དུ་མ་དུམྦྷ་ཆད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ཡང་རིང་དུ་འདྲེན་ཏེ། རྔུབ་རྔུབ་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཚངས་པའི་སྒྲ་དབྱངས་ལྟོ་བུའོ།། ཞེས་བྱའོ།། འགྲུབ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་བཀྲེ་ཤིས ་བའི་ཕྱིར་འཛོ་བ་འཛི་བ་ཀཱའི་སྒྲ་འབྱིན་པ་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སེམས་ཅན་དག་དོན་གཉེར་དུ་འགྲོ་བ་ལ། བྱ་འཛི་བ་འཛི་བ་ཀའི་སྐད་ཐོས་ན་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མི་ཟ་བར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེའི་སྐད་ནི་དོན ་གྲུབ་བྱའི་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ལྟར་དྲི་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་བཀྲ་ཤྲིས་པའི་སྔ་ལྷས་ཡིན་པས་ན། འཇི་བོ་འཛི་བ་ཀའི་སྒྲ་འབྱིན་པ ་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་སྔར་ཐོས་པ་ལས་ཕྱིས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། མི་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལྷའི་དབང་པོའི་དབྱིངས ་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོའི་དབྱངས་དང་། ཚིག་ལྷ་གཞན་གྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འདའ་བར་བྱ་ཞིང་བཀག་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ཡང་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་ལ ་སོགས་པས་འདའ་བར་བྱ་ཞིང་བཀའ་བཙག་པར་མི་ནུས་པས་ན་ལྷའི་དབང་པོའི་དབྱངས་སྙན་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཚེ་དང་ལྡན་པ་དགའ་བོ་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་མཱ་དད་ཀྱང་རབ་ཏུ་མི་འབྱུང་ངམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པོ་ལས ་བཀའ་ལས་འདའ་བར་བྱ་མ་ནུས་ནས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་འཆི་ལོ།། ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ལྟ་བུའོ།། བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལཱས་ཀྱང་རྒལ་ཞིང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རྔའི་དབྱངས་ལྟ་བུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་གཡུལ་དྲོར ་འཐུབ་མོ་བཀྱེ་བ་ལས་གཞན་དྲག་ཕམ་ནས་རྒྱལ་བར་འགྱུར་ན་རྒྱལ་བའི་མཚན་མར། དང་བོ་རེ་རྔའི་སྒྲ་འབྱིན་པོ་ལྟ་བུར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་བདུད་དང་མུཾ་སྟེགས་ལ་སོགས་པ་ལས་རྒྱལ་བར་བྱས་ནས་དང་པོ་ཉིད ་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་སྒྲ་ཕྱུང་བས་ན་རྔའི་སྒྲ་དབྱིངས་སྙན་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱའོ།། བསྟོད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་མྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་བགྱི་བའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ན་གཞན་དག ་གིས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཆོས་བསྟན་པ་ནི་དགེ་བར་གསུངས་པའོ།། ལེགས་པར་བཤད་པའོ།། ཞེས་བསྟོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མཐོས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་ན་མི་བགྱིད་པ་ཞེས ་བྱའོ།། སྨྲད་པང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ནུམ་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་དེ་ནི་ཉེསོ་ཞེས་གཞན་དག་གིས་སྤྱད་ཀྱང་དམས་སོ་སྙམ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་མ་ནུམ་པ་ཞེས། ་།། དྨ་སྤྱད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིནན་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཙྪེད་དུ་རྨུགས་པ་ཕྱིར་རོ།། སྒྲ་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ། སྐད་པཱ་ནི་ལུང་བསྟན་པ།། ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་རྒྱལ་པོ་མིན་པོ་དག་མ་འོངས་པ་ན་འདི་ལྟར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་ལུང་སྟོན་པར་ན་བརྡ་སྤྲད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དུས་གསུམ་དུ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལུང་སྟོན་པ་ནི་བརྡ་སྤྲད་པ་ཐམས་ཅད ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ནིས་བྷ་སྟེ། ཧཱུཾ་མ+Wཱར་དུ་སྟེ་གསུམ་གྱི་དེ་ས་པོ་ཐམས་ཅད་འང་སྦྱིན་པོས་སྐྱེ་སེམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ནས་བྱའོ།། ་ཡང་ན་རིགས་པའི་གནས་ལཱ་ལྱ་སྒྲ་རིག་པའི་རིག་པ་ཐམས་ཙྪ་ལ་མཁས་པ་ནཱི་བཱརྡ་སྦེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅདདུ་ཞུགས་པ་ཞེས ་དེ་བས་ན་སྐ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ནིས་རྒྱན།། བརྗོད་དེ་མི་སྨྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཟུན་ཆག་པ་མེ་པོ་འི་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་དགོངས་པ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་རྫོག་པ ་ཆོས་འདི་འདྲ་བ་ཞིག་བརྗེད་པས་བཤད་དུ་མེད་དོ་ཞེས་བསྙེལ་བ་མེད་པས་ན་ཟུར་ཆགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཆོས་འདི་འདྲ་བ་ཞིག་བཤད་པར་བྱའོ།། ཞེས་དགོངས་པ་ལ་བཤད་པའི་དུས་ན་བསྙེལ་ནས་མ་བཤད་པ ་མངའ་བས་ན་ཟུར་ཆག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདུལ་བའི་བྱ་བ་ལ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཚངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདུལ་བའི་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་བསྐྱེད་པ་དང་བསྐྱེད་པ་རྣམས་འཕེལ ་ཞིང་བལྟས་པར་བྱ་བ་དང་། འཕེལ་ཞིང་བལྟས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱ་བ་ནི་འདུལ་བའི་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདུལ་བའི་བྱ་བ་རྣམས་ལ་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་ཡོལ་བར་དེ་དག་གི་དོན་ཇི་ལྟར་བྱ་ཞེས་དུས་ཐམས་ཅད་དགོདས ་པ་ཉེ་བར་གཞག་པས་ན་ཚང་བ་ཞེས་བྱའོ།། རྙེད་པ་དུང་བཀུར་སྟི་ལ་མཱི་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་མི་ཆགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྙེད་པ་ནི་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པའོ།། བཀུར་སྟི་ནི་བསྟོད་པ་དང་ཕྱག་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ལ་མྱ ་ཆགས་མ་ཞེན་པས་ན་མུ་ཆགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཇིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཞུམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་འཆད་པའི་དུས་ན་མུ་སྟེགས་པས་བརྒལ་ན་མི་ཐུབ་པའོ་སྙམ་པའི་འཇིགས་པ་མི་མངའ་བས་ན་མི་ཞུམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་མི་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་དགའ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་འཆད་པ་མཛད་ཀྱང་ཐོག་སྐྱོ་བོ་དང་སྐུ་ལ་མི་བདེ་བ་མི་མངའ་བས་ན་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། རིག་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རྒྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། རིག་པའི་གནས་ལྔ་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་འཆད་པ་མཛད་པ་ན་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་ལ་དྲོན་དེ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐ་བ་དང་བཅས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས ་ཅན་གང་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཐ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཅས་པའི་སྒྲས་ནི་ཐུ་བ་མེད་ཡང་བསྡུའོ།། སེམས་ཅན་ཐ་བྱ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱོད་པའི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ།། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ ་རྣམས་ལ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བརྟས་པ་དང་། འཕེལ་བར་བྱེད་དེ་དེ་བས་ན་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱུན་མ་ཆད་པའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆད་པ་ནི་བར་དགའ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཆོས ་བཤད་པར་བྱའོ།། བར་འགའ་ནི་མི་བཤད་དོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་མེད་པར་རྒྱུན་དུ་འཆད་པར་མཛད་པས་ན་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ་ལན་ཅིག་བཤད་ནས་རྒྱུན་བཅད་དེ་ཐག་གི་ཙམ་གཞེས་ནས་ཡང ་འཆད་པ་མཛད་པ་མེད་ཀྱི་ཚིག་དང་གསུང་གི་རྒྱུན་མ་འཆུད་པར་མཛད་པས་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོལ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆང་པ་ནི་ཚིག་དང་ཡི་གེ། ་དང་མིང་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་འཆད་པར་མཛད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཚིག་དང་མིང་དང་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་མང་བཱི་སྒོ་ནས་འཆིད་པར་མཛད་པས་ན་རོལ་པ་ཞེས་བྱའོ།། གསུང་གཅིག་ལ་སྒྲ་མང་པོའི་རིག་པ་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་དབྱངས་ཐམས ་ཅད་རྫོགས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུང་གཅིག་ཕྱུང་སྟེ་གསུང་གི་རང་བཞིན་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་མོད་ཀྱི་གཅིག་པོ་དེ་ལས་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་། མི་དང་བྱོལ་སོང་དང་། ཡི་དགས་ལ་སོགས་པ་སོ་སོའི ་སྒྲ་དང་སྐད་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་མཐུན་མཐུན་དུ་སོ་སོར་ཐོས་པས་ན། དབྱངས་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཅིག་གི་དོན་མང་པོ་ཆུད་པ་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མགུ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས ་པས་མི་རྟགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་གཅིག་བསྟན་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སོ་སོའི་སེམས་ཆོས་ཀྱི་དོན་གང་དང་གང་ལ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང ་པོ་ཚིམ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མགུ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་དམ་བཅས་པའི་ཕྱིར་མི་སྨད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དང་པོ་ཇི་ལྟར་དམ་བཅས་པས་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མི་མཛད་པས་ན་དམ་པ་ལས ་ཉམས་སོ་ཞེས་གཞན་གྱིས་སླད་དུ་མེད་པས་ན་མི་སྨད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་བཅོམ་ལྡན་འོངས་ཀྱིས་ངའི་ཆོས་མཉན་ཏེ་བསྒྲུབས་ནུ་དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པཱར་འགྱུར་རོ་དམ་བཅས་པ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་མཉན་ཏེ་བསྒྲུབས་ན་དམ་བཅས་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པས་ན་མི་སྨད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐོབ་པའི་དུས་ལ་བབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གནས་གང་དུ་དུས་གང་གི་ཚེ། ་སེམས་ཅན་གང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་དུས་ལས་བབ་ན་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་ཡོལ་བར་སྨིན་པར་མཛད་པས་ན་མི་གཡོ་བར་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བྱས་ན་མདོ་གཞན་དག་ལས་ཀྱང་དྲིས་ཀྱང ་ཁ་ཅིག་མ་བཤད་པ་ལ་མ་དྲིས་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ཚོད་དུ་གསུངས་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།། མི་རིགས་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཚོད་ལྔ་ནི་རིངས་པ་དང་བརྟབས་པོར་འཆད་བུ་མི ་འ་བས་ན་བརྟན་པ་ཞེས་བྱའོ།། རིང་བ་དང་ཉེ་བའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཚུངས་པས་ཐོས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ལ་གསུངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་འཆད་པའི་གསུང་ཕྱུང་བ་ན་འཁོར་ཉེ་བ ་འབའ་ཞིག་གིས་ཐོས་ཀྱི་འཁོར་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པས་མི་ཐོས་པ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ཇི་ལྟར་དྲུང་ན་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དུ་མའི་ཕ་རོལ་ཏུ་གནས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་འདི་དང་འདྲ་བྱར་ཐོས ་པས་ན་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་གསུང་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྔོས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པའི་དུས་ན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཁོང་དུ ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྒྱ་མཚོ་དང་རི་རབ་དང་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་དཔེར་བཞག་ནས་དེ་དང་སྦྱོར་ཞིང་འཆད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། བཤད་པའི་བདག་ཉིད་ཆེ་བ་ལ་ཚིགསུ ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆད་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཆེ་ཡོན་ཏན་ཆེ་བར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བཞིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚིག་དང་རྩ་བ་རབ་ལྡན་བསྟན་པ་དང་།། རྣམ་དབྱེ་ཐེ་ཙོམ་བཅད་པས ་སོ།། རྣམ་པ་མང་པོའི་རྗེས་འགྲོ་བ།། བརྗོད་པ་སྤྲོས་པས་ཤེས་པ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལྟར་ཆོས་འཆད་དེ། ཚིག་གིས་འཆད་པ་དང་། རྩ་བ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པས་འཆད་པ་དང་། ་བསྟན་པས་འཆད་པ་དང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བས་འཆད་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་དང་། རྣམ་པ་མང་པོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། བརྗོད་པས་ཤེས་པ་ལ་འཆད་པ་དང་། སྤྲོས་པས་ཤེས་པ་ལ་འཆད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་མདོ་སྡེ ་དག་ལས་འཆད་པར་བྱེད་དོ།། བཅས་པར་བྱེད་དོ།། རྣམ་པར་འཇོག་གོ། རྣམ་པར་འབྱེད་དོ།། རྣམ་པར་འགྲེལ་ཏོ།། གསལ་བར་བྱེད་དོ།། བཤད་དོ།། རབ་ཏུ་བསྒྲགསོ་ཞེས་འབྱུང་བ་དང་། རཱི་མ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ནི་འབྲེལ་པ ་ལས་ཇི་ལྟར་སྦྱར་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། ཚིག་ནི་བརྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དད་པའི་རྗེ་སུ་འབྲང་བའི་གང་ཟག་ལ་རིགས་པ་དང་། མ་སྦྱར་བ་ཚིག་དང་ཡི་གེས་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འརྨེད་པ ་ནི་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྩ་བ་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་ནི་བཅས་པ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་སྒྲ་ནི་རིག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་འབྲང་བའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་མངོན་སུམ་དང་རྗེསུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས ་དང་ལྡན་པའི་རྩ་བྱ་སྟོན་ཅིང་འཆད་པར་བྱེད་པ་ནི་བཅས་པ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། འགྲོལ་བ་ནི་བསྟན་པ་དང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། ཐེ་ཚོམ་བཅད་པ་དང་རིམ་བཞིན་ནོ་ཞེས ་བྱཱ་བ་ལྱ། དང་པོ་ཉིད་དུ་མདོ་ཙམ་དུ་དགོད་ཅིང་མདོར་བསྡུས་ནས་བསྟན་པ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་རྒྱསྐྱེ་པར་བཤད་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་གང་དང་གང་ལུ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས ་ཀྱི་ཐེ་ཙོམ་བཅུད་ཅིང་གསལ་བ་ལ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། གསལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆད་པ་ན་དོན་དང་ཚིག་གསལ་པར་འཆད་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་གསལ་བྱར ་མཛད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར་གསལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ངེས་པའི་མཐུའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་རྣམ་པ་མང་པོ་དང་ལྡན་པས་སྟོན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ངེས་པའི་མཐུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག ་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་འཚོད་པ་ན་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་སྤྲོས་ཏེ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་བསྣན་ཅིང་སྟོན་པ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། བཤད་པ་ནི་བརྗོད་པ་ཤེས་པ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྗོད་པ་ཤེས་པ་ནི་གླེངས་པ་ཤེས་པའི ་གང་ཟག་ལ་བྱ་སྟེ། གླེངས་པ་ཤེས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་དོན་མདོར་བསྡུས་ནས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རབ་ཏུ་བསྒྲགས་པ་ནི་སྤྲོས་པ་ཤེས་པ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་གྲངས་དུ་མར་རྒྱས་པར་བཤད ་ནན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་ནི་སྤྲོས་པས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ཞིབ་ཏུ་སྤྲོས་ཏེ་བཤད་པ་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་འདི།། གང་ཕྱིར་འཁོར་གསུམ་དག ་པས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པའི་བཤད་པ་བརྒྱད་པོ་འདི་དག་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཤད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་པར་འདོད་དོ།། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་དག་ཅེ་ན། འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག ་བས་ན་རྣམ་པར་དག་དྷའོ།། འཁོར་གསུམ་ནི་གང་གིས་སྟོན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་སྟོན་པ་དང་། གང་ལ་སྟོན་པའོ།། ཉེས་པ་དག་དང་བྲལ་བ་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཁོར་གསུམ་ཡོངསུ་དག་པ་ལ ་ཡང་ཉེས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་སྤངས་པས་ན། འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ཉེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་བརྒྱུད་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའོ།། གླང་གི་སྟོན་ཅེ་ན། ཆོ་ག་དང་རྩ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས ་བུབྱ་གླང་གིས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་ཅེ་ན། ཚིག་དང་རྩ་བས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་དེ། དེ་ཡང་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བསྟན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར ་སྟོན་ཅེ་ན། བསྟན་པ་དང་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། ཐེ་ཙོམ་གཅོད་པ་དང་རྣམ་པ་མང་པོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ། དེའང་རྣམ་པར་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ལ་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་དང་། རྣམ་པར་སྤྲོས་པས་ཤེས་པ་ལའོ་ཞེས་བྱ ་བ་ལ། གང་དག་ལ་སྟོན་ཅེ་ན། མདོ་ཙམ་དུ་གླེངས་པས་ཤེས་པའི་གང་ཟག་དང་། ཞིབ་ཏུ་སྤྲོས་པས་ཤེས་པའི་གང་ཟག་གཉིས་ལ་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཡང་རྣམ་པར་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། བཤད ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གིས་བཤད་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བཤད་པ་དང་། གླང་ལ་བཤད་པ་གསུམ་ཡང་ཉེས་པ་བརྒྱད་སྤངས་པས་ན་འཁོར་གསུམ་ཡོང་སུ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ལེ་ལོ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། ཉལ་བ་དང་འཕྲོས་པ་ལ་སོགསུ་པ་ལ་དགའ་བས་ཆོས་འཆད་པར་མི་སྤྲོ་བ་ནི་ལེ་ལོའོ།། དེ་ནི་ཉེས་པ་གཅིག་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའ་འོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མྱི་རྟོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ནི་མི་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནི་ཉེས་པ་གཉིས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྐབས་མི་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ལེ་ལྷོ་དང་མི་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་སློབ་མ་ལྔ་ཆོས་འཆང ་དུ་མི་བཏུབ་ཅིང་གཞན་ལ་ཆོས་འཆད་པར་མི་བྱ་བ་མི་ཚོལ་བ་ནི་སྐབས་མི་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ནི་ཉེས་པ་གསུམ་པ་སྟེ། དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཱི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེས་དོན་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཀྲི་བའི་དོན་གྱི ་མདོ་སྡེ་ནི་འཆད་ཀྱི། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་མི་འཆད་པ་ནི་ཉེས་པ་བཞི་པ་སྟེ། དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེ་ཚོམ་དག་ནི་མི་གཅོད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་འཆད་པ་ན་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན ་ཉིད་ལས་འཁོར་རྣམས་ཐེ་ཙོམ་དུ་གྱུར་པའི་ཐེ་ཚོམ་མི་གཅོད་པ་ནི་ཉེས་པ་ལྔ་པ་སྟེ། དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བྲལ་ན་ཡང་བརྟན་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ་བར་བྱས་ཀྱང་སློབ་མ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི ་ལྔཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་རྟོག་ས་པ། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་འཇོག་པར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ནི་ཉེས་པ་དྲུག་སྟེ། དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ངེས་པར་མྱི་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན ་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་འཇོག་པར་མི་བྱེད་པ་ནི་ངེས་པར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་བརྟན་པར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྐྱོ་དང་སེར་སྣ་ངེས་པ་སྟེ།། དེ་དག་གཏམ་ལ་ཉེས་པ་དགོངས། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བར་འགའ་ཆད། བར་འགའ་མི་འཆད ་པ་ནི་སྐྱོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནི་ཉེས་པ་བདུན་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་རྒྱུན་དུ་འཆད་པར་འཛད་པས་ན་ཉེས་པ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའོ།། ཁ་ཅིག་ལ་འཆད་ཁ་ཅིག་ལ་མི་འཆད་པ་ནི་སེར་སྣ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནི་ཉེས་པ་བརྒྱད་པ་སྟེ། ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་ལ་འཆད་ལ། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་མི་འཆད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་མངའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བརྒྱད་པོ་དེ་དག་ནི་ཆོས་འཆད་པའི་གཏམ་གྱི་སྐབསུ་སྐྱོན་དང་བར་དུ་གཅོད་པ་དང་། ཉེས་པ་ཡིན་པར་འདོད ་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མེད་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཤད་པ་བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཉེས་པ་བརྒྱད་མེད་པར་ཆོས་བཤད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཤད་པ་རྣམས་ལྀ། ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མ་ཟད་ཀྱི་དོན་ཡང་ཕུན་སུམ་ཚོགས ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་རྩོ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དད་དང་དགའ་དང་བློ་རྒྱུ་བས།། དེ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བཤད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཆོས ་སོ།། དེ་དག་མདོ་ལས་ཀྱང་ཆོས་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཐོག་མར་ཡང་དགེ། བར་དུ་ཡང་དགེ། ཐ་མྱུར་ཡང་དགེ། དོན་བཟང་ཡི་གེ་བཟང་། གཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། རྣམ་པར་དག་པ། ཡོངས་སུ་དག་པ། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཡང་དག་པོར་སྟོན་ཏོ།། ། ་ཞེས་འབྱུང་བ་དེ་དག་གི་དོན་བཤད་པ་དེ། དེ་ལ་མཉན་པའི་དུས་ན་དད་པ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཐོག་མར་ཡང་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བསམ་པའི་དུས་ན་དགའ་བ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་བར་དུ་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། བསྒོམ་པའི་དུས་ན་བློ་དང་ཤེས ་རབ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཐ་མར་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དུས་གསུམ་དུ་ཡང་དགེ་བས་ན་ཆོས་འདི་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་གཉིས་དང་ནི་རབ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་དང་དོན་པ་གཉིས་སྟོན་པས ་ནདོན་བཟང་པོ་ཞེས་བྱའོ།། རབ་བཟུང་བ་ནི་བཟུང་བླ་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ཚིག་དང་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱང་གཟུང་སླ་བ་དང་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱང་གཟུང་སླ་བ་དང་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དང་། ཡི་གེ་སྟོན་པས་ན་ཡི ་གེ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་བཤྭད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསྟན་ཏོ།། ཚངས་སྤྱོད་ཡོན་ཏན་བཞི་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚངས་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། མདོ་དག་ལས་ཀྱང་ཚངས་པར་གྱུར་བསིལ་བར་གྱུར། མྱ་ངན་ལྔས ་འདས་པར་གྱུར་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་འཕགས་པའི་ལམི་ལ་ཚངས་པ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཕགས་པའི་ལམ་དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཆོས་འདི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་ཡོན ་ཏན་བཞི་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་ཡང་མི་ཚུངས་གཅིག་པུ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་དང་མོ་མཚུངས་བྱ་བའི་དོན་ནི་གཞན་དང་ཐུན་མྱོང་དུ་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་དེའངོ་ཆོས ་འདྲི་འབའ་ཞིག་ལ་ཡོད་ཀྱི། འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པ་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ལ་མེད་པས་ན། གཅིག་པུ་ཞེས་བྱའོ།། ཁམས་གསུམ་ཉོན་མོངས་སྤོང་བས་རྫོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་ཡང་སྲིད ་པའི་རྩེ་མོའི་ཉོན་མོངས་པ་སྟོང་བར་མི་ནུས་པས་ན་རྫོགས་པ་ཞེས་མི་བྱའོ།། འཕགས་པའི་ལམ་འདིས་ནི་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་སྤང་བར་བྱེད་པས་ན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་བྱ ་ཞེས་བྱའོ།། རང་བཞིན་རྣམ་དག་ཅེས་བྱེ་བ་ལ། འཕགས་པའི་ལམ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་སྟེ། ཤེལ་དང་ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ཟག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ན་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་དྲི་མ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། འཕགས་པའི་ལམ་ངེས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ཡོད་པ་བྱསལ་ནས་སེམས་དྲི་མ་མེད་པར་བྱེད་ཅིང་ཟག་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ནི་མི་སྐྱེའི་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུང་ལ་སྐྱེ ་བས་ན་ཡོངསུ་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོངས་སྤྱོད་ཡོན་ཏན་རྣམ་བཞི་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། འཕགས་པའི་ལམ་དེ་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པཱ་བཞི་དང་ལྡན་པར་འདོད་དེ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་ནི་གཅིག་པུ་དང་། ཡོངསུ་རྫོགས་པ་དང་། རྣམ་པ་རུ་དྲག ་བ་དང་། ཡོངསུ་དག་པའོ།། དེ་ལ་ངང་པ་ནི་མོས་པ་ཡིད་ཆེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུས་དང་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མོས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་པ་ལ་ནི་དད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉན་པའི་ཚེ་དང་པ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ནི་ཐོག་མར་དགེ་བྱ་ཡིན་ནོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མགུ་བ་ནི་དགའ་བ་སྟེ་ཐོས་པར་ནུས་ཤིང་རིག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དོན་མཐོང་ནས་སེམས་པ་ལྔ་མགུ་བ་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་སེམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་འབྲས་བུ་འཐོབ་ཅིང་ཆོས ་ཀྱི་དོན་མཐོང་བར་ནུས་ཏེ། སེམས་པའི་དུས་ན་ཆོས་ཀྱི་དོན་མཐོང་ནས་དགའ་བ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་བར་དུ་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བློ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྒོམ་པའི ་དུས་ན་བློ་དང་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཐ་མར་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ནི། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ལས་ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་བཞི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།། དགོངས ་བ་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགོངས་པ་དང་ལྡེམ་པོ་དག་ལ་ཕྱེན་དུ་ཡོད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མི་སྐྲག་པར་བསྟན་པས་འཇུག་པར་བྱ། ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་ཡོད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་གང་ཟག་ཀྱང་མེད་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་ན་ནི་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ངག་སྐྲག་པར་འགྱུར་རོ།། སྐྲག་པར་གྱུར ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་མི་འཇུག་སྟེ། དེ་བྱས་ན་ཉོན་ཐོས་དག་མི་སྐྲག་ཅིང་བསྟན་པ་ལ་བཟུང་བ་དང་། ཆོས་ཡོད་པར་བཤད་པའི་སྒོ་ནས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཟུགསུ་ལ་སོགས། ་པའི་ཆོས་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་པར་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་དགོངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཀུན་བརྟགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གསུམ་ལ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་གཞན་དབདྨ་གི་རང་བཞིན་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གསུམ་ལ་དགྲོངས་ནས་མཚན་ཉིད་ལྔ་བཤད་དེ། དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེང་།། ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་རི་བོང་གི་ར་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཞན་དབང་གི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་ནས་མ་སྐྱེས་པ་དང་མི་འགག ་པ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་གཞན་དབང་རྣམས་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཞན་གྱི་མཐུ་ལུས་སྐྱེ་ཞིང་འགགས་པར་ཟད་ཀྱི། རང་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་ཞིང་རང་ཉིད་ཀྱིས་འགག་པ་མེད་པས་ན་མི་སྐྱེ་མི་འགག ་བ་ཞེས་གསུངསོ།། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནི་ནཱ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཡིན་བྱས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་གསུངས་སོ།། ཡང་ན་གང་དུ་མེད ་པ་དང་སྟོང་པ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་དག་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་པའོ།། གང་དུ་སྒྱུ་མ་དང་། སྨིག་སྒྱུ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་དག་ཀུན་ནི་གཞན་དབང་གི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་པ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལ ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གང་དུ་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། སྟོབས་དང་། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་དེ་དག་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས ་པའོ།། གཉེན་པོ་ལ་དགོངས་པོ་ནི་ཉེས་པ་འདུལ་པོའི་ཕྱིར་རིག་པར་བྱཱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་གཙང་བ་བསྒོམ་པ་བཤད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཉེས་པ་གདུལ་བའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་དང་། བྱམས་པ་བསྒྲིམས་པ་བཤད་པ་ནི་ཞེ་སྡང་གི ་ཉེས་པ་འདུལ་བར་བྱ་བ་ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་གསུངས་པ་ནི་གཏི་མུག་གི་ཉེས་པ་འདུལ་བར་བྱ་བ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་སྟེ། འདི་དག་ཉེས་པ་འདུལ་བ་ལ་དགོངས་ཞེས་བྱའོ།། དེ ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྟུན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྲིབ་བྱ་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར་མཆོག་གི་ཐེག་པ་རྣམས་གསུངས་པ་ནི་འོག་ནས་འཆད་དེ། བསྔགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚིགས་བཅད་རྣམ་པ་གཉིས་འཆད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དཔེར་ན་སྒྲིབ་པ་རྣམ ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་གཉེན་པོ་ལ་དགོངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གསུངས་པ་ནི་འོག་ནས་འཆད་དེ། དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཞེས ་བྱ་བའི་མདོ་ལས་བསྔགས་པ་དང་བཅུས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཤིག་འབྱུང་བའོ།། བསྔོ་བ་ལ་དགོངས་པ་ནི་ཟབ་མོར་བརྗོད་པ་ལས་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚིག་ཟབ་སྟེ། ཚིག་ཀྱང་གཞན་དུ་འབྱུང་དོན་ཀྱང ་གཞན་དུ་སྦྱིན་པཱ་ལ་ནི་བསྔོ་བ་ལ་དགོངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་སྙིང་པོ་མེད་ལ་སྙིང་པོར་རྟོག། བྱིན་ཅི་ལྡོག་ལ་རབ་ཏུ་གནས།། ཉོན་མོངས་པས་ནི་རབ་ཉོན་མོངས།། བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར ་ཞེས་སྨོས་ཏཱཾ། ཚིག་དྲེའི་ཐ་དྲ་ཀུར་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། འདོད་པ་ལྕིའི་ཡོན་ནི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དམ་པ་དང་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་ནི་སྙིང་པོ་མེད་ལ། སྙིང་པོར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། གཅིང་མ་དང ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ལ་རྟག་ཏུ་སྤྱོད་པས་སེམས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས ་བྱཱ་སྟེ། དེ་ལྟར་བྱས་ན་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་འདི་ལྟར་དགོངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིགས་བཅད་དེ་དེ་སྐད་འབྱུང་མོད་ཀྱི་དེ་ནི ་དོན་གཞན་དུ་དགོངས་ཤིང་འཆད་པ་སྟེ། དེའང་ཅི་དགོངས་ཤེ་ན། དེ་ནི་འདི་ལྟར་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྙིང་པོ་མེད་པ་ལ་སྙིང་པོར་རྟོག་པ་ནི་གང་གིས་མི་གཡེང་བ་ལ་གཙོ་བོའི་བློ་དང་མཆོག་གི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྙིང ་པོ་མེད་པ་ལོ་རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨུ་ས་ར་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ས་ར་ནི་སེམས་ཡུལ་ལ་འཇུག་ཅིང་། ཕྱིར་གཡེངས་པ་ལ་བྱའོ།། ཨ་སྭ་ར་ནི་སེམས་མི་གཡེངས་ཤིང་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། གང་ཟག་གང་གིས་མོས་པ ་སྤྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དྲོད་དང་སྤྱི་བོ་དང་བཟོད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་ལ་འདི་དག་དང་ནཱི་ས་དང་པོར་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་མཆོག་དང་དམ་པ་དང་། གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བློ་འཇོག་པ་ནི་སྙིང་པོ་མེད་ལ། སྙིང ་པོར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་མོས་པར་སྤྱོད་པའི་ས་བཞི་བསྟན་ཏོ།། གཡེང་བ་ནི་འབྱུང་བའི་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྀ། སེམས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་ཕྱིར་འབྱུང་ཞིང་ཞུགས་པར་འགྱུར་བ་ལ་ག་ཡེང་བ་ཞེས་བྱའོ། ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ནི་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་། གཙང་བ་དང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟེ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་སྟེ། མི་ཉམས་པའི ་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟག་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ནི་མི་རྟག་པའོ།། བདེ་བ་ལུས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ།། གཙང་བ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ནི་མི་གཙང་བྱའོ།། བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ནི་བདག་མེད་པ་སྟེ། རྟག ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལྕེ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་ས་དང་པོ་མཐོང་བའི་ལམ་ན་རྟོགས་པས་འདི་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། ། ་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ནས་སླར་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བློ་ལྡོག་ཅིང་ཉམས་པ་མེད་པས་ན་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་དང་པོར་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང ་ནས་དེ་ལུས་ཉམས་པའི་སེམས་མི་འབྱུང་བྱའི་ཕྱིར་རོ།། ཉོན་མོངས་པས་རབ་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཡུན་རིང་པོར་དཀའ་བི་སྐྱིད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་འབད་བྱས་ཉོན་མོངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་གཉིས་ནས་སུ་བཅུ་མུན ་ཆུད་བསྒོམ་པའི་ལམ་ན་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམས་པས་སྤང་བུར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབོད་པ་དང་བརྟུལ་བ་དང་། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དུ་མས་བདག་ཉིད་ཤོ་ཐང་བར་བྱས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི ་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་བསྒོམས་པའི་ལམ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མོས་པར་སྤྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཆོག་དང་དམ་པའི་བློ་ཡང་བསྐྱེད། མཐོང་པོའི་ལམ་དུ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི ་ཆོས་མི་རྟུག་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཡང་རྟོགས། བསྒོམ་པའི་ལམ་དུ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དུ་མས་ཉོན་ཡང་མོངས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བླ་ན་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལྡེམ་པོར་ངག་རྣམ་པར ་དབྱེ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་ལ་ཆོས་འཆད་ཕྱེ་ན་ཕྱེ་ན་ལྡེམ་པོ་དག་ཏུ་ཆོས་འརྒྱད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཁྱད་པར་མྱེད ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྡེམ་པོ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་ང་ཉིད་དེའི་ཚེ་ལྷག་མཐོང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་འམ། དེ་ཉིད་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། ་དེདྲེའང་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཅུང་ཟད་ཁྱད་པར་དང་བྱེ་བྲག་མེད་དོ།། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འདྲ་བ་ལ་དགོངས་ནས་ང་ཉིད་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། དོན་གཞན་གྱི་ལྡེམ ་པོའི་ངག་ནི་གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཇི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་གཞན་གྱི་ལྡེམ་པོ་དགྲ་ནི་མདོ་དགེ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ ་ཉིད་མེད་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་འགགས་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པའི་དོན་དུ་བལྟ་བ་མ་ཡིན་གྱི། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བཤད། གཞན་དབང་ལ་དགོངས་ནས་ནི་མྱ་སྐྱེས་པ་དང་མ་འགགས་པ་ཞེས་བཤད། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལ་དགོངས་ནས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས ་བའོ་ཞེས་བཤད་དོ།། དུས་གཞན་གྱི་ལྡེམ་པོ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་གང་དག་ལེ་ལོ་ཙན་དགེ་བ་ཆུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དུ་མི་བཏུབ་པ་དེ་དག་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ཟད་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། དུས་གཞན་ལ་དགོངས་ནས་སེམས་ཅན ་གང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བདེ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བནྡན་དུ་སྐྱེ་བར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པར་དེ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པོ། སྨོན་ལམ་བཏབ་མ་ཐག་ཏུ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་དེར་སྐྱེ་བར ་འགྱུར་བའམ། ཚེ་རྗེས་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེ་བ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དང་། དེའི་རྒྱུས་ནམ་ཞིག་ན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ལ་དགོངས་ནས་དེ་སྐད་དུ་བཀའ་སྩལ་པའོ།། གང་ཟག་གི་བསམ་པ་ལྡེམ་པོ་དག་ནི་གང་དགེ ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཉིད་ཁ་ཅིག་ལ་བསྟོད་། ཉུང་ངུས་མགུ་བ་ཁ་ཅིག་ལ་ནི་སྨོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་སྣོད་དུ་སྦྱར་ནིང་སྟོན་སྟེ། དེ་ལ་གང་ཟག་ཁ་ཅིག་དགེ་བའི་རྩེ་བ་བརླབས་པོ་ཆེ་ལ་དང ་པ་ཞིག་ན། དེ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བསྔགས་པ་ཆེར་བསྟོད་དེ་བཤད་དོ།། གང་ཟག་ལ་ལ་སྤྱོད་པ་ཞན་པ་ཞིག་སྟེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་ལ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས ་པའི་ཡོན་ཏན་སྨད་ནས་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཆེར་དད་པ་ལ་ནི་བསྟོད་དེ་བསྟན་པར་འགྱུར། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་ངུ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཆུང་ངུ་བསྔགས་ཤིང་བསྟན་པ་སྟེ། འདི་ནི་གང་ཟག་གི་སེམས། ་ལུ་དགོངས་པའི་ལྡེམ་པོའི་ངག་གོ། རྒྱས་པར་བསྡུས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ལས་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གྲོང་དུ་གཉེན་པོའི་ལྡེམ་པོའི་ངག་གི་སྐྱེབས་སུ་ཉེས་པའི་གཉེན་པོར་གང་བཤད་པ་ནི་གཉེན་པོའི་ལྡེམ་པོ་ངག ་གོ་ཞེས་བཤད་པ་ལས་སྒྲིབ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོརི་ཐེག་པ་ཆེན་པ་ཆེན་པོ་བཤད་པ་ཡང་གཉེན་པོའི་ལྡེམ་པོ་ངག་ཡིན་པའོ་ཞེས་གླེངས་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར་ཐུག་པ་ཆེན་པོ་བཤད་པ་གང་ཞེ་ན། རྒྱས་པར་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ ་བའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་ལ་བསྔགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་གཉིས་ཤིག་གླེངས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སྒྲིབ་པ་བརྒྱད་བསྟན་ཏོ།། ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱི་ནི་དེའི་བསྔགས་པ་བསྟན་པ ་ཡིན་ཏེ། སྤྱིར་ནི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ལྡེ་ཞིག་འབྱུང་ངོ་།། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལ་སྨོད་པ་དང་། ལེ་ལོ་ཉུང་ངུས་དགའ་བ་དང་།། ང་རྒྱལ་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང་། འགྱོད་དང་མཾ་ངེས་འབྱེང་བའོ།། ཞེས་བྱ་བཱ་ལཱ། སྒྲིབ་པ་བརྒྱད་ནི་སངས་རྒྱས ་ལ་སྨོད་པ་དང་། ཆོས་ལ་སྨོད་པ་དང་། ལེ་ལོ་དང་ཉུང་ངུས་དགའ་བ་དང་། ང་རྒྱལ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། འགྱོད་པ་དང་། མ་ངེས་པ་འབྱེད་པའོ།། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དེའི་གཉེན་པོར་མཆོག ་གི་ཐེག་པ་གསུངསོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྒྱད་པོ་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲིབ་པ་དེའི་གཉེན་པོར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གིས་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡི།། ཉེས་པ་ཐམས ་ཅད་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཟག་གླང་གིས་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ། བར་དུ་གཅོད་པའི་ཉེས་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་མཆོག་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། ཚིགས་བཅང་གཉིས་བསྔགས་པ་དང ་བཅད་པར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གླེངས་པ་ལས་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་བསྔགས་པ་ཚིགས་བཅོད་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏོ།། དེའི་ཕྱིར། གང་གིས་ཚིགས་བཅད་གཉིས་པོ་འདྲི།། དོན་དང་ཚིགས་དང་འཛིན་ཞུགས་ན།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་པ་སྨོས་སོ།། དེའི་དོན་ནི་གང་ཟག་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལ་སྨོས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། ཚིག་དང་དོན་བླངས་ཤིང་མི་བརྗེད་པར་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ། ་སེམས་ཅན་མཆོག་གི་བློ་ལྡན་ཞིང་།། བསྔགས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་འཐོབ་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་དོན་དང་ཚིགས་འཛིན་པ་ལ་ཞུགས་ན་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་བཅད་འཐོབ་པ་སྟེ་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་ནི་སེམས་ཀྱི་མཆོག ་འགྱུར་ཞིང་བློ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་གཅིག་གོ། བློ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགོངས་པ་དང་། ལྡེམ་པོ་ངག་ལེ་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁམས ་རྣམས་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁམས་འདིའི་སྐབསུ་རིགས་དང་སྔ་བོན་ལ་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་སྨིན་ཅིང་རྟས་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ་གཉིས་པའོ།། འཆི་བའི ་ཚེ་ནི་དགའ་མཆོག་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཚོ་ངའི་ཚེ་ཡང་ལུས་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སེམས་འཁྲུགས་བཞིན་པའི་འཚོ་བར་མི་འགྱུར་གྱི་ལུས་བདེ་བ་དང་སེམས་དགའ་བཞིན་དུ་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ ་གསུམ་པའོ།། ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ཚེ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཡང་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་གནས་གང་དང་གང་དུ་ཡང་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དི་ནི་རྗེ་སུ་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་པའོ།། ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དྲན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བཱ་ལུ། ཚེ་རབས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་ཅི་དང་ཅི་བྱས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དང་དྲན་པར་བྱས་ཏེ། འདི་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ་ལྔ་པའོ།། སངས་རྒྱས་དང་ནི་ལྷན་ཅིག ་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེར་ཡང་མ་ཟོད་ཀྱི་ཚེ་རབས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་པར་ནི་མི་འགྱུར་གྱི། རྟག་ཏུ་ཡང་སངས་རྒྱས་དང་འགྲོགས་ཤིང་ཕྲད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ་དྲུག ་བའོ།། ཐེག་པ་མཆོག་དག་དེ་ལས་ཉན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སངས་རྒྱས་དང་ཕྲང་ནས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ངག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཉན་པར་བྱེད་དེ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ་བདུན་པའོ།། བློ་དང་ལྡན་པས་མོས་པ་དང ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་ཏེ། བློ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་དགའ་བ་དང་། དད་པ་དང་མོས་པ་མང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ་བརྒྱད་པའོ།། སྒོ་གཉིས་མྱུར་དུ་བྱང་ཆུབ་འཐོབ ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་དང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་གཉིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྗེ་སུ་བསྔགས་པ་དགུ་པའོ།། དེ་ནས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་ནཱི་མི་ཐོགས་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རྗེས་སུ་བསྔགས་པ་བཅུ་པའོ།། དེ་ལ་མ་ངེས་པ་དབྱེ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་ངེས་པ་རྣམས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་འབྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྲིབ་པ་བརྒྱད་ལས། གང་དཀའ་བ་དེ་བཤད་དོ། ་མ་ངེས་པར་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་མཱཾ་ངེས་པ་དག་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལས་ཕྱིས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་ནས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་བསྒྲུབ་དགོས་པས། དུས་རིང་གི་ཚེ་གསུམ་ཙམ་གྱིས་སྒྲུབ་པ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བླངོ་སྙམ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བསྟན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་ནི་མ ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་དང་དབྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཐེག་པའི་མཆོག་བཤད་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པོ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བཤད་པས་ན་ཐེག་པ་མཆོག་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སངས་རྒྱས་ལ་སྨོད་པའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོ་རང་ཉིད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན ་ལྷག་མཐོང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྷག་མཐོང་ལ་སོགས་པའི་བསྒྲལ་པ་བཟང་པོ་དང་དུས་བཟང་པོའི་ཚེ་བྱུང ་བ་དང་སངས་རྒྱས་ཞིང་ཤེལ་གྱི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་སེམས་ཅན་ལ་རྟོག་པུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པོའི་སྐུ་ཚེ་ཡང་རིང་ལ་སྐུ་ལུས་ཀྱི་ཚད་ཀྱང་ཆེ་བ་ཡིན་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ ་བ་འདི་ནི་སྒྲ་སྐལ་ཆུང་བ་སྟེ། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཡང་མ་དག་པའོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཡང་རྡོ་དང་ཚེར་མི་དག་དང་ངམ་གྲོག་ལ་སོགས་པས་གང་བ། སེམས་ཅན་ཡང་མ་དག་པ ་སྟེ། སྐྱིགས་མ་ལྷའི་རང་བཞིན་ནོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སྐུ་ཚེ་ཐུང་ཞིང་སྐུ་ཚད་ཆུང་བ་ཡིནོ་ཞེས་སྨད་ཅིང་བརྙས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་བརྙས་པ་དེ་ནི་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཞིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་གནས ་ལ་བརྙས་པ་ནི་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞིང་ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཐོབ་པ་ལ་བོར་དུ་གཅོད་པས་ནི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ནོ།། སྒྲིབ་པ་དེའི་གཉེན་པོར་དེ་ཉིད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ལྷག་མཐོང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱ་སུ་འགྱུར ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐུ་སྐལ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དགའ་བ་དང་མགུ་བའི་སེམས ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི་བརྙས་པའི་སེམས་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ།། ཆོས་ལ་སྨོད་པ་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་གཉེན་པོར་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ན་གཟོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར། ་རཱྀ་ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འོ་དག་ནི་མཱ་རབས་གདོལ་པ་དང་། གདོལ་བུ་དང་བུད་མེད་དང་བྱིས་པ་དང་ཕྱུགས་རྫི་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་སྤྱོད་དུ་རུང་གི་ཞིང་ཀུན ་གྱིས་ཀྱང་བརྡ་སྤྲད་པར་ནུས་པས་རུང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་སླ་བ་ཡིན་སྙམ་ནས་ཆོས་ལ་སྟོང་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྨན་དུ་གྱུར་པ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ་སླད་ན་ངན་སོང་བུ ་ལྟུང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞིང་ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཐོབ་པ་ལ་བུར་དུ་གཅོད་པས་ན་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་གཉེན་པོར་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ན་གཟོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་ཆུད ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ལ་བསྙེན་བཀུར་མ་བྱས་ན་ནི་རྒྱལ་རིགས་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན ་གཤེགས་པ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ན་གཟོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པར་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་བཤད་པ་དང་ཆོས་འདི་དཀའ་བ་མང་པོས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་བརྙས་པའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས ་བརྙས་པའི་སེམས་ལྡོག་ཅིང་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།། ལེ་ལོའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོར་ནི་གང་བདེ་བ་ཅན་དུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་ན་དེ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་དྲི་མ་མྱེད་པའི་ཟླ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཚན་གཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང ་བླ་ནི་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ལེ་ལོ་ཅན་ལ་ལ་དག་གླེགས་བམ་ཀླག་པོ་དང་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ལྟ་ག་ལ་བྱེད་ཀྱི། སྨོན་ལམ་ཙམ་ཡང་མི་བདེ་བས ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མུཚན་ཙམ་ཡང་མི་བརྗིད་དེ། དེ་ཡང་དག་པའི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བར་བྱ་བ་དང་། ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། བར་དུ་གཅོད་པས་ན་སྒྲིབ་པའོ།། དེའི་གཉེན་པོར་གང་གིས་སངས་རྒྱས་སྣང་བ ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བདེ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་སྟེ། དེ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡོང་གང་གིས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཟླ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཚན་བཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྱུརརོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞོན་ཡང་གང་གིས་གཟུངས་འདི་བཀླགས་ན་མཚམས་མང་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་བྱེད་པ་དག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ ་བཤད་པ་དང་ལེ་ལོ་ཅན་ངག་སྨོན་ལམ་འདེབས་བར་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཚན་འཛིན་པ་དང་། གཟུངས་དགྲ་ཀློག་པར་བྱེད་དེ། དེའི་སྒོ་ནས་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྩོགས་པའོ།། དྲགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་གནས་ནུ་ནམ་ཞིག་ན ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་དང་། གཞན་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་ཅིང་མཚན་གཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྐྱེ་ཞིང་འཚང་རྒྱ་ན་ཉན་པ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྤྱད་ན་ལྟ ་གདོན་མི་ཟ་བར་འཚང་རྒྱ་ཞེས་ཉན་པ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་ལེ་ལོའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་རོ།། ཉུང་ངུས་མགུ་བའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོར་གང་ཁ་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་ལ ་སོགས་པས་སླང་ཁ་ཅིག་བསྔགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ལ་ལ་དག་དགེ་བོའི་རྩ་བ་ཆུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ཏེ། སྦྱིན་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་ཅིང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་ལོ་སོགས ་པ་དགེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་མི་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཙམ་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མི་འཐོབ་པོ་ཞེ ་སྨད་དོ།། སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ན་གང་ཟག་སེར་སྣ་ཅན་རྣམས་གཏོང་བ་ལ་ཆུང་ཟད་ཀྱང་མི་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱི་སེར་སྣ་དང་དབྲལ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པོ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་ཚོགས་པ་མཐོང་བའི་སྦྱོར་བ་འཐོབ་པར་བྱེད་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྔགས ་སོ།། འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྷག་པར་བསྔགས་པ་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་པ་ལྔའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆགས་ཤིང། ་གཏོང་མི་ཕོད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ། ཁམས་གསུམ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང་། འབྱོར་པ་ལ་མཆོག་དང་དམ་པར་འཛིན་པ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་འདས་པའི་འབྱོར་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་འཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ། བར་དུ་གཅོད་པས་ན་སྒྲིབ་པའོ། ་འི་གཉེན་པོར་སངས་རྒྱས་སྟྲཱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྡུག་པར་བྱེ་ཤད་དེ། འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་ས་གན་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་ལ་བྱས་ལཱ། ལཱུའི་ནཱ་རྦ་ཀ་ཙྪ་ལྀནྡྷ་ལ་སོགས་པོ།། རེག་ན་འཇམ་བུ་དང་ལྡན་པ་དྲུག ་ཡོད་དེ། དཔག་བསམ་ཤིང་གི་ཕྲེང་བས་བརྒྱན་པ་བདུད་རྩིའི་རྫིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ཁ་ཟས་རོ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་དག་ཟ་སྟེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱིས་བསྐལ་བའི ་མཐར་ཟོས་ན་ཡང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་དག་ཐོས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ངན་སྤྱུག་ཙམ་དུ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་འགྱུར་རོ།། ང་རྒྱལ་སྤྱོད་པའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན ་པོར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་སངས་རྒྱས་གཞན་དག་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྷག་པར་བསྔགས་པོ་གསུངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ལ་ལ་དག་ལོངས་སྤྱོད་དང་ཚེ་དང་མདོག་ལ་སོགས་པས་རྒྱགས་པ་སྟེ། དོན་དུ ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་དམ་པ་དང་མཆོག་ཏུ་འཛིན་ཏོ།། དེའང་དཔེར་ན་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་དང་མཐུ་ཆེན་པོ་དང་། ཕྱུག་པ་ལ་སོགས་པས་སྙེམས་ཤིང་བདག་ནི་གཟུགས་བཟང་པོའོ།། བལྟ་ན་སྡུག ་བཱའོ།། མཐུ་ཆེ་བའོ་སྙམ་ནས་ཀྱང་བདུག་ལྔས་ལྷག་པ་གཞན་མེད་དོ།། སྙམ་དུ་སེམས་སོ།། དེ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་དེའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པས ་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་གཉེན་པོར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་རྒྱས་གཞན་དག་གི་ཡོན་ཏན་ལྷག་པར་བསྔགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པོའི་སྐུ་ནི་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་འདྲ་བ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་དཔེ ་བྱེད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་བརྒྱན་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐུའི་མཐུ་ཡང་ཕྱག་གི་ཚིགས་གཅིག་ལ་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་དུ་མའི་མཐུ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་བསྔགས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྔགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། བདག ་ཅིག་སོ་སོའི་མཐུ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཆེན་པོ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ནས་ང་རྒྱལ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།། འགྱོད་པས་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོར་གང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་ན་དེ་ཐམས་ཅད ་མཐོ་རིས་སུ་འགྲོའོ་ཞེས་གསུངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལ་ལ་ཞིག་གིས་མི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་དང་། ཕྱིས་ཇི་ལྟར་བྱས་པ་དེ་སྡིག་པ་དྲན་ནོས་ད་ལྟར་བདག ་གི་སྡིག་པ་བྱས་པ་ནི་མི་རིགས་པ་དག་བྱས་ཏེ། བདག་དྲན་སོང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་འགྱོད་པ་སྐྱེའོ།། དེ་ལྟར་འགྱོད་པ་དང་མྱ་དྲན་གྱི་སེམས་དཀྲུགས་པས་ན་དགེ་བ་ལ་ཡང་མི་འཇུག་ཅིང་། འགྱོད་པའི ་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་བསྟེན་པར་མ་བྱས་པས་ན་དེ་ནི་སྒྲིབ་པའོ།། དེའི་གཉེན་པོ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་ཡང་མཐོ་རིས་སུ་འགྲོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་སྐད་ཐོས་པ་དང་འགྱོད་པ་དང་བྲལ་ཞིང་འགྱོད ་བ་གཏོང་བར་བྱེད་དོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་འདི་ལྟར་དེ་དག་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་མཐོ་རིས་སུ་སྦྱི་ནཱི། ཆུང་ཟད་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་བྱས་ན་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས། ཆུང་ཟད་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་ཡང་བྱས་ན་སངས་རྒྱས་དྲང་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་ལ་དང་པོ་སྐྱེ་ཞིང་དགེ་བ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིརརོ།། མ་ངེས་པ་དབྱེ་བའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོར་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་སུ་ལུང་བསྟན་པར་བཤད་པ་དང་། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པའོ། ་ཞེས་བྱ་བ། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་མ་ངེས་པ་དག་སྟོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་མ་ངས་པ་དག་སྤྲིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལས་ཕྱིས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཉན ་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱོང་དུ་བཅུག་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པོ་བཏིང་བ་ནི་མ་ངེས་པའི་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པ་བཏང་བ་ཉིད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པས་ན་སྒྲིབ ་པའོ།། དེའི་གཉེན་པོར་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་སུ་ལུང་བསྟན་པ་དང་། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ཟད་པར་བཤང་ངོ་།། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་པུཎྜ་རཱི་ཀ་ལས་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི་གསུམ་དུ ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དང་། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་འཚུང་རྒྱ་བ་མ་ཡིནི་ཡང་འཕགས་པ་ཀ་ཏྱ་ཡ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བར་ལུང་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟར་བཤད་པས་མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་རྣམས་འདི་སྙམ་དུ ་སེམས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ཟད་ལ་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་འཚང་རྒྱན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱས་དང་པོ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ཞུགས་པར་བྱའོ་ཞེས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།། ཁམས་ཐང ་རྒྱུརྒྱས་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་ཁམས་རྒྱས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་པུ་ཆེན་པོའི་རིགས་ལ་ཁམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐེགྲོ་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མོས་པ་དང་དང་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་རྟས་ཤིང ་སྨོན་པར་འགྱུར་བ་ལ་ཁམས་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྒྲིབ་པ་དེ་དང་བྲལ་བུས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མོས་པའང་འཐོབ་བོ་ཞེས་སྒྲིབ་པ་བརྒྱད་དང་བྲལ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དགའ་བ་དང་རུངས་པ ་དོང་མོས་པ་སྐྱེ་བའི་སེམས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒོ་གཉིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་དང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཏིངངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ནས་ན་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ།། གཟུང་ཀྱི་སྒོ་ནི་མི་ཟད་པའི་ཟ་མ་ཏོག་གི་གཟུངས་ལ་སོགས་པའོ།། ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚེ་འདི་ལ་བསྔགས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་འཐོབ་སྟེ། ཁམས ་རྒྱས་པ་དང་འཆི་བའི་ཚེ་དགའ་བ་མཆོག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།། ཕྱི་མ་ལ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དེ་རིམེ་གྱིས་ཁྱད་པར་གྱི་བྲེ་བྲག་འཐོབ་པར་རིག་པར་བྱའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚེ་རབས་ཕྱི་མ་ལ་རྗེསུ་བསྔགས་པ་བརྒྱད་འཐོབ་སྟེ། དེ་ལ་དུས་གཅིག ་ཏུ་ཅིག་ཅར་མི་འཐོབ་ཀྱི་རིམ་གྱིས་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དང་པོ་ལ་ཚེ་འདིར་ཁམས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནས་འཆི་བའི་ཚེ་ན་དགའ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནས་གར་སྐྱེ་བར ་འདོད་པ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུརརོ།། དེ་ནས་སྐྱེ་བ་དྲན་པར་འགྱུརརོ།། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནས་དེ་ལ་ཆོས་ཉན་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ནུས་དེ་ལ་ཆོས་ཉན་པས་བློ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་མོས་པ་དེང་ལྡན་པར་འགྱུརརོ།། དེ་ནས ་སྒོ་གཉིས་ཐོབ་པར་མཇུག་ཏུ་མངོན་པ་རོ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུརརོ།། ཡང་ན་རྗེ་སུ་བསྔགས་པ་དེ་དག་རིམ་གྱིས་ཐོབ་པར་ངེས་པ་མེད་ཀྱི་ཚོལ་བར་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཤད་པ་བསྔགས་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་སྟེ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ཡན་ཆད་དུ་ཆོས་བཙལ་བ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་ལ་ཡི་གེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཚིག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་དང་། དགོངས་པ་དང་ལྡེམ་པོ་དག་ལ་སོགས་པ་བཤད་ནས་ད་ནི་དེ་དག ་གི་མཇུག་བསྡུས་ཏེ་ཆོས་བཤད་པའི་བསྔགས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་ཏུ་བློ་གྲོས་མི་སྐྱེ་སྙིང་རྗེ་ཅན།། གླགས་པར་བསྒྲགས་དང་ཆོ་ག་ཤེས་རབ་ལྡན།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཛེས་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མེ་ལོག་པར་འཆད་པར་ནུས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ན་རབ་ཏུ་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། བར་འགའ་འཆད། བར་འགའ་མི་འཆད་པ་མེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་རྒྱུན་དུ་འཆང་བས་ན་མི་སྐྱོ་བོ་ཞེ ་བྱའོ།། ཁེ་དང་བཀུར་སྟི་འདོད་པའི་ཕྱིར་འཆད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་ཞིང་མཁས་པར་གྲགས་པས་ཚིག་འཇེབས་ཤིང་བཙུན་པས་ན་ལེགས་པར་བསྒྲགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས ་ཅན་གང་ལ་ཆོས་གང་བསྟན་པར་རིགས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་ལ་ཆོས་སྟོན་པས། ཆོས་གང་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ལྔ་ལྟར་ཆོས་འཆད་པས་ན་མཛེས་པར་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མ་ནོར་བར་བཟང ་པོ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དཔེ་ཅི་དང་འདྲ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་དག་ན་བརྗོད་པ་ལྡན་པ་ཉི་མ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཉི་མ་འཇིག་རྟེན་དག་ལ་ལྷན་པ་དང་དྲོ་བ་དང་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའི་ཆོས་བསྟན་པ་ཉི་མས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལ་ཕན་པ་དང་། སྣང་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྒྱུ་ལྔས་མཛེས་པར་སྨྲ་བ་ཉི་མ་ལྟ་བུ་ལྷན་པའི་བསྔགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་རྣམ་པ་ལྔ་ལྟ་བུར་ཆོས་སྟོན་པས་ན་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་ཆོས་སྨྲ་བ་ནི་མཛེས་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་པས་ཉི་མ་དང་འདྲ་བར་བསྔགས་ཏེ། དཔེར་ན་ཉི་མ་ཤར་ན་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ལ་ལྡན་པ་དང་། དྲོ་བ་དང་། སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བསྟན་པའི ་ཉི་མས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལ་ཕན་པ་དང་བདྲེ་བུ་སྣང་བར་བྱེད་པས་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་གུས་པ་མང་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཕྱིར་སྨྲ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བློ་གྲོས ་རབ་དང་ལྡན་པས་ན་འཁྲུལ་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཚོང་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཙོ་མ་ལོག་པར་འཆད་པར་བྱེད་པས་ན་བློ་གྲོས་རིབ་དང་ལྡན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། རྒྱུན་དུ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་འཆད་པ་ཡོད་པར་འགའ་འཆང་པར་འགའ་མི་འཆད་པ་མ་ཡིན་གྱི་རྒྱུན་དུ་འཆད་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་མི་སྐྱོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཟུང་ཟིང་མེད་པའི་སེམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལི། ཆོས་འཆང་པ་ཡང་སེམས ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་འཆད་ཀྱི། ཁེ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་སྩོགས་པའི་ཟང་ཟིང་ལ་སོགས་པས་འཆང་པ་མ་ཡིན་པས་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཞེས་བྱའོ།། འཇེབས་པའི་ཚིག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡོན ་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་གྲོགས་ཏེ། དེའི་ཚིག་ཀུན་གྱིས་མཉན་ཅིང་ཚིག་འཇེབས་པར་འགྱུར་བ་ན་གྲགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདུལ་བ་དང་མཐུན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་གང་ལ ་ཆོས་གང་བཤད་པར་རིགས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་ལ་ཆོས་དེ་འཆང་དེ། དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ཅན་ལ་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པས་ན་ཆོ་ག་རབ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་བཤད་པའི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགསོ།། ། ་བཤད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ། བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་ཅིར་འབྲེལ་ཅེ་ན། བདག་གིས་ཇི་ལྟར་བཙལ་བའི་ཆོས་གཞན་ལ་བཤད་ན་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་བཙལ་བའི་ཆོས་དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བདག་གིས ་བསྒྲུབས་ན་ནི་བདག་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐོས་པ་མང་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཉན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་གཞན་ལ་བཤད་པར་བྱའོ།། བདག་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་དགྲོ ་ཏེ། དེ་བས་ན་བཤད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལྔ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ཡང་མིག་ཡོད་པས་མྱུར་མེ་ལག་ན་ཐོག་པ་ནི་བདག་དང་གཞན་གཉི་གས་ཀྱང་ལམ་མཐོང་བར་འགྱུར་ལ་ལོང་བ་མར་མོ་ཐོག་པ་ནི ་གཞན་གྱིས་ལམ་མཐོང་བར་ཟད་ཀྱི་བདག་གིས་མཐོང་བ་ལ་མི་ཕན་ནོ།། དེ་དང་འདྲ་བར་ཇི་ལྟར་བཙལཱ་པཱའི་ཆོས་གཞན་ལ་བསྟན་ཏེ། བདག་གིས་མ་བསྒྲུབ་ན་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པར་ཟད་ཀྱི། བདག་ལ་ཕན་པ་མེད་དོ།། དེ་བས ་ན་ཇི་ལྟར་བཙལ་བའི་ཆོས་གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཆོས་བཤད་པར་བྱའོ།། བདག་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་བཤད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། སྒྲུབ་པ ་རྣམ་བུར་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་དྲུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་མདོ་སྡེ་ལས་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་དོན་ཤེས་བྷ་དང་། ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བྱ་དང་། མཚུངས་པར་སྒྲུབ་པ་ཆོས་ལ་རྗེས་སུ་སྤྱོད ་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་སྟེ། ཚིག་ལྔ་པོ་དེ་དོག་གི་དོན་ཚོགསུ་བཅད་པ་དྲུག་གིས་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་ཡང་དོན་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་པ་གཉིས་ནི་ཚིགསུ་བཅད་པ་དང་པོ་དང་གཉིས་པས་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དང་།། ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་གཉིས་ནི་ཚོགསུ་བཅད་པ་གསུམ་པ་དང་བཞི་པར་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་ལ་རྗེསུ་སྤྱོད་པ་ཚིགསུ་བཅད་པ་ལྔ་པ་དང་དྲུག་པས་བསྟན་ཏོ།། གང་ཟག་ཆོས་ལ་བློ་ལྡན་གྱིས།། བདག་མེད་གཉིས་སུ་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ ་བ་ལ། བློ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་གང་ཟག་ལ་ཡང་བདག་མེད་པ་གཉིསུ་ཤེས་ཆོས་ལ་ཡང་བདག་མེད་པ་གཉིསུ་ཤེསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ་གང་ཟག་དང་སྲོག་དང་བདག་ཏུ་བརྟག་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གང་ཟག་ཀྱང་གཟུང་བའི་ངོ་བོར་མེད་པ་དང་། འཛིན་པའི་ངོ་བོར་མེད་པས་བདག་མེད་པར་ཤེས། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གཟུང་བའི ་ངོ་བོ་མེང་བ་དང་། འཛིན་པའི་ངོ་བོར་མེད་པས་བདག་མེད་པར་ཤེས།། གཉིས་ལ་ལོག་དང་མ་ལོག་པ།། རྣམ་པར་སྤངས་པ་གསུམ་པོས་སོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཉིས་ནི་མེད་པའི་དོན་དང་ཡོད་པའི་དོན་ནོ།། ལོག་པའི་རང་བཞིན ་ཡང་སྤངས་མ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་ཡང་སྤངས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་གྱིས་མེད་པའི་དོན་དང་། ཡོད་པའི་དོན་གཉིས་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་གཉིས་ནི་གཟུང་དེ་དང་། ་འཛིན་པ་མེད་པས་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཉིས་ནི་གཟུང་བུ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ལ་བྱ་སྟེ། གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་འཛིན་མེད་པས ་བདག་དང་གང་ཟག་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་བདག་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་མེད་པས་བདག་མེད་པར་ཤེསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལོག་པ་དང་ཡང་དག་པར་སྤངས་པ་གསུམ་གྱིས་ནི་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་ལོག་པ་དང་ཡང་དག་པར་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཆིན་མ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་འཛིན་ངེ་འཛིན་གསུམ་གྱིས་ནི་མེད་པ་དང་། ཡོད་པའི་དོན་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཀུན་བརྟགས་རང་བཞིན་གཉིས ་མེད་པ་ལ་སྟོང་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་དང་གང་ཟག་གི་རང་བཞིན་མེད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིང་དང་མཚན་མ་དང་ཐ་སྙད་དང་། བརྡར་ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རི་བོང་གི་ར་བཞིན ་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཀུན་བརྟགས་རང་བཞིན་མེད་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཤེས་སོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། སྟོང ་པར་བསྒོམ་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངསུ་གྲུབ་པ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པཱ་ལ་སྨོན་པ་མེད་པང་མཚན་མ་མེད་པསོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་དབང་དང་ཡོངསུ་གྲུབ་པ་གཉིས་ཡོད ་དེགཉིས་ནི་སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཉིས་ཀྱིས་རིམ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་དབང་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པུ་སྐྱོན་ཅན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པས་ན་རང་བཞིན་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྨོན་པ་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་ཞེས་སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་རྟོགས་སོ།། ཡིངསུ་གྲུབ་པ་ནི་རང་བཞིན་ཡོད་ལ་སྨྲ་བ ་དང་བྱསམ་པ་དང་སྤྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བས་འདི་འདྲའོ་ཞེས་མཚན་མ་བྱེ་རྟག་ཏུ་རུང་བ་མ་ཡིན་པར་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཤེས་སོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་གསུམ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་གྱིས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་གཞིའི་ཚེ་ན། བསྒོམ་པས་འཇིག་རྟེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལུས་འདས་པའི་ལམ་ལྟ་བལྟོས་ནས་ནི་ལོག་པ་དང་མ་ལོག་པར་གཞག།། ་དེ་ལ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སར་མ་ཞུགས་པ་འཇིག་རྟེན་པ་ལས་བལྟོས་ནས་ནི་མ་ལོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལས་བལྟོས་ནས་ནི་ལོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པས་ན ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བུ་ལ། ལྡོག་པ་སྤངས་པ་ཞེས་འཆད་དེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ན་དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་གསུམ་བསྒོམས་ཏེ། དེ་གསུམ་ལ་བསྒོམས་པའི་རྒྱུས་སུ་དང་པོ་ཐོབ་ཅིང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ཡང་མ་ཡིནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་ལོག་པ་སྤངས་པ་འཆད་དེ། ཏིང་ངེ ་འཛིན་དེ་གསུམ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་ཅིང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་ཤེས་པས་ན་ཆོས་ཀུན་ལ།། གཟིངས་དང ་འདྲ་བར་རྟོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཉན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིས་རྟོགས་པ་ནི་དོན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དོན་ཤེས་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པ་ལུས་གསུངས་པ་བཞིན ་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟིངས་དང་འདྲ་བར་རྟོག་སྭཱ་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་བོ་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཟིངས་བཅའ་ཞིང་གྲུ་ལ་སོགས་པའི་གཟིངས་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཆུ་བློ་བརྒལ་ནས་གཟིངས་ངོར་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དོན་རྟོགས ་བར་བྱ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དམ་པ་ཚྭ་མཉན་ཅིང་། བསམ་པོ་ལ་སོགས་པ་བྱ་བ་ཡིན་ལ་དོན་རྟོགས་ནས་ནི་དེ་དག་ཀྱང་འདོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན་གཟིངས་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པ ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་ཏེ། དེ་ཡན་ཆད་དུ་དོན་ཤེས་པ་བསྟན་ཏོ།། ཐོས་པས་དགའ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཤེས་པས་ནི་ངེས་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཐོས་པ་ཙཱམུ་གྱིས་ཀྱང་ཆོག་པར་མི་བྱའི་ཇི་ལྟར་ཐོབ ་ཆོས་དེ་དག་མ་ནོར་བར་རིག་པར་བསམ་དགོས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐོས་པས་འཛིན་པ་སྤངས་ནས་བསམ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་གུས་པ་བསྐྱེད་ཅིང་སེམས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་སོ་སོར་འགྲོ་བའི་ཤེས་པ་ཡིས།། དེ་བཞིན་གཉིས་པོ་རབ་རྟོགས་ན།། དེ་ཡི་ཤེས་པ་རྫོགས་བྱའི་ཕྱིར།། ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ།། སོ་སོར་འགྲོ་བ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་བྱ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་བའི་དུས་ན་མཉན ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དོན་ཤེས་པ་དང་། བསམ་པའི་དུས་ན་ཆོས་ཤེས་པ་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་གཉིས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་རྫོགས་ཤིང་དག་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་ལ་སོགས་པ་ལ་བསྒོམ་པ་འཇུག་པ་ནི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནས་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་པ་ནི།། བླ་མེད ་འཇིག་རྟེན་འདས་པ་སྟེ།། དང་པོ་ཡི་སྟེ་མཉམ་པ་ནི།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སེར་བསྒོམ་པ་ལ་ཞུགས་པའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་འོག་ཏུ་ཡེ་ཤེས ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡེ་ཤེས་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་འཇིག ་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་མེད་པས་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་པ་གཞན་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་སུ་ལ་ཡང་མེད་པས་ན་བླ་ནི་མྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའང་གང ་གི་ཚེ་འཐོབ་ཅེ་ན་ས་དང་པོ་ལ་འཐོབ་སྟེ། ས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་དུས་ན་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་ཚེ་ས་དང་པོར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།། དེ་བས་ནི་བསྒྲུབས་པ ་མཚུངས་པར་བསྒྲུབས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་དང་པོར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམས་དང་སྐུ་དང་གསུངས་དང་ཐུགས་མཉམོ་ཞིང་མཚུངས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། མཐོང་བས་སྐྱེང་བའི་ཉོན་མོངས་དག། ཐམས་ཅད ་ཟད་པར་བྱས་ན་སུ།། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར།། བསྒོམ་པ་ལ་ནི་འཇུག་པཱཪྻ་ཁྱ་བ་ལ། དེར་ས་དང་པོར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ནས་མཐོང་བྱས་སྤོང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར ་སྤངས་ཏེ། ཟད་པར་བྱས་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སོ་གཉིས་ནས་ས་བཅུའི་བར་དུ་བསྒོམ་པ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་བསྒོམ་པའི་ལམ་ནི་ཡེ་ཤེས་གང་ལ་བསྒོམ་པ ་དང་། ཡེ་ཤེས་གང་གིས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་བསྟུན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རྟོག་དང་རྣམ་མི་རྟོག། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཏེ་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད།། དེ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་སྤྱོད།། ལྕུག་མ་དྲུག་གཱི་སུ་ལའོ་ཞེས་བྱ། ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་གང་གིས་སོ་སོའི་སྦྱང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་འདི་ཡིན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་འདི་ཡིན། སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ།། རྣམ་པ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གང་གིས་ས་ཐམས་ཅད་ན་མཁའ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སོ་སོའི་དྲི་མ་སྦྱོར་ཞིང་། མ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་གཉིས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་དེ། རྣམ ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བ་དང་ངག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་ཕན་ཚུན་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བས་ན་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ ་བྱའོ།། དེ་ལྟར་ན་ས་གཉིས་ནས་སཱ་བཅུའི་བར་དུ་ཡེ་ཤེས་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་སུ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ནི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་སྤྱོད་པ་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུན་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ ་ལོ། ཡེ་ཤེས་གཅིག་གི་རྗེས་ལ་ཅིག་འབྱུང་ཞིང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ། ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་ལ་དག་པ ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་། དེའི་རྗེས་ལ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུར་རྒྱུནུ་མི་གཅོད་པའོ།། བསྒྲུབ་པ་ལ་ཕྱག་ཡོད་པའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ ་བག་ཡོད་པར་བྱས་པ་དང་། བསྒྲུབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་གྱི། བག་མེད་པོའི་གནས་སྐྱེ་བྲོ་མི་སྲུན་པ་དང་། འཆེ་བའི་ཡོ་བྱད་དཀོན་པ་དང་། སྟག་གཟིགས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་གདུག་པ་ཡོད་པའི་གནས་སུ་བསྒྲུབ ་ན་སྲོག་ལ་འབབ་པར་འགྱུར་གྱི། སྒྲུབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ང་སུ་ན་ཇི་ནས་བག་ཡོ་པའི་གནས་སུ་བསྒྲུབས་ན་ལེགས་པས་བག་ཡོད་པའི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་དོ།། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། མཐུན་པའི་ཡུལ་ན་གནས་པ ་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བསྟེན་པ་དང་། ཡང་དྲུག་པོའི་སྨོན་ལམ་དང་། སྟོན་བསོད་ནམས་བྱས་པའོ།། ལེགས་པར་རྙེད་དང་ལེགས་པར་གནས།། ས་རབ་དང་ནི་གྲོག་པོ་རབ།། འབྱོར་རབ་ཡོན་ཏན་ཅན་གྱི་ཡུལ།། གང་ན་བློ་ལྡན་སྤྱོད་པའོ། ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅུད་འདིས་མཐུན་པའི་ཡུལ་དང་གནས་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་བསོད་སྙོམས་དང་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་རྙེད་སླ་བའི་ཡུལ་ལ་ནི་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྐྱེ་བོ་མི་སྲུན་པ་དང་གཅན་ཟན་ལ་སོགས་པ་གོ་དུག ་པ་མ་པའི་གནས་ལ་ནི་ལེགས་པར་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཤུ་བ་དང་མཛེ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ས་ལ་ནི་ས་ར་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྟ་བས་མཚུངས་པའི་གྲོགས་པོ་ལ་ནི་གྲོགས་པོ་རབ་ཞེས་བྱའོ།། ཉིན་པར་སྐྱེ་བོའི ་འཕྲུལ་ཉུང་བ་དང་། མཚན་མོ་ཅ་ཅོ་ཉུང་བ་ནི་འབྱོར་པ་རབ་ཅེས་བྱའོ།། ཡོན་ཏན་དེ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྗེསུ་མཐུན་པའི་ཡུལ་དང་གནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གནས་དེ་ལྟ་བུར་རྣལ ་འབྱོར་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གནས་ཤིང་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་བཞིས་བག་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ཤིང་རྟའི་འཁོར་ལོ་བཞི་ཚང་བར་ཡོད་ན་བག་བྱེད་དོ།། གང་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བ ་གནས་སུ་བྱེང་བར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་རྫས་མཐུན་པོའི་ཡུལ་ལ་གནས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བག་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་པས་གང་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བའི་གནསུ་བདེ་བར་ཕྱིན་པར་འགྱུརརོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ནི་ཆོས་གོས་དང་བསོད་སྙོམས་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྣལ་འབྱོར་པ་གང་ན་གནས་པའི་གནས་དེ་ན་འབད་རྩོལ་ཆེན་པོ་བྱ་མི་དགོས་པར་ཆོས་གོས་དང་ལྷུང་བཟེད་དང་བསོད ་སྙོམས་དང་ན་བའི་རྐྱེན་གྱི་སྨན་ལ་སོགས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་ཞིང་གཞན་དག་ཀྱང་ཆེད་དུ་འབུལ་བར་བྱེད་པའི་གནས་ནི་ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། མ་རུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བོ་མི་སྲུན་པ་དང་། མི་རྒོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ ་བྱའོ།། མི་བསྲུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅན་ཟན་དང་སྦྲུལ་གདུག་པ་དང་། སྦྲང་བུ་གདུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱའོ།། ས་རབ་ནི་ནད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནས་གང་ན་ཤུ་བ་དང་། མཛེ་དང་འབྲུམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ནད་འགྲོ ་བ་མེད་པའི་ས་དེ་ལས་ས་རབ་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གྲོགས་རབ་ལྡན་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་མཐུན་པའི་གྲོགས་པོའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་མི་མཐུན་པ་ནི་སར་པ་སྟི་པ་དང་མ་ཧཱ་སང་ཀྲྀ་ཏ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་དག ་དང་འགྲོགས་ན་དགེ་འདུན་གྱི་བྱ་བ་དོག་མི་འགྲུབ་ཀྱི། ཚུལ་ཁྲིམས་མཐུན་པ་དང་འགྲོགས་ན་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུརརོ།། ལྟ་བ་མི་མཐུན་པ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་མུ་སྟེགས་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཕྱོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་དག་དང་འགྲོགས་ན་རྩོད་པར ་འགྱུར་གྱི་བདེ་བར་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ།། ཉིན་པར་འདུ་བ་ཉུང་བ་དུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉིན་པར་ཡང་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་དང་བྱིས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བོ་འཕྲུལ་ཟག་ཉུང་བའོ།། ཟང་ཟིང་ཉུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ན་གནས་པའི་གན ་དེ་ན་ཕྱག་དྷར་ལ་སོགས་པའི་ལྕག་ལྕིག་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡོ་བྱད་བུར་བུད་མེད་པའོ།། མཚན་མོ་སྒྲ་ཆུང་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཚན་མོར་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པར་བྱེད་པ་ན་ཡང་། མི་དང་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་མཱི་གྲགས ་པ་སྟེ། མདོ་ལས་ཀྱང་སྒྲ་ནི་བསྡམ་གཏན་གྱི་ཚེར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ།། དེ་བཱས་ན་སྡང་ངུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཡང་མ་གའི་སུ་སྦྲུལ་ཏྱ་ཏུ་ཆེན་གྲག་པའི་གནསུ་གཟླ་བར་བྱ་རྟའི་སྨོས་ཏེ། དེ་བས་ན་སྒྲ་མེད་པའི་གནས་སུ་གནས་པར་བྱའོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་ཏུ་ཐོས་ཤིང་བདེན་པ་མཐོང་།། སྒྲ་དང་ལྡན་ཞིང་སྙིང་རྗེ་ཅན།། མི་སྐྱོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟེ།། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་བཅད་གཉིས་པོ་འདིས།། གང་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བའི་སྐྱེས་བུ ་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་སྟོན་ཏེ། ལུང་གི་ཆོས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་མ་ལུས་པར་ཐོས་པ་ནི་མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟོགས་པའི་ཆོས་བདེན་པ་བཞི་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཞི་བྱའོ།། ཆོས་སྟོན་པའི་དུས་ན ་མི་ངལ་མི་འགྱུར་བར་ཚིག་འཇེབས་ཤིང་བཟང་པོ་སྟོན་པས་ནི་སྨྲ་བ་དང་ལྡན་པས་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་གྱི། ཁེ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ཆགས་པ་མེད་པས་ན་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཞེས ་བྱའོ།། བར་འགའ་འཆུང་བར་འགའ་མི་འཆད་པ་མ་ཡིན་གྱི་རྒྱུན་དུ་འཆད་པས་ན་མི་སྐྱོ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་པ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་ནི་ཚིགས་བཅད ་གསུམ་པས་བདག་གི་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཟིན་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་དམིགས་དང་རབ་བརྟེན་པ།། ཐབས་རབ་དེ་དག་བསྟན་པ་ནི།། རབ་ཏུ་འཇུག་དང་རབ་འབྱུང་བ།། བྱདག་གིས་ཡང ་ངག་སྨོན་ལམ་མོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཡང་དགེ་བའི་སྨོན་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བྲག་ཆགས་ལ་སུ་རུང་སྟེ་ཅི་བསམས་པ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་དག་དོན་གཅིག། དེ་ལ་དམ ་པའི་ཆོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལ་སོགས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚེ་རབས་སྔ་མར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ལ་བརྟེན་པས་ན་རབ་ཏུ ་ན་བཱ་རྒྱས་སྷོ།། རྐྱོང་སྔོན་པ་མྦྷ་ན་དུས་ངྱས་སུན་ཀུནས་པོ་མཚན་མ་དང་། ལྷག་མྱོང་གསཛྙཱན་མྦྷ་དང་། ག་སྙོམས་ཅ་མཚན་མ་བསྒོམས་པས་ན་ཐབས་རབ་ཏུས་བྷཱཀྵྨ། དྭཀས་མྱ་བསྟན་པ་ནི་བྱཱ་ཀུ་ཀྴ་ང ་དན་ཕྱིའི་སྨོན་མ་སྨིན་ནོ་ནས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཽནནྡྷ་ཡང་དགེ་བའི་རྒྱུ་བ་ཅུང་ཟུང་རྗེམ་གྱིས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་ཏུ་མཉན་པར་བྱས་ནས་སེམས་པར་འདོད་བྱ་དང་། བསམས་ནས་པོ་སྒོམ་པར་འདོད་པ་ནས་ས་གོང་མ་གོངས ་དང་ཡོན་ཏན་གོང་མ་གོང་མ་རྣམས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཞེ་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ལ་རྒྱུན་དུ་བསྒོམ་པ་དང་གུས་པར་སྒོམ་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གོང་དུ་བཤད་པ་དེ་དེ་དག་དང ་ལྡན་པ་ནི་བདག་གིས་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་ཡིན་ཏེ། བདག་སྦྱང་བ་བྱས་པ་དང་། བདག་གིས་བསམས་པ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་སྟེ། བདག་ལས་སུ་རུང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཞི་གནས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ ་དུས་སུ་བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནམ་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པོ་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་སེམས་གཡེངས་པར་གྱུར་ན་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་བསྒོམས་ཏེ་འཁོར་བའི་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆིལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་བསམཱ་ནས་སེམས ་གཡེངས་པ་ལས་བློན་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ནམ་སེམས་རྨུགས་པ་དང་། ཞུམ་པར་གྱུར་པ་ན་ལྷག་མཐོང་གི་བསམ་པ་བསྒོམ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཏིང་འཛིན་གྱི་འབྲས་བུ ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བསམ་པས་སེམས་གཟེངས་བསྟོད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། ནམ་ཞུམ་རྒོད་སྤངས་ནས་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་ན ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་བསྒོམས་ཏེ། སེམས་མི་བསྐྱོད་པར་གཞག་པ་ཉིད་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མཾ་བསྒོམ་པའོ།། བྱ་བྱ་གཞན་ཡོད་ན་ཆུང་ངུས་མྱི་མགུ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་། ཐོབ་པར ་བྱ་བ་གཞན་དག་ཡོད་ན་དགེ་བ་ཆུང་ངུ་ཙམུ་གྱིས་ཆོག་པར་མི་འཛིན་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གུས་པར་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་འཆད་དེ་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་ལ་བསྒྲིབས་ཏེ། བསྒོམ་པ་ནི་གུས ་པོར་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། བར་འགའ་བསྒོམ་པར་འགའ་མི་བསྒོམ་པ་མ་ཡིན་གྱི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བསྒོམ་པ་ནི་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱའོ།། དགའ་དང་ལྡན་པར་སྐྱེས་པ་ནི།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགསུ་བཅད་པ ་བཞི་པས་ཚེ་རབས་སྔ་མཱ་ལྔ་བསོད་ནམས་བྱས་པའི་རྒྱུས་ཆོས་རྣམ་པ་ལྔའི་རྒྱུར་གྱུར་པར་སྟོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཚེ་རབས་སྔ་མར་དགེ་བ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ན་ཚེ་འདིར་མཐུན་པའི་ཡུལ་དང་གནས་ན་འདུག་ཅིང་གནས་པར ་དགའ་བར་སྐྱེའོ།། གང་གི་ཕྱིར་ཚེ་རབས་སྡོ་མར་དགེ་བ་བྱས་པ་དེའི་རྒྱུས་ཚེ་འདིར་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་སྤངས་ནས་དལ་བར་སྐྱེས་ཏེ། ངལ་བར་སྐྱེས་པ་ན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་འཐོབ་བོ།། ནད་མེད་པའི་རྒྱུ་དག་དང་། ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་བྱེད་པ་ཡང་།། སྔུན་དུ་བསོད་ནམས་བྱས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་ཚེ་རབས་སྔ་མར་བསོད་ནམས་བྱས་པ་དེའི་རྒྱུས་ན་མ་འདིན་ནད་མེད་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་སྟེ། ་རབ་གསུམ་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ་དེ་གསུམ་འཕེལ་བས་ཚེ་འདིར་ཅི་བསམས་ཤིང་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པ་སྟེ། དེ་བཱས་ན་དེ་དག་བསློབ་པ་ཡང་ཚེ་རབས་སྔ་མ་ཡ་བསོད་ནམས་བྱས་པའི་རྒྱུ་ལས་གྲུབ་པོ ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བཞི་པ་འདིས་ནི་བསོད་ནམས་བྱས་པ་རྣམ་པ་ལྔའི་རྒྱུར་སྟོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་5། ཚིགས་བནྡེ་བཞི་པ་འདིས་ནཱི་ཚྭ་རབས་སྣ་མོར་བསོད་ནམས་བྱས་པར་ཚེ་འདིར་ཆོས་རྣམ་པ་ལྔའཐོབ་པའི་རྒྱུར ་འགྱུར་བ་སྟོན་ཏེ། ཆོས་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་དགའ་བ་དང་། ངལ་བ.རི་སྐྱེ་བ་དང་། ནོད་མེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་པོ།། གང་གི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྒྱུས་མཐུན་པའི་ཡུལཱ་དང་། གནས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའོ་ཞེས་བྱ ་གུཧ། ཚེ་རབས་སྔ་མརུ་བསོད་ནམས་བྱས་པའི་རྒྱུས་ན་ཚེ་འདིར་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་མཐུན་པའི་གནས་དང་ཡུལ་ན་གནས་པར་མངོན་པར་དཀའ་སྟེ། མཐུན་པོའི་ཡུལ་ནུ་གནས་པར་མངོན་པར་དགའ་བ་ཡང ་ཚེར་ལ་སྔ་མ་ལེ་བསོད་ནམས་བྱས་པའི་རྒྱུ་ལས་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་རྒྱུས་དལ་བའི་རྒྱས་ན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་ཚེ་རབས་སྔ་མ་བསོད་ནམས་བྱས ་པ་དེའི་རྒྱུས་ན་ཚེ་འདིར་མཐའ་ཁོབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང་། འོ་ན་ལྐུགས་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བའི་མི་ཁོམ་པཱ་བརྒྱད་སྦྱངས་ནས་དྲལ་བ་སྐྱེད་དེ་དལ་བ་རྙེད་པ་ན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་དང་བརྟེན་པ་འཐོབ་བོ།། དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དམ ་པ་དང་། བསྟེན་པ་འཐོབ་པ་ཡང་ཚེ་རབས་སྔ་མ་བསོད་ནམས་བྱས་པའི་རྒྱུ་ལས་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་ཕྱིར་ནང་མེད་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུས་ན་བདག་གི་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། སྔོན་བསོད་ནམས་པས་གུས་པ་པའི་རྒྱུས་ན་ཚེ་འདིར་ནང་ཉུང་བ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་གསུམ་འཕེལ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམོ་ཇི་ལྟར་བཏབ་པ་བཞིན་དུ ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།། དེ་ལྟར་སྨོན་ལམ་འ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བྱ་ཡང་ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་བསོད་ནམས་བསགས་པའི་རྒྱུ་ལས་གྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ཚིགསུ ་བཅད་པ་གསུམ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་བའི་ཐབས་གཞན་ན་མེད་པར་ཚོགས་སུ་བཅང་པ་གསུམ་གྱིས་བསྟན ་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་མ་གཏོགས་པར།། གང་ཕྱིར་ཆོས་ནི་མེད་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལས་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་པ་གཞན་པར་ང་མི་སྨྲ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཅི་ལས ་དགོངས་ནས་དེ་སྐད་གསུངས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་ར་བྱེད་པའི་ཐབས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡིན་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་དུ་མ་ཁྱབ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་དུ་མ་འདུས་པའི་ཆོས ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྡུལ་ཙམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཁྱབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི།། དེ་དག་འབྱུང་བར་སངས་རྒྱས་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཆོས ་ཀྱིས་དབྱིངས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཁྱབ་སྟེ། འདོད་གས་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོད་དོ།། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ལ་མ ་སྐྱེ་མ་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱས་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། དོ་བས་ན་དེ་ལ་དགོངས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་པ་གཞན་པར་ད་མི་སྨྲའོ་ཞེས་བཀོ་སྤྲུལ་ཏོ།། ་གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ་ལ་སོགས་པའོ།། འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་པར་གནོན་པར་ད་མོ་སྨྲེ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་འདོད ་ཆགས་ལས་འབྱིན་པར་བྱེད་ཀྱི་འདོད་ཆགསོ་ལས་མ་གཏོགས་པར་འདོད་ཆགས་ལས་ཐར་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་གུད་ན་ཡོད་པར་ང་མི་འཆང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དུ་གཏི་མུག་ལ་སོགས ་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཆགས་དང་འདྲ་བར་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཏི་མུག་གིས་གཏི་མུག་འབྱིན་པ་ཡང་གཞན་པར་ང་མྱི་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ།། དེ་ལ་དགོངས་པར་བསྟན ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་སྐད་དུ་བཀའ་སྩལ་པ་དེ། ཇི་ལ་དགོངས་ཏེ་དེ་སྐད་གསུངས་ཤེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མ་གཏོགས་པ་ཆོས་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ལསཱ་གུད་ན་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ ་ཅོམ་ལྡན་འདས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཡང་དོན་དུ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་མ་སྐྱེས་མོ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ངེས་མ་ཁྱབ་པོའི་ཆོས་གླངྒཱ་ཡང་མེད་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངསྣ་ལས་ཆོས་ཤེས་བྱ་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གུད་དུ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ཉིད་ལའང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས ་བྱ་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་བྱས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མིང་འཐོབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོད་པས་འདོད་ཆགས ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མིང་བཏགསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འབྱུང་བ་ད་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་བའི ་ཆོས་ཉིད་དུ་བསྒོམས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུརརོ།། དེ་ལ་དགོངས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་པ་གཞན་པར་མི་སླའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། གཞན་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབུམ ་ལས་མ་རིགས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་གཅིག་སྟེ། གང་མ་རིགས་པ་དེ་བྱང་ཆུབ། བྱང་ཆུབ་དེ་མ་རིག་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་གཉིསུ་བྱར་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལ་དགོངས་ཏེ། དེ་སྐད་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་མ ་གཏོགས་པ།། གང་ཕྱིར་ཆོས་ནི་མེད་པ་སྟེ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མ་རིག་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་རུང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་པས་མ་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ནི་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ཉོན་མོངས་བཤད་པ་ལས།། བློ་ཅན་གྱིས་ནི་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་ཁྱབ་པས་ན་གོང་དུ་ཉོན་མོངས་པ་བཤད་པའི་སྐབསུ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་ཏོ་ཞེས ་སྤྱོད་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཅིག་པར་བཤད་པ་དང་འདྲ་བར་བློ་ཅན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་རིག་པ་དང་བྱང་ཆུབ་གཅིག་པར་བཤད་པ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ ་མོ་རིག་པ་ལ་ཡང་ཆོས་ཀྱིས་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་མ་རིག་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཉིས་སུ་རང་བཞིན་གཅིག་པ་ལ་དགོངས་ནས་མ་རིག་པ་དང་བྱང་ཆུབ་གཅིག་གོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ་དགོངས་པ་ནི་དེའོ།། ་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་དགོངས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོད་དུ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་འདོད་ཆགས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གཅིག་པར་བསྟན་པ་དེ ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་མ་རིག་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རང་བཞིན་གཅིག་པར་དགོངསོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད ་གཅིག་པར་བཤད་པ་ཡང་མ་རིག་པ་འགགས་ན་གང་ཞིག་ན་མ་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྱུར་བ་དང་། མ་རིག་པ་ལ་ཡང་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡོད། བྱང་ཆུབ་ལ་ཡང་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡོད་དེ། སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་མི ་འདྲ་བ་མེད་པས་ན་ཆོས་ཉིད་འདྲ་བ་ལ་དགོངས་ནས་མ་རིག་པ་དང་བྱང་ཆུབ་གཅིག་གོ་ཞེས་དགོངས་སོ།། འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱུང་བར་བཤད་པའི་དགོངས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་མང ་ཚུལ་བཞིན་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ནོ།། དེ་དག་དེ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར།། དེ་ཕྱིར་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་མི་དགེ་བ་སྡུག་བསྔལ་མང ་པོ་དང་ལྡན་པ། རིམས་དང་བཅས་པ། འཁྲུག་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་ན་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་། འདོད་ཆགས་ལ ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཡིན་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ལས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི ་རང་བཞིན་སྐྱོན་ཅན་དུ་རྟོགས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་དེ་ལས་དགོངས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས ་འབྱིན་པ་གཞན་པར་ཡང་ང་མི་སྨྲ་སྟེ། ཡང་ན་གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་དུ་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། ་བསྒོམ་པ་ལས་གྲུབ་པར་གྱུར་ན། འདོད་ཆགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ལས་དགོངས་ནས་འདོད་ཚོགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་འབྱིན་ཏོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས ་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྤོང་བར་ཚོགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱི་ས་ལྟ་ཞིང་འཁོར་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིནོ།། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡིད་ལ ་བྱེད་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཤིང་། འཁོར་བ་ལ་རྒྱབ་ཏུ་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཤིང་འཁོར་བ་ལ་རྒྱབ ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཚོགསུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ཕྱིར་ནི་དམྱལ་བའི་གནས་འཇུག་ཀྱང་།། སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོར་རྒྱལ་བའི་སྲས་ལ་གནོད་མི་འགྱུར།། ཞེས ་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་བྱུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དང་ཕན་པའི་ཆེད་དུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གནས་སུ་འཇུག་ཅིང་དམྱལྔ་བར་གནས་ཀྱང་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་པར་མ་དང་ཐ་མས་གནོད་པར་མི་འགྱུར་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས ་ཀྱི་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་དྲག་པོས་ཀྱང་དེའི་ལུས་དང་སེམས་ལ་གནོད་མི་འགྱུར་ཞིང་བླ་མེད་པའི་བར་དུ་གཅོད་པར་མི་འགྱུརརོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཞི་བའི་ཡོན་ཏནྡ་སྲིད་སྐྱོན་གྱིས་ཐོས་མར་བསམས་པའི།། དགེ་བ་རྟོག་པ་སྣ ་ཚོགས་བློ་ལྡན་རྣམས་ལ་གནོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཐེག་དམན་འཕངས་ཞེས་བྱ་བ་དང་པོར་བཤད་དེ། ཐེག་དུམན་འཕངས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་མྱ་ངན་འདས་པ་ཞི་བ་ལ ་བདེ་བ་དང་གྱི་ནོམ་པར་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བ་དང་། སྲིད་པ་སྟེ་འཁོར་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་ནི་བློ་ལྡན་བྱུང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྣ་ལ་སྩོགས་པ་ལ་བྱེ་བར་རྟོག་པ་ལ་གནོད་ཅིང་།། ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིན་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་དོན་ཚིགསུ་བཅད་པ་གཉིས་པས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བློ་ལྡན་ངག་ནི་དྲི་མེད་རྣམ་དག་སངས ་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ལ།། དམྱལ་བར་གནས་པ་ཐམས་ཅད་དུས་སུ་བགེགས་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་ལྡན་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས ་ཀྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་དེ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཚོགས་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྣམ ་པར་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དྲི་མཱི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན། རྣམ་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅནྡ་དམྱལ་བ་ན ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཀྱང་མངོན་པར་འཚང་རྒྱུ་བར་བྱ་བ་ལ་བར་ཆང་དུ་མི་འགྱུར་གྱིས་ཀྱང་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བ་ལ་བར་ཆད་དུ་མི་འགྱུར་གྱི་བགེགས་སུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོནུ་ཏོ།། ་ཐིཐེག་པ་གཞན་ལ་རྟོགས་པའི་གླིངག་ཕན་མཆོག་བསིལ་བ།། བདེ་བའི་མཆོག་ལ་གནས་པ་ལ་ཡང་བགེགས་སུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ། བགེགས་སུ་འགྱུར་བ་འདི་ཡིན་ཏེ། ་གང་ཉན་ཐོས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བདག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་བྱེད་པ་དང་། བདག་ཉིད་བསིལ་བ་སྟེ། བདག་འབའ་ཞིག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བྱ་བ་ལ་རྟོག་པ་དེ་ནི་བགེགསུ་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་བགེགས ་སུ་འགྱུར་ཞེ་ན། བདེ་བའི་མཆོག་ལ་གནས་པ་སྟེ། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་འཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བགེགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ངོ་བོ་མེད་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག ་པ་ལ་སྐྲག་པ་སྤང་བའི་ཚོགསུ་བཅང་པ་བཞི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། ཆོས་རྣམས་ངོ་བོ་མེད་པ་ཅེས་བཤད་ལ་སྣང་ཞིང་དམིགས་སུ་རུང་ངོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡང་། བྱིས་པ་རྣམས་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་གནས་ཡིན་ལ། ཆོས་ཀྱི ་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་གོ་ཞེས་བཤུང་ལྀ། དྲི་མ་ཡང་དག་གོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡང་བྱིས་པ་རྣམས་སྐྲག་པའི་གནས་ཏེ། སྐྲག་པ་དེ་ཡང་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང ་བྱིས་པ་རྣམས་སྐྲག་པའི་གནས་ནི་གསུམ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་ན་ཡང་སྐྲག་པའི་གནས་སོ།། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་དེ་དམིགས་སུ་རུང་ངོ་ཞེས་སྨྲ་ཡང་སྐྲག་པའི་གནས་སོ།། ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་མོད་ཀྱི་ཕྱིས་ཀྱང་དག་པར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡང་སྐྲག་པའི་གནས་ཏེ། སྐྲགས་པ་དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བཞི་རྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི ་དངོས་མེད་དམིགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་མི་རྟག་རྣམ་དག་ཞེས་བྱ་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྣང་ཞིང་དམིགས་སུ་རུང་ངོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ད་སྐྲག་པའི་གནས་ཏེ། བྱིས་པ་དག་འདི་སྙམ ་དཱུརྱ་བྱུང་གི་ར་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་། དམིགསུ་མི་རུང་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་ན་ནི་དམིགསུ་མི་རུང་ལ། དེ་ནས་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་དམིགས་སུ་རུང་ངོ་ཞེས་བཤད་པ་འདི་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས ་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ལ་ཕྱིས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་འདི་ཡང་སྐྲག་པའི་གནས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱིས་པ་རྣམས་འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན ་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ན། ཉོན་མོངས་པ་བསལ་ཅི་དགོས་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སྒྱུ་མ་འདྲ་བར་ཤེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་ན་མཁའ་བཞིན་དུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་དམིག་སུ་རུང་བ་ནི་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་དམིག་སུ་མེད་ཀྱང་རྟ་དང་གླང་པོ་ལྟ་བུར་དམིགསུ་རུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འདི་དག་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་། གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་དམིག་སུ་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཕྱིར་རྣམ་པར ་དག་པར་འགྱུར་བ་ནི་ན་མཁའ་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་ན་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་དྲག་པ་ལ་གློ་བུར་གྱི་སྤྲིན་གྱིས་རྙོགས་ནས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་པ་དེ་སྤྲིན་དང་བྲལ་ན་དག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་རིང་བཞིན་གྱིས ་དག་པ་ཡིན་པ་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་པ་དེ་སྟེང་དགོས་པས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཕྱིས་དག་པར་འགྱུར་བ་འགལ་བ་མེད་དོ།། ཆོས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད ་ཀྱང་དམིགས་སུ་རུང་བའི་རི་མོའི་དཔེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་རི་མོ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བྲིས་པ།། མཐོན་དམན་མེད་དེ་འོན་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར།། དེ་བཞིན་ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ཀྱང་།། མདོར་ན་གཉིས་པོ ་མེད་དེ་སྣང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ནུ་རས་ལ་རི་མོ་མཁན་གྱིས་ས་ཚོན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་རྣམ་པ་མང་པོ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་བྲིས་པ་ལ། འག་པས་བྱུགས་ན་མཐོན་དམན་དང་། འབར་འབུར་མེད་ཀྱང་མིག་གི ་བལྟས་ནི། མགོ་དང་རྐང་ལག་ལ་སོགས་པ་མཐོན་དམན་དང་འབར་འབུར་དུ་སྣང་བ་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོགས་ཀྱང་སྟེ། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་ཀྱང་གཟུང ་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་དེ་བྱས་ན་མེད་ཀྱང་སྣང་བ་ནི་རི་བོང་གི་དཔེ་དང་འདྲའོ།། ད་ནི་ཚེ་གསུ་བཅད་པ་གསུམ་པ་དང་བཞི་པས་སེམས་ཆུའི་རང་བཞིན་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱི་རོ།། ཇི་ལྟར་རྙོག་པའི་ཆུ་ནི་དང་ནས་ཀྱང་།། ་དེ་ལས་དེ་ནི་དང་བར་མི་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལི་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཆུ་རང་བཞིན་གྱིས་དང་བ་དེ་གློ་བུར་གྱི་སྤྲིན་དང་སྦལ་ལྕོང་གིས་རྙོག་པ་ཅན་དུ་བྱས་པ་ལས། ཕྱིས་རྙོག་པ་དང་བྲལ་ཏེ་དང་བར་གྱུར་པ་ན ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་དང་པ་དེ་ཀུན་ནས་འཕྲལ་བར་སྐྱེས་ནས་དང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི་ཡེ་ནས་གནས་པ་ལས་གློ་བུར་རྙོག་མ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་དང་། སྔོ་ན་ཡོད་པའི་དང་བར་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ངོ་ཞེས་བྱ། ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་དྲི་མ་བསལ་བ་གཅིག་པུ་སྟེ།། དེ་བཞིན་གང་ཕྱིར་གང་གིས་སེམས་དག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆུ་རང་བཞིན་གྱིས་དྲག་པ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་བསལ་བར་བྱ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་ན་དག་པར ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་ན་ཕྱིས་དག་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ནི་རང་བཞིན་དག་པར་དགོངས།། རྟག་ཏུ་གློ་བུར་ཉེས་པས་རྙོགས་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། སེམས་འདི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་འོད་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་དགོངས་ཏེ། ཤེལ་བཞིན་དུ་དག་པ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། དེ་ལྟར་སེམས་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར ་དྲག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྣང་མ་མཐོང་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཤེལ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་འཇིམ་པའི་གོང་བུས་གཡོགས་ན་དག་པའི་རང་བཞིན་མི་སྣང་བ་དང་ཆུ་རང་བཞིན་དྲང་བ་ཡིན་ཡང་རྙོགས་པས་རྙོགས་ན་རང་བཞིན ་གྱིས་དང་པ་མི་སྣང་པི་ཡཱི་ནོ།། སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་དེ་སེམས་གང་ལ་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་ཆོས་དེ་ཉིད་ལས་གཞན་དག་ནི།། རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་མི་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ ་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་སེམས་ལ་ནི་རྣམ་པར ་དག་པའི་སེམས་སུ་མི་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་གྱི་དབང་གི་སེམས་ནི་ཟུག་པ་དང་བཅས་པ་འདོད་ཆགས་དང་དད་པ་ལྔ་སོགས་པས་རྟག་ཏུ་རྙོག་ཅིང་། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ལྷན ་ཅིག་སྟེ། ལྷན་ཅིག་འགག་སྟེ་དྲི་མ་ནྡན་དུ་གནས་པས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་སེམས་སུ་མི་རིག་ཀྱིས། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ནི་ཟག་པ་ཅན་འཁོར་བའི་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ ་ཤིང་འགག་པས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་མེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་ཟད་ཀྱི་དོན་དམ་པར་ནི་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་མེད ་དོ་ཞེས་ལྟ་བ་དང་། ཆད་པར་གྱུར་པས་སྐུར་པ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱུག་པར་འགྱུར་བའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་དམ་པར་ན་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་འཕྲལ་དུ་སྣང་བའི་ཆོས་འདི་དག ་ཐམས་ཅད་ཡོད་དེ་བཤད་པ་ཡང་སྒེག་པའི་གནས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོད་ན་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་དངོས་པོས་ཀྱང་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པའི་རིགས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་ཕྱིརརོ།། ་དེ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མེད་ཀྱང་དམིགས་པ་ནི་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་སྐྲག་པ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ཀྱང་གློ་བུར་གྱི ་དྲི་མ་དག་པར་འགྱུར་བ། ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་སྐྲག་པ་ལས་ལྡོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་དུ་རི་མོ་ལ་མཐོན་དམན་དང་འདྲ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མེད་ཀྱང་དམིགས་པ་ནི་རི་མོའི་མཐོན་དམན་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆུ་རྙོག་པ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ཀྱང་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ངག་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཆུ་རང་བཞིན་གྱིས་དང་ཡང་འཕྲལ་གྱི་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཆུ་རང ་བཞིན་གྱིས་དང་བ་ལ་གློ་བུར་གྱི་རྙོག་པས་རྙོགས་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ཆུ་ནི་རྙོག་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་གྱིས། རང་བཞིན་གྱིས་དང་བུ་དང་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན། གློ་བུར་གྱི་སྦལ་ལྕོང་ལ་སོགས་པས ་གློངས་དང་། རྙོག་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་འདྲ་བར་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་དྲི་མ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་མོད་ཀྱི་གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱས་སོ་ཞེས ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བས་ནི་འདིར་སེམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སེམས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་ཅེས་བཤད་པ་ཡང་སེམས་ཀུན་ལ་མི་བྱའི་སེམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡོངསུ ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་སེམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་བྱ་བར་རིག་པར་བྱའོ།། འདོད་ཆགས་ལས་ཉེས་པ་སྐྱེ་བོ་དགག་པ་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཞི་སྟེ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་པ་ན་ཞེ་སྡང་གི་སྒོ་ནས་བྱས་པའི་རྣམས་ནི་ཉེས་པ་དང་ལྟུང་བར་འགྱུར་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱས་པ་རྣམས་ནི་ཉེས་པ་དང་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་བར ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་སུ་བཅད་པ་བརྩོམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ།། རྐང་གི་ཁོང་ནས་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་ལ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ན། སེམས་ཅན་ལ་བྱམས། ་པ་དང་སྡུག་པའི་སེམས་འབྱུང་བ་ན་རུས་པའི་ནང་ན་རྐང་གི་སྙིང་པོ་ལ་བབྱ་ཅིང་ཕོག་པ་ཙམ་དུ་བྱམས་ཤིང་སྡུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གོང་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཕན་བྱེད་པ།། ཇི་ལྟར་བུ་གཅིག་པ་ལ་བྱ་བ་བཞིན་ཞེས ་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་བྱམས་པ་དེ་ཡང་དཔེར་ན་ཕ་མ་གཉིས་ལ་བུ་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཕ་མ་གཉིས་བྱམས་ཤིང་སྡུང་བ་ལྷག་པར་སྐྱོ་བ་དང་འདྲ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་ཤིང་སྡུག་པ་ལྷག་པར ་བྱེད་པ་རྐང་གི་ཁོང་དུ་སོང་བ་ཙམ་དུ་བྱམས་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ལ་ནི་ཕོན་བྱེད་ནུ།། ཚོགས་བཅས་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིའི་སྐབསུ་འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་བརྩེ་བར ་འཛིན་པའི་བྱམས་པའི་སེམས་ལ་འདོད་ཆགས་བྱ་བར་དགོངས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་བྱམས་པའི་སེམས་ལས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་ཤ་སྟག་འབྱུང་བས་བྱམས་པའི་སེམས་ལྔ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པའི་སྒོ ་ནས་ཉེས་པ་བྱུང་བ་ཡང་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ལྟུང་བར་མི་གཞག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་ཐང་ཅིག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་ལ་འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཉེས་པའི་ལྟུང་བར་མྱི་འགྱུར་བར་གཞག་གོ།། ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་བུ་དང་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱང་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་མི་གཏོང་ཞིང་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཞེ་སྡང་ནི་སེམས་ཅན་གཏོང ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉེས་པ་དང་ལྟུང་བར་འགྱུར་བ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མདོར་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ།། དེ་ཡི་ཞེ་སྡང་མི་མཐུན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པོ་བཞིན་གཟུང་དགོས་པ་ཡིན་པ་ལས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅནྡ་ལ་ཞེ་སྡང་གཽ་སེམས་ཅུང་ཟད་ཅིག་བྱུང་བར་གྱུར་ན་བྱམས་པའི་སེམས་དང་མི་མཐུན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ ་ཉེས་པ་དང་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་ནི་ཕུག་རོན་གྱི་དཔེ་དང་སྦྱར་ཏེ་བསྟེན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཕུག་རོན་བདུག་གི་བུ་ལ་བྱམས།། བདག་གི་བུ་དེ་སྦས་ནས་འདུག་པ ་ན།། དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཞེ་སྡང་འགལ་བ་སྟེ།། རང་བཞིན་སྙིང་རྗེ་ཅན་གྱི་ལུས་ཅན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པ་དང་བུ་དང་འདྲ་བར་འཛིན་པ་ནི་དཔེ་ཕུག་རོན་དང་འདྲ་སྟེ་དཔེ་ཕུག་རོན་བྱ་གཞན ་པས་ལྷག་པར་འདོད་ཆགས་ཆེ་བས་བུ་ལ་བྱམས་ཏེ། ནམ་སྒྲོ་ང་བྱུང་བའི་དུས་ནས་བརྩམས་ནས་སྒོ་གཤོག་མ་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་བྲང་དང་ལུས་དང་གཤོག་པས་གཡོགས་ནས་འདུག་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ ་ཞེ་སྡང་བའམ་མི་དྲན་པའི་སེམས་ཅུང་ཟད་བྱུང་ན་ཡང་། དེ་ནི་མི་མཐུན་ཞིང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་དང་འདྲ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རང་བཞིན་གྱིས་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ། བྱམས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལུ ་བུ་གཅིག་པ་དང་འདྲ་བར་དགོངས་པ་དེ། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཞེ་སྡང་བའི་སེམས་ཅུང་ཟད་ཅིག་བྱུང་ན་དེ་ནི་བྱམས་པའི་སེམས་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཕྱིར་བྱམས་པ་དེ་ཕྱིར་ཁོང་ཁྲོ་འགལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཞེ ་སྣང་གི་སེམས་བྱུང་ནུ་ཇི་ལྟར་འགལ་བ་སྟོན་ཏེ། གླང་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་བྱུང་ན་འགའ་ཞིག་མི་མཐུན་པ ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཕྱིར་ཞི་བས་དེ་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་འགལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བྱུང་ན་ཐམས་ཅད་ཞི་བར ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ལ་སེམས་ཅན་འཇོག་ན་དེའི་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཕྱིར་དོན་བྱེད་དེ་ཕྱིར་རྒྱུ ་སེམས་འགལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བདག་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་སླུ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་སེམས་ཀྱིས་བདག ་གི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་དག་ལེན་པར་བྱེད་ན་འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཕྱིར་པོ་དེ་བྱེད་དེ་ཕྱིར་འཇིགས་བྱེད་འགལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིགས་པ་བསྲེལ་ནས ་བདེ་བ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་དགྲ་དང་མེ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་པ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་མཐོང་ངམ་སྒྲ་ཐོས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིགས་པ ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་དེ་ཉིད་བརྡེག་བརྩོག་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་འཇིགས་ཤིང་དངོང་པར་བྱེད་ན་ནི་དེ་ནི་འགལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་སེམས་ཅན་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས ་པ་ནི་འདིར་འདོད་ཆགས་སུ་དགོངས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡུག་པ་དང་ཕངས་པར་སེམས་པའི་བྱམས་པ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་སྐབས་འདིར་ཆགས་པ་ཡིན་པར ་དགོངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་དག་གི་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཉེས་པ་ནི་དགག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱམས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་སྡུག་པར་སེམས་པའི་འདོད་ཆགས་དེ་ནི་ལྟུང་བ་དང་ཉེས་པར་མི་འགྱུར ་བར་གནག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། བྱམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་འདོད་ཆགས་ལས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མི་གནག་གོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས ་པའ་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པ་ད་། སྡུག་བསྔལ་ཞི་བ་དང་། དོན་སྦྱིན་པ་དང་། བདེ་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་འགྱུར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས ་ཅན་འགལ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ལ་འགལ་པ་དང་། དོན་བྱེད་པ་ཡིན་པས་རྒྱུ་སེམས་འབྱུང་བ་འགལ་བ་དང་། བདེ་བ་སྐྱེད་པ་ཡིན་པས་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་མཐོང་བ་དང་། སྒྲ་ཐོས་པས་ཀྱང་བདེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། འཇིགས་པ་སྐྱེ་བ་འགལ་ལོ།། དེའི་རྒྱུས་སྔལ་གྱི་སེམས་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལ་འཇོག་པ་དང་། རྒྱུ་སེམས ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བུས་ན།། ཁོང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་སེམས་འགལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སྒྲུབ་པ་དབྱེ་བའི་ཚིགསུ་བཅད་པ་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྲུབ་པ་བཤད་པའི་སྐབསུ་ཡིན་པས་ན། བྱང་ཆུབ ་མས་དཔའི་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན་གྲངས་ཀྱིས་དྲི་ཡོད་པ་དང་།། རྣམ་པ་དུ་ཡོད་པ་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ལྔ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཁོར་བ་རོབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི།། ཇི་ལྟར་ནད་པ་སྨན་ལ་བཞིནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ནང་པ་ནད་ལ་ཕན་པར ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨན་ལ་འཇུག་སྟེ། སྨྱན་ཁ་བ་དང་། དཀུ་བ་དང་། ཆེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་སེམས་ཀྱང་ནང་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཐུང་ངོ་།། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཤེས་བཞིན་དུ་འཁོར་བར་འཇུག། ་བ་ན་འཁོར་བུའི་ཉེས་པ་སྡུག་བསྔལ་པ་དང་མི་བཟད་པ་ལ་སོགས་པ་མི་བདེ་བར་ཤེས་མོད་ཀྱི་མཐར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་ལ་ནི་རབ་འཇུག་པ།། ཇི་ལྟར་སྨན ་པས་ནད་པ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྨན་པ་སྙིང་རྗེ་ཅན་དགེ་བ་ནད་པའི་ནང་དེ་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་ནང་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། ནད་ཀྱི་གཞི་དང་སྦྱར་ནས་སྨན་གཏོང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་འདོད ་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ནིད་ཀྱིས་ནད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ལྔ་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོ་སོའི་སྣོད་དང་སྦྱར་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་གཏོང་ཞིང་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། བདག་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི།། ་ཇི་ལྟར་མ་སྨིན་བྲལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་བྲན་མི་སྲུན་པ་ལ་སྨིན་ཅིང་མ་དུལ་བ་ལ་འདུལ་ཞིང་ལེགས་པར་བཅོས་པའི་ཕྱི་རོ་རྗེ་བོ་འཇུག་སྟེ། བརྡེག་པ་དང་བཙོག་པ་ལ་སོགས་ནན་ཐུར་གྱིས་ཚར་གཅོད་པར་བྱེད་དོ།། ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔོའ་བདག་གིས་སེམས་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་ནས་མེ་དུལ་ཞིང་རྨྱ་རྒོད་དུ་གྱུར་ནས་སེམས་དེ་གདུལ་ཞིང་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚར་གཅོད་ཅིང་འདུལ་བར ་བྱེད་དེ། དེ་ལ་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེག་པ་ལས། རྟ་འདུལ་སྦྱོང་གི་དཔེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། འདོད་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི།། ཇི་ལྟར་ཆོད་པ་ནོར་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་མན་ཆད་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག ་སྒྲུབ་པ་སྟོན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚོང་པ་བུ་ཚ་གསོ་བའི་ཕྱིར་ཟོང་ཆུང་ངུ་ཞིག་གིས་ནོར་མང་པོ་རྙེད་པར་ཁེ་སྤོགས་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཟོང་གིས་འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏནུ་དང ་རྗེ་ལོངསུ་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྒྲུབས་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཡོངསུ་གཏོང་བར་བྱེད་དོ།། འདིས་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟོན་ཏོ།། ལས་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི།། ཇི་ལྟར་ཚོན་གྱིས་གོས་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ཚོན ་གྱིས་བཅྡོཾས་པའི་གོས་ཚོན་གྱིས་ཞེན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཟུང་བ་དུང་བཀྲུ་བའི་ལས་ཀྱིས་གོས་ཀྱི་དྲི་མ་བྱང་བར་བྱེད་པོ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་ལུས་དང་ངགུ་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་གསུམ་བྱང་ཞིང་དག་པར ་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་མི་ལེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།། འདིས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏོ།། སེམས་ཅན་མཱི་འཚེ་རབ་འཇུག་པའི།། ཇི་ལྟར་ཕས་ནི་བུ་བཞིན་ལའོ།། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཕ་དེ་བུ་གཞོན་ནུ་ཤིང་མ་དབྱེ་བ་ཡོད་པས། བཟག་པ་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་ཞེ་སྡང་མི་སྐྱེ་བོའི་སྙིང་རྗེའི་སེམས་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན ་བྱེད་པ་ན་སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་ནས་ཤེད་མ་བྱེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་གནོད་པ་དང་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་མི་སྐྱེའི་སྙིང་རྗེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་སྟེ། འདི་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན། ་བོ་བསྟན་ཏོ།། རྒྱུན་བཙས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ནི།། མི་འདོད་བཙུ་པས་གཏན་བཙུབས་ཤིང་ལཱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་མེ་འདོད་པའི་མི་མེའི་དོན་དུ་བཙུབས་གཏན་ལ་བཙུབས་ཤངོ་མེ་ལ་ཕྱིན་གྱི་བར་དུ་དུལ་བ་མེད་པར་བཙུབ་པར་བྱེད་དོ།། དེ་དང ་འདྲ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་བ་ལ་བསྒོམ་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དལ་བ་མེད་པར་དགེ་བ་ལ་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། འདིས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏོ།། ལྷག་པའི་སེམས་ལ་རབ་འཇུག་པ།། ཡིད་བཅུགས ་རྫོགས་པོར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་ལ་དཀོར་དང་བང་མཛོད་ལ་སོགས་པའི་དབང་དང་སྤྱན་དུ་བཅུག་ཀྱང་། རྣམ་པ་གང་གིས་ཀྱང་སྲེད་པ་མི་སྐྱེ་ཞིང་བདག་གིར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཡང་བཙུགས་པ་ལ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་ཡིད་བཙུགས། ་རྫོགས་པ་དེ་རྒྱལ་པོའི་བང་མཛོད་དང་དཀོར་ལ་དབང་ཡོད་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་སྲེད་པ་དང་ཆགས་པ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་དབང་ཡོད་དེ། བསམ་གཏན་ཐོབ་ཀྱང ་བསམ་གཏན་གྱི་རོའི་བདེ་བ་ལ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་ཆགས་པ་མི་སྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་ཡིད་བཙུགས་པའི་མི་དེ་ལ་ཕྱི་ནང་གི་གཏམ་ཀུན་ཡང་མ་ལུས་པར་སྨྲ་ཞིང་ཇི་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་ཡིད་བཅུགས་པའི་མི་དེ་བར་མ ་དོར་མི་གཏོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་བསམ་གཏན་གྱི་སྤྱོད་པ་ན་ཞུགས་པ་ནམ་བསམ་གཏན་གྱིས་མཐར་མ་ཕྱིན་ཅིང་འབྲས་བུ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བར་མ་དོར་མི་གཏོང་ཞིང་འཇིག ་པར་མི་བྱེད་དེ། འདིས་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏོ།། ཤེས་རབ་ལ་ནི་རབ་འཇུག་པ།། སྒྱུ་མ་བྱེད་བཞིན་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁྱེན་སྒྱུ་མའི་ཆོ་ག་དང་ཐབས་ཤེས་པ་དེས་གདོད་སྒྱུ་མ་བྱེད ་འི་སྒྱུ་མོའི་རྟ་དང་གླང་པོ་བྱས་ནས་ཀྱང་འདི་ནི་སྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི་རྟ་དང་གླང་པོ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབས་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབས་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ཅི་མི་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། འདིས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏོ།། གང་ལ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པོ།། དེ་ནི་བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔར་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལྔ། གོང་དུ་བསྟན་པའི་དོན་བསྡུས་ནས་བསྟན་ཏེ་གོང་མོ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་མདོར་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཤིག་སྟོན་ཏེ། གང་ལ་སྒྲུབ་ཅིང་འཇུག་པ་དང་། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་བ་ཅིང་འཇུག་པ་སྟེ། ་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་པར་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་གང་ལ་འཇུག་ཅེ་ན། ནང་པ་སྨན་པ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་འཁོར་བར་འཇུག་གོ།། ཇི་ལྟར ་འཇུག་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་ལ་ནི་རབ་འཇུག་པ། ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། སྒྱུ་མ་བྱེད་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱི་ཚུལ་ལྟར་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུད་པ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པར་བྱ་ཞེ་ན། ནང་པ་ནད་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིན་སྨན་དཀུ་ཡང་འཐུང་བར་བྱེད་པ་དང་། སྨན་པ་ནད་པ་ལ་སྨན་གཏོང་བར་བྱེད་པ་དང་། ལུས་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ལས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དུ་འཇུག་པར ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བ་ལས་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་འཁོར་བ་ལ་གནས་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ལ་འཇུག་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཁམས་གསུམ་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་འཁོར་བའི ་ཉེས་པ་དང་སྐྱོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་ནས་འཁོར་བའི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པར་བྱ་སྟེ་འཇུག་གོ། ཡང་ན་གོང་དུ་གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང་། གང་གིས་བསླབ་པར་བྱ ་བཱ་རྣམ་པ་གསུམ་གླེངས་པ་ལྔས་འཁོར་བར་འཇུག་པས་ནི་གུང་ལོ་བསྟན་པར་བྱ་བ་བསྟན། སྨན་པ་ལ་སོགས་པ་སྨན་ཆད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་ཏོ།། སྙིང་རྗེ་བས་སེམས་ཅན་ནང་པ་ལ་སོགས་པ་མི་གཏོང་བའི ་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྨན་པའི་དཔེས་ནི་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་མི་གཏོང་བར་བསྟན་ཏོ།། རང་གི་རབ་ཏུ་ལེགས་པར་བཅོས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་སྨིན་པའི་བྲན་གྱི ་དཔེས་ནི་བདག་གི་སེམས་མ་དུལ་པ་དང་། མ་ཞི་བ་ལེགས་པར་འཆོས་པར་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཇི་ལྟར་གོ་རིམ་བཞིན་དུ། ལོངས་སྤྱོད་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་མན་ཆད ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་བསྒྲུབས་པ་རིམ་བཞིན་དུ་སྟོང་སྟེ། ཚོང་པའི་དཔེས་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ།། སྦྱིན་པས་ལོངས་སྤྱོད་བསྒྲུབས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་སེམས་ཅན་ལ་གཏོང་པོར་བྱེད་པའི་ཕྱིརརོ།། ལུས་ལ་སོགས་པའི་ལས་སྦྱངས ་པཔའི་ཕྱི་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མཚན་མཁན་གྱི་དཔེས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་བྱིན་པ་བསྟན་ཏོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ནི། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱིས་ལས་ཡོངསུ་དག་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།། སེམས་ཀྱི་གནོད་པ་བཟོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕ ་དང་བུའི་དཔེས་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་བཟོད་དེ་སླར་གནོད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། དགེ་བ་བསྒོམ་པ་ལ་རྒྱུན་དུ་བརྩོན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཙུབ་ཤིང་གི་དཔེས་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏོ།། དགེ་བ་བསྒོམ་པ་ལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པའི་ཕྱིརརོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་ཆགས་པའི་ཕྱིརརོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡིད་བཙུགས་པའི་དཔེས་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏེ། བཱསམ་གཏན་གྱིས ་དབང་ཐོབ་ཀྱང་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་ལ་མ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཤེས་བྱ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྱུ་མའི་དཔེས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེ ་བའི་ཕྱིར་རོ།། འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱང་འཁོར་གསུམ་ཡོང་སུ་དག་པའི་ཚུལ་དུ་བསྒྲུབ་དགོས་ཏེ། དེ་བས་ན་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་བཅད་གཅིག ་བརྩམོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་རྟག་པར་རྒྱུ་ཆེན་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྷུར་རོ།། བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྟག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། རྒྱུ་ཆེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ།། ་དེ་ལ་རྟག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་གང་དགེ་བ་རྒྱུན་དུ་བྱེད་པའོ།། རྒྱ་ཆེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་གང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དེང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒྲུབས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ།། གཉིས་པོ་ཡོངས་སྨིན་སྦྱང་ལ་འགྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་རྟག ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། རྒྱ་ཆེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་གཉིས་ཀྱིས་གཉིས་པོ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང་། སྦྱང་བར་བྱ་བ་ལ་འགྲུབ་སྟེ། གཉིས་པོ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སམ། ཡེ་ཤེས་ཚོགས་སུམ་བདག་གི་དོན་ཏམ་གཞན་གྱི་དོན་ཏེ། བསྐྱོད་ནམས་ཀྱི ་ཚོགས་ཀྱིས་ནི་བདག་གི་དོན་ཡོངསུ་སྨིན་པ་ར་བྱེད་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ནི་བདག་དང་གཞན་ཡོངསུ་སྦྱར་བར་བྱུང་ངོ་།། མི་རྟོག་དྲི་མེད་བློ་མཆོག་གིས་འགྲུབ་པ་དང་མཆོག་ནི་རིམ་གྱིས་དེས་ཐོབ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་དང་གང ་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུང་བའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟ་མི་རྟོག་ཅེ་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་དང་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་གསུམ་ཡོད་པར་མི་རྟོག་པའི ་ཕྱིར་རོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་དྲི་མ་མེད་པས་ན་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཕྱིར་འཁོར་གསུམ་ཡོངསུ་དག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་རྣམ་པར་མི ་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བློ་མཆོག་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ངེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་གསུམ་ལ་མི་རྟོག་པའི་ཚུལ་དུ་བསྒྲུབས་ནས་ས་བཅུ་རིམས་ཀྱིས་མནན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས ་སྒྲུབ་པ་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བླ་ནི་མྱང་བའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒྲུབ་པའི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགསོ།། ། གདམས་ཤིང་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཚིག་སུ་བཅད་པ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་གདོམས་ཤིང་བརྟན་པར་བྱ་བའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདིར་བསླབ་པའི་རྣམ་པ་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་ཏེ། བསླབ་པའི་རྣམ་པོའི་ཁྱད་པར་དང་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་དང ་བྱདག་ལ་ཕོན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། གཞན་ལ་ཕནྡ་པའི་ཁྱད་པར་དང་། མཐུར་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ཆོས་ལ་མོས་པ་མང་བའི་སྐབས་སུ་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་བསྟནཱ་མཚལ་། ཏུ་བྱོར་ཀྱད་པར་ལྗི།། ངྒ་བའི་མ་སུ་བདག་ལ་ཕན་པའི་ཁྱོད་པར་བསྟན། ་ཆོས་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ནས་ད་ནི་མཐར་ཐུག་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ཏེ། དེའང་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་མཐར་ཐུག་པར ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་གདམས་པ་དང་བསྟན་པར་བཙལ་བར་བྱ་ལ། གཞན་ཡང་གདམས་པ་དང་བསྟན་པ་ལ་གཞག་དགོས་ཏེ། དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཀྱི་འོག་ཏུ་གདམས་པ་དང་བསྟན་པའི་སྐབས་བཤད་པར་འབྲེལ་ཏོ།། ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་འབྱུང་བ་ནི་ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་ལས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོད་པའི་སྤྱད་པས་ས་དང་པོར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཆོས་སྤྱོད་རྣམ་པར་འཕེལ་བྱེད་ཅིང་།། དགེ་བའི་ཆོས་ནི་རབ་རྫོགས་པ།། ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་བཞིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མོས་པ་དང་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དོན ་གཅིག་སྟེ། མོས་པར་སྤྱོད་པའི་སུར་མོས་པ་དང་། དོད་པ་ཤས་རྡོ་ཆེ་རྗེ་ཆེར་བྱོས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་ཏུ་དད་པ་ཤས་ཆེར་བྱས་པ་ལས་མོས་སྤྱོང་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་གོང་མ ་གོང་མ་ཐོབ་པར་བྱས་པོ་ནི་མོས་སྤྱོད་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་དྲོད་ཀྱི་དུས་ན་ནི་མིང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་རྩེ་མོའི་དུས་ན་ནི་དོན་སྒྱུ་མཱཾ་ལྟ་བུར་རྟོགས། བཟོད་པའི་དུས་ན་ནི་གཟུང་བ་མི་དམིགས་པར་རྟོག། ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་ན་ནི་འཛིན་པ་ཡང་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པའོ།། དེ་ལྟར་མོས་པ་འཕེལ་བར་འགྱུར་པས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའང་དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆུས་གང ་བཞིན་རྒྱས་པ་དང་འདྲ་བར་དེའི་སེམས་ལ་ཡང་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཇི་ཙམ་གྱིས་ས་དང་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བའི་བསོད་ནམ་སྣ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་ཤིང་རྒྱས་པར་འགྱུར ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྔུན་ནས་དག་པའི་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་ཞུགས་པ་དང་། མོས་པ་འཕེལ་བ་དང་། ཆོས་རྫོགས་པ་ནི་སྔུན་དག་པའི་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཞེས་བྱ་སྟེ། མོས་པ་སྤྱོད ་བའི་སྔར་བྱང་ཆུབ་སེམསྣ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གསུམ་ཆར་དག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ ་ཁྲིམ་སོ།། དེ་ལྟར་ཚོགས་ནི་བསགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་ཤིང་སེམས་ལ་འཛིན་པས་ན་ཐེག ་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བ་དང་དྲང་བ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བར་མ་ལྟུང་བ་ནི་ཚོགས་བསགས་པ་ཞེ་བྱའོ།། རབ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ནི་དགེ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སའི་དུས་ན་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས་ན། སེམས་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་བསྒོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པར ་བྱས་པ་དང་། ལྟ་བ་དྲང་པོར་བྱས་པ་དང་། མང་དུ་ཐོས་པ་དང་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་ལ་སོགས་པའི་འོག་ཏུ་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཚུལ་དུ་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་ན། སྒོམ་པ་ལ་ནི་བརྩོན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ནི་དེ ་ནས་མདོ་ལ་སོགས་བུའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་སངས་རྒྱས་ལས།། ཞི་གནས་རྣམ་པར་རྒྱས་པོ་དང་།། ཡེ་ཤེས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར།། དེ་ཚེ་ལུང་བསྟན་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་མོས་པ་སྤྱོད་པོའི་སར་མོས་པ་དང་དད་པ་འཕེལ་བ་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་དང་། སྡོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ལྟ་བ་དྲང་བ་དང་། ཐོས་པ་མང ་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་སྟེ། ལུས་དང་སེམས་ལྔས་སུ་རུང་བར་བྱས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལྔ་གནས་ནས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལྔས་ས་དྲང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་བསྟན་པ་དང ་གདམས་པའི་ལུང་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ལུང་དེ་ཡང་ཞི་གནས་རྣམ་པར་རྒྱས་པར་བྱ་བཱ་དཱང་ལྷགས་མཐོང་རྣམ་པར་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལུང་ནོད་པར་བྱེད། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་ལྕུག་མཐོང་ལ་བྱའོ།། ས་དང་པོ་ཐོབ ་པར་འགྱུར་བའི་ལམ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།། དེ་ནས་མདོ་ལོ་སོགས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་བསྟན ་པ་དང་། གདམས་པ་ལས་ཐོབ་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྫོགས་པའི་སྒྲས་ནི་མདོའི་སྡེ་དང་ལུང་དུ་བསྟན་པ་ལྔ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ཡན་ལན་བཅུ་གཉིས ་ལ་བྱའོ།། གསུང་རབ་དེ་དག་ཀྱང་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མི་གཉིས་དོན་དག་གསལ་བྱེད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མདོ་ལྔ་སོགས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཀྱང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཡོད་པ་དང་མེད་པ ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཆད་པོས་ན་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཐོག་མོར་དཀའ་ཐུབ་ཅན་གྱིས་ནི།། མདོ་མིང་ལ་སོགས་སེམས་གཞག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཀའ་ཐུབ་ཅན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་བྱའོ།། རྣལ་འབྱོར་པ་དེས་དང་པོ་ཉིད་དུ་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མིང་ལ་སེམས་འཇོག་པར་བྱེད་དོ།། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་མདོ་སྡེ་འདིའི་མིང་ས་བཅུ་པ་ཞེས་བྱ་དོན་དག་ཅེ་ཀྱྀ་ཉཝ་རྗེནམ་གྱི་མེ ་ཕྱིར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནས་ཚིག་ཏུ་སྤྲོས་པ་ལ།། རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་སུ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་མིང་ལྷ་སེམས་གཞག་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མདོ་སྡེ་དག་གི་ཚིག་ལ་སེམས་འཇོག་སྟེ། འདི་སྐད་བདག་གིས ་པའི་དུས་གཅིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་མདོ་སྡེ་གཅིག། ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྫགས་ཀྱི་བར་དུ་མང་སྔ་གཅ། ནང་ནས་ཚིག་ཇི་ནས་ཇི་འབྱུང་བ་དང་། ཚིག་ཇི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་བ་དང་། ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན ་ཏོ།། དེ་ཡང་རིམ་གྱིས་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། དང་པོར་མིང་བརྟགས་ནས་ཤེས་པར་བྱེད། དེ་བས་ཚིག་རྣམས་བརྟགས་ནས་ཚིག་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།། དེས་ནི་རང་རིག་ཚུལ་བཞིན་གྱིས།། དེ་ཡི་དོན་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གིས་རིག་པ་ཞེས ་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཚུལ་བཞིན་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་ཚིག་ཤེས་པའི་འོག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པས་མདོ་སྡེ་རེ་རཱིའི་ཚིག་སོ་སོའི་ཚིགཱ་རེ་རེ་ལ་དོན་ཅི་ཡོད་པ་ལ་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ནས། ཚིག་རེ་རོའི་དོན་ཡང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེའི་དོན་དག་བཟུང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་ཚིག་རེ་རེ་དོན་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མདོ་སྡེའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ལ་འབེབས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱེད ་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་རྣམས་ཡང་དག་བསྡུ་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མདོ་སྡེ་དེ་དག་གི་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་ཆོས་ལ་སྡུད་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དག་གི་དོན་བསྡུས་ན་ཡང་ད་དང ་མདོ་སྡེ་འདྲི་ཡིག་འགྲོ་ནས་མཇུག་ཏུ་དོན་མདོར་བསྡུས་ནས་འདི་སྐད་འབྱུང་བར་ཟད་པ་འམ། མདོ་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་པར་ཟད་ཅེས་སྡུད་པ་ནི་ཆོས་ལ་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེས་ནི་དེའི་དོན ་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར།། དེ་ནས་ཡང་དག་རེ་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེས་ཤེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་སེམས་པ་དེས་སོ།། དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་བསྡུས ་བའི་འོག་ཏུ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་གཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་སམ། དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་སམ། ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་སྟེ། འབྲས་བུ་གང ་གི་ཕྱིར་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དེ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱ་ཞེས་རེ་བ་དང་བཅས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་དེ་ནས་ཡང་དག་རེ་བར་བྱ་ཞེས་སྨོས་སོ།། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ངོ་གསུམ་གྱིས་ནི་སེམས་དྲུག་བསྟན་ཏེ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ་ཚིགསུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་ནི་དེ་ནས་མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གོ། དེ་ནས་ཚིག་ཏུ་སྤྲོས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚོགས་བཅད་གཉིས་པའོ།། དེའི ་དོན་དག་བཟུང་ནས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚིག་བཅད་གསུམ་པ་སྟེ། ཚིགས་བཅད་དེ་གསུམ་གྱིས་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་སེམས་དྲུག་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྩ་བའི་སེམས་ནི་མདོ་སྡེའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མིང་ལ ་དམིགས་པ་གདམས་པ་ཐོབ་ནས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྩ་བའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་སློབ་དཔོན་ན་མཁན་པོ་འམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ས་ཐོབ་པའི་གདམས་པ་དང་། བསྟན་པ་ཐོབ་ནས ་དེ་ནས་དང་པོ་ཉིད་དུ་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ལ་སེམས་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་རྩ་བའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡང་ན ་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་ནམ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་གདམས་པ་དང་། བསྟན་པ་མ་ཐོབ་པར་ཡང་། བདག་ཉིད་ཀྱི་བློས་དང་པོ་ཉིད་དུ་ཆོས་རྣམས་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ ་དང་བདག་མེད་པའི་ཚུལ་དུ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་རྩ་བའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། རྗེ་སུ་དཔྱོད་པའི་སེམས་ནི་གང་གིས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ལ་དམིགས་ནས་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་རྗེ་སུ་འགྲོ་བའི་ཞེས་བྱ ་བལ་རྗེས་སུ་དཔྱོད་པའི་སེམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམསྟེ་དཔའ་གང་གིས་དང་པོ་ཉིད་དུ་མདོ་སྡེའི་མིང་ནི་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་ཞེས་མདོ་སྡེའི་མིང་ལ་དམིགས་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་མདོ་སྡེ་དྲོ་དག་སོ་སོའི་ལོ་ཚིག་དམིགས་པར ་བྱེད་དེ། མདོ་སྡེའི་ཚིག་གི་ནང་ནས་ཚི་གི་ཛི་སྐད་འབྱུང་བ་དང་། ཚིག་གྲངས་ཀྱིས་དུ་ཞིག་འབྱུང་བར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བཱའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་ནི་གང་གིས་དོན་དང་ཡི་གེ་ལྔ་རྣམ ་པོར་རྟོག་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཡི་གེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ།། དེ་ལ་བགྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྣམ་པ་བཞི་ལྟ་བུའི་ཚུལ ་དུ་རྟོག་པ་ནི་དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་བགྲང་བ་ནི་གྲངས་འཛིན་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་གཟུགས་ནི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་དང་ཕྱོགས་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བགྲང་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྔ་ཞེ་འམ། བཅུ་གཅིག་ཅེ ་འམ། དྲུག་ཅེས་གྲངས་སེམས་ལ་འཛིན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་གཟུགས་ནི་དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔ་དང་བཅུ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་སྟེ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས ་དང་བཅུ་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི་མི་མདུ་མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་གྲངས་འཛིན་པ་ནི་བགྲང་བྱ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཚོར་བ་ནི་ཚོར་བ་དྲུག་གི་ཚེགསོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོར་བ་ཡང་མིག་གིས་ཀུན་དུ་རིག་སྟེ། ་ཚོར་བ་ནས་ཡིད་ཀྱིས་ཀུན་དུ་རེག་སྟེ་ཚེར་བའི་བར་དུ་ཚོར་བའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི་མི་མདོ་མི་ཉུང་ངོ་ཞེས་རྟོག་པ་ཡང་བགྲང་བ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། གཞལ་བ་ནི་བགྲངས་པའི་ཆོས་ལ་སྐུར་པ་མི་འདེབས ་ཤིང་སྒྲོ་མི་འདོགས་པར་མཚུངས་པར་རྟོག་ཤིང་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞལ་བ་ལ་རྟོག་པ་ནི་གོང་དུ་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་ཏུ་བགྲངས་པ་དང་། ཚོར་བའི་ཚོགས་དྲུག་ཏུ་བགྲངས་པ་དང་། གཟུགས་ནི ་བཅུར་ཟེད་ཀྱི། ཚོར་བ་ལ་ཡང་ལྔར་ཟད་ཅེས་སྐུར་པ་ཡང་མི་འདེབས། གཟུགས་ལུ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་ཅིང་ཚོར་བ་ལ་ཡང་བདུན་ཡོད་ཅེས་སྒོ་ཡང་མི་འདོགས་པར་བསྐྱེད་པ་སྐུར་པ་ཡང་མེད་པའི་ཚུལ་དུ ་གྲངས་ཅི་ཙམ་དུ་གཞག་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡང་མཚུངས་པར་རྟོགས་པ་ནི་གཞལ་བ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དཔྱོད་པ་ལ་ནི་ཚད་མས་རྟོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལུང་གི་ཚད ་མ་དང་གསུམ་གྱིས་ཆོས་དེ་དག་ཡིན་དུའང་མི་རུང་ཞེས་རྟོག་ཅིང་།། ཅིའི་ཕྱིར་ན་གཟུགས་ལ་བཅུ་གཅིག་གཞག་ལ་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པར་མང་དུ་ཡ་མ་བཞག། བཅུ་ལ་སོགས་པར་ཉུང་ངུ་མ་བཞག་ཅེས་རྟོག་པ་ནི་དཔྱོད ་པ་དང་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། རྟག་པ་ནི་བགྲངས་པ་དང་གཞལ་བ་དང་དཔྱིད་པའི་དོན་ལ་བལྟ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བགྲང་བས་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་བགྲང་བས་བགྲངས་པ་དང་། གཞོལ་བས་བསྐྱེད་སྐུར་མ་བྱས ་བ་དང་། དཔྱད་པས་རིག་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཆོས་དེ་དག་གི་རིང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལྟ་བ་ནི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡི་གེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྟག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡི་གེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྟག ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བོ་ལ། ཡི་གེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྟག་སྟེ། དོན་ཡོད་པརཱ་བརྟག་པ་དང་། དོན་མེད་པར་བརྟག་པའོ།། ཡི་གེ་མང་པོ་ལ་དྲོན་དང་བཅས་པ་དང་། གཅིག་པ་དོན་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདུས་བྱས་མི་རྟག་ཅེས ་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡི་གེ་མང་པོ་ལ་ནི་དོན་ཡོད་པར་བརྟག་པ་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དོན་ཡོད་རྗེ་ན། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཨ་དང་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་གཅིག་པ་ནི་དོན་མེད་པར་བརྟག་སྟེ། ་ཡི་གེ་གཅིག་གི་དོན་གང་ཡང་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།། འཛིན་པའི་སེམས་ནི་གང་གིས་ཇི་ལྟར་རྗེསུ་བརྟག་པ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཛིན་པོའི་སེམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་གང་གིས་རྗེས་སུ ་དཔྱོད་བའི་སེམས་ཀྱི་སྐབསུ་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཚིག་རེ་རེ་ལ་ཇི་སྐད་འབྱུང་བའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་མཚན་མ་འཛིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མཚན་མ་འཛིན་ཅེ་ན། མདོ་སྡེ་འདིའི་ཚིག་ནི་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ལ ་འབེབས་པ་ནི་འཛིན་པའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། རྣམ་པར་རྟགས་པའི་མཚན་མ་འཛིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་རྣམ་པར་བརྟག་པའི་སེམས་ཀྱི་སྐབསུ་དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ། གྲངས་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ ་བཞིར་བཤད་པ་དང་། ཡི་གེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་ལ། དེ་དག་གི་མཚན་མ་འཛིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་འཛིན་ཅེ་ན། འདི་དག་ནི་འདི་ཁོ་ན་ལྟ་བུ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ལ་འཕེབས་པ་ནི ་འཛིན་པའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། བསྡུ་བའི་སེམས་ནི་གང་གིས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་དོན་རྩ་བའི་སེམས་སུ་བསྡུས་ནས་བསྡུ་བའི་ཚུལ་དུ་འཇུག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྡུ་བའི་སེམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི ་ཤེས་རབ་གང་གིས་གོང་དུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཆོས་དོན་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་ལ་ཡང་། བགྲང་བ་དང་གཞལ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་བརྟགས་པ་དང་། ཡི་གཽ་ལ་ཡང་དོན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྟགས་པ ་དེ་དག་ལ་བསྡུ་བའི་ཚུལ་དུ་འཇུག་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཇི་སྙེད་དུ་མདོ་སྡེ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་བཤད་པ་དེ་དག་ཀྱང་། མདོ་སྡེའི་ནང་དུ་འདུས་པར་ཟང་ངོ་ཞེས་རྩ་བའི་སེམས་བསྡུད་པ་འམ། མདོ་སྡེ་འདིའི་ནང་ནས་ཚིག་དང་ཡི ་པོ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ནན་བསྡུས་ན། འདི་ཙམ་ཞིག་སྟོན་པར་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་སྡུད་པ་ལ། བསྡུ་བའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། རེ་བའོ་སེམས་ནཱི་ཏཱིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕྱིར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རེ་བའི་སེམས་ཇི་ལྟ ་བུ་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་། དེ་མ་ཡིན་པ་གཞན་འབྲས་བུ་གང་གི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་སྟེ། དེ་དག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ་འམ ་འབྲས་བུ་དེ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ་ནི་ར་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་འཛིན་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་མཐར་ཕྱིན ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་སྦྱོང་གཽ་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། ས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ས་བཅུ་རིམཱ་གྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུག་སུ་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རིམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་ན་བདག་གིས ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱེ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་གཞན་ཡང་དེ་ལ་མ་གཏོགས་པའི་ཡོན་ཏན ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གང་གི་ཕྱིར་ཞུགས་ཀྱང་རུང་། དེ་དག་ཐོབ་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་བསྒོམ་པ་ནི་རེ་བའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཉིད་དམིགས་པར་སྣང་བར་བྱ་སྟེ། ་སེམས་ལས་གཞན་དམིགས་པ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་སེམས་དྲུག་བཤད་པའི་སྐབསུ་སེམས་དྲུག་གི་དམིགས་པའི་ཡུལ་བཤད་པ་དེ་དག་ཀྱང་། སེམས་ཉིད་དམིགས་པའི་ཡུལ་རྣམ་པ་དྲུག་སྣང་བ་ལྟ་བུར ་ཟད་ཀྱི་སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པར་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་སེམས་ལས་ལྕོགས་ཤིག་ན་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཙམ་དུ་ཤེས་ཀྱང་རུང་མི་ཤེས་ཀྱང་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སེམས་རྣམ་པ ་དྲུག་པོ་དེ་དག་གི་ཡུལ་རྣམས་སེམས་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་བསྒོམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། སེམས་ཙམ་དུ་ཤེས་ཀྱང་སེམས་དྲུག་པོ་ལྔ་བསྒོམ་པ་ན། དྲུག་པོ་དེ་དག་སེམས་ཙམུ་དུ་མི་ཤེས་ཀྱང་རུང་ཞེ་འམ ་བསམ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སེམས་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་མེད་ཀྱི། ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་འདི་ལྟར་སེམས་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་སེམས་ལས་ལེགས་ཤིག་ན་ཡུལ་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་རུང་སྟེ། དོན་དུ་ན་སེམས་ཉིད་སེམས ་རྣམ་པ་དྲུག་གི་དམིགས་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བར་ཟད་དེ། སེམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པས་སེམས་དྲུག་པོ་ཡང་སེམས་ཙམ་པར་རྣམ་པར་བཞག། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པ་སེམས་དྲུག་ལ་བསྒོམ་པ་བསྒོམ་པ་དེས། ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་བཅུ་གཅིག་བསྒོམ་ཞིང་ཡིད་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཚོལ་དང་སོ་སོའི་རྟོགས་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་རྒྱུན་དུ་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་སྨོས་སོ།། དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཅུ་གཅིག་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་དཔྱོད་པ་དང་བཅས ་བྱ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཅུ་གཅིག་ཀྱང་ཚིགསུ་བཅད་པ་བཞིས་བསྟན་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་ཚོལ་བ་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པས་རྒྱུན་དུ་བྱ་བ་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པས་ཡིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་རྒྱུན་དུ་བྱའོ་ཞེས་ཚིག་དེ་ལྟར་བྱའོ།། དེ་ལ ་ཚོལ་བ་ཡིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྟོག་པ་དང་བཅས་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ། དེའང་མ་ལྕོགས་པ་མེད་པ་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོའོ།། དེ་ལ་ཚོལ་བ་ལ་རྟོག་པར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། གཙུག ་ལག་ལུས་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པའི་སྐབསུ་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། ཚོལ་བ་ཡིད་ཀྱིས་འཇོག་པའོ་ཞེས་བསྟན་པས་ན་ཚོལ་བ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་ནོ།། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཡིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བས་མི་རྟོག ་ཅིང་དཔྱོད་པ་ཙམ་གྱིས་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་བར་གྱི་བསམ་གཏན་དང་། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་བྱའོ།། སོ་སོར་རྟོག་པ་ལ་དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། གཙུག་ལག་ལས་དཔྱོད་པའི་མཚན་ཉིད ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་དཔྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཡིད་ཀྱིས་འཇོག་པའོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་དཔྱོད་པ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་བྱ་བར་མངོན་ནོ།། རྣམ་པར་མི་རྟོག་རོ་གཅིག་པའི།། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྟག་པར་བྱའོ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་རོ་གཅིག་པཱ་ཞེས་བྱ་བས་མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ། དེའང་བསམ་གཏན་གསུམ་དང་བཞི་པ་སྟེ། དེའི་ཚེ་རྟོག་དཔྱོད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ནང་གཅིག་པར་བསྒོམ་པའི ་ཕྱིར་ཏེ། རྟོག་དཔྱོད་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རོ་གཅིག་པ་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།། ཞི་གནས་ལམ་དུ་ཤེས་བྱ་སྟེ།། དེས་ནི་ཆོས་དང་མིང་བསྔོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མིང་གང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང་ཚིག ་བསྡུས་པ་ལ་མིངོ་བསྡུས་ཤེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་གིས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་དང་ཚིག་མུང་པོ་བསྡུས་པའོ།། དང་གི་སྒྲས་ནི་རྗེ་སུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ཀྱིས་མདོ་སྡེའི་ཚིག་སོ་སོར ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཚིག་ལ་ལ་སྙེགས་ཏེ། དོན་དུ་མདོ་སྡེའི་མིང་དང་ཚིག་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཞི་གནས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། དེའི་དོན་དག་རྣམ་བརྟགས་ཕྱིར།། ལྷག་མཐོང་དུ ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་མིང་དང་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཏེ། དེ་ཡང་བགྲང་བ་དང་གཞལ་བུ་དང་དཔྱད་པ་དང་རྟོག་པ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་གི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་རྟོག་ཅིང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས ་པར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ལྷག་མཐོང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ནོ།། དེ་དག་བསྡུས་པའི་ལམ་དེ་ནི། ཟུང་དུ་འབྲེལ་བར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཟུང་དུ་མ་འབྲེལ་བའི ་དུས་ན་ནི་སོ་སོར་དམིགས་ཏེ། ཞི་གནས་ཀྱིས་ནི་མིང་དང་ཚིག་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ།། ནམ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ན་ནི་མིང་དང་དོན་ལ་མི་དམིགས་ཀྱི། དེ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་ཞི་གནས་ལྷག་མཐོང་མགོ ་མཉམ་དུ་འབྲེལ་ཏེ། དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ལམ་དེ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཞུམ་པའི་སེམས་ནི་རབ་ཧཱུཾ་གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནཱ་མ་རྣལ ་འབྱོར་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པའི་དུས་ན་སེམས་ཉིད་ཀྱིས་མི་གསལ་ཏེ་ཞུམ་པར་གྱུར་ན། ལྷག་མཐོང་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སེམས་གཟུང་ཞིང་གཟེང་བསྟོད་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གཟེང་བསྟོད་ཅེ་ན། ལྷག་མཐོང་གིས་དྲི ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཡོན་ཏན་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་བྱ་བས་སེམས་གཟེངས་བསྟོད་པར་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་འཛིན་པའི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ། རྒོད་པ་ཡང་ནི ་ཞི་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྔོན་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་དྲན་ནས་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་སེམས་འཕྲོས་པར་གྱུར་ན་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྒོད་པ་ཞི་བར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱ་ཞེས་ན། འཁོར་བའི་སྐྱོན་སྐྱེ་བ་དང་། ་རྒ་བ་ལ་སོགས་པ་བསམས་ནས་སེམས་གཡེང་བ་སྤང་བར་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་ལ་བསྟན་ཏོ།། གང་དུ་དམིགས་པ་དེ་ལ་ཡང་།། མཉམོ་པ་ཐོབ་ན་བཏང་སྙོམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣལ་འབྱོར ་པས་དེ་ལྟར་ཞུམ་པའི་སེམས་ལྷག་མཐོང་གིས་སྤངས། རྒོད་པའི་སེམས་ནི་ཞི་གནས་ཀྱིས་སྤངས་ཏེ། དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་ཞུམ་རྒོད་མེད་པར་གྱུར་ནས་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན། མི་བསྐྱོད་པར་གཏད ་སྙོམ་སུ་བཞག་སྟེ། ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡང་ཡིད་ལ་མི་བྱ། ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་ཡང་ཡིད་ལ་མི་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ལ་བྱས་པ་ན། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདིས་ནི་བཏང་སྙོམས ་ཀྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། རྟག་ཏུ་དང་ནི་གུས་བྱས་པ།། ཐམས་ཅད་དང་ཡང་སྦྱར་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣལ་འབྱོར་པ་ངེས་པར་འགའ་ཡིད་ལ་བྱེད། བར་འགའ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ ་ནིརྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་རྟག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ལེ་ལོ་དདྨ་སྙོམས་ལས་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་ན་ནི་ཏན་དང་བསྒྲིམས་ཏེ་ཡིད་ལྔ་བྱེད་པ་ནི་གུས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་གུས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར་རྟག་ཏུ་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་དང་། གུས་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་སྦྱར་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་དུས་ནོ་ཡང་རྟག་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་གུས་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚུལ ་གྱིས་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་འཇུག་པོར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་གནས་པ་དགུ་ཡོད་ལ་བྱ་སྟེ། སེམས་གནས་པ་དགུའི་དོན ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞིས་བསྟན་ཏོ།། དམིགས་པ་ལ་ནི་སེམས་བཞག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དང་པོ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞག་སྟེ། ཇི་ལྟར་གཞག་ཅེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་དང་། སེམས་གཉིས་སུ་སྦྲེལ་བར་བྱ་སྟེ། དང་པོར་ཡུལ་དང་སེམས་གཉིས་སུ་སྦྲེལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ནི་སེམས་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནི་རྒྱུན་དུ་མི་གཡེང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་དམིགས་པའི ་ཡུལ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཞག་པའི་འོག་ཏུ་ཕྱིའི་ཡུལ་ལོ་སེམས་གཡེངས་པ་བསྟན་ནས་མི་གཡེང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡང་ནས་ཡང་དུ་རྒྱུན་དུ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པར་བཞག་པ་སྟེ། དེས་ནི་ཡང་དག་པར་གནས་པ་བསྟན ་ཏོ།། རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཤེས་ནས་ཀྱང་།། མྱུར་བ་དེ་ནི་སླར་བླན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལོ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འཇིག་པ་ན་སེམས་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་གཡེང་བར་གྱུར་ན་བདག་གི་སེམས་འདི་ནི་ཡུལ་ལ ་གཡེངས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱས་ནས། དེ་མ་ཐིག་ཏུ་གཡེངས་པོའི་སེམས་སྤངས་ནས་སླར་བླན་ཏེ། རྩེ་གཅིག་པ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ་དེ་ནི་ཀུན་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ནས་ཡང་དུ་བློ་ལྡན་གྱིས།། སེམས་ནི་ནང ་དུ་བླན་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་སེམས་གཡེངས་པ་ལས་སླར་བླན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་ལྡན་དེས། སེམས་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་མི་གཏང་ཞིང་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བློན་པར་བྱེད་དེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྩེ་གཅིག་པ་ལ་སེམས ་ཡང་ནུས་ཡང་དུ་སེམས་བློན་པར་བྱེད། གཏོད་པར་བྱེད་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོན་ཏན་མཐོང་བས་ན།། དེ་བླས་སེམས་ནི་དགའ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གླང་གི། ་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་འཇོག་པ་ལྀ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ལོ་སེམས་འཕྲོས་པར་གྱུར་ན། ཡུལ་ལ་སེམས་དགའ་བར་འགྱུར་གྱི། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སེམས་མི་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་དུས་ན་དེསཽ་ཏིངངེ་འཛིན ་གྱི་ཡོན་ཏོན་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ།། དེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་བརྟགས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་མཐོང་ནུ་སེམས་མི་དགའ་བ་ཞི་ཞིང་དུལ་བར་གྱུར་ནས་དགའ་བ་སྐྱེ ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ནི་དུལ་པོར་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། རྣམ་པར་གཡེངས་ལ་སྒྲོན་མཐོང་བས།། མོ་དགའ་བ་ནི་ཞི་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནམ་རྣལ་འབྱོར་པ་སེམས་གཡེངས་སམ་ཞུམ་པ་དང་། རྨུགས་པར་གྱུར་ན་འདི་ལྟར ་བདག་གིས་སེམས་གཡེངས་པས་རྩེ་གཅིག་པ་ལ་ཉམས་ཤིང་སེམས་ཞུམ་པ་དང་རྨུགས་པར་གྱུར་ན། བསམ་གཏན་དང་པོ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མོ་འཐོབ་སྟེ། དེ་བས་ན་གཡེང་བའི་སེམས ་འབྱུང་ན་གཡེངས་པའི་སེམས་ལ་མི་དགའ་བར་བལྟ་ཞིང་སྐྱོན་དུ་མཐོང་སྟེ། གཡེངས་པའི་སེམས་དང་མི་དགའ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་ལ་བརྟེན་པར་བྱེད་དེ། དེས་གཉེན་པོ་ལ་བརྟེན་པས་མི་དགའ་བའི་སེམས་སྤོང ་བར་བྱེད་དོ།། དེ་ལྟར་མི་དགའ་བའི་སེམས་སྤོང་བར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ནི་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཆགས་པ་དང་ནི་དཀྲུག་པའི་སེམས།། སྐྱེས་པ་དེ་ཚེ་ཞི་བུར་བྱེད་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཡུལ ་ལྟ་སོམས་ཆགས་པ་ཞིག་སྐྱེས་སམ། འཁྲུགས་པ་སྟེ་ཞེ་སྡང་ཞིག་སྐྱེས་ན་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་འམ། མྱི་དགའ་བ་བསྒོམ་པས་སྤོང་བར་བྱེད་དོ།། དེས་ནི་རྣམ་པར་ཞི་བར་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་བས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་བཅས།། ་རྣམས་ནི་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྐྱོན་རྣམས་སྤངས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་བརྩོམས་པ་དང་བཅས། སེམས་ཆགས་པ་ཞིག་སྐྱེས་སམ། འཁྲུགས་པ་སྟེ་ཞེ་སྡང ་གིས་སྐྱེས་ནི། འབད་པ་དང་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཏི་ངེ་འཛིན་རྩེ་གཅིག་པོ་ལ། སེམས་རྒྱུན་དུ་འཇུག་ཅིང་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ནི་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏེ། དཀའ་ཐུབ་ཅན་གྱིས་དེ་བསྒོམ་པས།། འདུ་མི་བྱེད་པ་འཐིབ ་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཀའ་ཐུབ་ཅན་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་བྱ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་པས་བརྩལ་འབད་པ་དང་བཅས། འབྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གོམས་པར་བྱས་པས། དེའི་འོག་ཏུ་བརྩལ་བ་དང་འབད་མོ་དགོས་པར ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་ཅིང་། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གནས་པའི་ཏིང་འཛིན་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་མཉམ་པར་འཇོག་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ནས་དེ་ནི་ལུས་སེམས་ཀྱི།། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཆུང་ངུ་འཐོབ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི ་སེམས་གནས་པ་དགུ་འཐོབ་པའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའདྲ་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལུས་སེམས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཆུང་ངུ་འཐོབ་ཞེས་བྱ་བ་ནི ་ལུས་ལས་སུ་རུང་བ་དང་། སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ནི་སེམས་གསལ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མྱུར་དུ་འཇུག་པའོ།། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཤས་ཆུང་ངུ་འཐོབ་པ་དེའི་དུས་རྣལ་འབྱོར་པས་ཡིད ་ལ་བྱེད་པ་འཐོབ་བོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཕེལ།། རིང་དུ་སོང་ཞིང་འཕེལ་བ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཡིད་ལས་བྱེད་པ་ཐོབ་བོ་ཞེས་ཤེས་པའི་འོག་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དང་ལུས་དང་སེམས ་ལསྲྀ་སུ་རུང་བ་གོང་ནུས་གྲོང་དུ་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ལ་གོམས་པར་བྱས་པས་ལུས་དང་སེམས་ལུས་སུ་རུང་བ་ཤསྲ་ཆེན་པོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤས་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ལྀ་རྙིང་དུ་སོང་བྱ་ཞེས་བྱའོ།། ། ་དེ་ནི་ངོ་བོའོ་གནས་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ལ་ཤས་ཆེན་པོ་འཐོབ་པའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་རྩ་བའི་བསམ་གཏན་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ངོ་བོའི་གནས་ཐོབ་པ་ཞེས ་བྱའོ།། མངོན་ཤེས་ཕྱིར་ནི་དེ་སྦྱངས་ན།། ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ནས་རྩ་བའི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྩ་བའི་བསམ་གཏན ་བཞི་སྦྱངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྦྱངས་ཤེ་ན། སྲིད་པའི་ཤས་ཆེ་བ་དང་། ལྟ་བའི་ཤས་ཆེ་བ་དང་། ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཤས་ཆེ་བ་མེད་པར་བྱ་སྟེ། སྦྱངས་ན་ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་འཐོབ་སྟེ། བསམ་གཏན་ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པ་དང་། ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། དེ་ལ་བསམ་གཏན་ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་ལུགས་བཞིན་དུ་འཇུག་པ། ལུགས་ལས་བཟློག་སྟེ། ་འཇུག་པ་དང་། ཟོད་རྒལ་དུ་འཇུག་པའོ།། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པ་ནི། འཕྲུལ་གྱི་མིག་ལ་སོགས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ལས་བྱ་བ་ལ་ཕྱོགས་པ་མེད་པར་འཇུག་པའོ།། བསམ་གཏན་མ་དོན་ཤེས ་རྫོགས་པས་ན།། སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་མཉན་པ་དང་།། དཔག་ཏུ་མེད་པར་མཆོད་པའི་ཕྱིར།། འཇིག་རྟེན་ཁམས་དེ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བསམ་གཏན་ཐོ་བཱ་སྟེ། བསམ་གཏན་རྫོགས་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ ་རྫོགས་མཆོག་ཐོབ་སྟེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྫུ་འཕྲུལ་ཙན་ཏེ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་དེར་འགྲོ་ཞེ་ན། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས ་ན་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པའི་སྒོ་ནས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལས་བསོད་སྙོམས་དང་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པ་ཟང་ཟིང་གིས ་མཆོད་པར་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་བསྣོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལྔ།། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་དེ་སྙེད་ན།། ལས ་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་ན།། དེ་ལ་བ~ཾསྙེན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་འི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དགེ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྙེན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ལ་བཀུར་སྟི་དང་མཆོད་པ ་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་ལྟ་བུའི་སེམས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། ལྷུང་གཟོད་དང་ཆོས ་གོས་ལ་སོགས་པ་འབུལ་བའི་སྒོ་ནས། བསྙེན་བཀུར་བྱས་ན་ལས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། དེའང་གང་ཞེ་ན། ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བ་ལ་ཐོགས་པ ་མེད་པར་ནུས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་ནུས་པའི་བསམ་གཏན་ལུས་སུ་རུང་བའི་མཆོག་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བགྲང་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིའི་སྐྱབསུ་བསྐུལ ་པ་གྲངས་མེད་པ་འབྱུང་བ་ཞེས་འབྱུང་བ་གྲོངས་མེད་པ་གསུམ་ལ་ནི་མི་བྱའི། བགྲང་བ་ལས་འདས་པའི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནས་དེ་དག་སྔོན་རོལ་ཏུ།། ཡོན་ཏན་ལྔ་ནི་ཐོབ་འགྱུར་ཏེ། ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཐོབ་པ་དང་། བསམ་གཏན་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྫོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་འོག་ཏུ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་བསམ་པ ་རྣམ་པར་དག་པ་དེ། ས་དང་པོ་མ་ཐོབ་པའི་སྔ་རོལ་ཏུ།། ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྣམ་པར་དག་པའི་སྣོད་འགྱུར་ཞིང་།། དེ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ ་ལཾ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་ལྔ་ཐོབ་ནས་ཀྱང་རྣམ་པ་རེ་དག་པ་སྟེ། ས་རབ་ཏུ་དགའ་བོ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྫོགས་པ་དང་། དགུ་པར་འགྱུར་བའི་སྣོད་དང་། གཞི་བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་སྨོས་པས་ནི། ཉན་ཐོས་དང་རང ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་སྒོ་ནས་ཞུགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ས་དང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་ཞུགས་པས་ནི་སྣོད་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། གང་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན།། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ར་ཀུན ་སྦྱོང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་ལྔ་སྟོན་ཏེ། ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་སྒྲས་ནཽ་ལུས་ལས་སུ་མི་རུང་བ་དང་། སེམས་ལས་སུ་མི་རུང་བུ་གཉིས་ལ་བྷྱོ་སྟེ། ལུས་ལས་སུ་མི་རུང་བ་ནི་ལུས་ལྕི་བུ་དང་མི་བདྲེ་བའོ།། ་སེམས་ལས་སུ་མི་རུང་བ་ནི་སེམས་མི་བདེ་ཞིང་དགེ་བ་ལ་མི་འཇོག་པའོ།། དཔེར་ན་ཁྲུས་མཁན་གྱི་ཁྲུས་རྩི་དང་ཆོས་གོས་དང་རས་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་སྐད་ཙོག་མ་རེ་རེ་ལ་འདོག་ཅིང་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ ་དག་ཀྱང་ཞི་གནས་ཆུ་དང་འདྲ་བས་ལུས་ལས་སུ་མི་རུང་བ་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་འདག་ཅིང་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ།། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་གཅིག་གོ།། ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་ཡང་།། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པས་གང ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་སྒྲས་ནི་ལྔས་སུ་རུང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། དོན་དུ་ན་ལྔས་སུ་རུང་བར་བྱ་ཞིང་ལུས་ཀྱི་བདེ་བས་ཀྱང་ལུས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་དང་བར་འགྱུར་བ་དང་། སེམས་ལས་སུ་རུང་ཞིང་སེམས་བདེ་བས་ཀྱང ་སེམས་ཀུན་ཏུ་སྦྱངས་པཪྻཱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་གཉིས་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ། ཡོན་ཏྲན་གསུམ་དུ་བཞག་གོ། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་སྦྱང་བ་དང་། ལུས་ལས་སུ་རུང་བ ་ང། སེམས་ལོས་སུ་རུང་བ་གསུམ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ།། ཐམས་ཅད་ཆོས་དག་ཤེས་པ་ནི།། ཡོངས་སུ་མ་ཆད་སྣང་བར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་བྱའོ།། ་དེས་ཁ་ཅིག་ཤེས། ཁ་ཅིག་མི་ཤེས་པ་དང་། བར་འགའ་ཤེས། བར་འགའ་མི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱིས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ནི་ཡོངསུ་མ་ཆད་པ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་རུང ་བར་གྱུར་པ་དང་། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཚུལ་དུ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་འབྱུང་སྟེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཞི་པའི།། རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་མ་ཡང་།། མ་བརྟགས་པར ་བ་ཏུ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྣམ་པར་དག་པའི་སྒྲས་ནི་ས་དང་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། ས་དང་པོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་དང་རྟགས་དག་ཀྱང་མ་རྟགས་མ་བསམས་པར་རྨི་ལམ་དུ་ལུས་ལས་སྲིན་བུ་འཇིགས་པ་དང་། མི་གཙང་བས་ལུས ་བསྐུས་པ་ལས་ཁྲུས་བྱེད་པ་ལ་སྩོགས་པ་ལུས་ཀྱི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བ་དག་རྨི་ལམ་དུ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པའོ།། དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོངསུ་མྱ་ཚང་པའི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་མ ་མ་རྟགས་པར་མཐོང་བ་གཉིས་ནི་ལྗག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་སོ།། རྟག་ཏུ་བློ་ལྡན་བྱེད་པ་ནི།། རབ་ཏུ་རྫོགས་དང་རྣམ་དག་པའི།། མདོར་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡི་སྟེ།། རྒྱུ་ནི་དེ་བཞིན་ཡོངསུ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་བློ་དང་ལྡན་པས་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱུང་དེ། གང་ཞེ་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སྐུ་རྒྱུ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུ་སྟེ། རྒྱུ་ནི་དྲི་བཞིན་གིཤེགས་པ་གྲང་མེད་པ་ལསུཾ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས ་བྱིསགས་པ་འམ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ལ་གནས་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་དྲག་པའི་སྣོད་བླ་ན་མེད་པའི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གཉི་གའི་ཕྱོགས་སོ།། ས་བཅུའི་དུས་ན་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ས་བཅུར་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ངར་ལ་ཙམ་གྱིས་མཆོད་པའི་སྒྲིབ་པ་ཡང་སྤངས ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེའི་བར་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གདམས་པ་བསྟན་པའི་མགོ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ལྷ་ཐོབ་པ་ཡན་ཆད་ཀྱི་བར་དུ་ནི་མོས་པར ་སྤྱོ་པའི་ས་ལ་ཞུགས་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཆོས་དང་ཡོན་ཏན་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་ཐོབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ནས་དེ་འདྲར་གྱུར་པ་ཡི།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་གཞག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དུ་འདི་མུན ་ཚད་ནི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱོགས་བཞི་ལ་འཇུག་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་འདྲ་བར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་དང་། ཡོན ་ཏན་ལྔ་ཐོབ་པ་དང་བླ་ན་མེད་པའི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིངེ་འཛིན་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞུག་པ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་རྟོག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། ཡིད་ཀྱི ་རྣམ་རྟོག་མ་གཏོགས་པར།། ཐམས་ཅད་དོན་ནི་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། དེ་འདི་སྙམ་དུ་བརྟོགས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོ་ན་ལུས་སྣང་པོར་ཟད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པར་མ་མཐོང་ཞིང་དོན་མེད་དོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ་འདི་ནི་ཆོས་ལ་སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དྲོད་ཀྱི་དུས་སོ།། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འཕེལ་བའི ་ཕྱིར།། བསྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་དྲོད་ཀྱི་དུས་ནུ་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པའི་དེ་ཉིད་ཇེ་ཆེ་རྗེར་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བསྟན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུན་དུ་རྩོམ་ཞེས་བརྩོན ་འགྲུས་རྗེ་ཆེ་ཇེ་ཆེར་རྩོམ་པར་བྱེད་དེ་འདི་ནི་སྣང་པོ་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྤྱི་བོའི་དུས་སོ།། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འཕེལ་ན་ནི།། སེམས་ཙམ་ལ་ནི་གནས་པོར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཤ ་ཆེ་རེ་འཕེལ་བར་གྱུར་ན། དེའི་ཡུལ་དུ་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པར་སྣང་པ་ཀུན་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་པར་འགྱུརརོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད ་དོན་དག་སྣང་བ་ནི།། སེམས་ལ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱིའི་ཡུལ་དངོས་པོར་སྣང་ཞིང་དམིགས་པོ་འདི་དག་ཐམ་ཅད་སེམས་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བར་ཟད་དོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་གང ་ཡང་མི་སྣང་བཱ་ལ་གནས་ཏེ། དེ་བས་ནཱ་སེམས་ཙམ་ལ་གནས་པཱ་ཞེས་བྱའོ།། འདི་དག་གཟུང་བའི་གཡེང་བྷ་ནི།། དེ་ཡཱི་དུས་ནཱ་སྤོང་བར་འགྱུར།། དེ་ནས་ལྷག་མ་མཱ་ལུས་པའི།། འཛིན་པ་ག་ཡཱཾ་དྭེ་བཻ་གཅིག་ཏུའོ་ཞེས་བྱ་བ ་ལ། འདི་དག་གི་སྒྲས་ནི་ཕྱིའི་ཡུལ་དངོས་པོར་སྣང་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ཕྱིའི་དངོས་པོར་སྣང་བ་རྣམས་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་ཅིང་ཕྱིའི་དངོས་པོ་སེམས་ལ་སྣང་བ་ནི་གཟུང་བའི་གཡེང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་དེ་ལ་གནས་ནས་ཡུལ ་ལྟ་བུར་སེམས་ལ་སྨྱུང་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། མི་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེའི་དུས་ན་གཟུང་བའི་གཡེངས་པ་ནི་སྤངས་ནས་གཟུང་བའི་གཡེངས་པ་སྤངས་པའི་འོག་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ཞིག་ལུས་ཤེ་ན། འཛིན་པའི་གཡེང ་བ་ཕྱིན་ལུས་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བཟོད་པའི་དུས་བསྟན་ཏོ།། དེ་ཆོ་ངོ་མ་ཐག་པ་ཡི།། ཏིང་འཛིན་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བའི་གཡེང་བ། སེམས་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་མ་སྤངས་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏེ། དེས་ནི་དེ་ཁོ་ནའི་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྟན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འཕེལ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། འཛིན་པའི་གཡེང་བ་གཅིག་པུའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བཟོད་པའི་དུས་བསྟན་ཏོ།། དེ་ཚེ་དྲི་མ ་ཐག་པ་ཡི།། ཏིང་འཛིན་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུང་བའི་གྲི་ཡེང་པཱ་སྤངས་ན་འཛིན་པའི་གཡེང་བུ་མུ་སྤངས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ། དེའི་འོག་ཏུ་གཟུང་བ་མེད་ན་དེ་ལ་འཛིན་པའི་སེམས་ཀྱང་ག་ལ་ཡོད་ཅེས ་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་མྱུར་དུ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ།། དེ་སྤངས་པའི་དེ་མ་ཐེག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མ་ཚིག་གི་དུས་སོ།། དེའི་འོག་ཏུ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསམ་གཏན ་དང་མངོན་པར་ཤེས་པོ་ལས་སུ་རུང་བ་ཐོབ་པ་དང་། ཡོན་ཏན་ལྔ་ཐོབ་པའི་འོག་ཏུ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱོགས་བཞི་ལ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་དུས་ན་བསམ ་2་པས་རྣལ་འབྱོར་བྱས་བསམ་གཏན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱངས་པ་བྱས་པ་དང་། ཡོན་ཏན་ལྔ་ཐོབ་པར་བྱ་སྟེ། ཡོན་ཏན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འོག་ནས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའི་དོན་རྟོགས་པར ་ཞེས་བྱ་བོའི་དོན་ཏོ།། བདུག་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་མཐོང་བ་དེ་ནི་དྲོད་ལ་བབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐིགས་པ་དང་བཅ ་དང་། ཚོར་བའོ་རིང་གི་མཚན་ཉིད་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས། གང་ཟག་པོ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་དང་། བལྟར་སྣང་བ་དང་། བལྟར་མི་སྣང་བ་དང་། ཐོགས ་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་རྟོག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མྱེད་པ་སྟེ། དྲི་དག་ཐམས་ཅད་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། ཡིད་ཀྱི་རྟོག ་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པརྱ་མཐོང་བ་དེའི་དུས་ན་དྲོད་ཀྱི་གནས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྐྱེ། དྲོད་ཅེས་ཀྱང་བྱ་ཆོས་ལ་རྟོག་པ་བཟོད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དྲོད་དང་ཆོས་ལ་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཆོས་ལ་རྟོག ་པ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཅི་མངོན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སྣང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཆུ་ལན་ཚྭ་ཅན་གྱི་སྣང་བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ནི་ཆོས་ལ་རྟོག་པ་བཟོད་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ལ་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཆོས ་ལ་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པ་ནི་གང་ཆེའི་འབབ་ཆུ་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་ལས། ཆུ་བ་ལན་ཚྭ་ཅན་གྱི་དཔེས་བསྟན་ནས་ཆོས་ལ་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་ཆོས་ལ་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ ་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ།། དེ་ལ་བ་ཚོའི་ཆུ་བོ་ནི་ཁམས་གསུམ་དུ་རྒྱུན་དུ་འཁོར་བ་ལ་བྱའོ།། བ་ཆེའི་ཆུ་བོའི་ཐ་མ་པ་ཆེའི་སྒྱུ་བོ་ལ་ཉི་མའི་ཟེར་བབ་ན་དཀར་བུ་དང་སྐྱེ་བར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ། གང་གི་ཚེ་ཆོས ་ཐམས་ཅད་སེམས་ལྔས་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི། སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེའི་ཚེ་ཉི་མ་དང་ཟླ་བའི་འོད་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ཞེས་ནི་མི་བྱའོ།། ཆོས་ལ་སྙིང་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་དེ་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་དེ་ཉིད་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལས་མུ་གཏོགས་པར་དོན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ཤས་ཚོར་སྤེལྟ་ཞིང་སྣང ་བ་ཆེར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆུང་ཟད་ཀྱང་མི་གནས་མི་འདུག་པར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པར་བྱེད་དོ།། དེ་ནི་རྩེ་མོའི་དུས་སུ་ཞེས་བྱའོ།། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འཕེལ་ནས་འདི་དག་ཀུན་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར ་ཞེས་བྱ་བ་འོ།། དེ་ལྟར་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་ནས་སྣང་བ་དེ་ཉིད་ཤས་ཆེར་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ལས་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོགས་པའི་སྣང་བ་ཤས་ཆེར་སྤེལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན ་འགྲུས་བརྩམས་པ་ལས་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོགས་པའི་སྣང་བ་ཤས་ཆེར་འཕེལ་བའི་འོག་ཏུ་ཕྱིའི་གཟུང་བར་སྣང་བའི་གཟུང་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནུས་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོགས་ཤིང་སེམས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཚེ་གཟུང་བའི ་གཡེང་བ་སྤངས་ནས་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་ཙམྦྷ་ལ་གནས་པ་ཐོབ་པའི་ཚེ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ཞེས་བྱའོ།། དེའི་ཚེ་མྱུར་དུ་དེ་མ་ཐག་པའི་ཏིང་འཛིན་ལ་རེག་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དེ་ལྟར་སེམས་ཙམ་ལ ་གནས་ཏེ་གཟུང་བའི་གཡེང་བ་སྤངས་ནས་འཛིན་པའི་གཡེང་བཙམ་ལ་གནས་པ་དེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་རྟོགས་ཏེ། དེ་ལྟར་གཟུང་བ་མེད་ན་འཛིན་པ་ཡང་ཡོད་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་ལ་མངོན་པར ་ཆགས་པ་ཡང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྤངསཱ་ནས། དེ་མ་ཐག་པུའི་ཏིང་འཛིན་ལ་རེག་པར་བྱེད་དེ། དེ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་གི་དུས་སོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་མ་ཐག་པ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། གང་ཕྱིར་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་ནི།། དེ་མ་ཐག ་ཏུ་སྤོང་བས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་ལཱ་དྲི་མ་ཐག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། གླང་གི་ཕྱིརྱ་རྣལ་འབྱོར་བྱོས་གཟུང་བའི་གཡེང་བ་སྤངས་པ་དང་། དེ་མི་ཐག་ཏུ་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་ཡང ་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ས་དང་པོར་འཇུག་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་མ་ཐག་པའི་ཏིང་འཛིན་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དྲོད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ཕྱིར་དེ་དག་རིམ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་དྲོད་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱོགས་བཞིའི་རིམ་པ་ཡང་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དང་པོ་དྲོད་དོ།། དེ་ནས་སྤྱི་བོའོ།། དེ་ནས་བཟོད་པའོ།། དེ་ནས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་མཆོག་སྟེ། རིམ་པ་དེ་ལྟར ་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འདི་མན་ཆད་མཐོང་བའི་ལམ་སྟོན་ཏོ།། དེའི་ཕྱིར། འཛིན་པ་གཉིས་ལས་རྣམ་གྲོལ་བའི།། འཇིག་རྟེན་འདས་པ་བླ་ནུ་མེད།། དྲི་མ་བྲལ་བ་རྣམ་མི་རྟོག། ཡེ་ཤེས་དེ་ནས་དེ་ཐོབ་པ་ཞེས ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གཱི་འོག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱརྱཱ་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། འཛིན་པ་གཉིས་ལས་རྣམ་པར ་གྲོལ་བ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་བླ་ན་མེད་པ། དྲི་མ་དང་བ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་སྦྱངས་པས་ནི་འཛིན་པ་གཉིས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ།། ཡེ ་ཤེས་དེ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་མེད་ཅིང་འཇིག་རྟེན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པས་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལས་གཞན་མེད་དེ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལས་འཕགས་པས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བས་ན་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། གཟུང་བར་རྟོག་པ་དང་འཛིན་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་དྲི་མ་མེད་པས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མདོ་ལས་ཀྱང་། རྡུལ་མེད་ཅིང་རྡུལ་དང་བྲལ་བ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྣམ ་པར་དོག་པའོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཟུང་བྱ་དང་འཛིན་པའི་རྡུལ་སྤངས་པས་ནཱ་རྡུལ་མྱེད་པའོ།། མཐོང་བས་སྲུང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་སྤངས་པས་ན་རྡུལ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཡང་ན་བཟོད་པའི་དུས་ན ་རྡུལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཟོད་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དུས་ན་ནི་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ།། དེ་ནི་དེའི་གནས་འཕོས་ལ།། ་ས་དང་པོ་ཡིན་པར་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ཐོབ་ནས་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སྦྲེངས་ཤིང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱེ་བོའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་དེའི་ཀུན་གཞི་གནས་འཕོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་གཞི་གནས་འཕོས་པོ་ཉིད་ལསུ་ས་དང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་བྱ་བར་འདོད་དོ།། ཀུན་གཞི་གནས་འཕོས་པོ་དེ་དུས་ཇི་སྲིད་གཅིག་གིས་འཐོབ་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ་དེ་ནི་བསྐུལ་པ་དཔག་མེད་པས།། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་གཞི་གནས་འཕོས་པོ། ས་དང་པོའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་ལས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད ་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་སྤྱད་པས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་མཉམ་པ་ཉིད ་དེ་ཚེ་རབ་ཏུ་རྟོགས་ནས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཐ་དད་པ་མེད་ཅིང ་རོ་གཅིག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེའི་ཚེ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པས་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ།། བདག་དང ་མཚུངས་པའི་སེམས་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣ་དང་པོའི་ཚེ་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་ཐོབ་པས་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་བདག་ཏུ་མཚུངས་པའི་སེམས་ཀྱང་ཐོབ་སྟེ། བདག་གང་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་ཡང་དེ་ཡིན ་སེམས་ཅན་གང་ཡིན་པ་བདག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པའི་སེམས་ཐོབ་པོ།། མཉམ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། བདག་ཆེད་དང་ནི་སྡུག་བསྔལ་དོན།། བྱ་བ་དང་ནི་རེ་བ་མེད།། སེམས་ཅན་ལ་སྟེ་དེ་ལྟར་རྒྱལ་བའི་སྲས།། ་གཞན་དག་དང་ནི་སེམས་མཉམ་པའོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཉམ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ནི། བདག་མེད་པ་མཉམ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མཉམ་པ་དང་། དོན་བྱ་བ་མཉམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ལན་རེ་བ་མེད་པ་མཉམ་པ་དང་། རྒྱལ་བའི་སྲས་། ་གཞན་དང་སེམས་མཉམ་པའོ།། བདག་མེད་པའི་ཆོས་མཚུངས་པ་རྟོགས་པ་ནས་བདག་དང་སེམས་ཅན་མཉམ་པའི་སེམས་རྟག་ཏུ་ཐོབ་པ་ནི་མཉམ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཆོས་མཚུངས་པར་རྟོགས་ཏེ། ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ནས། མཉམ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ཐོབ་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར།། ་མཉམ་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ཐོབ་པ་རྟོགས་པ་དང་། དེའི་ཚེ་བདག་དང་སེམས་ཅན་དུ་སེམས་མཉམ་པ་ཡང་ཐོབ་པར་འགྱུ་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་དང་ཕ་རོལ་ལ་བདག་མེད་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་བདག་མེད་པ་ཞེས ་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བདག་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལ་བདག་མེད་པ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་བདག་མེད་དེ། བདག་མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པས་ན་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འདྲའོ་ཞེས་རྟོག་པ ་ནརྀ་བདག་མེད་པ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བདག་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན ་ཡིན་པ་ལྟར་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་ཉེ་བར་ལོན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ་བདག་མེད་པ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལ་སྡུག་གྱི་བདེན་པ་ནི་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ་སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། རྣམ་པ་བཞི་ལྟར་རྟོགས་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ལྟར་རྟོགས་པས་ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གང་མི་རྟོག་པ་དེ ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་བའི་ནང་དུ་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་བསྡུས་པ་ཡིན་པར་བལྟའོ།། གང་བདག་མེད་པ་དེ་སྟོང་པ་ཡིན་པས་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པའི་ནང་དུ་སྟོང་པའི་རྣམ་པ་ཡང་བསྡུས་པར་བལྟ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན ་བདེན་པའི་རྣམ་པ་བཞི་ཆེར་རྟོགས་པར་ཞར་གྱིས་བསྟན་ཏོ།། བདགེ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཉམ་པར་འདོད་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མཉམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་དང ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་གི་བདྲེན་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པར་འདོད་ཅིང་། བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་དང་། དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ཡང་སྤོང་བར་བྱེད་པའི་འདོད།། ་དྲི་བས་ན་བྱེད་པོ་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། བདག་ལ་ཇི་ལྟར་བཞིན་དུ། གཞན་ལ་ལན་མི་རེ་བའི་ཕྱིར་ལོན་རེ་བ་མེད་པ་མཉམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང་། འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་བཀོད་དེ། ཕན་པ་དམ་པས་ཕན་བཏགས་ཀྱང་བདག་ལ་ཕན་བཏགས་པའི་ལན་རེ་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན ་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་བཀོད་དེ། ཕན་པ་དམ་པས་ཕན་བཏགས་ཀྱང་ཕན་བཏགས་སོ་སྙམ་དུ་མི་དགོངས་ཤིང་ཕན་བཏགས་པའི་ལན་ལ་མི་རེ་སྟེ། དེ་བས་ན་ལན་རེ་བ་མྱེད་པ་མཉམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། འདིས ་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་བསྒོམ་པ་དང་འགོག་པའི་བདྲེན་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་བསྟན་ཏོ།། ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རྟོགས་པས་གཞན་དང་མཉམ ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ས་དང་པོར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ཤིང་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ས་དང་པོར་ཞུགས་པ་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་དེས་ཀྱང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་ཤིང་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་རྟོགས་ཏེ། ས་དང་པོར་ཞུགས་པའི་སེམས་དཔའ་གཞན་དང་རྟོགས་པ་འདྲ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་གཞན་དང་མཉམ་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེས་ནི་ཁམས་གསུམ་འདུས་བྱས་རྣམས།། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེས་ཤེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་པོ་ཐོབ་ཅིང་མཉམ་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཁམས་གསུམ་གྱི་འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཞི་ལ་སོགས་པ་ཁམས ་གསུམ་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དོག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་མཐོང་སྟེ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཟད་པ་ཙམ་དུ་མཐོང་གི། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན ་པར་མཐོང་སྟེ། དེ་བས་ནཱ་ས་བཅུའི་མདོ་ལུས་ཀྱང་།། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་ཁམས་གསུམ་འདི་དག་འདི་དག་ནི་སེམས་ཅིམ་མོ་ཞེས་གསུངས་སོ།། སེམས་ཙམ་དུ་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་མཐོང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ ་རྣམ་དག་པ།། མི་གཉིས་དོན་གྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདུས་བྱས་སེམས་ཙམ་དུ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོ་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་མི་གཉིས་པས་མཐོང་ངོ་།། དེ་ལྔ་ཡེ་ཤྲཱིས་དེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་པ་སྨྲ་ན། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པུ་ཞེས་བྱའོ།། ཡེ་ཤེསཽ་ངེས་སུཟུང་བ་དང་འཛིནམྱེད་པའི་འོ། སྣོ་ཞིང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཡཱཾ་ཤེས་དེ་ལ་མེད་པ་སྔ་ན་མི་གཉིས་པའི་དོན་ཞེས་བྱའོ།། དོན་དུ་ནཱ་རྣམ ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ན་མཁའི་ངོས་བཞིན་དུ་མཐོང་ངོ་།། དག་པ་འཇིག་རྟེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་ཁམས་གསུམ་པའི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སེམས་དང་སེམས ་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པར་མཐོང་ངོ་།། དེ་མེད་པའི་ཡོད་པ་དེ་མཐོང་བའི་སྤང་བས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་མེད་པ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་པའོ།། ཡོད་པ་ནི་གཟུང་འཛིན་སྤངས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཕྱི་ནས ་ཡོད་པ་སྟེ། སུ་དང་པོ་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེས་པའི་དུས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པོ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བསུ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། རྣམ་པར་དག་པ ་ཡིན་པར་དེའི་ཚེ་ན་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ངས་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་ཐོབ་ཅེས།། གང་ཕྱིར་དེ་ཚེ་བརྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཚེ་གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས ་པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ། མཐོང་བའི་ལམ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གཞན་ཡང་ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་ཚེ་སྟོང་པ་ཤེས་པོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྟོང་པ་རྣམ་གསུམ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དངོས ་པོ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།། དེ་ལྔ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་དག་ནི་ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སའི་མཚན་ཉིད་སྲ་བ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་པ་དེ ་ལྟར་མེད་ཅིང་སྟོང་པར་ཤེས་ཏེ། དེ་བས་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་མེད་པའི་སྟོང་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཤིས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟར་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བྱས ་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟར་ནི་མེད་ཀྱི། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཞེས་སོ་ཞེས་བྱའོ།། རང ་བཞིན་སྟོང་པ་ཤེས་ནཱ་ནཱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐོག་མུ་ནཱས་ཀྱང་ནམཁའི་ངོས་བཞིན་དུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོངསུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཐོག་མ་ནས་སྟོང ་པབཔར་ཤེས་པ་ནི་རང་བཞིན་སྟོང་པར་ཤེས་པཱ་ཞེས་བྱའོ།། སྟོང་པུ་ཤེས་པ་བརྗོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོང་དུ་བཤད་པཱཾ་ལྟར་སུ་དང་པོའི་ཚེ་སྟོང་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཤེས་པས་ན་སྟོང་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་རི་བོང་གི་རྭ་དང་མོ་བཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་རླུང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟར་བྱིས་པ་དེ་ཁྱོ་མ་ཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལྡོག་གཽ་བློ ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སའི་མཚན་ཉིད་སྲ་བ་ལ་སོགས་པོར་ཀུན་བརྟགས་པ་དང་། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་བརྟོགས་པ་དེ་དགུ་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ནི་ངོ་བོ་མེད ་པའི་ངོ་བོ་སྟོང་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མེད་པའི་སྟོང་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གིས་སྟོང་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་མེད་པའི་སྟོང་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གིས་སྟོང་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དཔེར ་ནུ་སྒྱུ་མའི་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྟ་དང་གླང་པོའི་རང་བཞིན་དུ་མེད་པས་སྟོང་ཡང་། རྡོ་བ་དང་ཤིང་གི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན་ལ་ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང ་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟགས་པ་ལྟར་མིད་ཀྱི་གཞན་དབང་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་སྟོང་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། སྟོང་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ངོ་བོ ་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐོག་མ་ནས་ཀྱང་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་ཞིང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པོ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི ་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ནི། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པར་བྱ་བ་བསྟན ་དུ་མེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། རྟོག་གེ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་བས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པའི་བསྟན་བཙོས་ལས ་ཀྱང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཆིན་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ།། དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ན་དཔེ་མེད་པ་དང་། རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ན ་བཱསམཱ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་དོ།། གཞན་ཡང་འཕགས་བྱ་དཀོན་མཆོག་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེ་ལས་དོན་དམ་པ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བཤད་པའི་ཚུལ ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པོར་བྱའོ།། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཟད་པ་ཡི།། དངོས་པོ་མཚན་མ་མེད་པས་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་ས་དང་པོའི་ཚེ། འདི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་། གཟུགས་དང་སྒྲ་ལྔ་སོགས་པར་རྟོག་པ་ནས་མྱ་ངན་ལྔས་འདས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་དང་བྲལ ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་བྱ། དངོས་པོའི་སྒྲས་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལྔ་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་འགོག་པའི་བདེན་པ་ནི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་དམིགས་ཤིང་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས ་བྱཱབྱ་བྱའི་དོན་ཏོ།། དེའང་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་འགོག་པའི་བདེན་པ་སྟེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་ཤེསོ།། དེ་བས་ན་མངན་པའི་ཆོས་བསྡུས་པའི་བསྟེན ་བཅོས་ལས་ཀྱང་། འགོག་པའི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ནི་གང་དུ་འགགས་པ་དང་། གང་གིས་འགགས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་འགགས་པ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དུ་འགགས་ཤེ་ན་དེ་བཞིན་དུ ་འགགས་སོ།། གང་གིས་འགགས་ཤེས་ན་ལམ་གྱི་བདེན་པས་འགགས་སོ།། གང་འགྲགས་ཤེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་འགགས་སོ་ཞེས་བཤད།། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ལ།། དེ་ནི་སྨོན་པ ་མེད་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ནི།། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དེ།། དེ་ལ་ནི་སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་དམིགས་ཤིང་ཤེས་སོ་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།། ཇི་ལྟར་དམིགས་ཤེ་ན། གཞན་གྱི་དབང་གི ་མཚན་ཉིད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་ས་བོན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ། སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་སྨོན་པར་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་དེ་ལྟར་དམིགས་སོ།། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་སྐུ ་ཚོགས་པའི།། བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་ནི་ཐམས་ཅད་དག། མཐོང་བའི་ལམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ།། རྟག་ཏུ་ཐོབ་པར་དགོངས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལཾ། གང་གི་ཚེས་དང་པོ་ཐོབ་ནས་བཟོད་པ་བརྒྱད་དང་ཡེ་ཤེས་བརྒྱད་དེ། མཐོང་བའི་ལམ་གྱི ་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་སྐྱེས་པ་ན། དེ་ལྟར་ལྷན་ཅིག་དུས་གཅིག་ཏུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་དུས་གཅིག་ཏུ་མཐོང་བར་དགོངས་ཏེ ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐོབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ང་འདི་མན་ཆད་ཚིགསུ་བཅད་པ་ལྔས་ས་དང་པོ་མཐོང་བའི་ལོམ་སྐྱེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་། ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་སྟོན ་ཏེ་དེ་བས་ན།། བདག་མྱེད་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་ཙམ་དུ་ཡང་།། འགྲོ་བ་འདུས་བྱས་ཙམ་དུ་བློས་ཆུང་ནས།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འགྲོ་བའི་སྒྲས་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱའོ།། ་འདུས་བྱས་ཙམ་དུ་བློས་ཆུད་ཅེས་བྱ་བས་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། བདག་ཅེས་བྱ་བ་མེད་པར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས ་ཅད་གང་ཟག་གི་དངོས་པོར་ཡུང་བདག་མེད་ཆོས་ཀྱི་དངོས་པོར་ཡང་བདག་མེད་ཀྱི། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནས། སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དོན་མེད་རང་བཞིན་ལྟ་བྱ་ཡོངས་སྤངས་ནས།། ལྷ་ཆེན་དོན་པོ་ཆེ་ལ་རྟེན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཁྱོང་དུ་ཆུད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དོན་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ལྟ་བ ་སྤངས་པ་ཞེས་ཀྱི་བྱཱ། ལྟ་བ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། དེ་ལ་སྙོམས་ཅན་རྣམས་མ་རུངས་པ་དང་། བསྐྱོབ་པར་བྱེད་བའི་ལྟ་བ་ལ་དོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། རང་བཞིན་གྱི་སྒྲས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ་ལྟ་བའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྒྱུ་འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་བྱའོ།། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་ཚིགས་སུ་ལྟ་བ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་འགྲོ་བ་རྣམས་མི་རུངས་པར་བྱེད་པའི་ལྟོ་བ ་དྲན་པ་སྦྱངས་པས་ན་དོན་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པའི་ལྟ་བ་ཐོབ་པས་ན་ལྟ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་མ་ཐོང་བ ་ཉིད་ཀྱིས་མཐུའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པས་ན་ལྟ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ལྟ་བ་ལ་གནས་པས་ན། ལྟ་བ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡུང་འཇིག་རྟེན་ན་ངོ་མཚརོ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་ལྷ་མེད་ཀྱང་གང་དེ་བདག་ཏུ་ལྟ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་དུས་ནི་བདག་ཏུ་ལྦུ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། ཅི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞེ་ན། ་ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ལྟོ་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ནཱི། བདག་གུང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་དང་སེམས ་ཅན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བས་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སྡུག་བསྔལ་མེད་ཀྱང་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ས་ཀྱང་བྱཱ། རབ་ཏུ་སྡུག་བྱཱསྤྲུལ ་བ་ཞེས་བྱའོ།། ཅིའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བདག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་དང་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་སྤོངས་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། སོ་བཅུའི་ས་དང་པོའི་མདོ ་ལས་ཀྱང་ས་དང་པོ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་འཇིགས་པ་ལྔ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ།། འཇིགས་པ་ལྔ་ནི། འཚེ་བ་མེད་པའི་འཇིགས་པ་དང་། ཚིགས་བཅད་མེད་པའི་འཇིག ་པ་དང་། འཁོར་གྱི་འཇིགས་པ་དང་། ངན་སོང་དུ་སྐྱོ་བའི་འཇིགས་པ་དང་། འཆི་བའི་འཇིགས་པ་སྟེ་དེ་ལྔ་ལས་འདས་པའོ།། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམསྟེ་དཔའ་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྤང་དགོས་ཏེ། ་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མ་སྤངས་ཀྱི་བར་དུ་སྙིང་རྗེའི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པས་ན་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་པོ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་བདག་ལ་བདག་གིས་ཕན་བྱེད་བཞིན།། ཐམས་ཅད་དོན་བྱས ་ནནི་རེ་བ་མེད་ཅེ་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེཾ་འ་དེ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཞེ་ཀྱང་བྱ། ཕན་པར་མི་བྱེད་པ་ནྡེ་ཀྱང་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཞེ་བྱ་ཞེ་ན། སིན་ཐཾད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་ཕོན་པར་བྱེད་པ་ཞེ་བྱའོ།། འོན་ཀྱང་ལོན་པར་མི་བྱེད་པ་ཞེ་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་བདག་ལ་སན་བཏགཽ་ཏེ། ལན་རེ་བ་མེད་པ་ལྟར་སེཾན་ཚད་ལ་ཕན་ས་བླན་ཡོང་བདག་གྷི་སོན་ཐད ་\ུ0f89\ུ0f4་པར་བྱས་སོ་ཞེས་མི་དགོངས་ཤིང་ཕྲིན་བཏགས་པའི་ལེན་ལ་རེ་བ་མེད་པར་ན་ཕན་པར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། དེ་བས་ན་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕུང་པོའི་ལྷག་མཱ་མ། ་ལུས་པ་ལས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།། མཆོག་གི་གྲོལ་བས་གང་གི ་སེམས་གྲོལ་ཡང་།། ཡུན་རིང་དམ་པོའི་བཅིང་བས་བཅིངས་པའོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་མཆོག་གྲོལ་བྱས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཡུན་རིང་པོའི་བཅིང་བྱས་བཅིངས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ན་མཆོག་གི་གྲོལ་བས་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ་བདག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོ་པའི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་སྤངས་པས་ན་མཆོག་གི་གྲོལ་བས་གྲོལ་བུ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ཡུན་རིང་པོའི་བཅིང་བས་བཅིངས་པོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་སེམྱོས ་ཅན་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་བཅིངས་པ་བཅད་དགོས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་བཅིངས་པ་མ་བཅུད་ཀྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་འཚང་མྱི་རྒྱུ་ཞིང་འཁོར་བའི ་མཐའ་ཡང་འཁོར་བ་ན་གནས་པར་བྱེད་པས་ན་བཅིངས་པ་དམ་པོས་བཅིངས་པ་ཞེས་ཀྱང་བའོ།། སྡུག་བསྔལ་མཐའ་ནི་མ་མཐོང་ཡང་།། དེ་བཞིན་རབ་འཇུག་དེ་བཞིན་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ ་སེམས་དཔའ་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་བྱེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། མཐར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བདག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱེད་པོས་ན་སྡུག ་བསྔལ་གྱི་མཐར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ན་མཁའ་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཡང་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་དོ།། སེམས་ཅན་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མཐའ་ཐུག་པ་མ་མཐོང་སྟེ། ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐའ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བར་མཐོང་བས་ན་མཐར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐའ་མེད་མོས་ཀྱི་བྱང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཡུལ་བར་འདོར་ཞིང་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མི་སེལ་བ་མེ་ཡིན་གྱི། སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བུར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བར་ཡང་འཇུག་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར ་བྱ་བའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པཱ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་འཇོག་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བྱེད་དོ།། ཚེ་གཅིག་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་མཐུ་མེང་།། འཇིག་རྟེན་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ ་གཞན་སྡུག་བསྔལ།། བསྡུས་ལ་བསམ་པ་སྨོས་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་རང་གིས་དོན་དུ་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ལ་ཉམས་སུ ་ལེན་ཅིང་བཟོད་པའི་མཐུ་མིང་ན་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བསྡུས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཉན་སུ་ལོན་ཅིང་བཟོད་པ་ལྟ་ག་ལ་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་རང་གི་དོན་དུ་ཚེ་གཅིག་གི་རང་གི་ལུས་སྡུག ་བསྔལ་ཙམ་ཡང་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་བཟོད་པའི་མཐུ་མིང་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐ་མ་མེདང་པའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉམ་སུ་བླང་ཞིང་བཟོད་པ་བྱ་བ་ལྟ་ག་ལ ་སེམས་ཏེ་མི་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལས་བཟློག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལས་བཟློག་པ་སྟེ། བདག་གི་དོན་དུ་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཉམ་སུ་མི་ལེན་གྱི་སེམས ་ཅན་གྱི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཉམ་སུ་ལེན་ཅིང་བཟོད་པའི་མཐུ་ཡོད་པ་དང་། འཁོར་བྱའི་མཐའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉམ་སུ་ལེན་པར་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་ཏོ།། གང ་མཛའ་གང་ཕན་འདོད་པའི་སྦྱོང་བ་དང་།། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་མི་སྐྱོ་བ།། དེ་དག་འཇིག་རྟེན་ངག་ན་ངོ་མཚར་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་ལཱ། དཔེར་ན་བ་བེའུ་ལས་བྱམས་པས་བེའུ་ལ་ཕུན་པ་དང་བདེ་བ་སྦྱོར་བ་སྐྱོ་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཛའ་བ་དང་། དགའ་བ་དང་། བྱམས་པའི་སེམས་དང་། ཕན་པ་དང་བདེ་བ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་ཞུགས་པས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱིས་མི་སྐྱོ་ཞིང ་སེམས་ཅན་མི་གཏོང་སྟེ། དེ་བས་ན་དོན་མེད་པའི་ལྟ་བ་གནས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། མི་སྐྱོ་བའི་བར་འདི་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཛད་པ་ལ་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སེམས་ཅན་པོ་དག ་མཚུངས་ཐོབ་པས་དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདིས་ནི་ངོ་མཚར་མི་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། གང་ལ་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མ་ཐོབ་པ་དེ་དག་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟ་བུ་དག་བྱུང་ན་ངོ་མཚར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། དཔེར ་ན་བདག་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་བདེ་བ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ལ་ངོ་མཚར་དུ་མི་ཆེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བདག་དང་སེམས་ཅན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཐོབ་སྟེ། སེམས་ཅན ་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བྱེད་ཅིང་རེ་བ་ལྟ་ཅི་ཞིག་ངོ་མཚར་དུ་ཆེ་སྟེ་ངོ་མཚར་དུ་མི་ཆེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཆེ་བ ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་དང་ཕྲིན་ལས་སུ་མཛད་པ་ལ་ངོ་མཚར་དུ་ཆེན་པོར་བྱ་བའི་ཆོས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་ཉོན་མོངས་པའི་བདག་ཏུ་ལྟ་ཙཱ་བ་ནརི་ཞེས ་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་དོན་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ལྟ་བོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། འཇིག་ཚོགས ་ལྟ་བ་དང་ཁམས་གསུམ་དང་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་རྟ་བྱུང་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པོར་བྱ་བ་ལི་བར་དུ་གཅོད་པས་ན་དོན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།། ལྟ་བ་ཆེན་པོའི་དོན་ཆེན་པོ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟ་བ་ཆེན་པོ ་ཇི་བཤད་དེ། བདག་གང་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཡིན་སེམོས་ཅན་ཐམས་ཅིད་གང་ཡིན་པ་བདག་ཀྱང་དེ་ཡིན་ཞེས་སེམས་ཅན་དང་བདག་ཏུ་དབྱེར་མེད་ཅིང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་ལྟ་བ་ཆེན་པོ་དོན་ཆེན ་པོ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།། ཇི་ལྟར་ལྟ་བ་ལ་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་དོན་ཆེན་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི་སེམས ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མི་བྱེད་པས་ནི་དོན་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་གྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་དང་གཞན་དུ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་ན ་དོན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མེད་པ་ནི་དོན་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་འཇིག་ཚོགསུ་ལྟ་བ་སྤངས་པས་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ནི་དོན་ཆེན ་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདག་དང་སེམས་ཅན་དུ་མཉམ་པར་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཉིད་བདག་ཡི་ནོ་ཞེས་དོན་ཆེན་པོའི་ལྟ་བཱ་ལ་གནས་པས་ནཱ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ནི་བདག་གི་རྒྱུད་ལས་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་ས་དང་པོ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ཞེ་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་དང་བརྒྱད་ལ་སོགས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད ་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔོའི་དེ་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་དགོས ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་མཐོང་ན་སྙིང་རྗེའི་དབང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་སེམས་གསུང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་བས་ན་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། སེམ ་གྲོལ་བ་ནི་མཐོང་བའི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སེམས་གྲོལ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བདག་གྲི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་མི་ཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས ་པ་བཅིངས་པ་རྣམས་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་སྤངས་པས་ན་གྲོལ་བ་མཆོག་གིས་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱའོ།། གྲོལ་བ་མཆོག་གིས་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གྲོལ་བ་དེ་ཡང་ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་མཐོང་བའི ་ལམ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པས་གྲོལ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་མཐོང་བའི་ལམ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པས་གྲོལ་བས་ན་གྲོལ་བའི་མཆོག་ཅེས་བྱའོ།། ཡུན་རིང་པོར ་དམ་དུ་བཅིངས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡུན་རིང་པོར་འཆིང་བ་དམ་པོས་བཅིངས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི ་ཉོན་མོངས་པ་དང་། འདོད་པོའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཆགས་པས་བཅིངས་པས་བཅིངས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་བཅིངས་པ་དེ་ལས་མ་གྲོལ་བར་མཐོར་གྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཉིད་གྲོལ་བ་དང་ཐར ་བར་མི་བྱེད་དེ་རྟག་ཏུ་ཁམས་གསུམ་དུ་གནས་པས་ན། ཡུན་རིང་པོས་དམ་དུ་བཅིངས་པས་བཅིངས་ཞེས་བྱའོ།། དེ་ལ་གྲོལ་བའི་མཆོག་གིས་གྲོལ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། འཁོར་བཾ་ན་མི་གནས་པ་བསྟན། ཡུན་རིང་པོར ་དམ་དུ་བཅིངས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འངས་པ་མི་གནས་པ་བསྟན་ཏེ། དོན་དུ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།། ནམཁའ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ ་སོགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ན་མཁའི་ཁམས་མཐའ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁྱམས་ཀྱང་མཐའ་མེད་དོ།། སེམས་ཅན་གྱི ་ཁམས་མཐའ་མོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མཐའ་མེད་པར་མཐོང་སྟེ། ནམས་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བྱས་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་མི་བྱེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། འཇུག ་པ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་མི་མཐོང་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་མཐར་མི་འབྱིན་པ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག ་བསྔལ་མཐར་དབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་ཡང་འཇུག་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་བཞིན་བྱེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མཐིའ་མེང་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ནི་ན་མཁའ་བཞིན་དུ་མཐའ་མེད་དེ། སེམས ་ཅན་མཐུའ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐར་དབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཡང་མཐའ་མེད་པར་སྦྱོར་ཞིང་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་ཚེ་གཅིག་ཙམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་། རང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་ཉམས་སུ་ལེན་ཅིང་བཟོད་པོའི་མཐུ་མེད་ན་འཁོར་བའི་མཐའི་བོར་གྱི་སྡུག ་བསྔལ་དང་། སེམས་ཅན་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ག་ལཱ་ནུས་ཏེ་མི་ནུས་སོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་ཏེ་ཇི་ལྟར་བཟློག་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ ་གྱི་ཕུང་པོ་ཉམ་སུ་ལེན་ཅིང་བཟོད་པ་དང་། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལས། བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་ལེན་ཅིང་བཟོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་སེམས་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ ་དགའ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དཔེར་ན་བ་བེའུ་བྱམས་པ་དང་། ཕན་པར་སྦྱོར་བ་ལ་སྐྱོ་བ་མེད་པ་དེ་བཞིནི་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་དགའ་བ་དང་། ཕན་པར་འདོད་པ་དང་། དེའི་དོན་ལ་སྦྱོར ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པ་གསུམ་ལྟ་བུར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་ན་སེམས་ཅན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་ན་ཡང་མི་སྐྱོ་སྟེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕྲིན་ལས་འདི་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ངོ་མཚར ་མཆོག་ཏུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་སེམས་ཅན་དང་བྲལ་བའི་མི་འདོད་པའི་བྱམས་པའི་སེམས་ལ་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅནྡ་གྱི་མྱི་བདེ་བ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཕན་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱའོ།། སེམས་ཅནྡ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྦྱོང་དུ་བཅུག་པ་ནི་དོན་ལ་སྦྱར་བྱ་ཞེས་བྱའོ།། ངོ་མཚར་ཆེ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་སེམས་ཅན་དང་བདག་ཏུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟོ་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ངོ་མཚར་ཆེ་བར་ཡང་བཞག་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ་དཔེར་ན་བདག་ལ་བདག་བོན་པར་བྱེད་པ་དང་། བདག་གི་དོན་བདག་བྱེད་པ་ངོ་མཚར་མི་ཆེ་བ་བཞིན་དུ་ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་བདག་དང་སེམས་ཅན་དུ་མཉམ་པའི་སེམས་ཐོབ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད ་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཅི་ཞིག་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ། བདག་ལ་བདག་ཕན་འདོགས་པ་ངོ་མཚར་མི་ཆེ་བ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ལམ་བཤད་ནས།། ད་ནི ་བསྒོམ་བྱའི་ལམ་བཤད་དེ།། དེ་ཕྱིར་དེ་ནས་ལྷག་མའི་ས་ལ་སྟེ།། དེ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ངག་ལ།། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ཀྱིས།། བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ན་རབ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནས་ཤེས་བྱའི་ས ་དང་པོ་ཐོབ་པའི་ལམ་ཐོབ་ནས་ངོའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལྷག་མའི་ས་ནི་ས་གཉིས་ཡན་ཆད་ས་བཅུ་མན་ཆད་ལ་སྟེ། ས་དེ་དགུ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ།། བསྒོམ་པའི་ལམ་དེ་དག་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས ་དཔའ་ངེས་བསྒོམ་པས་སྦྱང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བསྒོམ་པ་ལ་རབ་འཇུག་སྟེ། དེའི་ཚེ་ཅི་ལ་བསྒོམ་ཞེ་ནུ། དེ་ནས་འབྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས ་ལ་བསྒོམ་མོ།། ཡེ་ཤེས་གཉིས་པོ་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིརཡེ་ཤེས་དེ་ནི་རྣམ་མི་རྟོག། སངས་རྒྱས་ཆོས་ནཱི་སྦྱོང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་གཅིག་པ་ནི་རྣམ་པར་མྱི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ངེས ་ཐམས་ཅད་ན་མཁའི་རང་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་བོང་དག་གྲི་རྒྱུད་ལ་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྦྱོང་བར་བྱེད་པས་བདག་ཡོངསསུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ།། གཞན་ནི་ཇི་ལྟར་རྣམ་གཞག་པས།། ་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་བྱེད་པ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡེ་ཤེས་གཉིས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡེ་ཤེས་གཉིས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རྣམ་པོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཡེ་ཤྲཱིས་ངེས་ས་བཅུ་སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་དང་ཡོན ་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་མ་འདྲེས་པ་ཁོ་ནར་སོ་སོར་འཇོག་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པའོ།། དེ་འདྲ་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པ་དག་པ་འཇོག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ་དེས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཆོས་བསྟན་པ་དང་། མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་ལོ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས། སེམས་ཅན་རྣམ་པར་སྨིན་པར་བྱེད་དོ།། བསྒོམ་པ་ཡི་ནི་མཐར་ཐུག་པ།། གྲངས་མེད་གཉིས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཞེས ་བྱ་བ་ལ་ས་བཅུའི་དུས་ན་བསྒོམ་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྒོམ་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྒོམ་པ་མཐར་ཐུག་ཅིང་རྫོགས ་པོར་འགྱུར་རོ།། དེ་ལ་ས་གཉིས་ནས་ས་བདུན་གྱི་བར་དུ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པས་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་བར་དུ་བསྐལ་པོ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཐོགས་སོ།། ས་བརྒྱད་ནས་ས་བཅུའི་བར་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་བྱར་དུ་ཡང་བསྐོལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཐོག་སོ།། ཕྱིའི་བསྒོམ་པ་ཐོས་ནས་སུ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བསྐུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཕྱི་མའི་བསྟིམ་པ་ནི་ས་བརྒྱད ་ནུས་སྣ་བཅུའི་བྱོར་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་བསྒོམ་པ་ཐོབ་ནས་ས་བཅུར་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པོ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རྡོ་རྗེ་འདྲ་བའི་མཉམ་གཞུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ས་བཅུར་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་དེའི་ཚེ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏི་ངེ་འཛིན་ཀྱང་ཐོབ་སྟེ། དེའང་གང་ལ་བྱ་ཞེ་ན། ཉོན ་མོངས་པ་ཕྲ་མོའི་ཡང་ཕྲ་མོའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཡང་ཆེན་པོ་ལ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།། ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་ཕྱེད་ཐོབ་ཅེས་སྨོས ་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་གང་ཟག་དང་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་ཕྱེད་ཅིང་མི་ཤེགས་ལ། ཡེ་ཤེས་དེས་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོསུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ལྔ་ཉལ་ཕྲ་མོ་ཡང་ཤིགས་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་ལྟ ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།། ད་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་བཤངྒ་དེ། དེ་བས་ན་མཐོར་ཐུག་པ་ན་གནས་འཕོས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་བག་ལ་ཉལ་ཕྲ་མྱོ་སྤངས་པ་དང་། དེའི་འོག་ཏུ ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་གནས་འཕོས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ས་དང་པོ་ལ་ཡང་གནས་འཕོས་པ་ཡོ་དེ་མོད་ཀྱི་གནས་འཕོས་པ་མཐར ་ཐུག་པ་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བུ་ཙམ་གྱིས་གནས་འཕོས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ།། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དུས་ན་ནི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱི་བྲག་ལ་ཉལ་ཕྲ་མོ་ཡང་སྤངས ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནས་འཕོས་པ་ཐོབ་པས་ནུ་གནས?་འོཕོས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། གནས་འཕྲོས་པ་མཐར་ཐུག་པ་དེའང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེའི་ཕྱིར། སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གནས ་འཕོས་པ་དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་དྲི་མ་ཀུན་དང་བྲལ་བས་ན་སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱི་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ།། རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་བླ་ན་མེད ་བྷའི་གནས་ཐོབ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཤྲཱི་སའི་དུས་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཡང་འཐོབ་སྟེ། དེས་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ནས་བདག ་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་བསྟན་ཏོ།། གང་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་ཀུན།། བདེ་ཕྱིར་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ལ་གནས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི ་དོན་ཏེ།། དེ་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཕན་པ་དྲང་བང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དག་བྱ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། བདུད་འདུལ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང་། མྱ ་དྲན་ལས་འདས་པ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། འདིས་ནི་གྲཝནྡན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་ཏོ།། ང་ཚིག་སུ་བཅད་པ་གསུམ་ཞིག་གིས་བསྟན་པ་དང་གདམས་པའི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བསྟན་ཏོ།། ་དེ་བྱས་ན་དེ་ལྟར་ཐུབ་པའི་ལྟ་བ་དཀོན་པ་ལ་ལྟ་བ།། གང་ཕྱིར་དོན་ཆེན་པོར་ནི་ཅིར་མི་འགྱུར།། མི་མཚུངས་མཉམ་ལྔས་སྐྱེས་པའི་དང་མཚུངས་ཀྱིས།། རྟག་པར་ཤིན་ཏུ་དགའ་བར་བྱས་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས ་པ་སྨོས་སོ།། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རོ།། མི་མཚུངས་མཉམ་ལས་སྐྱེས་པའི་དང་མཚུངས། མེད་པོས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་བསྒོམ། གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་གོང་དུ་སྲུང་སྟེ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལོ་གནས་པ ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐད་ནས་མི་མཚུངས་པའི་ཆོས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཉན་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་སྐྱེས་པའི་དད་པ་དང་མོས་མི་ཤུགས་ཆེན་པོ་མཚུངས་པ་མེད་པས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ ་བསྒོམས་པས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། དེའི་གསུང་རབ་ལ་དང་མགུ་བས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རྟས་པར་བྱ་བ་དེ་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པོའི་གསུང་རབ་མཉན་པ་ས་ལྟོ་བ་དྲང་པ་དང་། རྟོག་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞལ ་ལྟ་བར་སྦྱར་རོ།། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་མཉན་པ་དང་། ཞལ་ལྟ་བ་ཡང་སླ་བ་མ་ཡིན་པས་ན་དཀོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་འདྲ་བའི་གསུང་རབ་མཉན་བྱ་དང་། ཞལ་ལྟེ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་ཆེན ་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། གདོན་མི་ཟ་བར་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་རྣམ་གནས་དེ་བཞིན་གཽ་ཤུགས་པ་ཡིས།། རྟག་པར་མངོན་སུམ་དུ་ནི་གདམས་ཤིང་གནས་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མོས ་པ་སྐྱོང་བའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་གི་ཏིང་འཛིན་ལ་གནས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མངོན་སུམ་སྦྱངས་ན་གནས་པའི་དེ ་ཞོན་གཤེགས་པས་ཀྱང་དེ་ལ་བསྟན་པ་དང་གདམས་ངག་སྟོན་པ་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། སྒྲ་ལས་གཟུང་བ་བཞིན་དུ་ཉོས་པ་སྟུག་པོ་ལས།། དེ་ནི་རབ་ཏུ་དྲངས་ནས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ལ་བཞག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། དེ་བཞིན ་གཤེགས་པས་བསྟན་པ་དང་། གདམས་ངག་སྟོན་པར་མཛད་པར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱི་གཞན་ཡང་འདི་དག་ཀྱང་མཛད་དེ། དཔེར་ན་མི་འདམ་ནམ་ཆུར་ལྷུར་ཞིང་བྱིང་བ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཅན་འགའ་ཞིག་གིས་སྐུ་ལས་གཟུང་ཞིང་དྲངས་ནས་སྐམ ་པར་ཕྱིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པའི་ལག་པ་བཏང་ནས་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་འཁོར་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པའི་འདམ་སྟུག་པོ་ལས ་དྲངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་སྐམ་པར་འཇོག་པར་མཛད་དེ། དོན་དུ་ས་དང་པོར་སྦྱིན་པར་མཛད་ཅེ་འམ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཇོག་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་བསྟན་པ་དང་གདམས་པའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད ་པ་བསྡུས་ནོས་སྟོན་ཏེ། རྟག་པར་བདག་གི་དོན་དུ་རབ་ཞུགས་ལ། སངས་རྒྱས་བདག་གིས་བསྔགས་པ་མཛད་ཅེསོ་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དྲིའོང་བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསྟན་པ་དང་གདམས ་པ་མུ་དོར་བསྡུས་ནས་སྟོན་ཏོ།། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། གསུམ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཞུགས་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཞིག་མ་རིལ་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་རྟག་པར་བདག་གི་དོན་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལེག་སོ་ཞེས་བཟོད་ཅིང་གཟེངས་བསྟོད་པར་མཛད ་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ལོག་པར་ཞུགས་ལ་སྨད་པ་ཡང་མཛད་ཅེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཞོག་རལ་དུ་གྱུར་པ་ནི་ལོག་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མ་ལེགས་སོ་ཞེས ་སྨད་ཅིང་ཚར་གཅོད་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། རབ་ཏུ་གནས་དང་རབ་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བཱ་ལ། རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བསྟན་ཏེ། རབ་ཏུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལྷག་པ་སེམས ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ཞི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དགྲ་ནི་དོན་གཅིག་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཟུང་ངོ་།། རབ་ཏུ་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་བསྟོན་ཏེ། རབ་ཏུ་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བས ་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་བསྟན་ཏེ། རབ་ཏུ་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དོན་གཅིག་སྟེ། མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ཟད་དོ།། བར་ཚད་མཐུན་ཞེས་བྱ་བ་ལོ།། ལྷག ་པའི་སེམས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བགེགསུ་འགྱུར་པའི་ཆོས་ལ་བར་ཆད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བགེགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཆོས་ལྕི་བར་ཆུད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བགེགས་སུ་འགྱུར ་བའི་ཆོས་ནི་འདུ་འཛི་མང་པོའི་ནང་ན་གནས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་མང་པོ་ལ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའོ།། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་གཅོད་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་མི་ཉན་མི་སེམས་པ་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བགེགསུ ་གྱུར་པའི་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པའི་གཙུག་ལག་ཉན་པའོ།། མཐུན་པ་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་དང་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་འདུ་འཛི་མང་པོ་སྤངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་མང་པོ་ལ་མི་འཇུག་པའོ།། ་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའོ།། སེམས་ཅན་མཆོག་ལ་ཆོ་ག་བཞིན།། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱལ་བས་སྟོན་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་མཆོག་ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པའི ་ས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བྱའོ།། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་རྒྱལ་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་གོ་ཆ་བཞིན་ནོ།། ཚུལ་བཞིན་དུ་ལྷག་པའི་སེམས་དང་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་དང་། དེ ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་གཅིད་པ་དང་། དེ་གཉིས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཆུད་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ལྷག་པའི་སེམས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན། དེ་དག་གི་བགེགས་དང་བར་དུ་གཅོད ་པ་ནི་འདི་དག་ཡིན། དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དགེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་མུ་ལོག་པར་སྟོན་ཅིང་འཆད་པར་མཛད་དོ།། གང་སྤངས་ཀུན་དུ་བསྙེན་ན་ནི།། བདེ་གཤེགས་བསྟན་ལ་རྒྱས་པའི་རྣལ་འབྱོར་འགྱུར་ཞེ ་བྱ་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོབ་ནས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་དང་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་ནི་སྤངས། དེ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་བསྙེན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རྒྱས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཞི་གནས་དང ་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་གདམས་པ་ཐོབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་རྒྱུན་ལ་གནས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས ་མཆོག་གི་ཚེ་ན་ཆོས་སྒོའི་རྒྱུན་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐང་ནས་བསྟན་པ་དང་གདམས་པ་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་རྗེའི་དོན་ཏོ།། རྟག་པར་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྩོགས ་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ལ་གནས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཞལ་མཐོང་བ་དང་། ཞལ་མཐོང་ནས་མི་མཉམ་པའི་ཆོས་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དེ་ཐེགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཐོས ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐོས་ནས། ཆོས་ཐོས་པ་ལས་དད་པ་སྐྱེས་ཏེ། དད་པའི་ཤུགས་ལས་བྱུང་བའི་དགའ་བས་སེམས་ཚིམ་པར་བྱས་པས། དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དོན་ཆེན་པོ་ཅིའི་ཕྱིར ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྟན་པ་རྣམ་པ་བཞི་ནི་ཚིགས་སུ་བཙུད་པ་གཅིག་གིས་བསྟན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚོགས་སུ་བཅད་པ་གིས་བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསྟན་པའི ་བསྟན་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟོན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། བསྟན་པ་བཞི་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཤེས་བྱ་བ་ནས། བསྟོད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བསྟན་པ་གཅིག་གོ། ལོག་པར་ཞེས ་བྱ་བ་ནས་སྨད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བསྟན་པ་གཉིས་སོ།། ལྷག་པའི་སེམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བསྟན་པ་གསུམ་སྟེ། རབ་ཏུ་གནས་པ་ནི་ལྷག་པའི ་སེམས་སོ།། རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་བོ།། དེའི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྟོན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྟོན་པ་བཞི་པའོ།། །། གང་ལ་སྤངས ་པ་དང་བསྙེན་པས་ཞེས་བྱ་བཽ་ལ། བར་ཆང་བྱེད་པའི་ཆོས་ནི་སྤངས་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ནི་བསྙེན་ཅེས་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ།། རྣལ་འབྱོར་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཞི་གནས ་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམོ་བསྒོམ་པ་ལྔ་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལྟར་མྱོས་པས་སྤྱོད་པའི་སའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བསྟན་ནསྭ། ས་དང་པོའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལྟ་བ་ཡི།། དེས་ནི་མདོར་ནི་འཇིག་རྟེན་ཟིལ་མོནན་ཅིང་།། མུན་པ་ཆེན་པོ་བསལ་ནས་སྣང་བ་ནི།། འགྲོ་ལ་ཉི་མ་ཆེན་པོ་བཞིན་དུ་འཆར།། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མོས་པས་སྦྱོང་པའི་སའི ་ས་ལས་འདས་ནས། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་གནས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གང་གིས་ཟིལ ་གྱིས་མནན་ཅེ་ན། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ལྟ་བས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་གླནོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེ་ལ་ཉི ་མ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་ཡོད་མི་སྲིད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཐང་ཅིག་བཏང་ནས་བརྗེད་དེ། གང་སྟོང་གསུམ་གི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་པའི་ཉི་མ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། དཔེར་ན ་ཉི་མ་ཆེན་པོ་རི་མཐོན་པོའི་ཁ་ནས་ཤར་ན་མུན་པ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་བསྩལ་ཏེ། ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་འཇིག་རྟེན་ཆོས ་མཆོག་གི་རི་ཁ་ནས་འདས་ཏེ། ས་དང་པོར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། ཉི་མ་ཤར་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཆེན་པོ་བསལ་ནས། དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས ་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་ཆོས་འཆང་པའི་སྣང་བ་ཆེན་པོས་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ད་ནི་མོས་པོས་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་གནས་པ་དང་། ས་དང་པོ་ལ་གནས་པ་དང ་ས་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པའི་ས་ལ་གནས་པའི་འབྲས་བུས་ཚིགས་སུ་བཅང་པོ་གཅིག་གིས་བསྟན་ཏེ། དེ་བས་ན། དེ་ལྟར་རྟོག་ཏུ་དགེ་བ་དག་ནི་འཕེལ་རྫོགས་ཤིང་།། རབ་ཏུ་རྒྱས་པའི ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སེམས་ཐོབ་ཅིང་།། ཐུབ་པ་ལ་ནི་རྟག་ཏུ་གདམས་པ་ཆེ་ཐོབ་ན།། སེམས་པ་མཆོག་གིས་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ས་དང་པོ་མོས་པའི་སར་བསྐལ་པ ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྟག་ཏུ་བསགས་པ་དང་། དེ་ནས་ས་གཉིས་ནས་ས་བདུན་གྱི་བར་དུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྟག་ཏུ་བསགས་པ་དང་། ས་བརྒྱད་ནས་ས་བཅུའི ་བར་དུ་བསྐྱལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་ཏུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྟག་ཏུ་བསགས་པས། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཆོ་གས་རྫོགས་པར་བྱས་པས་ན། དགེ་བ་དག་འཕེལ་ཞིང་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། འདིས་ནི་བསོད ་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་བསྟན་ཏོ།། རབ་ཏུ་རྒྱས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཀྱང་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། དེར་ཡང་མ་ཟད་ཀྱིས་དེ་དག་ལ ་གནས་པའི་ཚེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གཏམས་པ་དང་གདམས་པ་ཡང་ཐོབ་སྟེ། དེས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་བསྟན་ཏོ།། དེ་ལྟར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པའི་སེམས་པའི་མཆོག་བྱུང ་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་སྟེ། དོན་དུ་ན་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་འཚང་རྒྱ་བྱ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ ་བྱའི་དོན་ཏོ།། བསྟྲ་བྱཱ་སྟི་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ། གང་ལ་བསློབ་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་དང་། གང་གིས་བསླབ་པ་གསུམ་ལས། ཇི་ལྟར་བསླབ་པའི་དོན་བསྡུས་ན་འདི་རྣམས་སྟོན་ཏོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ་མོས་པ་དང་ནི་མ་བོ་དང་།། ཆོས་ཚོལ་བ་དང་བཤད་པ་དང་།། དེ་བཞིན་དུ་ནི་སྒྲུབ་པ་དང་།། ཡང་དག་གདམིས་བྷྲིང་རྗེས་སུ་བསྟན་ཞེསྟེ་བྱ་བ་ལཾ། ཇི་ལྟར་བསྒྲིབ་པར་བྱ་བའི་སྐབས་ལས་འདི་ཡོན་ཆད་དུ་མོས ་པ་མྱང་བ་དང་། ཆོས་ཚོལ་བུ་དང་། ཆོས་བཤད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པ་དང་། ཡང་དག་པར་གཏམས་ཤིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། གདམས་ཤིང་རྗེས་སུ་བསྐྲུན ་པའི་སྐབས་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །། བསོད་ནམས་སློབས་རྒྱམ་ཀྱིལ་མཚན་མར་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཡིས།། རིས་དུ་མར་བསོགས་པའི་སྡིག་སློབ་མ་ལུས་ཀུན།། དགེ་ལས་དུཤེ ་ཆུ་ཡིས་བཅིལ་བ་བཞིན།། རིང་མིན་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོའི་གོ་འཕང་མྱུར་ཐོབ་ཤོག། ཅེས་མི་དབང་པོ་ལྟ་བས་སྒོ་གསུམ་ཚིག་དྲིལ་གྱི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པའོ།། ། བཀྲ་ཤིས།་